Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2019 r., V SA/Wa 372/19

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sygnatura
V SA/Wa 372/19
Data
Forma
Wyrok
Hasła
Finanse publiczne
Źródło
JuDDGES/pl-nsa (orzeczenia NSA i WSA z CBOSA), dokument u źródła

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant st. specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2019 r. sprawy ze skargi P. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej oddala skargę.

Uzasadnienie

2 Przedmiotem skargi Powiatu M. (dalej także: "strona" lub "skarżący") jest decyzja Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 w wysokości 856.157,82 zł.

3 Stan faktyczny przedmiotowej sprawy przedstawia się następująco:

4 Urząd Kontroli Skarbowej w B. przeprowadził u skarżącego kontrolę w

5 zakresie prawidłowości gospodarowania środkami publicznymi obejmującymi część

6 oświatową subwencji ogólnej, w tym wykonywania obowiązków związanych z gromadzeniem danych stanowiących podstawę jej naliczenia na 2011 rok. W wyniku tej

7 kontroli stwierdzono, iż na skutek błędnych danych wykazanych w systemie informacji

8 oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2010 r. w Młodzieżowym Ośrodku

9 Wychowawczym – Gimnazjum Specjalne w G. nastąpiło zawyżenie liczby

10 uczniów przeliczeniowych łącznie o 181,5043 uczniów, a w rezultacie uzyskanie przez

11 Powiat M. nienależnie kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2011 rok w

12 wysokości 856.157,82 zł.

13 Decyzją z dnia [...] września 2015 r. wydaną na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy

14 z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z

15 2014 r., poz. 1115; dalej: u.d.j.s.t.) i art. 104 § 1 k.p.a., Minister Finansów zobowiązał

16 Powiat M. do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji

17 ogólnej za rok 2011 w wysokości 856.157,82 zł.

18 Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Finansów decyzją z dnia [...] grudnia

19 2015 r. utrzymał w mocy decyzję własną. Organ podkreślił, że wskutek wykazania

20 błędnych danych w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym "[...] " w G. , a

21 w tym Gimnazjum Specjalnym w G. zawyżono o 14 liczbę uczniów ogółem oraz

22 liczbę uczniów przeliczonych wagami P1, P2, P26 i P40, a także zawyżono o 13 liczbę

23 wychowanków przeliczonych wagą P34. Łącznie nastąpiło zawyżenie liczby uczniów

24 przeliczeniowych o 181,5043 uczniów.

25 Minister podkreślił, że skarżącemu Powiatowi przyznano część ogólną subwencji

26 ogólnej w wysokości 12.023.358 zł. Bez uwzględnienia 181,5043 uczniów

27 przeliczeniowych, część oświatowa subwencji ogólnej wynosi 11.167.200,18 zł. Zatem

28 kwotę 856.157,82 zł, stanowiącą różnicę między kwotą części oświatowej subwencji

29 ogólnej, którą Powiat otrzymał na rok 2011, a kwotą ustaloną na podstawie

30 skorygowanych danych, organ uznał za nienależną.

31 Organ stwierdził, że za wychowanka młodzieżowego ośrodka wychowawczego

32 uznaje się osobę przyjętą do placówki i z dniem przyjęcia wpisaną do księgi

33 wychowanków. W ocenie organu, algorytm podziału subwencji nie uwzględniał

34 wychowanków, którzy zostali skierowani do placówki, a do niej nie przybyli. Z tego

35 powodu wychowankiem nie była osoba skierowana do młodzieżowego ośrodka

36 wychowawczego oraz niewpisana do księgi wychowanków. Organ podkreślił, iż

37 obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości finansowania osób niebędących

38 wychowankami młodzieżowych ośrodków wychowawczych. Dodatkowo wskazał, iż w

39 przypadku nieletniego wychowanka, który został skierowany, ale jeszcze nie przybył do

40 ośrodka i w związku z tym nie został ujęty w systemie informacji oświatowej według

41 stanu na dzień 30 września roku poprzedzającego rok udzielenia subwencji, jednostka

42 samorządu terytorialnego może wystąpić z wnioskiem o przyznanie środków z rezerwy

43 części oświatowej subwencji ogólnej.

44 Dalej Minister zaznaczył, że Dyrektor Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego –

45 Gimnazjum Specjalnego w G. podał do systemu informacji oświatowej stan

46 niezgodny z faktyczną liczbą uczniów, bowiem 14 uczniów – na dzień 30 września

47 2010 r. – nie realizowało obowiązku szkolnego. Wobec powyższego Minister –

48 podobnie jak we wcześniejszym postępowaniu – uznał, iż zawyżono o 14 uczniów

49 liczbę uczniów ogółem oraz liczbę uczniów przeliczanych wagą P1, P2, P26 i P40.

50 Ponadto dyrektor ww. ośrodka w wadze P34 nieprawidłowo wykazał w systemie

51 informacji oświatowej 13 wychowanków, którzy na dzień 30 września 2010 r. nie

52 korzystali z zakwaterowania w tym ośrodku (tj. 7 nieletnich nie zostało w ogóle

53 doprowadzonych do ośrodka oraz 6 nieletnich zostało doprowadzonych do ośrodka po

54 dniu 30 września 2010 r.), tym samym zawyżając liczbę wychowanków przeliczanych

55 wagą P34 o 13 wychowanków.

56 Organ podniósł, iż dane te zostały ustalone na podstawie wyjaśnień Ministerstwa

57 Edukacji Narodowej z dnia 20 maja 2015 r. nr [...], z dnia 27

58 sierpnia 2015 r. nr [...], z dnia 6 listopada 2015 r. nr

59 [...] oraz wyniku kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej w

60 B. z dnia 21 stycznia 2015 r. Ponadto wzięto pod uwagę wyjaśnienia Powiatu

61 M. przedstawione w pismach z dnia 24 czerwca 2015 r., z dnia 28 września

62 2015 r., z dnia 13 października 2015 r. oraz z dnia 27 listopada 2015 r.

63 W skardze na ww. decyzję Ministra Finansów skarżący podniósł zarzuty

64 naruszenia:

65 1) prawa materialnego, tj. art. 37 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 28 ust. 5 ustawy o

66 dochodach jednostek samorządu terytorialnego oraz przepisów rozporządzenia Ministra

67 Edukacji Narodowej z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie sposobu podziału części

68 oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2011 (Dz.

69 U. z 2011 r., nr 249, poz. 1659) poprzez nieuprawnione przyjęcie, że na skutek

70 błędnych danych wskazanych w systemie informacji oświatowej według danych

71 wskazanych na dzień 30 września 2010 r. przez dyrektora Młodzieżowego Ośrodka

72 Wychowawczego - Gimnazjum Specjalnego w G. zawyżono liczbę uczniów

73 przeliczeniowych łącznie o 181,5043 uczniów;

74 2) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik

75 sprawy, tj.

76 art. 7 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie

77 sprawy w sposób niezgodny z zasadą prawdy obiektywnej,

78 - art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób nie

79 budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej,

80 - art. 11 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stronom w sposób właściwy przesłanek,

81 którymi kierował się organ przy wyjaśnieniu sprawy,

82 - art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zebranie i ocenę materiału dowodowego w sposób

83 nieobiektywny, niewyczerpujący,

84 - art. 80 k.p.a. poprzez zebranie i ocenę materiału dowodowego w sposób noszący

85 znamiona dowolności a nie swobody,

86 - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez naruszenie przepisów dotyczących uzasadnienia

87 decyzji.

88 W uzasadnieniu skargi Powiat podkreślił, że liczba wychowanków wykazana na

89 dzień 30 września 2010 r. w systemie informacji oświatowej nie jest, jak podaje Minister

90 "de facto liczbą miejsc w ośrodku", ale stanowi liczbę faktycznie zajętych przez

91 wychowanków miejsc w Ośrodku. Przyjęcie skierowania i wpisanie do księgi

92 wychowanków stanowi gwarancję, że już z chwilą przybycia wychowanek ma

93 zapewnione miejsce w Ośrodku i zostanie objęty opieką i pomocą.

94 W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał

95 stanowisko oraz argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

96 Wyrokiem z dnia 15 marca 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 332/16 Wojewódzki Sąd

97 Administracyjny w Warszawie uchylił ww. decyzję Ministra Finansów z [...] grudnia

98 2015 r. W ocenie WSA stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie był bezsporny, a istota

99 sporu sprowadzała się do oceny czy o wychowanku młodzieżowego ośrodka

100 wychowawczego w rozumieniu art. 90 ust. 3a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o

101 systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., nr 256, poz. 2572 ze zm.) można mówić od daty

102 skierowania tej osoby do ośrodka, czy też od daty stawienia się jej w ośrodku zgodnie

103 ze skierowaniem; a w konsekwencji, czy skarżący pobrał dotację dla niepublicznej

104 placówki oświatowej za 2011 rok w nadmiernej wysokości, w sytuacji gdy dotyczyła ona

105 13 osób, które posiadały skierowania do Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego –

106 Gimnazjum Specjalnego w G. , ale nie korzystały z zakwaterowania, i w związku

107 z tym, czy organy orzekające w sprawie uprawnione były do określenia przypadającej

108 do zwrotu kwoty nadmiernie pobranej dotacji wraz z odsetkami na podstawie przepisów

109 ustawy o finansach publicznych.

110 Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 252 ust 1 ustawy o finansach publicznych

111 dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego

112 1. wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,

113 2. pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości

114 – podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla

115 zaległości podatkowych w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności o których

116 mowa w pkt 1 lub pkt 2.

117 WSA podkreślił, że w stanie prawnym obowiązującym w 2011 r. brak jest regulacji,

118 która wskazywałaby wprost, jakie okoliczności decydują o tym, od kiedy dana osoba

119 jest wychowankiem młodzieżowego ośrodka wychowawczego, czy o uznaniu danej

120 osoby za wychowanka decyduje skierowanie do ośrodka, czy też przybycie (wpisanie

121 do księgi wychowanków).

122 Wyjaśniając tę kwestię Sąd I instancji podniósł, że regulacje dotyczące zasad

123 dotowania młodzieżowych ośrodków wychowawczych zostały zawarte m.in. w art. 90

124 ust 3 a), 3 d) i 4 ustawy o systemie oświaty.

125 Sąd I instancji za trafną uznał argumentację Powiatu, iż o uznaniu nieletniego za

126 wychowanka młodzieżowego ośrodka wychowawczego decyduje skierowanie tej osoby

127 do ośrodka. Wniosek taki wywiódł z treści § 2 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra

128 Edukacji Narodowej z 27 grudnia 2011 r. w sprawie szczegółowych zasad kierowania,

129 przyjmowania, przenoszenia, zwalniania i pobytu nieletnich w młodzieżowym ośrodku

130 wychowawczym (Dz. U. nr 296, poz. 1755).

131 WSA zauważył ponadto, że – wobec braku stosownych uregulowań w stanie

132 prawnym obowiązującym w niniejszej sprawie – na prawidłowość powyższego

133 stanowiska wskazują regulacje prawne, które z uwagi na ich późniejsze wejście w życie

134 nie mają zastosowania w sprawie, tj. § 15 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej

135 z dnia 2 listopada 2015 r. w sprawie rodzajów i szczegółowych zasad działania

136 placówek publicznych, warunków pobytu dzieci i młodzieży w tych placówkach oraz

137 wysokości i zasad odpłatności wnoszonej przez rodziców za pobyt ich dzieci w tych

138 placówkach (Dz. U. z 2015 r., poz. 1872), zgodnie z którym nieletni, wobec którego sąd

139 rodzinny orzekł o umieszczeniu w młodzieżowym ośrodku wychowawczym, staje się

140 wychowankiem młodzieżowego ośrodka wychowawczego z dniem otrzymania przez

141 dyrektora ośrodka, za pośrednictwem poczty, skierowania nieletniego do ośrodka,

142 zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 81 ustawy z dnia 26 października

143 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz. U. z 2014 r. poz. 382 oraz z 2015 r.

144 poz. 1418 i 1707).

145 Minister Rozwoju i Finansów wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, która

146 wyrokiem NSA z dnia 14 listopada 2018 r. Sygn. akt I GSK 1662/18 została

147 uwzględniona, a wyrok Sądu I instancji uchylony. W uzasadnieniu tego orzeczenia NSA

148 uznał za uzasadnione zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów

149 procesowych art. 141 § 4 p.p.s.a i art. 134 §1 p.p.s.a.

150 Zdaniem NSA zasadny był również zarzut kasacyjny związany z wadliwością

151 zaskarżonego wyroku związany z nieuprawnionym przyjęciem przez WSA jako podstaw

152 prawnych wydanego wyroku przepisów prawa, które nie stanowiły podstawy prawnej

153 rozstrzygnięcia Ministra Finansów w decyzji z dnia [...] grudnia 2015 r. ani też w decyzji

154 ją poprzedzającej, tj. w decyzji z dnia [...] września 2015 r. oraz nie zostały objęte

155 zarzutami podniesionymi przez Powiat M. w skardze do WSA.

156 Sąd I instancji dokonał analizy prawnej i wyjaśnienia podstaw prawnych

157 niewpisujących się w stan faktyczny sprawy, tj. przywołał i przeanalizował przepisy

158 dotyczące dotacji udzielanych z budżetu jednostek samorządu terytorialnego w sytuacji,

159 gdy wydane decyzje Organu i przedmiot sprawy dotyczyły części oświatowej subwencji

160 ogólnej za rok 2011.

161 NSA podkreślił, że materialnoprawną podstawę wydania przez Ministra Finansów

162 decyzji zobowiązującej Powiat M. do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części

163 oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 stanowił art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t.

164 Sąd I instancji – w uzasadnieniu prawnym zaskarżonego wyroku – z

165 niewyjaśnionych przyczyn nie uwzględnił powyższego przepisu, wskazując natomiast

166 art. 252 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, który w przedmiotowej sprawie nie

167 znajduje zastosowania. Przepis ten zawiera bowiem regulacje w zakresie dotacji

168 udzielanych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, a nie subwencji udzielanej

169 jednostkom samorządu terytorialnego z budżetu państwa.

170 Dalej NSA zaznaczył, że skardze do WSA w Warszawie Powiat M. , zarzucił

171 zaskarżonej decyzji naruszenie art. 37 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 28 ust. 5 ustawy o

172 dochodach jednostek samorządu terytorialnego i przepisami wykonawczymi oraz art. 7,

173 8, 11 i 77 § 1 oraz art. 80 i 107 § 3 k.p.a. Sąd I instancji nie odniósł się do powyższych

174 zarzutów stwierdzając jednocześnie – że "skarga zasługuje na uwzględnienie".

175 Odnosząc się do pozostałych zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej

176 Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne zarzuty naruszenia prawa

177 materialnego art. 252 ust. 1 ust. 3 – ust. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 2009 r. o finansach

178 publicznych (Dz. U. z 2003 poz. 885 ze zm.) i art. 90 ust. 3a, ust. 3d i ust. 4 ustawy z

179 dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 ze zm.)

180 poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy nie były one podstawą orzekania

181 organu administracji i nie miały zastosowania w przedmiotowej sprawie,

182 Podsumowując NSA stwierdził, że skarga kasacyjna jako usprawiedliwiona podlega

183 uwzględnieniu, co oznacza uchylenie na podstawie art.185 § 1 p.p.s.a zaskarżonego

184 wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania

185 celem dokonania kontroli legalności zaskarżonej decyzji w świetle przepisów

186 stanowiących podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj. art. 37 ust. 1 pkt 2 (NSA

187 omyłkowo wskazał tu art. 37 ust. 2) i art. 28 ust. 5 u.d.j.s.t. w zw. z § 3 rozporządzenia

188 MEN z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej

189 subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2011 (Dz. U. nr 249,

190 poz. 1659) oraz ust. 2 pkt 5 i ust. 8 załącznika do tego rozporządzenia. NSA podkreślił,

191 że przedmiotem kontroli sądu I instancji będzie zatem sporne w sprawie zagadnienie,

192 jak w świetle ww. przepisów przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej, w

193 zakresie możliwości zastosowania opisu wagi P 34 ze wskazanego wyżej załącznika do

194 rozporządzenia MEN z dnia 16 grudnia 2010 r., rozumieć należy pojęcie wychowanka

195 młodzieżowego ośrodka wychowawczego, który korzysta z zakwaterowania w tym

196 ośrodku.

197 Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

198 Skarga nie jest zasadna.

199 W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem

200 z dnia 14 listopada 2018 r. sygn. akt I GSK 1662/18, uchylił wyrok tut. Sądu z dnia 15

201 marca 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 332/16, przekazując niniejszą sprawę do ponownego

202 rozpoznania.

203 Powyższe oznacza konieczność zastosowania art. 190 zdanie pierwsze p.p.s.a.,

204 zgodnie z którym sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią

205 prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie

206 wykładnią prawa dokonaną w danej sprawie przez NSA oznacza, że sąd I instancji,

207 ponownie rozpoznając sprawę, nie może nie dostosować się do zapatrywania

208 prawnego wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny.

209 W związku z powyższym wskazać należy, że w ocenie Sądu organ nie naruszył art.

210 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t., zgodnie z którym w przypadku, gdy ustalona dla jednostki

211 samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej,

212 minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji zobowiązuje do

213 zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała

214 wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot – w zakresie subwencji za lata

215 poprzedzające rok budżetowy.

216 Jak już podkreślono wcześniej, Minister Finansów orzekł o zwrocie nienależnie

217 uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 w wysokości 856.157,82 zł

218 w związku z tym, że nastąpiło nieprawidłowe jej naliczenie na skutek zawyżenia liczby

219 uczniów/wychowanków, w poszczególnych wagach, co spowodowało zawyżenie liczby

220 tzw. uczniów przeliczeniowych o 181,5043 uczniów.

221 Podział części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2011 między poszczególne

222 jednostki samorządu terytorialnego, został dokonany przez Ministra Edukacji Narodowej

223 zgodnie z art. 28 ust. 5 u.d.j.s.t., tzn. według algorytmu określonego w załączniku do

224 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 16 grudnia 2010 r. w sprawie sposobu

225 podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w

226 roku 2011, dysponując bazą danych o liczbie uczniów (wychowanków) wykazanych w

227 Systemie Informacji Oświatowej według stanu na dzień 30 września 2010 r. i na dzień

228 10 października 2010 r. Algorytm przewidywał m.in. odrębne wagi P1, P2, P26, P40 i

229 P34 przy których mogli być uwzględnieni jedynie uczniowie, wykazani w systemie

230 informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2010 r.

231 Należy również wyjaśnić, że w okresie którego dotyczy rozpoznawana sprawa

232 obowiązywała ustawa z dnia 19 lutego 2004 r. o systemie informacji oświatowej.

233 Stosownie do art. 4 ust. 1 tej ustawy szkoły i placówki oświatowe prowadziły bazy

234 danych oświatowych obejmujące zbiory danych określone w ustawie, między innymi

235 zbiór danych o uczniach, słuchaczach, wychowankach i absolwentach. Zbiór ten,

236 stosownie do art. 3 ust. 3 pkt 1 lit. h) ustawy o sio powinien obejmować między innymi

237 zbiory danych o liczbie uczniów, słuchaczy, wychowanków oraz absolwentów z

238 poprzedniego roku szkolnego, w tym niebędących obywatelami polskimi, według

239 specjalnych potrzeb edukacyjnych wynikających z opinii lub orzeczeń, o których mowa

240 w art. 71b ust. 3-3b uso, albo posiadania zezwolenia na indywidualny program lub tok

241 nauki. Dane, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, są aktualizowane i przekazywane

242 według stanu na dzień 30 marca i 30 września każdego roku (art. 8 ust. 1 ustawy o sio).

243 Zgodnie z ust. 8 załącznika do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 16

244 grudnia 2010 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla

245 jednostek samorządu terytorialnego w roku 2011, określona w ust. 2 statystyczna liczba

246 uczniów (Ur,i) łącznie z uzupełniającą liczbą uczniów (Uu,i), a także określone

247 liczebności wychowanków albo dzieci i młodzieży uprawnionych lub korzystających

248 (Uz,i), podlegają weryfikacji do aktualnego stanu wynikającego z danych systemu

249 informacji oświatowej dla bazowego roku szkolnego według stanu na dzień 30 września

250 2010 r. i dzień 10 października 2010 r., z uwzględnieniem korekty kwoty części

251 oświatowej (SOi).

252 Powołane wyżej regulacje nie nastręczają problemów interpretacyjnych, a ich

253 zastosowanie było już wielokrotnie przedmiotem analizy sądów administracyjnych.

254 Zgodnie z jednolitym stanowiskiem orzecznictwa podstawą do naliczenia dla jednostek

255 samorządu terytorialnego kwot części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2011

256 stanowiły zawarte w systemie informacji oświatowej dane o liczbie uczniów i

257 wychowanków albo dzieci i młodzieży wg stanu na dzień 30 września 2010 r. i dzień 10

258 października 2010 r.

259 Prawidłowo zatem Minister Finansów przyjął, że na dzień 30 września 2010 r.

260 statystyczna liczba uczniów, a także określone liczebności wychowanków uprawnionych

261 lub korzystających, podlegały weryfikacji przez szkoły/placówki do aktualnego stanu

262 wynikającego z danych systemu informacji oświatowej dla bazowego roku szkolnego, tj.

263 roku szkolnego 2010/2011. Zaś dane w bazach danych oświatowych podlegają

264 aktualizacji i przekazaniu wg stanu na dzień 31 marca i dzień 30 września każdego

265 roku. Zmiana danych o liczbie uczniów (dzieci/młodzieży, wychowanków) wykazanych

266 w systemie informacji oświatowej po 30 września - zgodnie z przepisami - nie jest

267 uwzględniana przy ustaleniu kwoty części oświatowej subwencji ogólnej. Nie miała więc

268 wpływu na wysokość kwoty części oświatowej subwencji ogólnej określonej na dany rok

269 w ustawie budżetowej.

270 W niniejszej sprawie bezspornym jest, że data 30 września jest nie tylko dniem

271 sprawozdawczym dla celów wyliczenia kwot części oświatowej subwencji ogólnej, ale

272 także datą, do której wychowanek winien być zakwaterowany w młodzieżowym ośrodku

273 wychowawczym. W świetle powyższego prawidłowo organ przyjął datę 30 września

274 2010 r. do ustalenia wysokości należnej Powiatowi M. części oświatowej

275 subwencji ogólnej.

276 W związku z tym, że część oświatowa subwencji ogólnej ustalana jest na podstawie

277 danych według stanu na dzień 30 września 2010 r., warunków do uwzględnienia przy

278 naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej nie spełniało m.in. 13 wychowanków

279 Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego "[...] " w G. , a w tym Gimnazjum

280 Specjalnym w G. przeliczonych wagą P34. Łącznie nastąpiło zawyżenie liczby

281 uczniów przeliczeniowych o 181,5043 uczniów. Przyczyną zawyżenia było wykazanie w

282 systemie, jako wychowanków młodzieżowego ośrodka wychowawczego, korzystających

283 z zakwaterowania nieletnich osób, które nie korzystały z zakwaterowania na dzień 30

284 września 2010 r. (7 nieletnich nie zostało w ogóle doprowadzonych do ośrodka oraz 6

285 nieletnich zostało doprowadzonych do ośrodka po dniu 30 września 2010 r.)

286 W ocenie Sądu Minister prawidłowo orzekł w zakresie ww. wychowanków

287 młodzieżowego ośrodka wychowawczego, którzy korzystają z zakwaterowania w tych

288 ośrodkach (waga P34 – dla wychowanków młodzieżowych ośrodków wychowawczych,

289 którzy korzystają z zakwaterowania w tych ośrodkach).

290 W tym miejscu należy wskazać, że do listopada 2018 r. istniał spór w orzecznictwie

291 jak należy stosować powyższą wagę P34. Czy do zastosowania tej wagi wystarczające

292 jest tylko skierowanie do ośrodka (por. np. wyrok NSA z 21 listopada 2017 r., sygn. akt II

293 GSK 2125/17), czy też konieczne jest aby nieletni faktycznie znaleźli się w ośrodku co

294 najmniej w dniu 30 września roku poprzedzającego rok budżetowy (w niniejszej sprawie

295 30 września 2010 r.). Obecnie po rozstrzygnięciu jednolicie tych spraw przez Naczelny

296 Sąd Administracyjny w szeregu wyrokach zapadłych w dniach 15 i 16 listopada 2018 r.

297 (por. m.in. I GSK 2423/18, I GSK 2999/18, I GSK 1155/18, I GSK 2377/18 i inne –

298 dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl), ta kwestia nie budzi już żadnych wątpliwości i do

299 zastosowania wagi P34 konieczne jest oprócz skierowania do ośrodka, faktyczne

300 zakwaterowanie wychowanka.

301 W ocenie Sądu zatem, aby zastosować wagę P34 konieczne jest aby wychowanek

302 stawił się do ośrodka i został w nim zakwaterowany. Samo skierowanie nie wypełnia

303 dyspozycji tej wagi, gdyż dla jej zastosowania koniecznym jest zakwaterowanie

304 wychowanka, w omawianej sprawie, do dnia 30 września 2010 r.

305 W tym miejscu sąd w całości akceptuje tezy zawarte w wyroku Naczelnego Sądu

306 Administracyjnego z dnia 30 maja 2018 r., I GSK 879/18, który jednoznacznie wskazał,

307 że z opisu wagi P34 wynika, że cyt. "przy przypisywaniu tej wagi istotne jest to, czy

308 wychowanek młodzieżowego ośrodka wychowawczego korzysta z zakwaterowania w

309 ośrodku. Inaczej rzecz ujmując waga P34 może być zastosowana tylko do tych

310 wychowanków, którzy zostali skierowani a następnie przyjęci do młodzieżowego

311 ośrodka wychowawczego, a w konsekwencji w nim zakwaterowani. Nie wymaga przy

312 tym szerszego wywodu, że pojęcie "korzystają z zakwaterowania" należy rozumieć w

313 ten sposób, że chodzi tu o tymczasowe, tj. obejmujące okres pobytu w młodzieżowym

314 ośrodku wychowawczym, korzystanie z pomieszczeń mieszkalnych znajdujących się w

315 tym ośrodku".

316 W sprawie niewątpliwie ustalono, że 13 wychowanków na dzień 30 września 2010 r.

317 Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego "[...] " w G. nie korzystało z

318 zakwaterowania w tym ośrodku. Wobec powyższego niezastosowanie do nich wagi P34

319 i skorygowanie w tym zakresie wysokości części oświatowej subwencji ogólnej

320 przypadającej dla strony w roku 2011 jest prawidłowe.

321 Naczelny Sąd Administracyjny także w powołanym wyżej wyroku zasadnie

322 zauważył również, że z uwagi na opis wagi P34 cyt. "kwestią zasadniczą przy

323 wprowadzaniu danych do systemu informacji oświatowej w 2010 r. nie było to kiedy

324 nieletni skierowany do młodzieżowego ośrodka wychowawczego stawał się

325 wychowankiem, lecz to, że wychowanek korzystał z zakwaterowania w tym ośrodku.

326 Innymi słowy niezależnie od tego czy nieletni stawał się wychowankiem z chwilą

327 otrzymania przez kierownika ośrodka, za pośrednictwem poczty, skierowania

328 nieletniego do ośrodka, czy też dopiero z chwilą przyjęcia do tego ośrodka, to

329 uwzględnienie takiego wychowanka w systemie informacji oświatowej z wagą P34 było

330 możliwe tylko wówczas, gdy został już przyjęty do ośrodka i korzystał w nim z

331 zakwaterowania". Powyższe Sąd w składzie orzekającym w całości akceptuje i

332 wskazuje, że treść opisu wagi P34 jest jasna i nie wymaga żadnych zabiegów

333 interpretacyjnych. Tym samym podmiot zobowiązany do wpisywania danych do

334 systemu informacji oświatowej nie powinien mieć żadnych wątpliwości, jacy

335 wychowankowie mogą być ujęci w wadze P34. Tym samym, wbrew twierdzeniom

336 skarżącego, organ orzekający prawidłowo zinterpretował pojęcia mające znaczenie dla

337 sprawy. Strona natomiast przy interpretacji pojęcia wychowanka pomija kwestię

338 związaną z koniecznością zakwaterowania tego wychowanka, co miało niewątpliwie nie

339 miało miejsca na dzień 30 września 2010 r.

340 Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 37 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 28 ust. 5

341 u.d.j.s.t. należało uznać za niezasadny.

342 Należy też wyjaśnić, że art. 5a ust. 3 u.s.o. wskazuje, że środki niezbędne na

343 realizację zadań oświatowych przez jednostki samorządu terytorialnego

344 zagwarantowane są w dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Natomiast

345 Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 20 czerwca 2001 r. (sygn.

346 akt K 35/00) stwierdził, że "część oświatowa subwencji ogólnej nie jest jedynym źródłem

347 finansowaniu zadań oświatowych (ani z konstytucji, ani też z żadnej z ustaw nie wynika

348 jaka część wydatków oświatowych jednostki samorządu terytorialnego powinna być

349 pokrywana z ogólnej subwencji oświatowej)" oraz że "sposób rozliczenia i rozdziału

350 części oświatowej nie jest z założenia instrumentem refundacji kosztów poniesionych

351 na realizację zadań oświatowych". Natomiast środków na utrzymanie podnoszonej w

352 skardze "gotowości" do przyjęcia nieletniego, skarżący winien szukać w swych

353 dochodach własnych (por. WSA w Warszawie z 3 czerwca 2015 r. sygn. akt V SA/Wa

354 12/15).

355 Mając powyższe na względzie zasadnym było zobowiązanie skarżącego do zwrotu

356 nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2011 r.

357 Zdaniem Sądu także pozostałe zarzuty – dotyczące naruszenia przepisów

358 postępowania – nie znajdują uzasadnienia. Zaznaczyć przy tym należy, że w sprawie

359 sporny nie jest stan faktyczny, tylko jego ocena w kontekście obowiązujących przepisów

360 prawa.

361 Odnosząc się do powołanych w skardze zarzutów proceduralnych wskazać należy,

362 że zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej z urzędu

363 lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego

364 wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Z powyższą zasadą

365 koresponduje art. 77 § 1 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej jest

366 obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W

367 ocenie Sądu z powyższego organ w całości się wywiązał, zebrał cały materiał

368 dowodowy (w sprawie nie jest sporne, że 13 wychowanków zostało zakwaterowanych

369 po 30 września, sporna jest jedynie ocena tego stanu faktycznego) i ten materiał

370 dowodowy, w ocenie Sądu, w sposób prawidłowy ocenił nie wychodząc przy tym poza

371 ramy nakreślone treścią art. 80 k.p.a. Minister szczegółowo odniósł się do twierdzeń

372 skarżącego, zasadnie uznając je za nietrafne. W zaskarżonej decyzji organ przytoczył

373 podstawy prawne rozstrzygnięcia, wyjaśnił je i zasadnie uznał, że skarżący nienależnie

374 uzyskał część oświatową subwencji ogólnej za rok 2011. Przedstawiona przez organ

375 argumentacja jest logiczna i spójna, oparta przede wszystkim na przepisach prawa

376 powszechnie obowiązującego, a także na orzecznictwie sądowoadministracyjnym. W

377 związku z tym należało uznać, że uzasadnienie zaskarżonej nie narusza art. 107 § 3

378 k.p.a.

379 Należy też podkreślić, że nieodpowiadające oczekiwaniom strony rozstrzygnięcie

380 sprawy, zwłaszcza, gdy chodzi o ustalenie wysokości zobowiązania pieniężnego, nie

381 stanowi o prowadzeniu postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników

382 do władzy publicznej, czy też o naruszeniu zasady przekonywania. Tym samym

383 bezzasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 8 i art. 11 k.p.a.

384 Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że wszystkie zarzuty skargi są

385 niezasadne. Ponadto Sąd nie stwierdził żadnego innego naruszenia przepisów prawa

386 materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania

387 w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa

388 dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.

389 W tym stanie rzeczy, uznając decyzję za prawidłową, działając na podstawie art.

390 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Powołane przepisy