Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2012 r., IV SA/Wa 31/12

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2012 r., IV SA/Wa 31/12

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] września 2011 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Uzasadnienie

2 Decyzją z dnia [...] września 2011r. Nr [...] Prezydent W. na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. z 2006r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) orzekł o wymeldowaniu B. K. z pobytu stałego w lokalu [...] przy ul. [...] w W.

3 W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż postępowanie w sprawie wszczęto na wniosek M. K.- żony wymeldowanego, współwłaścicielki lokalu.

4 W toku postępowania ustalono, że B. K. opuścił miejsce pobytu stałego w styczniu 2010r. – co strony zgodnie oświadczyły i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Od tego momentu zamieszkuje w innych miejscach. Nie zgłosił pobytu czasowego.

5 Mając na uwadze, iż fakt niezamieszkiwania przez w/w w miejscu zameldowania na pobyt stały został potwierdzony w ocenie organu zasadnym było wydanie decyzji o jego wymeldowaniu.

6 Odwołanie od powyższej decyzji wniósł do Wojewody [...] B. K.

7 Decyzją z dnia [...] listopada 2011r. nr [...] Wojewoda [...], po rozpoznaniu odwołania na podstawie art. 138 §1 pkt. 1 k.p.a utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta W.

8 W uzasadnieniu decyzji organ wskazał m.in., iż w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ustalono, że w sprawie spełniona została przesłanka opuszczenia lokalu przez odwołującego się, określona w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

9 M. K. wyjaśniła, iż B. K. wyprowadził się z miejsca pobytu stałego 4 stycznia 2010r. i od tego czasu nie pojawił się w nim.

10 B. K. potwierdził, iż opuścił mieszkanie w w/w dacie. Oświadczył, iż uczynił to z uwagi na stan zdrowia i konflikty z żoną. Podkreślił, iż żona wymieniła drzwi i nie udostępniła mu kluczy. Wskazał także, iż zamierza powrócić do lokalu po orzeczeniu rozwodu.

11 Mając na uwadze powyższe ustalenia organ odwoławczy uznał, iż opuszczenie lokalu przez B. K. było dobrowolne i ma charakter trwały, a zatem decyzja organu I instancji o wymeldowaniu go jest zgodna z obowiązującym prawem.

12 Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie B. K. Zaskarżonej decyzji zarzucił, iż nie uwzględnia ona iż zmuszony był do opuszczenia lokalu, stanowiącego jego współwłasność, wobec niemożliwości realizacji swoich podstawowych funkcji życiowych z uwagi na konflikty z żoną. W dniu 12 stycznia 2010r. złożył wniosek rozwodowy. Jednocześnie podkreślił, iż w toku postępowania administracyjnego wielokrotnie podkreślał, iż po orzeczeniu rozwodu zamierza powrócić do swojego miejsca zameldowania na pobyt stały. Przedłożył także w uzupełnieniu do protokołu przesłuchania strony z dnia 28 lipca 2011r. dokumenty uzasadniające w jego ocenie decyzję o przymusowym opuszczeniu mieszkania, do których organy nie odniosły się.

13 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

15 Skarga zasługuje na uwzględnienie.

16 W świetle zarzutów podniesionych w skardze punkt wyjścia do rozważań na temat prawidłowości procedowania przez organy administracji jak i wydanych w toku postępowania aktów administracyjnych stanowić winna wykładnia art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który w dacie orzekania przez organy administracji stanowił, iż organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

17 Wskazać należy, iż w ocenie Sądu sam fakt przejściowej nieobecności czy też występowanie nawet regularnych okresów fizycznej nieobecności w miejscu stałego zameldowania nie upoważniają jeszcze do automatycznego stwierdzenia, iż zameldowany opuścił je w rozumieniu, jakie nadaje temu terminowi art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

18 O stosownym opuszczeniu może być mowa dopiero wtedy, gdy całokształt zachowań zameldowanego będzie wskazywał na to, iż lokal, w którym był na stałe zameldowany, przestał być miejscem koncentracji jego interesów życiowych.

19 Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. w tej materii wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 września 1999 r., V SA 252/99, baza Lex nr 49952 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2000 r., V SA 1784/99, baza Lex nr 49415) ustalenia organów orzekających w przedmiocie wymeldowania winny się koncentrować wokół tego, czy dana osoba opuściła lokal i czy opuszczenie to nastąpiło w sposób dobrowolny i trwały. Co istotne, takie ustalenia muszą być dokonane w sposób rzetelny z poszanowaniem reguł wyznaczonych przez kodeks postępowania administracyjnego, przy czym organ administracji zobowiązany jest mieć na względzie zwłaszcza art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Generalnie zadaniem organu administracji publicznej jest bowiem wyczerpujące zebranie materiału dowodowego i wyjaśnienie okoliczności sprawy w sposób przekonywujący.

20 Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego z punktu widzenia zaistnienia przesłanki do wymeldowania, zważywszy na podniesione w skardze zarzuty, nie uzasadnia oceny prawnej dokonanej przez organy. W rozpoznawanej sprawie niewątpliwie skarżący nie przebywa od stycznia 2010r. w miejscu pobytu stałego, istotnym w sprawie było jednak ustalenie - czy opuszczenie przez niego spornego lokalu miało charakter trwały i dobrowolny. Opuszczenie miejsca stałego pobytu, jako konieczna przesłanka wymeldowania w świetle art. 15 ust. 2 cyt. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, powinna być bowiem rozumiana, jako zaniechanie posiadania lokalu, jako miejsca pobytu oraz dobrowolne wyprowadzenie się do innego mieszkania. Jednak rezygnacja z prawa do przebywania w lokalu musi nastąpić w sposób wyraźny, poprzez złożenie stosownego oświadczenia woli, jak i w drodze odpowiedniego zachowania się, które w sposób niebudzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby.

21 W reasumpcji powyższych rozważań uznać należało, iż orzekające w sprawie organy wbrew ciążącemu na nich obowiązkowi dokładnego i wyczerpującego zbadania w oparciu o całokształt materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona, jak również mając na uwadze słuszny interes obywateli (art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a) nie rozważyły wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

22 Z akt sprawy w ocenie Sądu w sposób nie budzący wątpliwości wynika, iż skarżący nie opuścił lokalu w sposób trwały. Jego wyprowadzka ma charakter tymczasowy, jest wynikiem konfliktu trwającego pomiędzy nim a jego żoną, który w ocenie skarżącego zostanie zakończony w drodze orzeczenia rozwodu, a co za tym idzie rozstrzygnięcia o sposobie korzystania z lokalu stanowiącego współwłasność małżonków. Orzeczenie w powyższym zakresie w ocenie skarżącego umożliwi mu dalsze zamieszkiwanie w miejscu pobytu stałego. Podkreślenia wymaga, iż skarżący na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012r. oświadczył, iż cały czas regularnie opłaca czynsz (połowę) za mieszkanie w którym jest zameldowany na pobyt stały, co świadczy o tym, iż nie zrezygnował on z prawa przebywania w tym lokalu.

23 Pomimo tego, iż stanowisko skarżącego w kwestii tymczasowości opuszczenia miejsca pobytu stałego było znane organom orzekającym w niniejszej sprawie, nie uwzględniły go przy rozstrzyganiu sprawy, co w ocenie Sądu stanowi naruszenie wskazanych powyżej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

24 W tym stanie sprawy, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt 1 sentencji. Rozstrzygnięcie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji zapadło w oparciu o art. 152 w/w ustawy.