Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2024 r., I SAB/Wa 201/24

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2024 r., I SAB/Wa 201/24

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Anna Milicka-Stojek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. P. na bezczynność Ministra do spraw Równości w przedmiocie zamieszczenia informacji zawierających odwzorowanie cyfrowe otrzymanych petycji na stronie internetowej postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu D. P. wpis od skargi w kwocie 100 (sto) złotych.

Uzasadnienie

2 D. P. (dalej jako "skarżący") pismem z 17 maja 2024 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra do spraw Równości (dalej jako "organ" lub "Minister") w przedmiocie zamieszczenia informacji zawierających odwzorowanie cyfrowe (skan) otrzymanych petycji, datę ich złożenia oraz imię i nazwisko podmiotu wnoszącego petycję na stronie internetowej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów (dalej jako: "KPRM"). Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 8 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach (Dz.U. z 2018 r. poz. 870) oraz art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji. Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał, że w dniach 10, 11 oraz 16 stycznia 2024 r. złożył poprzez platformę ePuap na skrzynkę KPRM trzy kolejne petycje skierowane do Ministra do spraw Równości: 1. petycję o dokonanie zmian w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów, 2. petycję o podjęcie inicjatywy w celu zmiany art. 10 ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy, 3. petycję o podjęcie działań związanych z inicjatywą ustawodawczą Rady Ministrów w celu wdrożenia zasady równego traktowania przez władze publiczne kobiet oraz mężczyzn w kontekście art. 87 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy. Pomimo zawartego w art. 8 ustawy o petycjach wymogu działania niezwłocznie, informacja o zgłoszonych petycjach nie została zamieszczona na stronie internetowej KPRM przez ponad 120 dni od czasu wpływu petycji do KPRM.

3 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie i wyjaśnił, że zgodnie z art. 15 ustawy o petycjach, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do petycji stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. W ocenie organu, "przesunięcie" na podstawie art. 16 ustawy o petycjach, uregulowanych do 5 września 2015 r. w Dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego petycji do odrębnej regulacji ustawowej, nie wpływa na aktualność wyrażonego dotychczas w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądu, że sposób procedowania w przedmiocie petycji, skarg i wniosków pozostaje poza zakresem właściwości sądów administracyjnych. Żadne ustawy szczególne nie przewidują dopuszczalności zaskarżenia działań realizowanych w ramach tego postępowania oraz ich braku.

4 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

5 Obowiązkiem Sądu, do którego wpłynęła skarga, jest w pierwszej kolejności zbadanie jej dopuszczalności. Badanie to polega w szczególności na ustaleniu, czy sprawa przedstawiona pod rozstrzygnięcie Sądu mieści się w zakresie jego właściwości.

6 Zgodnie z art. 3 § 2, § 2a i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

7 1) decyzje administracyjne;

8 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

9 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;

10 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

11 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

12 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;

13 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

14 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

15 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

16 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

17 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

18 a także w sprawach, w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.

19 Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność, w której według skarżącego pozostaje Minister do spraw Równości nie zamieszczając informacji zawierających odwzorowanie cyfrowe (skan) otrzymanych od skarżącego petycji, daty ich złożenia oraz imia i nazwiska podmiotu wnoszącego petycję na stronie internetowej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.

20 W tym miejscu należy podkreślić, że petycja jest środkiem prawnym o charakterze postulatywnym, nie inicjującym ogólnego postępowania administracyjnego. Prawo petycji nie obejmuje również możliwości inicjowania postępowań sądowych (por. uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 16 listopada 2004 r. sygn. akt P 19/03, OTK-A 2004, nr 10, poz. 106). Zawiadomienie o sposobie załatwienia petycji nie jest decyzją, postanowieniem ani aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Oznacza to, że do prawa do petycji wykonywanego w trybie ustawy o petycjach, nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej. W konsekwencji również bezczynność organu w tym zakresie nie jest objęta kognicją sądu administracyjnego, a skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.

21 Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o petycjach sposób załatwienia petycji nie może być przedmiotem skargi. Stosownie natomiast do art. 15 tej ustawy, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do petycji stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.

22 Z powołanych regulacji wynika zatem, że zaskarżona rozpoznawaną skargą bezczynność nie mieści się w katalogu spraw rozpatrywanych przez sądy administracyjne. Czynności podejmowane przez organy w trybie ustawy o petycjach, a także bezczynność albo przewlekłość w tych sprawach, nie zostały poddane kontroli sądów administracyjnych na podstawie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Brak jest również przepisów szczególnych przewidujących kontrolę sądów administracyjnych w tym zakresie (por. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 12 lipca 2018 r. sygn. akt III SAB/Gd 41/18, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 24 czerwca 2021 r sygn. akt II SAB/Ke 81/21; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 31 stycznia 2023 r. sygn. akt II SAB/Bk 125/22; https://cbois.nsa.gov.pl).

23 Uwzględniając zatem przedmiot wniesionej skargi, odnoszący się do bezczynności organu w sprawie opublikowania na stronie internetowej wniesionych przez skarżącego petycji, należy wyjaśnić, że sprawa ta nie znajduje się pośród spraw objętych kognicją sądów administracyjnych.

24 Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.