Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lipca 2018 r., VII SA/Wa 1127/18

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lipca 2018 r., VII SA/Wa 1127/18

Sentencja

1 Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2018 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić przyznania K. P. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.

Uzasadnienie

2 [...] w dniu 11 czerwca 2018 r. złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy, w którym jako zakres żądania wskazała zwolnienie od kosztów sądowych. Z pism skarżącej z dnia 10 lipca oraz z dnia 14 lipca 2018 r. wynika, że wnosi również o ustanowienie adwokata.

3 Pismem z dnia 28 czerwca 2018 r. zobowiązano [...] do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku. Skarżąca odniosła się do ww. wezwania pismem złożonym w dniu 10 lipca 2018 r.

4 Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje:

5 Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

6 Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Brzmienie art. 246 ustawy nie pozostawia wątpliwości co do tego, że to na ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tej instytucji. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

7 Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy, bowiem [...] nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, że znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji finansowej.

8 Jak wynika z wniosku, [...] jest współwłaścicielką domu jednorodzinnego, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Skarżąca oświadczyła, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 1093 zł netto miesięcznie. Wskazała, że spłaca koszty sądowe w kwocie 270 zł miesięcznie związane ze sprawą dotyczącą odwołania darowizny, a także sama ponosi opłaty za media, które wynoszą ok. 700 – 800 zł miesięcznie, "a sublokator – współwłaściciel (...) nie płaci nic".

9 W ocenie referendarza sądowego na podstawie samego oświadczenia skarżącej zawartego w złożonym wniosku nie jest możliwe bezsporne ustalenie jej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych.

10 Zauważyć bowiem trzeba, że w świetle powyższego oświadczenia na wyżywienie, odzież, leki i inne potrzeby życia codziennego skarżącej pozostawałaby kwota od 23 do 123 zł miesięcznie. Ponadto w złożonym formularzu [...] pozostawiła niewypełnioną rubrykę dotyczącą mieszkania. W treści wniosku złożonego w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 822/18 [...] wskazała natomiast na dochód z najmu w kwocie 300 zł i posiadane mieszkanie o powierzchni ok. 55 m2.

11 Z uwagi na powyższe okoliczności referendarz sądowy uznał dane przedstawione w złożonym wniosku za niewystarczające i zarządzeniem z 28 czerwca 2018 r. - na podstawie art. 255 ustawy - zobowiązał [...] do ich uzupełnienia, w terminie 7 dni, poprzez:

12 - wskazanie – wobec pozostawienia niewypełnionej stosownej rubryki w złożonym wniosku – czy skarżąca posiada mieszkanie, jeśli tak, o jakiej powierzchni,

13 - wskazanie, czy poza emeryturą skarżąca uzyskuje inne dochody – jeśli tak, wskazanie oraz udokumentowanie ich wysokości,

14 - wskazanie, czy skarżąca mieszka i prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z innymi osobami, jeśli tak - podanie wysokości dochodów uzyskiwanych przez te osoby z jakiegokolwiek tytułu,

15 - nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy,

16 - udokumentowanie wysokości miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem domu,

17 - wskazanie, czy skarżąca korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej, jeżeli tak – przedłożenie dokumentów, z których wynikałby rodzaj, wysokość oraz okres, na jaki dany zasiłek został przyznany,

18 - wskazanie, czy skarżąca otrzymuje pomoc od rodziny lub osób trzecich, jeśli tak, w jakiej wysokości.

19 [...] odnosząc się do ww. wezwania w piśmie złożonym w dniu 10 lipca 2018 r., zatytułowanym "uzupełnienie", oświadczyła jedynie, że "w sprawie wypełnionego formularza nic się nie zmieniło".

20 Wobec nieudzielenia przez skarżącą odpowiedzi na skierowane w trybie art. 255 ustawy wezwanie nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie jej sytuacji finansowej, stwierdzić zatem trzeba, że skarżąca nie wykazała w sposób bezsporny, aby znajdowała się w trudnej sytuacji materialnej, która nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania sądowego. Oświadczenie [...] zawarte w złożonym wniosku budzi wątpliwości i jest niewystarczające do oceny możliwości płatniczych skarżącej, brak jest więc podstaw do przyznania prawa pomocy.

21 Podkreślenia wymaga, że strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy powinna poprzez rzetelne i dokładne przedstawienie w złożonym wniosku wszelkich informacji niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej, a także poprzez złożenie stosownych dokumentów wykazać, że jej sytuacja finansowa nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania we własnym zakresie. Sąd/ referendarz sądowy w celu uzyskania pełniejszego obrazu sytuacji rodzinnej i finansowej strony ma możliwość wezwania wnioskodawcy, na podstawie art. 255 ustawy, do złożenia dodatkowych oświadczeń czy dokumentów źródłowych, a podmiot wnioskujący o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek współdziałania z sądem (referendarzem) w zakresie wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 31 stycznia 2013 r. I OZ 51/13 LEX nr 1273885, z 19 grudnia 2012 r. II FZ 1036/12 LEX nr 1240482, z 14 marca 2013 r. II FZ 92/13 LEX nr 1302897, z 4 lipca 2013 r. I OZ 546/13 LEX nr 1345177).

22 W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.