Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2012 r., IV SA/Wa 668/12

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2012 r., IV SA/Wa 668/12

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant ref. staż. Anna Dziosa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2012 r. sprawy ze skargi U.W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zameldowania uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2011 roku o nr [...].

Uzasadnienie

2 Decyzją z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] wydaną na

3 podstawie art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i

4 dowodach osobistych Prezydent W. orzekł o odmowie zameldowania

5 U. W. na działce nr [...] na terenie

6 [...] przy ul. [...] w W.

7 W uzasadnieniu decyzji Prezydent W. powołał się na art. 9b pkt

8 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zgodnie z którym, adres

9 określa się przez podanie: w gminach, które uzyskały status miasta - nazwy miasta

10 (dzielnicy), ulicy, numeru, domu i lokalu, nazwy województwa oraz kodu pocztowego.

11 Z akt sprawy wynika, że kompleks [...] nie ma

12 nadanego numeru porządkowego. Ponadto U. W. wniosła o

13 zameldowanie na działce nr [...] na terenie ww. ogrodów przy ul. [...] w

14 W. W związku z powyższym Prezydent W. wskazał, że nie jest

15 możliwe określenie adresu w rozumieniu art. 9b cytowanej ustawy.

16 Na skutek wniesionego przez U. W. odwołania Wojewoda

17 [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] uchylił

18 decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując

19 m.in. na konieczność podjęcia przez Prezydenta W. "kroków

20 zmierzających do wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie nadania numeru

21 porządkowego dla budynku, w którym U. W. chce dokonać

22 zameldowania na pobyt stały".

23 Po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, zgodnie

24 ze wskazówkami zawartymi w decyzji Wojewody [...], organ I instancji

25 decyzją z dnia [...] Listopada 2011 r. nr [...] orzekł o odmowie

26 zameldowania U. W. na pobyt stały na działce nr [...] na terenie

27 [...] przy ul. [...] w W.

28 Od powyższej decyzji U. W. złożyła odwołanie do Wojewody

29 [...].

30 Decyzją z dnia [...] lutego 2012r. Nr [...] Wojewoda

31 [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. -

32 Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.

33 zw. w dalszej części k.p.a) w związku z art. 47 ust. 2 oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia

34 1

35 Sygn. akt IV SA/Wa 668/12

36 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U.

37 z 2006r. nr 139, poz. 993 ze zm. zwanej w dalszej części "ustawą") po rozpatrzeniu

38 odwołania U. W. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...]

39 listopada 2011r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

40 W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że we wniosku o

41 zameldowanie na pobyt stały U. W. wskazała następujący adres:

42 ul. [...] w W., działka nr [...]. Z akt sprawy wynika, iż zarówno U.

43 W., jak i wiceprezes [...] – D.

44 C. oświadczyli, że na terenie ww. ogrodów na działce nr [...] znajduje się

45 budynek mieszkalny przystosowany do całorocznego zamieszkiwania. Przy czym

46 D. C. oświadczył do protokołu, że nigdy nie występował o nadanie

47 numeru porządkowego działkom położonym przy ul. [...] w W.

48 Natomiast z notatki służbowej sporządzonej w dniu [...] maja 2011 r. przez

49 urzędników, którzy udali się na ul. [...] w W. wynika, że jest to niewielka

50 uliczka znajdująca się między ulicami [...]. U zbiegu ulic

51 [...] znajduje się budynek mieszkalny oznaczony nr

52 porządkowym [...] od ulicy [...]. Za tym budynkiem (poruszając się ulicą

53 [...]) po stronie nieparzystej, znajdują się budynki mieszkalne oznaczone od nr

54 [...] do nr [...]. Natomiast kompleks [...] zajmuje całą [...] stronę ulicy [...] w W. i nie ma tam żadnego budynku mieszkalnego /k-11/.

55 Pismem z dnia [...] września 2011 r. Delegatura Biura Administracji i Spraw

56 Obywatelskich [...] W. zwróciła się do Delegatury Biura

57 Geodezji i Katastru [...] W. z prośbą o nadanie z

58 urzędu numeru porządkowego budynkowi znajdującemu się na działce nr [...] na

59 terenie [...] przy ulicy [...] w W.

60 Z pisma z dnia 29 września 2011 r. wynika, że zgodnie z art. 47a ust. 1 pkt 1 ustawy

61 z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r., nr 193,

62 poz. 1287 j.t.) ustalanie numerów porządkowych oraz zakładanie i prowadzenie

63 ewidencji miejscowości, ulic i adresów należy do zadań gminy. Zgodnie z art. 47a

64 ust. 4 pkt 5 lit. a ewidencja miejscowości, ulic i adresów zawiera dane adresowe

65 określające numery porządkowe budynków mieszkalnych oraz innych budynków

66 przeznaczonych do stałego lub czasowego przebywania ludzi, w tym

67 szczególności budynków: biurowych, ogólnodostępnych wykorzystywanych na cele

68 2

69 Sygn. akt IV SA/Wa 668/12

70 kultury i kultury fizycznej, o charakterze edukacyjnym, szpitali i opieki medycznej oraz

71 przeznaczonych do działalności gospodarczej, wybudowanych w trakcie budowy i

72 prognozowanych do wybudowania. W związku z tym, że na terenie, który stanowi

73 [...], nie jest ujawniony w ewidencji gruntów i

74 budynków żaden budynek, w świetle przywołanych powyżej przepisów, nie jest

75 możliwe ustalenie numeru porządkowego dla nieruchomości (działek).

76 Zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych

77 organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest obowiązany na podstawie

78 zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych

79 dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również innych zdarzeń objętych

80 obowiązkiem meldunkowym. Z kolei ust. 2 wyżej wskazanego artykułu stanowi, że

81 jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub

82 wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy. W myśl art. 9 b ust. 1 ustawy o

83 ewidencji ludności i dowodach osobistych zameldowania dokonuje się pod

84 oznaczonym adresem, przy czym pojęcie adresu objaśniono w ust. 2 - gdy chodzi o

85 miasta jest to nazwa miasta (dzielnicy), ulica, numer domu i lokalu, nazwa

86 województwa oraz kod pocztowy. Zameldowanie lub wymeldowanie osoby może

87 zatem w ocenie organu nastąpić wyłącznie w nieruchomości, która została

88 zidentyfikowana w odpowiedniej dokumentacji. Taką dokumentację stanowi m. in.

89 księga wieczysta nieruchomości, jak również dane zawarte w katastrze

90 nieruchomości prowadzonym przez właściwą jednostkę organizacyjną w urzędzie

91 gminy. Niedopuszczalnym jest zatem zameldowanie osoby w określonym budynku,

92 jeżeli brak jest dokumentów wskazujących na istnienie takiego budynku w rejestrach.

93 W niniejszej sprawie ustalono zaś, że adres pod którym U. W. chce

94 dokonać zameldowania na pobyt stały, tj. działka nr [...] na terenie [...] przy ul. [...] w W., nie istnieje.

95 Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu

96 Administracyjnego w Warszawie U. W. wskazując, że w 2001 r w

97 Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego złożyła wyjaśnienie dotyczące

98 okoliczności bezprawnego pobudowania budynku. Została wówczas ukarana

99 mandatem za użytkowanie budynku mieszkalnego bez wymaganego pozwolenia,

100 dotyczącego domku na działce [...] nr [...] na terenie [...],

101 działka nr [...] z obrębu [...]. 0 tym fakcie został powiadomiony Wydział

102 Architektury i Budownictwa [...]. Z uwagi na to, że nie posiada

103 Sygn. akt IV SA/Wa 668/12

104 żadnego innego lokalu, zamieszkała w tym miejscu na stałe. Podniosła, że działka nr

105 [...] mieści się na terenie [...] - nr działki [...] w obrębie [...] przy ulicy [...] (nie [...]) w W. z kodem pocztowym [...] w

106 województwie [...]. Ma zatem ona konkretny adres, który pozwala na

107 identyfikację obiektu znajdującego się na jej terenie. Oznaczenie adresowe wskazuje

108 bowiem dokładnie nazwę miasta, ulicę, oraz numer nieruchomości.

109 Skoro zatem lokal, który zamieszkuję posiada adres, a więc spełnia przesłankę z art.

110 9 b ustawy o ewidencji, a Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego nałożył na

111 mnie mandat za bezprawne użytkowanie budynku mieszkalnego jak również,

112 [...] posługuje sie takim adresem istnieje

113 adres i budynek.

114 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując

115 stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

116 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

117 Skarga zasługuje na uwzględnienie.

118 Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między

119 innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów

120 administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia

121 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153

122 poz. 1270 ze zm. zwanej w dalszej części P.p.s.a. ), sprowadzają się do kontroli

123 działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli

124 zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także

125 prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

126 Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była decyzja Wojewody

127 [...] z dnia [...] lutego 2012r., którą działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1

128 k.p.a, w związku z art. 47 ust. 2 oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o

129 ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 993 ze zm.

130 zwanej w dalszej części "ustawą") utrzymał w mocy decyzję Prezydenta

131 W. z dnia [...] listopada 2011r., orzekającą o odmowie zameldowania

132 skarżącej na pobyt stały na działce nr [...] na terenie [...] przy ul. [...] w W.

133 4

134 Sygn. akt IV SA/Wa 668/12

135 Rozpoznając niniejszą sprawę w pierwszej kolejności podkreślić należy, iż

136 zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 10

137 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139

138 poz. 993 ze zm.). Ustawa w art. 5 nakłada na każdego obywatela polskiego

139 przebywającego na terytorium RP obowiązek zameldowania się w miejscu pobytu

140 stałego, przy czym pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości

141 pod określonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 6 ust. 1).

142 Stosownie do art. 10 ust. 1 cyt. ustawy osoba, która przebywa w określonej

143 miejscowości pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby, jest obowiązana

144 zameldować się na pobyt stały lub czasowy najpóźniej przed upływem czwartej doby,

145 licząc od dnia przybycia. W świetle tego przepisu w powiązaniu z art. 6 ust. 1 ustawy,

146 pobyt stały w danym lokalu oznacza zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod

147 oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania z wolą

148 koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenia ośrodka

149 osobistych i majątkowych interesów (por. wyrok NSA z dnia 14 maja 2001 r., V SA

150 1496/00, LEX nr 54454).

151 W art. 9b ustawodawca wskazał, że adres w gminach, które uzyskały status

152 miasta określa się poprzez podanie: nazwy miasta, ulicy, numeru domu i lokalu,

153 nazwy województwa oraz kodu pocztowego.

154 Należy jednak mieć na uwadze, iż zgodnie z art. 9 ust. 2b ustawy, zameldowanie

155 w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu

156 pobytu w danym lokalu. Celem ewidencji ludności jest zatem odzwierciedlanie przez

157 właściwe organy w stosownym rejestrze danych faktycznych o rzeczywistym

158 zamieszkiwaniu i przebywaniu osób pod wskazanym adresem. Z punktu widzenia

159 celów ewidencji ludności warunek legitymowania się prawem do lokalu przez osobę

160 dopełniającą zameldowania stracił na znaczeniu na skutek wyroku Trybunału

161 Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., sygn. akt K 20/01 (Dz. U. Nr 78, poz. 716

162 oraz OTK ZU 2002 Nr 3 poz. 34). W wyroku tym stwierdzono niekonstytucyjność art.

163 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności, który dla skuteczności zameldowania wymagał

164 przedstawienia dokonanego przez właściciela (zarządcę) pisemnego potwierdzenia

165 uprawnienia zainteresowanego do przebywania w lokalu.

166 Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd prezentowany w dotychczasowym

167 orzecznictwie sądów administracyjnych, iż faktyczne przebywanie w pomieszczeniu

168 będącym [...] na działce [...] o stosownym numerze, położonej na

169 5

170 Sygn. akt IV SA/Wa 668/12

171 nieruchomości przy danej ulicy, uzasadnia uwzględnienie wniosku o zameldowanie.

172 Zgłoszenie takie pozwala na realizację funkcji ewidencji ludności, gdyż umożliwia

173 ustalenie dokładnego miejsca pobytu osób przebywających w [...] (por. wyrok

174 Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2002 r. sygn. akt II SA/Łd

175 1963/00, OSP 2003, Nr 5 poz. 69, s. 297-299 z glosą aprobującą B. Adamiak).

176 W zaskarżonej decyzji orzeczono o odmowie zameldowania skarżącej na pobyt

177 stały w budynku usytuowanym na działce nr [...] przy ul. [...] w W., wskazując, iż adres taki nie istnieje, zaś

178 w katastrze nieruchomości na terenie [...] nie jest uwidoczniony żaden

179 budynek. "Niedopuszczalnym zatem w ocenie organu jest zameldowanie osoby w

180 określonym budynku, jeżeli brak jest dokumentów wskazujących na istnienie takiego

181 budynku w rejestrach".

182 Rozpoznając niniejszą sprawę należy pokreślić, że rolą organów meldunkowych

183 jest jedynie zbadanie rzeczywistego pobytu wnioskodawcy we wskazanym przez

184 niego pomieszczeniu pod oznaczonym adresem. Ze znajdującego się w aktach

185 sprawy protokołu kontroli meldunkowej wynika zaś, że na wskazanej przez skarżącą

186 działce nr [...] znajduje się murowany budynek mieszkalny z użytkowym poddaszem,

187 w którym przebywa stale skarżąca. Podnoszona zatem przez organy okoliczność, iż

188 budynek ten nie figuruje w katastrze nieruchomości nie może stanowić przesłanki

189 uzasadniającej odmowę zameldowania skarżącej w budynku, który jak same

190 wskazują organy nie tylko w rzeczywistości istnieje ale jest również zamieszkowany

191 przez skarżącą .

192 Ponadto z akt sprawy wynika, że w zgłoszeniu pobytu stałego skarżąca podała

193 jedynie ul. [...] bez nr [...], jak wskazują organy. Pod adresem ul. [...] W. znajduje się [...] (karta 1 akt administracyjnych sprawy). Tym samym

194 nie ulega wątpliwości, iż podany przez skarżącą adres funkcjonuje w obrocie

195 prawnym (siedziba [...]), a wysyłana pod ten adres

196 korespondencja jest skutecznie doręczana, co wskazuje, iż nie ma problemów z

197 identyfikacją podmiotu znajdującego się pod wskazanym przez skarżącą adresem,

198 który nie zawiera numeru budynku, a jedynie nazwę ulicy.

199 Mając zatem powyższe na uwadze Sąd uznał, że podany przez skarżącą adres

200 (działka nr [...] na terenie [...] przy ul.

201 [...] w W., [...]) wbrew stanowisku prezentowanemu

202 6

203 Sygn. akt IV SA/Wa 668/12

204 przez orzekające w sprawie organy spełnia wszelkie wymogi niezbędne do

205 precyzyjnego wskazania miejsca pobytu skarżącej.

206 W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na

207 podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit a) p.p.s.a orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji, oraz

208 w oparciu o art. 135 p.p.s.a decyzję organu I instancji.

209 7