Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 sierpnia 2023 r., IV SAB/Wr 132/23

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 sierpnia 2023 r., IV SAB/Wr 132/23

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom, Sędziowie: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka - Ostrowska, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi D. Ł.o na bezczynność Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 4 sierpnia 2022 r. I. zobowiązuje Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków do załatwienia wniosku skarżącego w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; II. stwierdza, że Dolnośląski Wojewódzki Konserwator Zabytków dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego, a bezczynność ta nie ma miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na rzecz skarżącego D. Ł. kwotę 100 zł (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 Wnioskiem z dnia 4 sierpnia 2022 r. (data wpływu 5 sierpnia 2022 r.) D. Ł.zwrócił się do Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we Wrocławiu o udostępnienie informacji publicznej odnośnie daty uprawomocnienia się decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Jeleniej Górze z dnia 26 lutego 1980 r. nr rejestru zabytków A/1815/611/J.

3 Pismem z dnia 18 sierpnia 2022 r. nr WRiD.1331.26.2022.KM Dolnośląski Wojewódzki Konserwator Zabytków poinformował wnioskodawcę, że decyzja wpisująca do rejestru zabytków miasto Szklarską Porębę z dnia 26 lutego 1980 r. nr rejestru zabytków A/1815/611/J otrzymała klauzulę "Decyzja jest ostateczna i natychmiast wykonalna". Ponadto poinformowano wnioskodawcę, że od decyzji nie wniesiono odwołania w przewidzianym do tego ustawowym terminie zgodnie z zapisami kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym decyzja stała się prawomocna zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

4 W skardze z dnia 30 sierpnia 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w zakresie udostępnienia informacji publicznej wnioskodawca wniósł o zobowiązanie organu do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi strona wyjaśniła, że obecnie akta sprawy, w której wydano decyzję z dnia 26 lutego 1980 r., przechowuje skarżony organ. Mimo upływu ustawowego terminu organ nie udostępnił żądanej informacji i nie odmówił jej udzielenia w formie określonej przepisami prawa. Jeżeli organ uznaje powyższą decyzję za prawomocną, to pytanie o datę jej uprawomocnienia się nie powinno budzić żadnych wątpliwości. Pomimo tego, wnioskodawca otrzymał odpowiedź wymijającą.

5 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Organ wyjaśnił, że udzielił skarżącemu informacji zgodnie ze stanem faktycznym. Dlatego nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że organ nie udostępnił żądanej informacji lub nie odmówił jej udzielenia w określonej formie. Niezrozumiałe jest twierdzenie skarżącego, aby udzielono wymijającej odpowiedzi, skoro organ wskazał, że decyzja stała się prawomocna zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, czyli ówczesnymi przepisami k.p.a.

6 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7 Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

8 W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej p.p.s.a.), kontrola – o której mowa powyżej – obejmuje m. in. orzekanie w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Jak wynika zaś z art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do takich zaś spraw należy postępowanie prowadzone w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

9 Podstawą oceny zasadności skargi na bezczynność zawsze będzie stan faktyczny istniejący w dacie orzekania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2013 r., sygn. akt II OSK 1591/13 oraz z dnia 27 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 2331/13, dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

10 W rozpatrywanej sprawie zaskarżeniu podlegała bezczynność związana z udostępnieniem informacji publicznej. Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej u.d.i.p.), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych tym aktem prawnym. Stosownie zaś do treści art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który wprowadza w tym zakresie pewne ograniczenia związane z ochroną informacji niejawnych oraz innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.

11 W myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Do wymienionego katalogu zaliczają się w szczególności organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Przepisy powołanej ustawy nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi obowiązek ich udostępnienia bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).

12 Mając powyższe regulacje na uwadze należy podkreślić, że w toku oceny zasadności skargi w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej sąd administracyjny zobowiązany jest do ustalenia, czy podmiot, do którego skierowano wniosek był zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, czy dane, o które wnioskowała strona skarżąca, miały charakter informacji publicznej oraz czy żądanie wnioskodawcy zostało rozpatrzone w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami tj. w formie i w terminie wynikających z regulacji ustawowej.

13 W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że Dolnośląski Wojewódzki Konserwator Zabytków – jako podmiot, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. – zobowiązany jest do udostępniania informacji publicznych. Odpowiadając na wniosek skarżącego z dnia 4 sierpnia 2022 r., organ w piśmie z dnia 18 sierpnia 2022 r. stwierdził, że decyzja stała się prawomocna zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

14 Natomiast skarżący w skardze do WSA wniósł o zobowiązanie organu do udostępnienia mu informacji, żądanej we wniosku na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, uznając że udzielono mu wymijającej informacji.

15 Pojęcie "informacji publicznej" ustawodawca przybliżył w art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.d.i.p., wskazując, że informacją taką jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Ustawodawca określając pojęcie informacji publicznej odwołał się do kategorii sprawy publicznej. Zgodnie z ugruntowanymi poglądami orzecznictwa, informacją publiczną jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. W szczególności walor informacji publicznej będą posiadały informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze u.d.i.p.). Stąd też informacje dotyczące realizacji zadań publicznych i wszelkie dane publiczne, w tym akty administracyjne i inne dokumenty urzędowe stanowią informację publiczną.

16 W ocenie Sądu, oczekiwana przez stronę we wniosku informacja stanowi informację publiczną, albowiem dotyczy ona aktu administracyjnego, jakim jest decyzja administracyjna. (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) tiret pierwsze u.d.i.p.). Skoro z przepisów u.d.i.p. wprost wynika, że udostępnieniu podlega treść decyzji administracyjnych, to również udostępniona winna być informacja o dacie uprawomocnienia się decyzji administracyjnej.

17 W związku z powyższym organ zobowiązany jest do udostępnienia skarżącemu informacji żądanej we wniosku, tj. informacji dotyczącej daty uprawomocnienia się decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Jeleniej Górze z dnia 26 lutego 1980 r.

18 Należy zauważyć, że organ w odpowiedzi z dnia 18 sierpnia 2022 r. ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że decyzja otrzymała klauzulę "Decyzja jest ostateczna i natychmiast wykonalna", od decyzji nie wniesiono odwołania w przewidzianym do tego ustawowym terminie zgodnie z zapisami kodeksu postępowania administracyjnego i decyzja stała się prawomocna zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Należy zgodzić się ze skarżącym, że organ nie udzielił mu żądanej informacji w postaci podania konkretnej daty uprawomocnienia się decyzji, a odpowiedź jest wymijająca. Z odpowiedzi tej wynika jedynie, że decyzja jest ostateczna i prawomocna.

19 Poza tym odpowiedź organu jest wewnętrznie sprzeczna i wprowadzającą adresata w błąd. Z jednej strony organ zaznaczył, że decyzja otrzymała klauzulę "Decyzja jest ostateczna i natychmiast wykonalna", co sugeruje że od decyzji nie przysługiwał środek odwoławczy i decyzja stała się ostateczna już w momencie jej wydania. Istotnie bowiem uzasadnienie decyzji kończy się taką formułą (wydrukowaną, a nie napisaną na maszynie, jak pozostała część uzasadnienia). Z drugiej strony organ poinformował, że od decyzji nie wniesiono odwołania w ustawowym terminie, co sugeruje że decyzja stała się ostateczna w innym momencie niż data jej wydania.

20 Niedopuszczalne jest też odesłanie wnioskodawcy do przepisów prawa, informując wnioskodawcę, że "decyzja stała się prawomocna zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa". Poza tym należy zauważyć, że organ nie podał nawet danych umożliwiających wnioskodawcy samodzielne policzenie daty, kiedy decyzja stała się ostateczna i prawomocna, np. dat otrzymania decyzji przez podmioty, którym według organu przysługiwało prawo wniesienia odwołania.

21 W związku z powyższym Sąd zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 4 sierpnia 2022 r. w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (punkt I sentencji wyroku). Organ winien udzielić informacji, podając konkretną datę, w której decyzja stała się ostateczna (prawomocna).

22 Sąd uznał, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego i bezczynność ta nie ma miejsca z rażącym naruszeniem prawa (punkt II sentencji wyroku). O rażącym naruszeniu prawa mówimy przede wszystkim, jeżeli bezczynność jest wynikiem lekceważącego traktowania przez organ swoich obowiązków. Sąd nie dopatrzył się rażącego naruszenia prawa, albowiem odpowiedź na wniosek z dnia 4 sierpnia 2022 r. została udzielona w dniu 18 sierpnia 2022 r., a więc w terminie ustawowym. Nieudostępnienie informacji żądanej we wniosku nie nastąpiło jednak z powodu złej woli organu, ale wskutek błędnego rozumienia przepisów u.d.i.p.

23 O należnych skarżącemu kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w pkt III sentencji wyroku (wpis od skargi - 100 zł).