Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2013 r., III SA/Wa 2252/12
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2013 r., III SA/Wa 2252/12
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędzia WSA Krystyna Kleiber, Protokolant referent stażysta Agata Próchniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2013 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) stwierdza, że uchylona interpretacja indywidualna nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
2 W dniu 10 lutego 2012 r. do Ministra Finansów wpłynął wniosek A.
3 Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Spółka" lub "Skarżąca") o wydanie
4 interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług.
5 Spółka opisując stan faktyczny sprawy wskazała, że jest podmiotem
6 prowadzącym działalność w zakresie handlu samochodami nowymi oraz używanymi,
7 serwisu samochodów oraz wynajmu samochodów. Przedmiotem jej działalności,
8 wykonywanej faktycznie, jest odsprzedaż samochodów osobowych i ciężarowych
9 (Grupa 45 PKD 2007). Wszystkie samochody zakupione przez Spółkę podlegają
10 odsprzedaży. Jedne z nich są odsprzedawane od razu, inne po pewnym okresie, w
11 którym pełnią jakąś dodatkową funkcję (demonstracyjną, zastępczą). Pomimo
12 czasowego wykorzystania niektórych samochodów do bieżącej działalności,
13 podstawowym ich przeznaczeniem jest ich odprzedaż.
14 W ramach prowadzonej działalności Spółka nabywa samochody osobowe
15 oraz ciężarowe. Spółka jako autoryzowany dealer kilku marek samochodów jest
16 szczególnie zainteresowana osiągnięciem najwyższego wolumenu sprzedaży
17 ponieważ nie tylko realizuje swoją marżę handlową, ale jest również dodatkowo
18 premiowana rabatami od importera za zrealizowaną wyższą sprzedaż. Spółka ma
19 obowiązek utrzymywania odpowiednich zapasów każdej serii modelu programu,
20 pojazdów demonstracyjnych do jazd testowych i pojazdów zastępczych. Samochody
21 osobowe nabywane przez Spółkę można w sposób przybliżony podzielić na trzy
22 umowne kategorie ze względu na czas, po jakim następuje ich odprzedaż.
23 Pierwsza kategoria to samochody przeznaczone bezpośrednio na sprzedaż.
24 Samochody te są przyjmowane przez Spółkę do magazynu jako towar. W tej
25 kategorii mieszczą się też samochody na wynajem w warunkach pozwalających na
26 pełne odliczenie podatku naliczonego.
27 Druga kategoria samochodów to samochody demonstracyjne, które są
28 wystawiane przed salonem. Ponieważ samochody te są wykorzystywane do krótkich
29 jazd demonstracyjnych przez klientów to zostały zarejestrowane na Spółkę. Spółka
30 przyjmuje je do swojej ewidencji środków trwałych w rozumieniu przepisów o podatku
31 dochodowym od osób prawnych, mimo, iż będą one podlegały sprzedaży po 6
32 miesiącach nie później jednak niż w ciągu jednego roku od daty nabycia.
33 Trzecia kategoria samochodów to samochody, które początkowo są
34 wykorzystywane przez Spółkę w różnym charakterze do prowadzenia działalności
35 gospodarczej. W związku z powyższym samochody te są również rejestrowane na
36 Spółkę oraz wprowadzane na stan środków trwałych. Są to głównie samochody
37 zastępcze w serwisie, a także samochody wykorzystywane w bieżącej działalności
38 Spółki (przykładowo, wykorzystywane przez pracowników Spółki będących
39 przedstawicielami handlowymi lub przez pracowników zajmujących kluczowe
40 stanowiska wypełniających obowiązki służbowe poza siedzibą Spółki). Samochody te
41 są zwykle używane przez okres maksymalnie do 2 lat a następnie sprzedawane.
42 Spółka podkreśliła, że często dochodzi do przemieszczenia samochodów
43 pomiędzy powyższymi kategoriami, co jest wymuszone względami ekonomicznymi
44 lub praktycznymi. Niezależnie od kategorii, wszystkie samochody nadal stanowią
45 towar przeznaczony do sprzedaży.
46 W związku z powyższym Spółka zadała następujące pytania:
47 1. Czy podatnik ma (zachowuje) prawo do odliczenia podatku naliczonego
48 VAT w pełnej wysokości w przypadku zakupu samochodów należących do drugiej i
49 trzeciej kategorii powyżej lub przekwalifikowania w księgach samochodów
50 należących do pierwszej kategorii na kategorię drugą lub trzecią, niezależnie od ich
51 zakwalifikowania w księgach według kryteriów księgowych i przepisów o podatku
52 dochodowym?
53 2. Czy podatnik ma prawo dokonać ze stawką VAT 23 % sprzedaży
54 samochodu nabytego w celu dalszej odsprzedaży a następnie użytkowanego w
55 celach określonych dla drugiej i trzeciej kategorii powyżej lub nabytego jako
56 samochód przeznaczony dla drugiej i/lub trzeciej kategorii?
57 Odnośnie pytania pierwszego Spółka stanęła na stanowisku, że ma prawo do
58 odliczenia podatku naliczonego w wysokości określonej w art. 86 ust. 2 ustawy z dnia
59 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054
60 ze zm.) - dalej: "ustawa o VAT", w przypadku zakupu samochodów należących do
61 ww. drugiej i trzeciej kategorii lub przekwalifikowania w księgach samochodów
62 należących do pierwszej kategorii na kategorię drugą lub trzecią niezależnie od ich
63 zakwalifikowania w księgach według kryteriów księgowych i przepisów o podatku
64 dochodowym, jeżeli przedmiotem jej działalności jest odsprzedaż samochodów
65 osobowych i ciężarowych.
66 Skarżąca wyjaśniła, że zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 7 lit. a ustawy o zmianie
67 ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o transporcie drogowym z dnia 16
68 grudnia 2010 r. (Dz. U. Nr 247, poz. 1652) - dalej: "ustawa zmieniająca",
69 ograniczenie wyrażone w art. 3 ust. 1 tej ustawy w odniesieniu do samochodów
70 osobowych oraz innych pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej
71 nie przekraczającej 3,5 tony, nie dotyczy przypadków, gdy przedmiotem działalności
72 podatnika jest odprzedaż tych samochodów (pojazdów). Oznacza to, że w opisanej
73 sytuacji nie ma zastosowania ograniczenie prawa do odliczenia podatku naliczonego
74 określone w art. 3 ust. 1 ustawy zmieniającej, a przysługuje prawo do odliczenia całej
75 kwoty podatku. Jedynym bowiem warunkiem, określonym w art. 3 ust. 2 pkt 7 lit. a
76 ustawy zmieniającej, do pełnego odliczenia podatku naliczonego od nabycia
77 pojazdów, o których mowa w art. 3 ust. 1 jest to, by przedmiotem działalności
78 podatnika była odprzedaż tychże pojazdów.
79 Ponieważ Spółka spełnia ten warunek, ma ona prawo do odliczania podatku
80 VAT na zasadach ogólnych (tj. zgodnie z art. 86 ust. 2 ustawy o VAT) w stosunku do
81 zakupu każdego samochodu bez względu na funkcję jaką on pełni w działalności
82 podatnika i okres, po jakim zostaje sprzedany.
83 Odnośnie drugiego pytania Spółka stwierdziła, że ma prawo dokonać
84 sprzedaży samochodu nabytego w celu dalszej odsprzedaży, a następnie
85 użytkowanego w celach określonych dla ww. drugiej i trzeciej kategorii lub nabytego
86 jako samochód przeznaczony dla drugiej i/lub trzeciej kategorii, ze stawką VAT 23 %.
87 Zdaniem Spółki, jeśli przy zakupie samochodów przez podatnika, którego
88 przedmiotem działalności jest odprzedaż samochodów osobowych oraz innych
89 pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 3,5
90 tony niezależnie od ich księgowego zaszeregowania, nie ma zastosowania
91 ograniczenie z art. 3 ust 1 ustawy zmieniającej, to podatnik ma nie tylko prawo lecz i
92 obowiązek zastosowania stawki podstawowej przy sprzedaży tych samochodów. Nie
93 może on w szczególności korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o
94 VAT, gdyż nie spełnia warunków do tego zwolnienia.
95 Sytuacji tej nie zmienia fakt że pewna część samochodów, z uwagi na
96 przepisy podatku dochodowego od osób prawnych zaliczona będzie do majątku
97 trwałego, gdyż w sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 91 ust. 7 ustawy o VAT.
98 Spółka wskazała, że w chwili nabycia samochodów uprawniona była do
99 odliczenia pełnej kwoty podatku naliczonego na podstawie art. 3 ust. 2 punkt 7 lit. a
100 ustawy zmieniającej. Następnie po zmianie przeznaczenia pojazdów z towaru
101 handlowego na towar wykorzystywany w działalności opodatkowanej Spółka nadal
102 będzie miała prawo do odliczenia całej kwoty podatku naliczonego VAT, jednakże już
103 na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. Powyższe wynika, z faktu, że ograniczenia
104 w prawie do odliczenia wynikające z art. 3 ust. 1 ustawy zmieniającej nie mają
105 zastosowania do pojazdów nabywanych w przypadkach wskazanych w ust. 2 pkt 7
106 lit. a tego artykułu, który odwołuje się jedynie do przedmiotu działalności podatnika.
107 W związku z powyższym Spółki uznała, że nie będzie zobligowana do
108 dokonania korekty wcześniej odliczonego podatku VAT.
109 W interpretacji indywidualnej z [...] kwietnia 2012 r. Minister Finansów
110 stanowisko Spółki uznał za nieprawidłowe.
111 W uzasadnieniu wskazał, że do 31 grudnia 2010 r., zasady odliczenia podatku
112 VAT od nabycia samochodów regulowały przepisy art. 86 ust. 3-7a ustawy o VAT.
113 Na mocy ustawy nowelizującej, z dniem 1 stycznia 2011 r., przepisy art. 86 ust. 3-7a
114 ustawy o VAT zostały uchylone. Natomiast dodano m. in. przepis art. 86a ust. 1-10
115 ustawy o VAT, w którym określono zasady odliczenia podatku naliczonego
116 związanego z nabyciem samochodów osobowych i innych pojazdów
117 samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekracząjącej 3,5 tony.
118 Organ przytoczył treść przepisów art. 9 pkt 2, art. 3 ust. 1 ust. 2 i ust. 3 ustawy
119 nowelizującej, z których wywiódł, że zasadą jest, że w przypadku nabycia
120 samochodów osobowych oraz innych pojazdów samochodowych o dopuszczalnej
121 masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony wykorzystywanych na potrzeby
122 działalności gospodarczej podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty
123 podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w ograniczonej wysokości. To
124 ograniczone prawo nie ma zastosowania w przypadkach, o których mowa w art. 3
125 ust. 2 pkt 7 lit. a ustawy nowelizującej, tj. w przypadkach, gdy nabywane ww.
126 samochody i pojazdy są odsprzedawane, jako przedmiot działalności podatnika.
127 Użyte w tym przepisie, sformułowanie "przedmiotem działalności podatnika" w
128 zestawieniu z dalszą częścią zdania w brzmieniu "jest odprzedaż tych samochodów
129 (pojazdów)" nie oznacza przedmiotu działalności w sensie generalnym, lecz w
130 kontekście zadysponowania konkretnym samochodem w ściśle określony sposób.
131 Mówiąc o przedmiocie działalności podatnika, przepis ten wiąże go jednocześnie z
132 odprzedażą konkretnych samochodów poprzez użycie wyrazu "tych", przy czym ich
133 odprzedaż jest jedyną okolicznością wymienioną w tym przepisie, która uzasadnia
134 jego zastosowanie.
135 Zatem w ocenie organu sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej w
136 zakresie handlu samochodami, nie jest wystarczającą przesłanką, pozwalającą na
137 odliczenie pełnej kwoty podatku naliczonego z tytułu nabycia ww. samochodów i
138 pojazdów. Do nabycia takiego uprawnienia konieczne jest równoczesne
139 przeznaczenie danego, konkretnego samochodu do odprzedaży. Przepis art. 3 ust. 2
140 pkt 7 lit. a ustawy nowelizującej, nie może mieć więc zastosowania do sytuacji, gdy
141 nabywane samochody są wykorzystywane przede wszystkim do celów innych niż
142 odprzedaż. Jeżeli konkretne pojazdy zostały nabyte do wykorzystania ich na
143 potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej, np. w charakterze samochodów
144 demonstracyjnych, zastępczych lub administracyjnych (na potrzeby pracowników
145 Spółki), to z tytułu ich nabycia podatnikowi nie przysługuje prawo do pełnego
146 odliczenia podatku. Odprzedaż tych samochodów nie jest bowiem ich podstawowym
147 przeznaczeniem. Podstawowym przeznaczeniem tych pojazdów jest używanie ich na
148 potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Natomiast ich ewentualna
149 późniejsza sprzedaż jest kwestią wtórną i nie ma wpływu na zmianę wysokości
150 odliczenia podatku przy ich nabyciu. Samochód osobowy - choćby zakupiony z
151 zamiarem dalszej odsprzedaży - w momencie przeznaczenia go do użytkowania
152 przez podatnika (w celach demonstracyjnych lub w charakterze samochodu
153 zastępczego czy administracyjnego), przestaje być traktowany jako towar handlowy,
154 a staje się składnikiem majątku podatnika.
155 Organ przyjął więc, że w opisanej sytuacji Spółce - w odniesieniu do
156 samochodów osobowych oraz innych pojazdów wskazanych w art. 3 ust. 1 ustawy
157 nowelizującej, wykorzystywanych do celów demonstracyjnych, jako pojazdy
158 zastępcze lub samochody wykorzystywane przez pracowników do prowadzenia
159 działalności gospodarczej - nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia całości
160 podatku naliczonego zapłaconego przy zakupie przedmiotowych samochodów.
161 Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy nowelizującej, Spółce będzie przysługiwało prawo do
162 odliczenia 60% kwoty podatku naliczonego, nie więcej niż 6.000 zł - wynikającej z
163 faktury zakupu tych pojazdów. Ewentualne zakwalifikowanie przedmiotowych
164 pojazdów do środków trwałych podatnika w rozumieniu przepisów o podatku
165 dochodowym pozostaje bez wpływu na przedmiotowe rozstrzygnięcie.
166 Ponadto, organ nie zgodził się ze stwierdzeniem, że do dealerów
167 samochodowych nie mają zastosowania ograniczenia prawa do odliczenia podatku
168 naliczonego od nabytych samochodów. Jeżeli podatnik będący dealerem
169 samochodowym zakupi samochód osobowy należący do pierwszej kategorii opisanej
170 we wniosku, a następnie dokona jego przekwalifikowania na kategorię drugą lub
171 trzecią, nie może odliczyć pełnej kwoty podatku naliczonego związanego z nabyciem
172 tego pojazdu na podstawie regulacji wynikającej z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
173 W przypadku, gdy Spółka - mimo braku takiego prawa - dokona odliczenia
174 całości podatku naliczonego wynikającego z faktury zakupu ww. samochodów,
175 zobowiązana będzie do dokonania korekty niesłusznie odliczonej kwoty na ogólnych
176 zasadach tj. w rozliczeniu za okres, w którym odliczenia tego dokonała.
177 Odnosząc się do pytania drugiego Minister Finansów przytoczył treść
178 przepisów art. 41 ust. 1, art. 146a pkt 1, art. 43 ust. 1 pkt 2, art. 43 ust. 2 ustawy o
179 VAT oraz § 13 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia
180 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i
181 usług (Dz. U. Nr 73, poz. 392 ze zm.), z których wywiódł, że w sytuacji opisanej we
182 wniosku, Spółce w odniesieniu samochodów osobowych nabytych w celu dalszej
183 odsprzedaży a następnie użytkowanych w celach określonych dla drugiej i trzeciej
184 kategorii opisanej we wniosku lub nabytych jako samochody przeznaczone dla
185 drugiej i/lub trzeciej kategorii - nie przysługuje prawo do odliczenia całości podatku
186 naliczonego zapłaconego przy ich zakupie. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy
187 nowelizującej, Spółce będzie przysługiwało prawo do odliczenia 60% kwoty podatku
188 należnego, nie więcej niż 6.000 zł - wynikającego z faktury zakupu tego samochodu.
189 W konsekwencji, przy sprzedaży samochodów osobowych wykorzystywanych przez
190 Spółkę w ww. sposób w okresie przekraczającym pół roku od nabycia prawa do
191 rozporządzania nimi jak właściciel, zostaną spełnione wszystkie warunki, niezbędne
192 do zastosowania zwolnienia od podatku, określone w § 13 ust. 1 pkt 5 ww.
193 rozporządzenia.
194 Organ tym samym zakwestionował stanowisko Spółki, zgodnie z którym
195 sprzedaż samochodu osobowego, wykorzystywanego do jazd testowych, jako
196 samochód zastępczy bądź samochód wykorzystywany w bieżącej działalności przez
197 pracowników Spółki, przez okres dłuższy niż pół roku, podlega opodatkowaniu
198 podstawową stawką podatku w wysokości 23%. Wyjaśnił, że jeśli Spółka dokona
199 sprzedaży samochodu użytkowanego w celach określonych dla drugiej i trzeciej
200 kategorii opisanej we wniosku, zobowiązana będzie do dokonania korekty wcześniej
201 odliczonego podatku od nabytych samochodów, zgodnie z regulacją art. 91 ustawy.
202 Spółka nie zgadzając się z taką interpretacją wezwała Ministra Finansów do
203 usunięcia naruszenia prawa.
204 W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z 4 czerwca
205 2012 r. Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji.
206 Pismem z 26 czerwca 2012 r. Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu
207 Administracyjnego w Warszawie skargę na przedmiotową interpretację indywidualną
208 zarzucając jej naruszenie:
209 - art. 3 ust. 2 pkt. 7 lit. a ustawy zmieniającej - przez jego błędną wykładnią
210 - art. 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z
211 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) - dalej: "O.p."- przez zastosowanie innych niż
212 wynikających z ustawy warunków dla odliczenia całości podatku VAT przy zakupie
213 samochodów osobowych przez podatników, których przedmiotem działalności jest
214 odprzedaż tych samochodów;
215 - art. 121 O.p. - przez dokonywanie wadliwych interpretacji tekstu ustawy w
216 sposób wypaczający jego sens;
217 - niewłaściwą ocenę co do zastosowanie artykułu 91 ustawy o VAT.
218 W związku z powyższym Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji
219 indywidualnej oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania
220 niezbędnych do dochodzenia praw.
221 W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał swoje stanowisko w
222 sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
223 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
224 Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów
225 administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych
226 decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30
227 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z
228 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", w tym również interpretacji
229 indywidualnych poddanych kontroli sądowej na podstawie art. 3 § 2 pkt 4a) P.p.s.a.
230 sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem, z uwzględnieniem
231 stanu prawnego, który miał zastosowanie w chwili orzekania w sprawie. W myśl art.
232 146 tej ustawy sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art.
233 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność
234 czynności.
235 Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach
236 danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz
237 powołaną podstawą prawną.
238 Mając na uwadze powołane kryteria należy stwierdzić, że skarga zasługiwała
239 na uwzględnienie.
240 W niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do oceny, czy w stanie
241 prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2011 r., Spółce prowadzącej działalność
242 gospodarczą w zakresie sprzedaży samochodów osobowych i ciężarowych
243 przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z
244 nabyciem tych samochodów w celu ich odsprzedaży, używanych jako samochody
245 demonstracyjne, zastępcze lub w bieżącej działalności Spółki przez okres do 2 lat.
246 Przy analizowaniu kwestii związanych z ograniczeniem prawa do odliczenia
247 podatku naliczonego należy mieć na uwadze, że regułą wynikającą z konstrukcji
248 podatku VAT jest pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego od nabycia
249 towarów i usług związanych z czynnościami opodatkowanymi. Odstępstwa od tej
250 zasady muszą wprost wynikać z przepisów prawa krajowego, które są zgodne z
251 prawem wspólnotowym. Przepisy ustawy o VAT przewidują ograniczenia prawa do
252 odliczenia podatku naliczonego, m.in. od nabycia samochodów osobowych.
253 Przepis art. 86 ust. 1 ustawy o VAT stanowi, że w zakresie, w jakim towary i
254 usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi,
255 o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego
256 o kwotę podatku naliczonego z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust.
257 17 i 19 oraz art. 124.
258 Zgodnie z obowiązującym do 31 grudnia 2010 r. art. 86 ust. 3 ustawy o VAT,
259 w przypadku nabycia samochodów osobowych oraz innych pojazdów
260 samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony kwotę
261 podatku naliczonego stanowi 60 % kwoty podatku określonej w fakturze lub kwoty
262 podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów lub kwoty
263 podatku należnego od dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca -
264 nie więcej jednak niż 6.000 zł.
265 Z mocy art. 86 ust. 4 pkt 7 lit. a ustawy o VAT przepis powyższy nie dotyczył
266 przypadków, gdy przedmiotem działalności podatnika była odprzedaż tych
267 samochodów (pojazdów).
268 Przepisy art. 86 ust. 3-7 ustawy o VAT zostały uchylone przepisami ustawy
269 nowelizującej.
270 Stosownie zaś do art. 3 ust. 1 ustawy nowelizującej, w okresie od dnia jej
271 wejścia w życie do 31 grudnia 2012 r., w przypadku nabycia samochodów
272 osobowych oraz innych pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej
273 nieprzekraczającej 3,5 tony kwotę podatku naliczonego, o której mowa w art. 86
274 ust. 2 ustawy o VAT, stanowi 60% kwoty podatku określonej w fakturze lub kwoty
275 podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów lub kwoty
276 podatku należnego od dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca -
277 nie więcej jednak niż 6.000 zł, z zastrzeżeniem ust. 2.
278 Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 2 pkt 7 lit. a ustawy nowelizującej, przepis
279 ust. 1 nie dotyczy przypadków, gdy przedmiotem działalności podatnika jest
280 odprzedaż tych samochodów (pojazdów).
281 Z powyższych przepisów wynika, że zarówno przed, jak i po 1 stycznia 2011 r.
282 (do 31 grudnia 2012 r.) obowiązywały takie same zasady odliczania podatku
283 naliczonego przy nabyciu samochodów osobowych.
284 W świetle przepisów VI Dyrektywy, Dyrektywy 2006/112/WE oraz
285 orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej bezsporne jest istotne
286 znaczenie dla zachowania zasady neutralności podatku od towarów i usług
287 przysługującego podatnikom prawa do obniżenia podatku należnego o podatek
288 naliczony przy nabyciu towarów i usług. Oznacza to, że ograniczenie tego prawa
289 musi wynikać wprost z obowiązujących w tym zakresie unormowań.
290 Kwestia zakresu prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony
291 przy zakupie samochodów osobowych wykorzystywanych do celów
292 demonstracyjnych (testowych) przez podatników prowadzących działalność
293 polegającą na handlu samochodami, była już przedmiotem orzecznictwa.
294 Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd, zgodnie z którym
295 stwierdzenie w art. 86 ust. 4 pkt 7 lit. a ustawy o VAT, że ust. 3 nie dotyczy
296 przypadków, gdy przedmiotem działalności podatnika jest odsprzedaż samochodów i
297 pojazdów (odpowiednio art. 3 ust. 2 pkt 7 lit. a) oraz art. 3 ust. 1 ustawy
298 nowelizującej) oznacza, że do takiej sytuacji nie ma zastosowania ograniczenie
299 prawa do odliczenia podatku naliczonego określone w art. 86 ust. 3 ustawy o VAT
300 (art. 3 ust. 1 ustawy nowelizującej), a podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia
301 całej kwoty podatku naliczonego.
302 Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 29 października
303 2010 r. sygn. akt I FSK 1875/09, jedynym określonym w art. 86 ust. 4 pkt 7 lit. a
304 ustawy o VAT warunkiem pełnego odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu
305 pojazdów samochodowych jest, aby przedmiotem działalności podatnika była
306 odsprzedaż pojazdów określonych w art. 86 ust. 3 ustawy o VAT. Pogląd ten jest
307 adekwatny także do relacji istniejącej między art. 3 ust. 2 pkt 7 lit. a oraz art. 3 ust. 1
308 ustawy nowelizującej. Przepisy te - w przeciwieństwie do art. 86 ust. 4 pkt 7 lit. b
309 ustawy o VAT (art. 3 ust. 2 pkt 7 lit. b ustawy nowelizującej) - nie określają bowiem
310 przeznaczenia tych pojazdów i nie odwołują się do okoliczności zadysponowania
311 jakimś konkretnym pojazdem. Odwołują się jedynie do przedmiotu działalności
312 podatnika.
313 Wbrew stanowisku organu, z treści art. 3 ust. 2 pkt 7 lit. a ustawy
314 nowelizującej nie wynika, że dyspozycją tych przepisów nie są objęte samochody
315 osobowe, które nie są od razu oferowane do sprzedaży, pełniąc początkowo funkcję
316 pojazdów demonstracyjnych (testowych).
317 Podatnik, którego przedmiotem działalności jest dalsza odsprzedaż
318 samochodów osobowych, nie traci zatem prawa do odliczenia w pełnej wysokości
319 podatku naliczonego przy nabyciu samochodów demonstracyjnych (testowych).
320 Skarżąca zasadnie podniosła, że w takim przypadku nie stosuje się ograniczeń
321 procentowych (60%) i kwotowych (6.000 zł).
322 Sąd podziela również pogląd, że z treści omawianych przepisów nie wynika,
323 aby z punktu widzenia prawa do skorzystania z pełnego odliczenia podatku
324 naliczonego jakiekolwiek znaczenie miało zaliczenie przez podatnika samochodu
325 osobowego do środków trwałych w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym.
326 Z tych też względów Spółka nie ma obowiązku korygowania odliczonego w
327 pełnej wysokości podatku VAT naliczonego przy nabyciu samochodów -
328 demonstracyjnych, zastępczych czy też wykorzystywanych w bieżącej działalności
329 Spółki a przeznaczonych do dalszej odsprzedaży, które wprowadzone zostaną do
330 ewidencji środków trwałych.
331 Zdaniem Sądu, samochody osobowe, które - jak wskazała Skarżąca -
332 kupione zostały w celu odsprzedaży, nie tracą charakteru towarów handlowych
333 z tego tylko względu, że służą celom demonstracyjnym i są wykorzystywane do jazd
334 testowych klientów. Rejestracja takich samochodów przez Skarżącą wynika ze
335 specyfiki handlu samochodami osobowymi, gdzie jazdy próbne są stałym elementem
336 sprzedaży. Odbywają się one zwykle na drogach publicznych, co w świetle
337 przepisów o ruchu drogowym i o obowiązkowych ubezpieczeniach OC, wymaga
338 zarejestrowania wykorzystywanych w tym celu pojazdów. Nie zmienia to jednak ich
339 charakteru, jako samochodów osobowych oferowanych do sprzedaży, a nie
340 przeznaczonych na cele służbowe przedsiębiorstwa podatnika lub na cele prywatne
341 jego pracowników.
342 W ocenie Sądu, wprowadzając w art. 86 w ust. 3 ustawy o VAT i następnie
343 wart. 3 ust. 1 ustawy nowelizującej, ograniczenie prawa do odliczenia podatku
344 naliczonego przewidzianego w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, ustawodawca chciał
345 zagwarantować pełne odliczenie podatku naliczonego w odniesieniu do samochodów
346 ściśle związanych z działalnością gospodarczą podatnika. Oznacza to, że do
347 podatników określonych w art. 3 ust. 2 pkt 7 lit. a ustawy nowelizującej zastosowanie
348 ma art. 86 ust. 1 ustawy o VAT przewidujący jako zasadę prawo do odliczenia
349 podatku naliczonego, warunkiem zastosowania której jest to, by nabyte towary
350 i usługi były wykorzystywane do działalności opodatkowanej (por. także wyrok
351 Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 2011 r. sygn. akt I FSK 1014/10;
352 http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Rację ma w tym względzie Skarżąca.
353 Wadliwość stanowiska organu wynikała z przyjęcia, że wykorzystanie
354 samochodów do celów demonstracyjnych (testowych) powoduje, iż przestają być one
355 towarami handlowymi.
356 Jak już Sąd wskazał, wniosek taki jest niezasadny. Wykorzystanie do
357 demonstracji czy jazd testowych samochodów przeznaczonych do sprzedaży nie
358 wpływa na sam zamiar odsprzedaży towarzyszący ich nabyciu i tym samym nie
359 podważa celu wprowadzenia art. 3 ust. 1 ustawy nowelizującej, jakim było
360 ograniczenie prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego z nabyciem
361 pewnych tylko kategorii towarów, które mogą być wykorzystane wyłącznie lub
362 częściowo poza działalnością gospodarczą podatnika (np. do celów prawnych
363 podatnika lub jego pracowników). W stanie faktycznym opisanym przez Skarżącą
364 sytuacja taka nie miała miejsca.
365 Kwestionując stanowisko Skarżącej sprowadzające się do tego, że może ona
366 odliczyć całą kwotę podatku naliczonego przy zakupie samochodów osobowych
367 nabytych z przeznaczeniem do odsprzedaży, a czasowo wykorzystywanych na cele
368 demonstracyjne (testowe), Minister Finansów naruszył przepisy prawa materialnego,
369 tj. art. 3 ust. 2 pkt 7 lit. a ustawy nowelizującej. Naruszenie to miało wpływ na wynik
370 sprawy.
371 Ponownie rozpatrując wniosek Skarżącej o wydanie interpretacji indywidualnej
372 Minister Finansów uwzględni przedstawioną wyżej ocenę prawną.
373 W tym stanie rzeczy Sąd uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną na
374 podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a.
375 Zakres, w jakim uchylona interpretacja nie podlega wykonaniu określono
376 w oparciu o art. 152 P.p.s.a.
377 Na wniosek Skarżącej, Sąd zasądził na jej rzecz koszty postępowania
378 sądowego zgodnie z art. 200 w związku z art. 205 §2i§4P.p.s.a.w kwocie równej
379 uiszczonemu wpisowi, opłacie skarbowej od pełnomocnictwa oraz kosztom
380 zastępstwa procesowego w wysokości określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c
381 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat
382 za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów
383 nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2002 r., Nr 163, poz.
384 1348 ze zm.).
Powołane przepisy
- Ordynacja podatkowa, art. 121
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 134 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 146 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 152
- Ustawa o podatku od towarów i usług, art. 43
- Ustawa o podatku od towarów i usług, art. 86
- Ustawa o podatku od towarów i usług, art. 91
Cytowane w
Cytowane w 1 orzeczeniu.