Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 2 grudnia 2011 r., III SAB/Wr 13/11

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 2 grudnia 2011 r., III SAB/Wr 13/11

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia NSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca), Sędzia WSA Józef Kremis, Marcin Miemiec, , Protokolant Halina Rosłan, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 2 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi B. G. na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. w przedmiocie niepodjęcia czynności w sprawie wniosku o wpis do elektronicznej ewidencji producentów oddala skargę.

Uzasadnienie

2 Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, w dniu [...] r. B.G. (dalej jako skarżąca) złożyła do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. wniosek o wpis do ewidencji producentów podając jako cel zgłoszenia - "nadanie numeru ewidencyjnego". W dniu [...] r. wystosowano do skarżącej wezwanie do złożenia wyjaśnień na podstawie art. 50 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) albowiem w formularzu wniosku nie wypełniono rubryki 03 dotyczącej pozostawania w związku małżeńskim, lecz dopisano uwagę - "nie dotyczy oraz brak podstawy prawnej". Organ zwrócił się wobec tego w terminie 7 dni kalendarzowych od dnia doręczenia wezwania – o wyjaśnienie. Wezwanie zostało skutecznie doręczone w dniu [...] r. Dnia [...] r. w Biurze Powiatowym ARiMR w O. skarżąca stawiła się osobiście wraz z pełnomocnikiem, w celu złożenia wyjaśnień. W ich toku stwierdziła, że organ nie ma uprawnienia do zbierania i przetwarzania poufnych danych osobowych w zakresie stanu cywilnego.

3 Organ pierwszej instancji po rozpatrzeniu całego materiału dowodowego wydał decyzję nr [...] z dnia [...] r., od której skarżąca wniosła odwołanie. Dyrektor Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR we W. z dnia [...] r. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w O. wystosował w dniu [...] r. kolejne wezwanie do skarżącej o usunięcie opisanego braku wraz z pouczeniem, że w razie niezastosowania się do wezwania wniosek zostanie pozostawiony bez rozpatrzenia. W odpowiedzi skarżąca złożyła najpierw pisemnie, następnie do protokołu w siedzibie organu, wyjaśnienia o treści zbieżnej z przytoczoną wyżej, to znaczy podkreślała brak podstaw prawnych do podania danych dotyczących jej statusu cywilnego, tj. co do pozostawania w związku małżeńskim.

4 Z uwagi na fakt, iż wniosek złożony w dniu [...] r. przez skarżącą nie spełniał wymagów formalnych, określonych w Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 19 sierpnia 2010 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinien spełniać wniosek o wpis do ewidencji producentów i mimo dwukrotnych wezwań, braków formalnych nie uzupełniono, organ pierwszej instancji wydał w dniu [...] r. pisemną informację o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, po otrzymaniu której, zarzucając organowi niezałatwienie sprawy w terminie, skarżąca złożyła zażalenie do Dyrektora Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR we W.. Organ drugiej instancji nie uwzględnił zażalenia uznając je za bezzasadne.

5 Po wyczerpaniu toku instancji skarżąca wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji w sprawie z wniosku skarżącej z [...] r., o wpisanie do ewidencji producentów. Zarzuciła, że w przewidzianym ustawą o ewidencji terminie 14 dni organ ten nie podjął czynności dokonania wpisu i wydania stronie zaświadczenia o wpisaniu jej do ewidencji. Wniosła o to by Sąd nakazał organowi natychmiastowe ujawnienie stronie jej wpisu w elektronicznej ewidencji producentów i nakazał organowi wydanie rozstrzygnięcia we wskazanym terminie.

6 Skarżąca przyznała, że nie udzieliła żadnych informacji, czy pozostaje w związku małżeńskim, nie zgodziła się jednak ze stanowiskiem organu, że jest do tego zobligowana przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 19 sierpnia 2010 r. Zarzuciła, że żądany od niej zakres udzielenia poufnych informacji osobowych wykracza poza wskazany w art. 7 ustawy o ewidencji producentów, nadto, powołując się na normę konstytucyjną z art. 51 ust. 1. Konstytucji stanowiącą, że nikt nie może być obowiązany inaczej niż na podstawie ustawy do ujawniania informacji dotyczących jego osoby wywiodła, iż nie można z treści rozporządzenia wyprowadzać takiego obowiązku. Tym samym nie jest zobligowana do wypełnienia wszystkich rubryk formularza wniosku, lecz tylko tych, które jej dotyczą. Przepis art. 7 ustawy nie wymaga podania takich danych od wnioskodawców, którzy samodzielnie posiadają gospodarstwo, są więc samodzielnymi producentami rolnymi/rolnikami w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o ewidencji. Zdaniem skarżącej, przepis art. 13 ust. 1 tej ustawy wskazuje na wyłącznie dwie okoliczności, które mogą być uzasadnieniem odmowy wpisania wnioskodawcy do ewidencji i tylko dane dotyczące tych okoliczności zobowiązana jest podać organowi strona, aby organ mógł podjąć rozstrzygnięcie. Z kolei prze[pis art. 12 ust. 4 nie ma zastosowania, dotyczy on bowiem wyłącznie przypadku złożenia wniosku przez małżonków, współposiadających gospodarstwo. W sprawie zaś mamy do czynienia z przypadkiem samodzielnego producenta rolnego, a nie z przypadkiem złożenia wniosku przez małżonków - współposiadaczy gospodarstwa. Polskie prawo nie zna konstrukcji "współposiadania poprzez pozostawanie w związku małżeńskim" i nie zna konstrukcji "wyrażania zgody na działania małżonka, poprzez pozostawanie w związku małżeńskim.

7 W odpowiedzi Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podnosząc, że wniosek nie spełniał wymagań formalnych, ustalonych przepisami prawa, które nie zostały przez skarżącą usunięte w terminie, wobec czego organ pierwszej instancji pozostawił je bez rozpoznania. W ustawie z dnia 18 grudnia 2003 roku o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności został ustalony tryb nadania numeru identyfikacyjnego w ewidencji producentów. Art. 13 ust. 3 wspomnianej ustawy reguluje kwestie podjęcia czynności mających na celu weryfikację wniosku złożonego przez stronę. W sytuacjach konfliktowych proces wydania zaświadczenia bądź jego odmowy wydłuża termin o którym mowa w art. 13 ust.3 ustawy o ewidencji producentów. W omawianym przypadku beneficjent utrudniał uzyskanie stosownych informacji celem podjęcia decyzji przez organ. W związku z powyższym strona na własne życzenie nie otrzymała rozstrzygnięcia w terminie, o którym wspomina w przedmiotowej skardze.

8 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

9 Skarga podlega oddaleniu, gdyż organ nie dopuścił się bezczynności.

10 W przypadku skargi na bezczynność kontrola Sądu zmierza do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy w ten sposób, że w prawnie ustalonym terminie nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, pomimo prowadzenia postępowania w sprawie, nie zakończył postępowania wydaniem w terminie decyzji, postanowienia, innego aktu albo nie podjął stosownej czynności.

11 W świetle obowiązujących w stanie prawnym sprawy przepisów, pozostawienie wniosku strony bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego nie następuje w formie orzeczenia administracyjnego, tj. decyzji czy postanowienia, lecz ma charakter czynności materialno - technicznej, wymaga bowiem jedynie sporządzenia adnotacji w aktach i poinformowania o tym wnioskodawcy i może być kwestionowane przez stronę w trybie skargi na bezczynność organu. Bezpodstawne pozostawienie podania strony bez rozpoznania oznacza, iż organ administracji publicznej pozostaje bezczynnym i na tę jego bezczynność służy skarga do sądu administracyjnego (uchwała składu siedmiu sędziów SN z 8.06.2000 r. III ZP 11/00, OSNAPiUS 2000/19 poz.702).

12 W tym stanie rzeczy należało zatem rozważyć, czy czynność materialno-techniczna pozostawienia bez rozpoznania wniosku skarżącej o wpis do ewidencji producentów miała rację bytu.

13 Ogólne warunki do dokonania tej czynności zapisane są w art. 64 § 2 k.p.a., zgodnie z którym, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Organ nie może zatem dowolnie kształtować wymogów formalnych podania, wobec tego żądanie przez organ, celem merytorycznego rozpoznania, odpowiedniego wypełnienia formularza wniosku i ujawnienia w nim pewnych danych, musi mieć oparcie w przepisach prawa obowiązującego.

14 Skarżąca odmówiła de facto wypełnienia rubryki formularza wniosku o wpis do producentów, w części dotyczącej pozostawania w związku małżeńskim, powołując się w pierwszym rzędzie na przepis art.51 ust.1 Konstytucji RP, z którego wynika zobowiązanie jednostki do ujawnienia informacji dotyczącej jej osoby jedynie na podstawie ustawy.

15 Powołana norma konstytucyjna nie została naruszona albowiem wymóg podania informacji, czy wnioskodawca w dniu składania wniosku o wpis do ewidencji producentów pozostaje w związku małżeńskim – ustanowiony został w wykonaniu wyraźnej delegacji ustawowej zawartej w art. 17 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. Nr 10, poz. 76, z późn. zm)., zgodnie z którą Minister właściwy do spraw rozwoju wsi określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe wymagania, jakie powinny spełniać:

16 1) wniosek o wpis do ewidencji producentów,

17 2) zaświadczenie o nadanym numerze identyfikacyjnym

18 - uwzględniając dane, o których mowa w art. 7, oraz biorąc pod uwagę zapewnienie prawidłowego funkcjonowania systemu. Wobec brzmienia przepisu wypada zauważyć, iż delegacja do określenia szczegółowych wymagań wniosku nie została zawężona wyłącznie do informacji wymienionych wprost w przepisie art. 7 ustawy, lecz pozwala Ministrowi na uwzględnienie także innego rodzaju danych, o ile znajdują one uzasadnienie dla "prawidłowego funkcjonowania systemu". Przytoczony przepis w swej końcowej części nie zawiera doprecyzowania, jest ogólny, lecz niewątpliwie należy przy jego wykładni kierować się celami, jakie ma spełniać ewidencja, określonymi w art. 5 tej ustawy, a dotyczącymi zwłaszcza przyznawania płatności i wypłaty płatności, nadzoru nad przestrzeganiem przepisów dotyczących płatności realizowanych przez Agencję, każdy bowiem system ewidencji służy wymianie informacji i kontroli, ponadto treść wniosku i informacje w nim podane muszą korespondować z zasadami ustalonymi przez ustawodawcę w zakresie dokonywanych wpisów do ewidencji. Inaczej ujmując – winny znajdować oparcie w przepisach ustawy, pozostawać z nimi w związku. Skoro zaś w art. 12 ust. 1 tej ustawy ustawodawca postanowił, ze jednocześnie z wpisem do ewidencji producentów nadaje się numer identyfikacyjny, a po myśli art. 12 ust. 4, że w przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego nadaje się jeden numer identyfikacyjny, przy czym numer identyfikacyjny nadaje się temu z małżonków lub współposiadaczy, co do którego współmałżonek lub współposiadacz wyrazili pisemną zgodę - to oznacza, że dla prawidłowego funkcjonowania systemu ewidencji (art. 17 in fine) organ winien mieć wiedzę, czy wnioskodawca pozostaje, czy też nie pozostaje w związku małżeńskim. Poza tym, pdważany przez skarżącą wymóg formalny wynika właśnie z zakresu przedmiotowego przepisu art. 7 ust.1 ustawy wymieniającego informacje jaki zawiera ewidencja producentów, gdyż wprost w nim wyszczególniono w punkcie 2 : "numer identyfikacyjny, o którym mowa w art. 12".

19 W tym świetle trzeba uznać, że zarzuty skargi są bezpodstawne a kwestionowany przez skarżącą wymóg ujawnienia informacji o pozostawaniu wnioskodawcy w związku małżeńskim, ustalony bezpośrednio w § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 sierpnia 2010 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wniosek o wpis do ewidencji producentów oraz zaświadczenie o nadanym numerze identyfikacyjnym (Dz.U. Nr 163, poz. 1104) – wynika z ustawowego upoważnienia i w konsekwencji, jest to określony przepisem prawa wymóg formalny wniosku. Brak wniosku w tej materii, jeśli nie zostanie usunięty na wezwanie organu w terminie 7 dni – skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania, zgodnie z cytowanym wyżej art. 64 § 2 k.p.a. Bez takiej informacji organ nie mógłby prawidłowo przeprowadzić merytorycznej oceny wniosku.

20 W przedmiotowej sprawie prawidłowe wezwanie wraz z pouczeniem o skutkach prawnych, tak jak nakazuje norma art. 64 § 2 k.p.a., organ wystosował (dwukrotnie) do strony skarżącej, która jednak omawianego braku nie uzupełniła, a wobec tego pozostawienie wniosku bez rozpoznania odbyło się zgodnie z prawem. Podjęcie zaś przez organ prawidłowej, wymaganej przez przepis prawa, czynności materialno-technicznej oznacza, że organ w bezczynności nie pozostawał.

21 Z tych powodów skargę oddalono.