Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 listopada 2018 r., I SA/Wr 1554/16

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 listopada 2018 r., I SA/Wr 1554/16

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tkacz – Rutkowska po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 19 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku wyznaczonego z urzędu pełnomocnika A. sp. z o.o. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzupełnienie protokołu z rozprawy w sprawie ze skargi Syndyka masy upadłości A sp. z o.o. we W. w upadłości na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu.

Uzasadnienie

2 W sprawie, postanowieniem z dnia 27 marca 2017 r. przyznano stronie skarżącej A. sp. z o.o. z siedzibą we W. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (adwokata).

3 Na rozprawie w dniu 13 lipca 2017 r., co wynika z treści protokołu z rozprawy, wyznaczona w sprawie pełnomocnik z urzędu adw. A.S. – G. podtrzymała skargę i wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

4 Wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję. Wyrokiem tym Sąd nie orzekł o wynagrodzeniu pełnomocnika. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 26 września 2018 r.

5 Od ww. wyroku Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu wywiódł skargę kasacyjną.

6 Na etapie międzyinstancyjnym Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu otrzymał informację, że postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. Wydział Gospodarczy dla spraw upadłościowych i restrukturyzacyjnych z dnia 3 sierpnia 2017 r., ogłoszono upadłość skarżącej spółki. Z uwagi na fakt ogłoszenia upadłości, do niniejszej sprawy wstąpił syndyk masy upadłości skarżącej spółki, który działa w sprawie samodzielnie.

7 Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 30 października 2018 r. oddalił skargę kasacyjną organu administracji publicznej.

8 Pismem z dnia 8 października 2018 r. wyznaczona w sprawie pełnomocnik z urzędu złożyła wniosek o uzupełnienie/sprostowanie protokołu rozprawy z dnia 13 lipca 2017 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia/sprostowania protokołu rozprawy w zakresie oświadczenia, że żądane koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nie zostały uiszczone ani w całości ani w części, wskazując, że nie ze swojej winy nie złożyła stosownego wniosku wcześniej. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku pełnomocnik powołała się na fakt działania w sprawie od dnia 3 sierpnia 2017 r. syndyka masy upadłości i brak umocowania do działania w sprawie z tymże dniem. Wskazała, że na rozprawie w dniu 13 lipca 2017 r. złożyła wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wraz z oświadczeniem, że koszty te nie zostały opłacone w jakiejkolwiek części, jednak nie wie, czy stosowne oświadczenie znalazło odzwierciedlenie w protokole, dlatego z ostrożności procesowej wnosi o uzupełnienie protokołu w podanym zakresie, jeśli takowe nie zostało zapisane. W dniu 3 października 2018 r. powzięła jednak wiedzę, że jej oświadczenie, o którego uzupełnienie wnosi, nie znalazło się w protokole rozprawy, pomimo tego, że takie oświadczenie złożyła.

9 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.

10 W myśl art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: "p.p.s.a."), czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie zaś do art. 87 p.p.s.a. pismo wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Z kolei, po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych (§ 5).

11 W ocenie Sądu, złożony w dniu 8 października 2018 r. wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia/sprostowania protokołu z rozprawy z dnia 13 lipca 2017 r. podlega odrzuceniu, albowiem upłynął rok od uchybionego terminu, a z treści wniosku nie wynikają okoliczności uzasadniające wyjątkowy charakter sprawy.

12 Podkreślenia wymaga, że przepis art. 87 § 5 p.p.s.a. zaostrza warunki przywrócenia terminu, uzależniając możliwość merytorycznego rozpoznania wniosku, z uwagi na złożenie go po upływie roku od uchybienia terminowi, od wypadków wyjątkowych. Ich niezaistnienie skutkuje odrzuceniem wniosku jako niedopuszczalnego (por. postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2013 r. sygn. akt II FZ 1116/13, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - dalej: CBOSA). Przy czym, pod pojęciem "przypadek wyjątkowy", należy rozumieć nadzwyczajne okoliczności, które uniemożliwiały złożenie wniosku o przywrócenie terminu w normalnym terminie (por. postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2014 r. sygn. akt II OZ 624/14 w CBOSA).

13 Odnosząc się do przedmiotowego wniosku o przywrócenie terminu, wskazać trzeba, że uprawnienie do złożenia o uzupełnienie/sprostowanie protokołu rozprawy określa art. 103 p.p.s.a., w myśl którego (zdanie pierwsze), strony mogą żądać sprostowania lub uzupełnienia protokołu na następnym posiedzeniu nie później jednak niż w terminie trzydziestu dni od dnia posiedzenia, z którego sporządzono protokół.

14 Mając na uwadze wskazane unormowanie prawne, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie termin na złożenie wniosku o uzupełnienie lub sprostowanie ww. protokołu rozprawy, liczony stosownie do art. 83 § 1 i 2 p.p.s.a., upływał w dniu 14 sierpnia 2017 r. Oznacza to niewątpliwie, że składając wniosek dopiero 8 października 2018 r., pełnomocnik przekroczyła roczny termin, o jakim mowa w art. 87 § 5 p.p.s.a. Przechodząc natomiast do oceny podanej we wniosku argumentacji Sąd stwierdza, że fakt ogłoszenia upadłości skarżącej spółki nie stanowił przeszkody dla ustanowionego w sprawie pełnomocnika z urzędu do pozyskania w stosownym czasie informacji, czy ww. oświadczenie pełnomocnika znalazło odzwierciedlenie w treści protokołu. Pełnomocnik była bowiem wyznaczona w sprawie i niezależnie od faktu wstąpienia do sprawy syndyka masy upadłości, miała prawo do uzyskania informacji co do podjętych przez nią czynności oraz złożonych oświadczeń. Tymczasem, z treści wniosku wynika, że pełnomocnik wykazała zainteresowanie w sprawie dopiero 3 października 2018 r., kiedy to powzięła wiedzę, że oświadczenie, o którym mowa we wniosku, nie zostało - jej zdaniem - zaprotokołowane. Mimo zatem braku powołanego przez pełnomocnik umocowania do występowania w niniejszej sprawie w imieniu syndyka masy upadłości, taką informację uzyskała. Okoliczność ta potwierdza więc, że fakt ogłoszenia upadłości nie miał wpływu na prawo pełnomocnik z urzędu do uzyskania stosownych informacji w sprawie. Ponadto, podkreślić należy, że profesjonalnemu pełnomocnikowi powinny być znane terminy określone w przepisach proceduralnych. W konsekwencji Sąd uznał, że brak monitorowania sprawy przez ponad rok od uchybienia rzeczonego terminu w sytuacji braku nadzwyczajnych okoliczności na to wpływających, obliguje Sąd do odrzucenia wniosku na podstawie art. 88 p.p.s.a

15 W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.