Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lutego 2009 r., II SA/Wa 744/08

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lutego 2009 r., II SA/Wa 744/08

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędzia WSA Ewa Pisula - Dąbrowska, Protokolant: Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2009 r. sprawy ze skargi B. G. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego - oddala skargę -

Uzasadnienie

2 Minister Obrony Narodowej postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), po rozpatrzeniu zażalenia B. G. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...], umorzył postępowanie odwoławcze.

3 Organ wskazał na następujący stan faktyczny.

4 Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej

5 w B., wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2005 r., wystąpił do Wojewody [...] o wszczęcie i przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego w celu przymusowego wykwaterowania J. B., męża skarżącej, wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkałymi z nim osobami oraz rzeczami ruchomymi, z powyższej osobnej kwatery stałej położonej w I. przy ul. [...]. Do wniosku załączono tytuł wykonawczy z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...]. Z uwagi na powyższe, Wojewoda postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...], działając na podstawie art. 17 § 1 w zw. z art. 143 § 1 pkt 2 i art. 64a § 1 ust. 2 pkt c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 38 ust. 2 i art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. z 2005 r. Dz. U. Nr 41, poz. 398), wezwał J. B. wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkałymi z nim osobami do opróżnienia, opuszczenia i wydania na rzecz wierzyciela - Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. - zajmowanej osobnej kwatery stałej położonej w I. przy ul. [...], w terminie 14 dni od dnia otrzymania postanowienia, pod rygorem opróżnienia zajmowanej kwatery stałej wraz ze znajdującymi się tam ruchomościami i wezwania osób tam przebywających do opuszczenia przedmiotowej kwatery stałej. Organ podał, że egzekucja administracyjna w celu opróżnienia powyższego lokalu będzie polegała na usunięciu J. B. wraz z członkami rodziny, domownikami i innymi osobami zajmującymi lokal oraz ruchomościami z zajmowanego lokalu i przekazaniu opróżnionego lokalu Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Powyższe postanowienie zostało doręczone J. B.

6 W dniu [...] lipca 2006 r. zażalenie na powyższe postanowienie złożyła B. G. Podała, iż wie, że w niniejszej sprawie nie przysługują jej prawa strony, uważa jednak, iż jej obowiązkiem jest zadbanie o godne życie dla siebie oraz dla synów. Dlatego też w tej sprawie zwracała się już wielokrotnie do różnych organów o zrozumienie jej sytuacji, jednakże nie otrzymała znikąd pomocy. Wyjaśniła ponadto, że mieszkanie ma status kwatery stałej, którą jej były mąż J. B. nabył na podstawie decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 r. nr [...]. W roku 2002 okazało się, że jej były mąż nie płaci należności - czynszu za lokal, zgodnie z ugodą sądową [...]. Powyższy fakt spowodował zadłużenie, jednakże ona sama dobrowolnie spłaciła powyższe zadłużenie, a od tego czasu jej były mąż nadal nie uiszcza należności za czynsz. W tej sytuacji nakazanie jej opuszczenia przedmiotowego lokalu jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, tym bardziej, że w lokalu tym prowadzi ona działalność gospodarczą.

7 Minister Obrony Narodowej postanowieniem z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia z dnia [...] czerwca 2006 r.

8 Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi B. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 17 października 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 648/07 stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia, oraz że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż B. G. nie posiadała legitymacji procesowej do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewody [...]. Prawo to przysługiwało bowiem, zgodnie z art. 143 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zobowiązanemu, którym w niniejszej sprawie jest J. B.

9 Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Minister Obrony Narodowej, kierując się wytycznymi Sądu, postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż B. G. nie jest zobowiązaną w rozumieniu art. 1a pkt 20 w zw. z art. 141 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Oznacza to, iż nie mogła ona skutecznie skorzystać z prawa, przysługującego zobowiązanemu, do wniesienia zażalenia.

10 W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, B. G. nie zgodziła się z zaskarżonym postanowieniem. Zarzuciła organowi naruszenie art. 105 § 1 kpa. Stwierdziła, iż organ błędnie umorzył postępowanie, z tego powodu, iż nie uznano jej za stronę w postępowaniu zażaleniowym. Organ winien, zdaniem skarżącej, umorzyć postępowanie uznając, iż nie jest ona stroną w całym postępowaniu, a tym samym nie jest zobowiązaną do opuszczenia lokalu.

11 W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.

12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

13 Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.

14 Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.

15 Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

16 Na wstępie należy przypomnieć, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu Administracyjnego. W dniu 17 października 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 648/07 stwierdził nieważność postanowienia Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie wezwania J. B. do opróżnienia, opuszczenia i wydania na rzecz wierzyciela kwatery stałej. W uzasadnieniu Sąd podniósł, iż skarżąca, nie posiada przymiotu zobowiązanego w świetle treści przepisu art. 1a pkt 20 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tak więc zwrot użyty w ustawie oraz w postanowieniu w brzmieniu: "ze wszystkimi wspólnie zamieszkałymi osobami", nie rodzi odrębnego obowiązku dla pozostałych, niż zobowiązany - czyli imiennie oznaczony adresat orzeczenia - osób. Za takim rozumieniem przepisów przemawia, zdaniem Sądu, także treść art. 141 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który stanowi, że egzekucję prowadzi się przeciw zobowiązanemu, członkom jego rodziny i domownikom oraz innym osobom zajmującym nieruchomość lub lokal (pomieszczenie), które mają być opróżnione i wydane. Tak więc dyspozycja wyżej cytowanego przepisu wyraźnie odróżnia zobowiązanego od członków jego rodziny oraz domowników i innych osób zajmujących sporną nieruchomość lub lokal. Nie oznacza jednak, że uprawnienia zobowiązanego rozciągają się na pozostałe osoby wymienione w powołanym ostatnio przepisie. W takiej sytuacji, jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w treści cyt. wyroku z dnia 17 października 2007 r., organ powinien umorzyć postępowanie w sprawie.

17 Wskazać w tym miejscy należy na zapis art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wedle tego przepisu, wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego ocena prawna i wskazania wiążą ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie (czynności), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt (czynność) zostało uznane za błędne. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości, w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie złożenia skargi, powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności).

18 Tak więc jak wynika z treści wymienionego wyżej przepisu ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, organ administracji ma obowiązek bezwzględnie zrealizować dyspozycje zawarte w treści orzeczenia Sądu Administracyjnego, przy czym dotyczy to nie tylko treści sentencji, ale i ocen prawnych zawartych w uzasadnieniu.

19 Należy, zatem wskazać, iż organ kierując się dyspozycją art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz wytycznymi zawartymi w treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 648/07, słusznie umorzył postępowanie z wniosku skarżącej, podnosząc w uzasadnieniu, że nie ma ona przymiotu strony w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym przymusowego wykwaterowania J. B., męża skarżącej, wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkałymi z nim osobami oraz rzeczami ruchomymi z powyższej osobnej kwatery stałej położonej w I. przy ul. [...].

20 Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.