Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 października 2015 r., IV SA/Wr 389/10

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 października 2015 r., IV SA/Wr 389/10

Sentencja

1 Ewa Orłowska – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 5 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata, ustanowionego z urzędu, K. U. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej postanawia: I. przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu adwokatowi, ustanowionemu z urzędu, wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej z dnia 10 lutego 2011 r. w wysokości 180 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 41,40 zł, czyli ogółem 221,40 zł; II. odmówić przyznania od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu adwokatowi, ustanowionemu z urzędu, wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej z dnia 12 listopada 2013 r.; III. odmówić przyznania wynagrodzenia od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z tytułu udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 listopada 2010 r. oddalił skargę.

3 Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 28 grudnia 2010 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.

4 Okręgowa Rada Adwokacka dnia [...] wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokata K. U.

5 Pismem z dnia 10 stycznia 2011 r. pełnomocnik z urzędu wniósł o doręczenie mu odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem w celu zbadania możliwości wniesienia skargi kasacyjnej.

6 Skarżąca pismem z dnia 11 stycznia 2011 r. wniosła o przedłużenie terminu do napisania skargi kasacyjnej (k-81). Pismem Sądu u z dnia 18 stycznia 2011 r. wezwano skarżącą do sprecyzowania charakteru tego pisma pod rygorem pozostawienia w aktach sprawy bez nadania dalszego biegu. W piśmie tym poinformowano jednocześnie, że w sprawie został wyznaczony pełnomocnik z urzędu K. U., który oceni czy istnieją podstawy do wniesienia skargi kasacyjnej oraz złożenia ewentualnego wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia.

7 Kserokopię pisma skarżącej z dnia 11 stycznia 2011 r. przesłano, pismem Sądu z dnia 24 stycznia 2011 r., pełnomocnikowi z urzędu wzywając go jednocześnie do sprecyzowania charakteru tego pisma pod rygorem pozostawienia w aktach sprawy bez nadania dalszego biegu.

8 Pismem z dnia 10 lutego 2011r. pełnomocnik z urzędu sporządził skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu z dnia 4 listopada 2010 r.

9 Skarga ta w pkt III zawiera wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej według norm przepisanych w postępowaniu kasacyjnym z uwzględnieniem kosztów stawiennictwa na rozprawie przed Naczelnym

10 Sądem Administracyjnym. Skarga zawiera oświadczenie, że koszty pomocy prawnej nie zostały one opłacone przez skarżącą w całości ani w części.

11 Wojewódzki Sad Administracyjny postanowieniem z dnia 21 marca 2011 r. odrzucił skargę kasacyjną z powodu upływu terminu do jej wniesienia. Postanowienie to zostało doręczone wraz z odpisem odpowiedzi na skargę kasacyjna na adres kancelarii adwokackiej aplikantowi adwokackiemu w dniu 28 marca 2011 r.

12 Następnie pismem z dnia 17 stycznia 2012 r. (omyłkowo wpisano w nim rok 2011 r. ) adwokat z urzędu podał, że od skarżącej uzyskał informacje o odrzuceniu skargi kasacyjnej i że nie otrzymał postanowienia Sądu o odrzuceniu skargi kasacyjnej, a jedynie odpowiedź organu na skargę kasacyjną. Wniósł również o doręczenie postanowienia o odrzuceniu skarg kasacyjnej

13 Pismem Sądu z dnia 31 stycznia 2012 r. wyjaśniono, że odpis postanowienia odrzucającego skargę kasacyjna został doręczony w dniu 28 marca 2011 r., co wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru.

14 Adwokat z urzędu pismem z dnia 7 lutego 2012 r. m. in. ponowił prośbę o doręczenie mu postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej, a pismem z dnia 16 lutego 2012 r. Wydział Informacji Sądowej doręczył mu kserokopie postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej oraz potwierdzenie odbioru tego postanowienia.

15 Pismem z dnia 27 lutego 2012 r. adwokat z urzędu sporządził zażalenie na wspomniane postanowienie Sądu z dnia 21 marca 2011 r. odrzucające skargę kasacyjną.

16 W piśmie z dnia 3 marca 2012 r., nadesłanym w nawiązaniu do tego zażalenia, wyjaśnił okoliczności dotyczące odbioru przesyłki zawierającej postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej przez aplikantkę adwokacką.

17 Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt I OZ 373/12 odrzucił to zażalenie jako wniesione po terminie.

18 Pismem Sądu z dnia 17 stycznia 2013 r. sporządzonym w odpowiedzi na pismo skarżącej z dnia 14 stycznia 2013 r. poinformowano skarżącą, że z wnioskiem o wyznaczenie innego pełnomocnika z urzędu może zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej.

19 Ponadto Okręgowa Rada Adwokacka pismem z dnia 28 stycznia 2013 r. poinformowała skarżącą, że z wnioskiem o wyznaczenie pełnomocnika, który będzie zastępował ją przed Naczelnym Sądem Administracyjnym powinna zwróci się do tego Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyda postanowienie, na podstawie którego ORA w W. wyznaczy pełnomocnika z urzędu z W.

20 Następnie Naczelny Sąd Administracyjnym, pismem z dnia 7 czerwca 2013 r., mającym na celu wykonanie zarządzenia z dnia 6 czerwca 2015 r., przesłał pismo skarżącej z dnia 31 maja 2013 r. adresowane do NSA zawierające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i wyznaczenie innego adwokata z urzędu, który będzie reprezentował skarżącą przed NSA. Wraz z tym pismem skarżąca przedłożyła m. in. pismo ORA z dnia 24 sierpnia 2012 r. z którego wynika, że Rada ta rozpoznała skargę na wyznaczonego pełnomocnika z urzędu i że pełnomocnik ten dochował terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i niedopuszczalne jest ustanowienie innego pełnomocnika z urzędu. Do pisma o przywrócenie terminu skarżąca przedłożyła również niepodpisaną kserokopię skargi kasacyjnej z dnia 10 lutego 2011 r., która została już odrzucona postanowieniem Sądu z dnia 21 marca 2011 r.

21 Postanowieniem Sądu z dnia 21 czerwca 2013 r. umorzono postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

22 Pismem Sądu z dnia 24 czerwca 2013 r. (przesłanym do wiadomości pełnomocnika) wezwano skarżącą do wskazania okoliczności mających uzasadniać wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

23 Skarżąca pismem z dnia 27 czerwca 2013 r. wniosła żalenie na powyższe postanowienie z dnia 21 czerwca 2013 r. i złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

24 Odpis zażalenia został doręczony pełnomocnikowi, a ponadto pismem Sądu z dnia 12 lipca 2013 r. doręczono mu kserokopię tego zażalenia w celu ustosunkowania się do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i wykazania okoliczności mogących świadczyć o braku winy w uchybieniu terminu pod rygorem.

25 Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 1 października 2013 r. oddalił powyższe zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 21 czerwca 2013 r.

26 Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 31 października 2013 r. przywrócił termin do wniesienia skargi kasacyjnej. W jego uzasadnieniu wskazano, ze w dniu 6 czerwca 2013 r. NSA przekazał tutejszemu Sądowi pismo procesowe skarżącej z dnia 31 maja 2013 r. zawierające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz z niepodpisanym egzemplarzem skargi kasacyjnej, tożsamej w treści ze skargą kasacyjną wcześniej sporządzoną przez pełnomocnika z urzędu i podpisaną przez niego i złożoną do akt sprawy. W postanowienie tym dodano, że pełnomocnik nie ustosunkował się do wniosku skarżącej o przywrócenie terminu. Podkreślenie wymaga, że w postanowieniu tym Sąd stwierdził również, że w okolicznościach sprawy nie ulega wątpliwości, że intencją skarżącej jest jej osobisty udział w sprawie i rezygnacja z dalszego reprezentowania przez pełnomocnika z urzędu, chociaż w sensie formalnym pełnomocnictwa nie zostało wypowiedziane i dlatego Sąd uznał za zasadne wysłanie odpisów pism i orzeczeń również do skarżącej. Sąd ten wskazał również, skarżąca składając wniosek o przywrócenie terminu nie była już reprezentowana przez fachowego pełnomocnika i w sprawie występuje we własnym imieniu.

27 Postanowienie to zostało doręczone skarżącej i wysłane do wiadomości pełnomocnikowi z urzędu, który odebrał je w dniu 12 listopada 2013 r.

28 Dnia 12 listopada 2013 r. pełnomocnik z urzędu złożył skargę kasacyjną, opatrzoną datą 12 listopada 2013 r., tożsamą w treści ze skargą kasacyjną złożoną wcześniej.

29 Dnia 22 listopada 2013 r. Sad uchylił postanowienie z dnia 19 kwietnia 2011 r. o stwierdzeniu prawomocności wyroku z dnia 4 listopada 2010 r.

30 Naczelny Sąd Administracyjny o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień 7 lipca 2015 r. zawiadomił skarżącą i pełnomocnika z urzędu oraz pełnomocnika organu i uczestnika postępowania.

31 Z protokołu rozprawy wynika, że nikt się nie stawił.

32 Wyrokiem z dnia 7 lipca 2015 r. sygn. akt II OSK 2962/13 oddalił skargę kasacyjną. W jego uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że nie orzekł w przedmiocie zawartego w skardze kasacyjnej wniosku o przyznanie wynagrodzenia dla pełnomocnika z urzędu, gdyż przepisy art 209 i art. 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postepowania między stronami, zaś wniosek o przyznanie tego wynagrodzenia będzie rozpoznany przez wojewódzki sąd administracyjny.

33 Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega wniosek o przyznanie wynagrodzenia z tytułu sporządzenia i wniesienia dwóch skarg kasacyjnych, tj. pismem z dnia 10 lutego 2011 r. i z dnia 12 listopada 2013 r.

34 Skargi te zawierają również wniosek o uwzględnienie kosztów stawiennictwa na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

35 Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 157, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków.

36 Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków.

37 Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm. ).

38 Przepis § 19 cytowanego wyżej rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują:

39 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 oraz

40 2) niezbędne udokumentowane wydatki adwokata.

41 Natomiast § 20 tego rozporządzenia stanowi, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.

42 Z treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit " b " rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.

43 Stawka minimalna określona w pkt 1 wynosi w niniejszej sprawie 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ).

44 W niniejszej sprawie w aktach znajdują się: skarga kasacyjna sporządzona pismem z 10 lutego 2011 r., która została złożona do akt sprawy dwa razy, tj. pierwszy raz został złożona przez pełnomocnika z urzędu w dniu 14 lutego 2011 r., a postępowanie wszczęte tą skargą zostało zakończone postanowieniem Sądu z dnia 21 marca 2011 r. odrzucającym tą skargę kasacyjną; drugi raz skarga ta została złożona przez samą skarżącą wraz z pismem z dnia 31 maja 2013 r. zawierającym wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia, adresowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego, przesłanym do tutejszego Sądu pismem z dnia 7 czerwca 2013 r,. które wpłynęło do akt niniejszej sprawy w dniu 10 czerwca 2013 r. Skarga kasacyjna, która wpłynęła 10 czerwca 2013 r. nie jest podpisana przez pełnomocnika. Postępowanie wszczęte wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej zakończyło się postanowieniem Sądu z dnia 31 października 2013 r. przywracającym ten termin.

45 Istotne jest, że w postanowieniu tym Sąd stwierdził, że czynność procesowa w postaci sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej została już w sprawie dopełniona i dlatego nie było podstaw ku temu, aby wzywać skarżącą do złożenia skargi kasacyjnej. Ponadto w motywach tego rozstrzygnięcia Sąd stwierdził, że w okolicznościach sprawy nie ulega wątpliwości, że intencją skarżącej jest jej osobisty udział w sprawie i rezygnacja z dalszego reprezentowania przez pełnomocnika z urzędu, chociaż w sensie formalnym pełnomocnictwo nie zostało wypowiedziane i dlatego Sąd uznał za zasadne wysłanie odpisów pism i orzeczeń również do skarżącej. Sąd ten wskazał przy tym, że skarżąca składając wniosek o przywrócenie terminu nie była już reprezentowana przez fachowego pełnomocnika i w sprawie występuje we własnym imieniu.

46 Zatem Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi kasacyjnej sporządzonej pismem z dnia 10 lutego 2011 r., która już znajdowała się w aktach sprawy i wpłynęła do Sądu w dniu 14 lutego 2011 r.

47 Kolejną skargę kasacyjną złożył pełnomocnik z urzędu w dniu 12 listopada 2013 r., pismem opatrzonym tą sama datą, po przesłaniu mu do wiadomości powyższego postanowienia Sądu z dnia 31 października 2013 r. przywracającego termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarga ta jest tożsama w swej treści ze skargą kasacyjną sporządzona pismem z dnia 10 lutego 2011 r.

48 Skargi kasacyjne opatrzone datą 10 luty 2011 r. i datą 12 listopad 2013 r. zawierają wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej według norm przepisanych w postępowaniu kasacyjnym z uwzględnieniem kosztów stawiennictwa na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Skargi te zawierają oświadczenie, że koszty pomocy prawnej nie zostały one opłacone przez skarżącą w całości ani w części.

49 Mając na uwadze, że skargi kasacyjne opatrzone datą 10 luty 2011 r. i datą 12 listopad 2013 r. są tożsame w swej treści, jak również, że skarga późniejsza została włączona do akt sprawy bez nadania jej dalszego biegu, a ponadto, że Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi kasacyjnej opatrzonej datą 10 lutego 2011 r., przyjąć należy, że pełnomocnikowi przysługuje tylko jedno wynagrodzenie z tytułu sporządzenia skargi kasacyjnej pismem z dnia 10 lutego 2011 r. Potwierdza to stanowisko Sądu zawarte w uzasadnieniu postanowienia z dnia 31 października 20134 r przywracającym termin do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie, w którym wskazano, że czynność procesowa w postaci sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej została już w sprawie dopełniona i dlatego nie było podstaw ku temu, aby wzywać skarżącą do złożenia skargi kasacyjnej.

50 Nie przeczy temu okoliczność, że skarga kasacyjna z dnia 10 lutego 2011 r. została odrzucona, a następnie przywrócono termin do jej wniesienia.

51 Wynagrodzenie adwokata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, który nie prowadził sprawy w I instancji, wynosi zatem 75% stawki minimalnej, czyli 180 zł (75 % x 240 zł).

52 Stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Stawka podatku od towarów i usług wynosi zaś 23% (art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i sług; Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.).

53 Mając powyższe na uwadze, należało przyznać za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienia skargi kasacyjnej z dnia 10 lutego 2011 r. – wynagrodzenie powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości 221,40 zł (wynagrodzenie: 180 zł + podatek VAT: 41,40 zł =221,40 zł), co orzeczono w pkt I sentencji.

54 Z powyższych względów nie mógł zostać uwzględniony wniosek o przyznanie wynagrodzenia z tytułu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej opatrzonej datą 12 listopada 2013 r., bowiem pomoc prawna, jak już wykazano, została udzielona skarżącej poprzez sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej z dnia 10 lutego 2011 r.

55 Należało zatem odmówić przyznania wynagrodzenia z tytułu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej opatrzonej datą 12 listopada 2013 r., co orzeczono w pkt II sentencji.

56 Nie zasługiwał również na uwzględnienie wniosek o przyznanie wynagrodzenia z tytułu udziału w rozprawie przed NSA, uregulowany w § 18 ust. 1 pkt 2 lit " c " rozporządzenia, ponieważ z protokołu rozprawy przed NSA wynika, że pełnomocnik z urzędu nie brał w niej udziału.

57 Z tych względów odmówiono przyznania wynagrodzenia z tytułu udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, co orzeczono w pkt III sentencji.

58 Z tych względów, na podstawie art. 250 i 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 ust. 1 pkt 2 lit "b" i lit "c" § 18 ust. 1 pkt 1 lit "c" oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, należało orzec jak w sentencji.