Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 września 2014 r., IV SAB/Wr 158/14

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 września 2014 r., IV SAB/Wr 158/14

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Julia Szczygielska po rozpoznaniu w Wydziale IV w dniu 25 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. J. na bezczynność Sądu Dyscyplinarnego przy Izbie Adwokackiej we W. w przedmiocie rozpoznania skargi na adwokata postanawia: odrzucić skargę.

Uzasadnienie

2 Pismem z dnia 12 sierpnia 2013 r. J. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Sądu Dyscyplinarnego przy Izbie Adwokackiej we W. w przedmiocie rozpoznania skargi na działania [...]z powodu rażącego naruszenia obowiązków względem skarżącego.

3 W odpowiedzi na skargę Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej wniósł o odrzucenie skargi wskazując, że postępowanie skargowe w ramach samorządu adwokackiego nie mieści się w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i nie podlega kognicji sądu administracyjnego. To postępowanie skargowe jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialnotechniczną - zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi, na które nie służy skarga do sądu administracyjnego, nie jest ono bowiem innym niż decyzje i postanowienia aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 2 § 2 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nadto wskazano, że do postępowań dyscyplinarnych stosuje się natomiast odpowiednio przepisy k.p.k.

4 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5 Zgodnie z treścią art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej powoływanej jako p.p.s.a.).sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

6 1) decyzje administracyjne;

7 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

8 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;

9 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

10 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

11 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

12 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

13 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

14 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.

15 Bezczynność organu następuje wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Innymi słowy bezczynność oznacza stan, w którym organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej określonej sprawy administracyjnej. Składanie skargi na bezczynność dopuszczalne jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Nie może zatem ona dotyczyć innych czynności. Podkreślić należy, że bezczynność organu powiązana być musi z kompetencją do wydania w danej sprawie decyzji, postanowienia, czy innych aktów bądź czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest zatem wystąpienie określonej podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 czerwca 2001 r., sygn. akt IV SA 961/99, (publ. LEX nr 78938) – w sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji, w których podnoszone jest niewydanie decyzji administracji w terminie określonym w k.p.a., lub niepodjęcie czynności z zakresu administracji publicznej - kontrola sądu administracyjnego sprowadza się więc przede wszystkim do sprawdzenia, czy istotnie sprawa, w której skarżący zarzuca organowi administracji bezczynność, podlega załatwieniu przez ten organ w formie aktu administracyjnego.

16 Z przytoczonych przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania (akty, czynności) organów administracji publicznej lub ich bezczynność (względnie przewlekłe prowadzenie postępowania). Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę sądowoadministracyjną w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a.

17 Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi, sąd administracyjny jest zobowiązany zbadać w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy, w zakresie kognicji sądu administracyjnego, wyznaczonej zgodnie z powołanymi wyżej przepisami art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a.

18 Stosownie natomiast do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, skarga podlega odrzuceniu.

19 Skarga (sądowa) wniesiona w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności Sądu Dyscyplinarnego przy Izbie Adwokackiej we Wrocławiu w przedmiocie rozpoznania skargi (administracyjnej) na działania adwokata, złożonej do tego organu przez skarżącego w trybie art. 227 k.p.a., czyli tzw. skargi powszechnej. W myśl powołanego przepisu przedmiotem takiej skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub słusznych interesów obywateli, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.

20 W orzecznictwie sądowoadministracyjnym panuje ugruntowany pogląd, w myśl którego skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony różnych interesów jednostki, których naruszenie nie daje podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Skargi takie są załatwiane w samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością materialno-techniczną – zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy będącej przedmiotem skargi. W postępowaniu tym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny, ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zainteresowanemu podmiotowi nie przysługuje prawo do zaskarżenia odpowiedzi.

21 Jak to już wyżej wskazano, sąd administracyjny kontroluje działalność administracji publicznej wyłącznie w zakresie określonym w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Omawiana forma działalności administracji – tj. załatwianie skarg powszechnych w rozumieniu art. 227 i nast. k.p.a. – nie mieści się w katalogu działań poddanych kognicji sądu administracyjnego wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., ani nie została powierzona kognicji tego sądu przez przepisy szczególne (por. postanowienie WSA z 13 marca 2013 r., III SA/Łd 205/13 i wskazane tam orzecznictwo – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

22 Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych.

23 Nadto podkreślenia wymaga, że postępowanie dyscyplinarne uregulowane w Dziale VIII ustawy z dnia 26 maja 1982 – Prawo o adwokaturze (tj. Dz. U. z 2014 r., poz. 635 ze zm.) również nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z przepisem art. 91 ust. 1 ww. ustawy, w sprawach dyscyplinarnych orzekają: 1) sąd dyscyplinarny izby adwokackiej; 2) Wyższy Sąd Dyscyplinarny. Od orzeczenia wydanego przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny w drugiej instancji przysługuje stronom, Ministrowi Sprawiedliwości, Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz Prezesowi Naczelnej Rady Adwokackiej kasacja do Sądu Najwyższego. Stosownie zaś do art. 95n tej ustawy w sprawach nieuregulowanych w niniejszym dziale stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego.

24 Wobec powyższego, uznając że skarga jest niedopuszczalna, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.