Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2019 r., V SA/Wa 399/19

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2019 r., V SA/Wa 399/19

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2014 oddala skargę.

Uzasadnienie

2 Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Powiat L. (dalej: "Skarżący" lub "Powiat") jest decyzja Ministra Finansów (dalej: "Minister" lub "organ") z [...] grudnia 2018r. nr [...] , zobowiązująca Powiat do zwrotu nienależnie uzyskanej

3 kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2014 r. w wysokości 202 556 zł.

4 Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

5 W toku audytu przeprowadzonego przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we

6 Wrocławiu w placówkach oświatowych prowadzonych przez Powiat L. w

7 zakresie gospodarowania środkami publicznymi obejmującymi część oświatową

8 subwencji ogólnej, stwierdzono nieprawidłowości w zakresie wykonywania

9 obowiązków związanych z gromadzeniem danych stanowiących podstawę

10 naliczenia subwencji na rok 2014.

11 W sprawozdaniach z przeprowadzonego audytu: z 12 stycznia 2018 r. znak: [...]

12 i z 7 lutego 2018 r. znak: [...] , wskazano na

13 nieprawidłowości wynikające z błędów w danych wykazanych w systemie informacji

14 oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2013 r. przez:

15 - Zespół Szkół i Placówek Oświatowych w L. – które spowodowały zawyżenie

16 subwencji na rok 2014 o kwotę 93 736,18 zł,

17 - Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy [...] w S.

18 - które spowodowały zawyżenie subwencji na rok 2014 o kwotę 172

19 681,77 zł.

20 Wobec powyższego Minister Finansów pismem z 16 listopada 2018 r., zawiadomił

21 Powiat L. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie

22 zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2014.

23 Nawiązując do ww. sprawozdań z audytu, Ministerstwo Edukacji Narodowej pismem z

24 29 listopada 2018 r., poinformowało Ministra Finansów, że wskutek błędów w

25 wykazanych w systemie informacji oświatowej danych o liczbie uczniów, przez Zespół

26 Szkół i Placówek Oświatowych w L. oraz Specjalny Ośrodek Szkolno Wychowawczy [....] w S. , Powiat L.

27 otrzymał w

28 roku 2014 część oświatową subwencji ogólnej w kwocie wyższej od należnej o 202 556

29 zł, w wyniku zawyżenia liczby uczniów przeliczeniowych o 38,6314.

30 W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego, Minister Finansów

31 decyzją z [...] grudnia 2018r. o numerze wskazanym wyżej, zobowiązał Powiat L.

32 do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2014 r.

33 w wysokości 202 556 zł.

34 W uzasadnieniu organ wskazał, że Minister Edukacji Narodowej, biorąc pod uwagę

35 zakres zadań oświatowych realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego,

36 dokonał podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014 między

37 poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, według algorytmu określonego w

38 załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 18 grudnia 2013 r. w

39 sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek

40 samorządu terytorialnego w roku 2014 (Dz.U. poz. 1687).

41 Algorytm podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu

42 terytorialnego na rok 2014 przewidywał m.in. odrębne wagi:

43 P2 = 1,40 dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim,

44 niedostosowanych społecznie, z zaburzeniami zachowania, zagrożonych

45 uzależnieniem, zagrożonych niedostosowaniem społecznym, z chorobami przewlekłymi

46 - wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy, na podstawie

47 orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie

48 oświaty (Dz. U. Nr 173 poz. 1072), dalej: "u.s.o.", oraz dla uczniów szkół podstawowych

49 specjalnych, gimnazjów specjalnych i szkół ponadgimnazjalnych specjalnych w

50 młodzieżowych ośrodkach wychowawczych i młodzieżowych ośrodkach socjoterapii -

51 wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy, którzy nie

52 posiadają orzeczeń, o których mowa w wymienionym art. 71b ust. 3 powołanej ustawy,

53 P4 = 3,60 dla uczniów niesłyszących i słabosłyszących, z upośledzeniem

54 umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym (na podstawie orzeczeń, o których

55 mowa w art. 71b ust. 3 u.s.o.),

56 P5 = 9,50 dla dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim

57 realizujących obowiązek szkolny lub obowiązek nauki poprzez uczestnictwo w

58 zajęciach rewalidacyjno- wychowawczych organizowanych przez szkoły podstawowe i

59 gimnazja, dla uczniów z niepełnosprawnościami sprzężonymi oraz z autyzmem, w tym

60 z zespołem Aspergera (na podstawie orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3

61 u.s.o.),

62 P7 = 0,082 dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych oraz szkół artystycznych (z

63 wyłączeniem ogólnokształcących szkół muzycznych I stopnia oraz szkół muzycznych I

64 stopnia),

65 P8 = 0,19 dla słuchaczy kolegiów pracowników służb społecznych oraz uczniów szkół

66 ponadgimnazjalnych prowadzących kształcenie zawodowe, w tym na realizację

67 praktycznej nauki zawodu, a także dla uczniów liceów profilowanych i uczniów szkół

68 specjalnych przysposabiających do pracy dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w

69 stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz dla uczniów z niepełnosprawnościami

70 sprzężonymi (waga nie obejmuje uczniów szkół artystycznych),

71 P37 = 6,500 dla wychowanków specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych,

72 specjalnych ośrodków wychowawczych i młodzieżowych ośrodków wychowawczych,

73 którzy korzystają z zakwaterowania w tych ośrodkach,

74 P44 = 0,030 dla placówek realizujących zadania pozaszkolne, w tym umożliwiających

75 realizację obowiązku nauki w formach pozaszkolnych, według rzeczywistej liczby

76 uczniów w szkołach zlokalizowanych na terenie powiatu i prowadzonych lub

77 dotowanych przez jednostki samorządu terytorialnego,

78 w odniesieniu do których - ustalone w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał

79 dowodowy - błędy w danych wykazanych przez niektóre szkoły i placówki oświatowe

80 prowadzone/dotowane przez Powiat L. w systemie informacji oświatowej, według

81 stanu na dzień 30 września 2013 r., spowodowały zawyżenie liczby uczniów

82 przeliczeniowych, uwzględnionej do wyliczenia wysokości otrzymanej przez tę

83 jednostkę części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014. Minister podkreślił, że

84 podstawę naliczenia części oświatowej subwencji ogólnej na 2014 r. dla

85 poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego stanowiły m.in. dane statystyczne

86 dotyczące liczby uczniów i wychowanków (dzieci i młodzieży) w roku szkolnym

87 2013/2014 wykazane przez szkoły i placówki oświatowe w systemie informacji

88 oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2013 r. i dzień 10 października 2013 r.,

89 zweryfikowane przez organy prowadzące/dotujące szkoły i placówki oświatowe.

90 Organ wskazał, że kwota części oświatowej subwencji ogólnej w roku 2014

91 przypadająca na 1 ucznia przeliczeniowego w skali ogólnokrajowej (tzw. finansowy

92 standard A) została wyliczona jednolicie dla wszystkich jednostek samorządu

93 terytorialnego i wynosiła 5 243,3096 zł w stosunku rocznym. Ponadto dla

94 poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego określono indywidualny wskaźnik

95 korygujący Di, który dla Powiatu L. wyniósł 0,9409101234.

96 Tym samym, co podkreślił organ, nieprawidłowości w zastosowaniu odpowiednich wag

97 przy naliczaniu należnej jednostce samorządu terytorialnego na dany rok budżetowy

98 części oświatowej subwencji ogólnej, są skutkiem błędów w danych wykazanych w

99 odpowiednich tabelach systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30

100 września i 1 października roku poprzedzającego rok budżetowy, uwzględnianych w

101 kalkulacji subwencji oświatowej. Zatem uczniowie i wychowankowie nieposiadający

102 odpowiednich orzeczeń albo posiadający orzeczenia dotyczące np. innego etapu

103 kształcenia albo wydane po dniu sprawozdawczym (tu: 30 września 2013 r.), o których

104 mowa w cyt. wyżej art. 71 b ust. 3 u.s.o., przy naliczaniu części oświatowej subwencji

105 ogólnej – nie mogli być przeliczani dodatkowymi wagami, których zastosowanie jest

106 uwarunkowane posiadaniem takiego dokumentu.

107 Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego Minister ustalił, że w nw.

108 szkołach i placówkach oświatowych doszło do nieprawidłowości w zakresie wykazania

109 w systemie informacji oświatowej danych - według stanu na dzień 30 września 2013 r. -

110 stanowiących podstawę naliczenia kwoty uzyskanej przez Powiat L. na rok 2014

111 części oświatowej subwencji ogólnej:

112 1) Specjalna Szkoła Przysposabiająca do Pracy funkcjonująca w Zespole Szkól i

113 Placówek Oświatowych w L.- zawyżono liczbę uczniów o 1, wykazując ucznia

114 posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego nr [....] z 27

115 kwietnia 2010 r., w którym nie wskazano co najmniej dwóch niepełnosprawności.

116 Powyższa nieprawidłowość spowodowała niesłuszne przeliczenie jednego ucznia wagą

117 P5 zamiast wagą P4,

118 2) Szkoła Podstawowa Specjalna w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym [....] w S., wykazano:

119 - ucznia, który posiadał orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego nr [....] z

120 29 czerwca 2010 r. wydane na czas edukacji wczesnoszkolnej z uwagi na upośledzenie

121 umysłowe w stopniu lekkim (co odpowiadało wadze P2), jako ucznia z

122 niepełnosprawnościami sprzężonymi - upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim i

123 niepełnosprawnością ruchową, co spowodowało niesłuszne przeliczenie jednego ucznia

124 wagą P5 zamiast wagą P2,

125 - ucznia, który posiadał orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego nr [....] z

126 19 sierpnia 2008 r. wydane na czas nauki w szkole podstawowej z uwagi na

127 upośledzenie umysłowe w stopniu umiarkowanym (co odpowiadało wadze P4), jako

128 ucznia z niepełnosprawnościami sprzężonymi - upośledzeniem umysłowym w stopniu

129 umiarkowanym i autyzmem, co spowodowało niesłuszne przeliczenie jednego ucznia

130 wagą P5 zamiast wagą P4,

131 - ucznia, który posiadał orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego nr [...] z 22

132 marca 2011 r. wydane na czas edukacji wczesnoszkolnej z uwagi na upośledzenie

133 umysłowe w stopniu umiarkowanym (co odpowiadało wadze P4), jako ucznia z

134 niepełnosprawnościami sprzężonymi - upośledzeniem umysłowym w stopniu

135 umiarkowanym i niepełnosprawnością ruchową, co spowodowało niesłuszne

136 przeliczenie jednego ucznia wagą P5 zamiast wagą P4.

137 Ww. uczniowie - według stanu na dzień 30 września 2013 r. - powinni być wykazani w

138 tabeli NP2 jako uczniowie z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego o

139 orzeczonej jednej niepełnosprawności, wymagający stosowania specjalnej organizacji

140 nauki i metod pracy,

141 3) Gimnazjum Specjalne w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym [...] w S. - wykazano ucznia, który

142 posiadał orzeczenie o

143 potrzebie kształcenia specjalnego nr [...] z 26 sierpnia 2010 r. wydane na czas

144 nauki w gimnazjum z uwagi na upośledzenie umysłowe w stopniu znacznym (co

145 odpowiadało wadze P4), jako ucznia z niepełnosprawnościami sprzężonymi -

146 upośledzeniem umysłowym w stopniu znacznym i niepełnosprawnością mchową, co

147 spowodowało niesłuszne przeliczenie jednego ucznia wagą P5 zamiast wagą P4.

148 Uczeń ten - według stanu na dzień 30 września 2013 r. - powinien być wykazany w

149 tabeli NP2 jako uczniowie z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego o

150 orzeczonej jednej niepełnosprawności, wymagający stosowania specjalnej organizacji

151 nauki i metod pracy. Ww. orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego nie zawierało

152 bowiem wskazania niepełnosprawności sprzężonych odpowiadających definicji tego

153 pojęcia określonej w cyt. wyżej art. 3 pkt 18 ustawy o systemie oświaty,

154 4) Zasadnicza Szkoła Zawodowa Specjalna w Specjalnym Ośrodku Szkolno Wychowawczym [....] w S. – w

155 tabeli NP2 wykazano

156 ucznia, który według stanu na dzień 30 września 2013 r., nie był uczniem tej szkoły.

157 Spowodowało to zawyżenie o 1 liczby uczniów ogółem oraz liczby uczniów

158 przeliczonych wagami: P2, P7, P8 i P44,

159 5) Grupy wychowawcze w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym [...] w S. - wykazano wychowanka,

160 co odpowiadało wadze P37,

161 podczas gdy - według stanu na dzień 30 września 2013 r. - nie był on wychowankiem

162 ośrodka.

163 W związku z ww. nieprawidłowościami w zakresie wykazania danych w systemie

164 informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2013 r., zawyżono liczbę

165 uczniów przeliczeniowych o 38,6314, a w konsekwencji zawyżono o 202 556 zł część

166 oświatową subwencji ogólnej uzyskaną na rok 2014 przez Powiat L. .

167 Różnica między kwotą zawyżenia subwencji skalkulowaną przez Izbę Administracji

168 Skarbowej we Wrocławiu (266 417,95 zł), a kwotą skalkulowaną w przeprowadzonym

169 postępowaniu administracyjnym (202 556 zł) wynika z:

170 - uznania za prawidłowe, zakwestionowanego w postępowaniu audytowym, wykazania

171 w systemie informacji oświatowej przez Specjalną Szkołę Podstawową dla Dzieci

172 Upośledzonych Umysłowo w Stopniu Umiarkowanym i Znacznym funkcjonującą w

173 Zespole Szkół i Placówek Oświatowych w L. , w tabeli NP 1: Uczniowie z więcej niż

174 jedną niepełnosprawnością posiadający orzeczenie o potrzebie kształcenia

175 specjalnego, wymagający stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy, ucznia

176 posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego nr [...] z 8 czerwca

177 2006 r. z uwagi na niepełnosprawności sprzężone (sentencja orzeczenia), bez

178 wskazania co najmniej 2 niepełnosprawności,

179 - uwzględnienia zwiększenia o jednego ucznia - w związku z nieprawidłowością

180 stwierdzoną w odniesieniu do Specjalnej Szkoły Przysposabiającej do Pracy

181 funkcjonującej w Zespole Szkól I Placówek Oświatowych w L.- liczby uczniów

182 przeliczonych wagą P4, czego nie uwzględnił w swojej kalkulacji organ audytujący,

183 - weryfikacji wskaźnika korygującego Di w związku ze zmniejszeniem liczby uczniów

184 szkół dla młodzieży ogółem oraz liczby uczniów szkół zlokalizowanych na terenach

185 wiejskich, ustalonych na podstawie danych systemu informacji oświatowej dla

186 bazowego roku szkolnego według stanu na dzień 30 września 2013 r. i dzień 10

187 października 2013 r. - z 0,9409101234 do 0,9408754130.

188 Minister uznał, że kwotę 202 556 zł, stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą części

189 oświatowej subwencji ogólnej otrzymaną w roku 2014 przez Powiat L. , a kwotą

190 ustaloną w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, należy uznać za kwotę

191 nienależną, podlegającą zwrotowi do budżetu państwa.

192 Na powyższą decyzję Powiat L. , złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu

193 Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości

194 oraz zasądzenie organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów

195 zastępstwa procesowego. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia:

196 1) przepisów prawa materialnego poprzez błędną interpretację i wynikające z niej

197 niewłaściwe zastosowanie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z 13 listopada 2003 r. o

198 dochodach jednostek samorządu terytorialnego polegające na niewłaściwym ustaleniu

199 kwoty subwencji należnej za rok 2014, co miało decydujący wpływ na sposób ustalenia i

200 wyliczenia kwoty nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej

201 podlegającej zwrotowi;

202 2) przepisów postępowania, które miało wpływ na treść zaskarżonej decyzji, a to w

203 szczególności art. 7 K.p.a., czego skutkiem było przyjęcie przez organ orzekający w

204 sprawie, iż uczniowie wskazani w materiale dowodowym, stanowiącym podstawę

205 rozstrzygnięcia i powołanym w przedmiotowej decyzji nie spełniały warunków do

206 wykazania w systemie informacji oświatowej a tym samym do uwzględniania przy

207 kalkulacji części oświatowej subwencji ogólnej przy wagach dla uczniów ze specjalnymi

208 potrzebami edukacyjnymi, co stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej oraz

209 zasady uwzględniania interesu publicznego i słusznego interesu obywateli,

210 3) przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik

211 sprawy, tj. przepisów art. 6, art. 7 w zw. z art. 107 K.p.a. poprzez naruszenie zasady

212 legalności oraz przestrzegania prawa w postępowaniu administracyjnym, w tym przez

213 brak wskazania w podstawie prawnej decyzji przepisu prawa stanowiącego podstawę

214 rozstrzygnięcia decyzji co do jej istoty oraz brak uzasadnienia prawnego i faktycznego

215 decyzji.

216 Wnoszący skargę podkreślił, że środki z przyznanej subwencji oświatowej w całości

217 były przeznaczone na realizację zadań oświatowych oraz zaspokojenie specjalnych

218 potrzeb edukacyjnych uczniów niepełnosprawnych. Uzyskana subwencja na rok

219 szkolny 2013/2014 została w pełni przeznaczona na realizację zadań statutowych szkół

220 i placówek oświatowych. W ocenie Skarżącego nieprecyzyjne lub niewłaściwe

221 sformułowanie niepełnosprawności sprzężonej dziecka objętego edukacją nie

222 umniejszają wagi schorzeń, którymi obciążeni są uczniowie.

223 W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi.

224 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

225 Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami

226 administracyjnymi (tj. Dz.U. 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a", sądy

227 administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki

228 określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego

229 jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to

230 znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i

231 zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego.

232 Realizując powyższe uprawnienia Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na

233 uwzględnienie, bowiem w sprawie nie doszło do naruszenia zastosowanych przepisów

234 prawa materialnego, zaś w działaniach Ministra Finansów nie sposób dopatrzyć się

235 uchybień proceduralnych, które mogłyby skutkować uchyleniem decyzji.

236 Stan faktyczny został, zdaniem Sądu, ustalony przez organ w sposób prawidłowy.

237 Istotę sporu w rozpoznawanej sprawie stanowi ocena zasadności zwrotu przez

238 Skarżącego nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2014

239 r. w wysokości 202 556 zł.

240 Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek

241 samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1530 ze zm.), dalej: "u.d.j.s.t.", w

242 przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa

243 subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów

244 publicznych, w drodze decyzji:

245 1) zmniejsza o odpowiednią kwotę część oświatową subwencji ogólnej w zakresie

246 subwencji na rok budżetowy oraz potrąca z kolejnej raty nienależnie otrzymaną kwotę,

247 wynikającą ze zmniejszenia tej części subwencji, a jeżeli nienależnie otrzymana kwota

248 jest wyższa od jednej raty - wstrzymuje przekazywanie rat, bądź gdy nienależnie

249 otrzymana kwota jest wyższa od kwoty pozostałej do przekazania do końca roku

250 budżetowego - wstrzymuje przekazywanie rat i zobowiązuje do zwrotu pozostałej części

251 nienależnej kwoty części subwencji;

252 2) zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta

253 dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot - w zakresie subwencji za

254 lata poprzedzające rok budżetowy.

255 Jak już podkreślono wcześniej, Minister Finansów w zaskarżonej decyzji orzekł o

256 zwrocie nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2014

257 w wysokości 202 556 zł, w związku z tym, że nastąpiło nieprawidłowe jej naliczenie na

258 skutek zawyżenia liczby uczniów, w poszczególnych wagach.

259 Podział części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014 między poszczególne

260 jednostki samorządu terytorialnego, został dokonany przez Ministra Edukacji Narodowej

261 według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji

262 Narodowej z 18 grudnia 2013 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej

263 subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2014 (Dz. U. poz.

264 1687), dalej: "rozporządzenie z dnia 18 grudnia 2013 r.", na podstawie bazy danych o

265 liczbie uczniów (wychowanków) wykazanych w Systemie Informacji Oświatowej (dalej:

266 "SIO") według stanu na dzień 30 września i 10 października 2013 r.

267 Algorytm, na podstawie którego dokonano podziału części oświatowej na rok 2014,

268 przewidywał m.in. wagi: P2, P4, P5, P7, P8, P37, P44. Jednocześnie algorytm

269 przewidywał odrębne wagi dla niepełnosprawnych uczniów, którą mogli być przeliczeni

270 wyłącznie uczniowie, którzy posiadali aktualne na dzień sprawozdawczy orzeczenia

271 lub opinie poradni psychologiczno-pedagogicznych o potrzebie kształcenia

272 specjalnego, o treści odpowiadającej opisom i wymogom wskazanych wag, o których

273 mowa w art. 71b ust. 3 u.s.o.

274 W związku z tym, że część oświatowa subwencji ogólnej na 2014 r. ustalana jest na

275 podstawie danych według stanu na dzień 30 września 2013 r., warunków do

276 uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej nie spełniali

277 uczniowie, którzy według stanu na dzień 30 września 2013 r. nie posiadali aktualnych

278 orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego.

279 Sąd podziela stanowisko organu, że podstawę do wykazywania uczniów objętych

280 kształceniem specjalnym w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30

281 września 2013 r., a następnie uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej na rok

282 2014, stanowiły opinie oraz orzeczenia publicznej poradni psychologicznopedagogicznej, w tym poradni

283 specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego

284 zgodnie z rodzajem niepełnosprawności określonej w orzeczeniu wymagającej

285 stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy.

286 Zgodnie z art. 71b ust 1 zdanie pierwsze u.s.o., kształceniem specjalnym obejmuje się

287 dzieci i młodzież, o których mowa w art. 1 pkt 5 i 5a tej ustawy, wymagające stosowania

288 specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Art. 71b ust. 3 tej ustawy stanowi, że opinie o

289 potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka oraz orzeczenia o potrzebie

290 kształcenia specjalnego, albo indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania

291 przedszkolnego i indywidualnego nauczania, a także o potrzebie zajęć rewalidacyjnowychowawczych,

292 organizowanych zgodnie z odrębnymi przepisami wydają zespoły

293 orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w

294 tym w poradniach specjalistycznych. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego

295 określa zalecane formy kształcenia specjalnego, z uwzględnieniem rodzaju

296 niepełnosprawności, w tym stopnia upośledzenia umysłowego. Natomiast ust. 3a tego

297 przepisu stanowi, że opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, o

298 których mowa w ust. 3, mogą również wydawać zespoły opiniujące działające w

299 niepublicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach

300 specjalistycznych, założonych zgodnie z art. 82 oraz zatrudniających pracowników

301 posiadających kwalifikacje określone dla pracowników publicznych poradni

302 psychologiczno-pedagogicznych.

303 Art. 71b ust. 5 u.s.o. zobowiązuje starostę właściwego ze względu na miejsce

304 zamieszkania dziecka posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego

305 do zapewnia mu, na wniosek rodziców, odpowiedniej formy kształcenia, uwzględniając

306 rodzaj niepełnosprawności, w tym stopień upośledzenia umysłowego z zastrzeżeniem

307 ust. 5a. Ust. 5a art. 71b u.s.o. stanowi, że jeżeli orzeczenie o potrzebie kształcenia

308 specjalnego zaleca kształcenie dziecka odpowiednio w przedszkolu specjalnym albo w

309 przedszkolu, szkole podstawowej lub gimnazjum, ogólnodostępnych lub integracyjnych,

310 odpowiednią formę kształcenia, na wniosek rodziców, zapewnia jednostka samorządu

311 terytorialnego właściwa ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, do której zadań

312 własnych należy prowadzenie przedszkoli lub szkół.

313 Na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 71b ust. 6 u.s.o., Minister

314 Edukacji Narodowej wydał rozporządzenie z dnia 18 września 2008 r. w sprawie

315 orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych

316 poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz.U. Nr 173 poz. 1072), dalej:

317 "rozporządzenie z dnia 18 września 2008 r.", w którym między innymi zostały określone

318 wzory orzeczeń. Ustalony wzór orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego

319 wymagał, by zespół orzekający określił z uwagi na jaki rodzaj zaburzeń i odchyleń

320 rozwojowych dziecka, wymagających stosowania specjalnej nauki i metod pracy

321 zachodzi potrzeba kształcenia specjalnego. Zespoły orzekające mogły więc wskazać

322 jako przyczynę uzasadniającą kształcenie specjalne niepełnosprawność sprzężoną lub

323 dwie niepełnosprawności, z których każda wymagała specjalnej organizacji nauki i

324 odrębnych metod pracy dydaktycznej dostosowanych do indywidualnych potrzeb i

325 możliwości psychofizycznych ucznia.

326 Konsekwencją uregulowań ustawowych dotyczących kształcenia specjalnego są zapisy

327 przyjęte w algorytmie podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014.

328 Po rozpoznaniu sprawy Sąd podziela stanowisko organu, iż wykazanie przez:

329 - Specjalną Szkołę Przysposabiającą do Pracy funkcjonującą w Zespole Szkół i

330 Placówek Oświatowych w L. , ucznia posiadającego orzeczenie o potrzebie

331 kształcenia specjalnego z 27 kwietnia 2010 r., w którym nie wskazano co najmniej

332 dwóch niepełnosprawności, spowodowało zawyżenie liczby uczniów o 1

333 (nieuzasadnione przeliczenie ucznia wagą P5 zamiast wagą P4). Oceny tej nie zmienia

334 podnoszona w skardze przez Skarżącego okoliczność, iż w dniu 28 lipca 2014 r.

335 Powiatowa Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w C. wydała

336 postanowienie o sprostowaniu pomyłki w orzeczeniu nr [....] o potrzebie

337 kształcenia specjalnego, w aktach sprawy brak tego postanowienia.

338 - Szkołę Podstawową Specjalną w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym [....] w S. uczniów, którzy

339 powinni być wykazani w tabeli

340 NP2 jako uczniowie z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego o orzeczonej

341 jednej niepełnosprawności, wymagający stosowania specjalnej organizacji nauki i

342 metod pracy, tj. ucznia, który posiadał orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego:

343 z 29 czerwca 2010 r. wydane na czas edukacji wczesnoszkolnej z uwagi na

344 upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim, jako ucznia z niepełnosprawnościami

345 sprzężonymi - upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim i niepełnosprawnością

346 ruchową, spowodowało niesłuszne przeliczenie ucznia wagą P5 zamiast wagą P2,

347 z 19 sierpnia 2008 r. wydane na czas nauki w szkole podstawowej z uwagi na

348 upośledzenie umysłowe w stopniu umiarkowanym, jako ucznia z

349 niepełnosprawnościami sprzężonymi - upośledzeniem umysłowym w stopniu

350 umiarkowanym i autyzmem, spowodowało niesłuszne przeliczenie jednego/wagą P5

351 zamiast wagą P4. Oceny tej nie zmienia Oceny tej nie zmienia podnoszona w skardze

352 przez Skarżącego okoliczność, iż w dniu 21 października 2014 r. Powiatowy Ośrodek

353 Poradnictwa Psychologiczno-Pedagogicznego i Doradztwa Metodycznego w

354 P. wydał postanowienie o sprostowaniu pomyłki w orzeczeniu nr [....] o

355 potrzebie kształcenia specjalnego, w aktach sprawy brak tego postanowienia.

356 z 22 marca 2011 r. wydane na czas edukacji wczesnoszkolnej z uwagi na upośledzenie

357 umysłowe w stopniu umiarkowanym, jako ucznia z niepełnosprawnościami sprzężonymi

358 - upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym i niepełnosprawnością ruchową,

359 spowodowało niesłuszne przeliczenie jednego ucznia wagą P5 zamiast wagą P4.

360 Oceny tej nie zmienia podnoszona w skardze przez Skarżącego okoliczność, iż w dniu

361 21 października 2014 r. Powiatowy Ośrodek Poradnictwa PsychologicznoPedagogicznego i Doradztwa

362 Metodycznego w P. wydał postanowienie o

363 sprostowaniu pomyłki w orzeczeniu nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego, w

364 aktach sprawy brak tego postanowienia.

365 - Gimnazjum Specjalne w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym [...] w S. ucznia, który powinien być

366 wykazany w tabeli NP2 jako

367 uczeń z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego o orzeczonej jednej

368 niepełnosprawności, wymagający stosowania specjalnej organizacji nauki i metod

369 pracy. Uczeń ten posiadał orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego z 26 sierpnia

370 2010 r. wydane na czas nauki w gimnazjum z uwagi na upośledzenie umysłowe w

371 stopniu znacznym i nie zawierało wskazania niepełnosprawności sprzężonych

372 odpowiadających definicji tego pojęcia określonej w cyt. wyżej art. 3 pkt 18 u.s.o.

373 Wykazanie go jako ucznia z niepełnosprawnościami sprzężonymi - upośledzeniem

374 umysłowym w stopniu znacznym i niepełnosprawnością ruchową, spowodowało

375 niesłuszne przeliczenie wagą P5 zamiast wagą P4.

376 - Zasadniczą Szkołę Zawodową Specjalną w Specjalnym Ośrodku SzkolnoWychowawczym [....] w S. ucznia,

377 podczas gdy na

378 dzień 30 września 2013 r. nie był on uczniem tej szkoły, co spowodowało zawyżenie o

379 1 liczby uczniów ogółem oraz liczby uczniów przeliczonych wagami: P2, P7, P8 i P44.

380 - Grupy wychowawcze w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym [...] w S. wychowanka, co

381 odpowiadało wadze P37, podczas gdy na

382 dzień 30 września 2013 r. nie był on wychowankiem ośrodka.

383 Wskazane wyżej nieprawidłowości spowodowały zawyżenie liczby uczniów

384 przeliczeniowych o 38,6314.

385 W ocenie Sądu nie znajdują również uzasadnienia zarzuty skargi dotyczące wykładni

386 pojęcia "wychowanka" młodzieżowego ośrodka wychowawczego. Słusznie organ

387 zakwestionował wykazywanie w systemie informacji oświatowej jako wychowanków

388 młodzieżowego ośrodka wychowawczego oraz jako uczniów działających przy nim

389 szkół, osób, które według stanu na dzień 30 września 2013 r. nie przebywały w tym

390 ośrodku oraz wykazanie jako korzystających z zakwaterowania w młodzieżowych

391 ośrodkach wychowawczych wychowanków, którzy z zakwaterowania nie korzystali.

392 Sąd wskazuje, że do listopada 2018 r. istniały rozbieżności w orzecznictwie sądów

393 administracyjnych. W części orzeczeń sądy uznały, że wystarczające jest samo

394 skierowanie do ośrodka (por. m.in. wyrok NSA z 21 listopada 2017 r. sygn. akt II GSK

395 2125/17), a w części, że konieczne jest aby nieletni faktycznie znaleźli się w ośrodku co

396 najmniej w dniu 30 września roku poprzedzającego rok budżetowy. Obecnie, po

397 rozstrzygnięciu jednolicie tych spraw przez Naczelny Sąd Administracyjny w szeregu

398 wyrokach zapadłych m.in. w dniach 15 i 16 listopada 2018 r. (patrz m.in. I GSK 2423/18,

399 I GSK 2999/18, I GSK 1155/18 i inne – dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl), ta kwestia

400 nie budzi już żadnych wątpliwości.

401 Wobec powyższego zarzuty skargi w tym zakresie należy uznać za nieuzasadnione.

402 Należy stwierdzić, że organ zasadnie przyjął, iż zgodnie z algorytmem podziału części

403 oświatowej subwencji ogólnej między jednostki samorządu terytorialnego na 2014 rok

404 mogli być uwzględnieni jedynie nieletni wykazani w Systemie Informacji Oświatowej,

405 którzy według stanu na 30 września 2013 r. byli zakwaterowani i przebywali w

406 Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym.

407 Zatem Minister Finansów prawidłowo ustalił, że część oświatowa subwencji

408 ogólnej dla Skarżącego została nieprawidłowo skalkulowana z uwzględnieniem

409 zawyżonej liczby uczniów przy wagach P2, P4, P5, P7, P8, P37, P44. Jednocześnie

410 organ szczegółowo wskazał nieprawidłowości w zakresie przypisania określonemu

411 uczniowi wagi.

412 Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów, Sąd stwierdza, że nie mają one

413 usprawiedliwionych podstaw. Jak wykazano wyżej organ nie naruszył art. 37 ust. 1

414 u.d.j.s.t., przepisów rozporządzenia w sprawie sposobu podziału części oświatowej

415 subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2014, a także innych

416 wskazywanych w skardze przepisów prawa.

417 Sąd podkreśla, że podstawą zaliczenia do określonej grupy niepełnosprawności jest

418 wyłącznie aktualne orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, określające formy

419 tego kształcenia z uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności czy zaburzenia. Żaden

420 inny dowód nie uprawnia jednostki samorządu terytorialnego do uzyskania dopłat

421 subwencyjnych objętego sporną w sprawie wagą, z tytułu kształcenia uczniów

422 niepełnosprawnych zatem w przypadku braku właściwego orzeczenia zespołu

423 orzekającego działającego w poradni psychologiczno-pedagogicznej nie było możliwe

424 zaliczenie ucznia do wyżej wymienionych wag.

425 W systemie informacji oświatowej należy wykazywać faktyczną liczbę uczniów, w tym

426 uczniów posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, które stanowią

427 podstawę nie tylko do wykazania ich w ww. systemie dla celów naliczenia części

428 oświatowej subwencji ogólnej, ale też stanowią podstawę dla dyrektorów

429 szkół/placówek do zorganizowania kształcenia specjalnego stosownie do określonych w

430 nich metod i form kształcenia ze względu na posiadane przez ucznia

431 niepełnosprawności. W przypadku, kiedy orzeczenie traci swoją ważność nie ma

432 możliwości zaspokojenia przez szkołę potrzeb edukacyjnych i rozwojowych ucznia

433 niepełnosprawnego, bowiem mogą one być zupełnie inne, niż te wskazane w

434 orzeczeniu już nieobowiązującym.

435 Należy również podkreślić, że powoływane w skardze postanowienia dotyczące

436 sprostowania pomyłek w niektórych ww. orzeczeniach o potrzebie kształcenia

437 specjalnego nie zostały przedstawione przez Skarżącego. Z akt sprawy wynika

438 również, że Skarżący nie skorzystał z uprawnienia do zapoznania się z aktami sprawy i

439 wypowiedzenia się co do zebranych materiałów dowodowych.

440 Ze wskazanych wyżej powodów zasadnym było skorygowanie przez Ministra

441 Finansów wysokości otrzymanej przez Skarżącego części subwencji oświatowej.

442 Wbrew zarzutom skargi, zaskarżona decyzja nie narusza określonych w art. 6 i art. 7

443 K.p.a., zasady praworządności oraz słusznego interesu obywateli. Dokonana przez Sąd

444 analiza akt administracyjnych oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do

445 wniosku, że organ orzekający w niniejszej sprawie podjął wszelkie niezbędne czynności

446 w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrał i w sposób wyczerpujący

447 rozpatrzył cały materiał dowodowy.

448 Rozstrzygnięcie organu stanowi wynik wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz

449 rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, a uzasadnienie faktyczne

450 decyzji, zgodnie z treścią art. 107 § 3 K.p.a. zawiera wskazanie faktów, które organ

451 uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których

452 innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W uzasadnieniu prawnym

453 wyjaśniono podstawy prawne decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

454 W związku z powyższym Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.