Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2013 r., III SA/Wa 1657/13
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2013 r., III SA/Wa 1657/13
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Trochim – Tuchorska po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. T. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 2804/11 w sprawie ze skargi F. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego
Uzasadnienie
2 Prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 2804/11 oddalono skargę Skarżącego – F. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z [...] sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r.
3 W dniu 26 czerwca 2013 r. Skarżący złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego powyższym wyrokiem, ze względu na nowe okoliczności prawne.
4 Jako okoliczność stanowiącą podstawę wznowienia postępowania wskazał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012 r., sygn. akt P 30/11. W uzasadnieniu skargi Skarżący powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego dowodził, że jego zobowiązanie podatkowe za 2005 r. uległo przedawnieniu 31 grudnia 2011 r.
5 Skarżący powołał się również na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego: uchwałę z dnia 3 lutego 2012 r. sygn. akt I FPS 1/12, uchwałę z dnia 3 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 6/12 oraz wyrok z dnia 20 czerwca 2013 r. sygn. akt II FSK 2224/11.
6 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
7 Na wstępie trzeba zaznaczyć, iż wznowienie postępowania sądowego ma charakter nadzwyczajny, w związku z czym zostało obwarowane spełnieniem warunków formalnych.
8 Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") wznowienie postępowania przysługuje od orzeczeń prawomocnych. Podstawy do wznowienia zostały przez ustawodawcę enumeratywnie wymienione w art. 271 – 273 p.p.s.a. i niedopuszczalna jest ich rozszerzająca wykładnia, zważywszy na fakt, że wznowienie postępowania jest odstępstwem od zasady stabilności orzeczeń.
9 Należy zauważyć, że na posiedzeniu niejawnym Sąd bada, czy skarga o wznowienie postępowania jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, a także czy została wniesiona w stosunku do prawomocnie zakończonego postępowania sądowego. Niespełnienie choćby jednego z wymienionych wyżej warunków powoduje niemożność merytorycznego rozpoznania sprawy, a w konsekwencji odrzucenie skargi o wznowienie postępowania sądowego.
10 Art. 272 § 1 p.p.s.a. stanowi, że można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. § 2 tego artykułu stanowi, iż w sytuacji określonej w § 1 skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.
11 Sąd zgodnie z art. 280 § 1 ww. ustawy bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę.
12 W niniejsze sprawie Sąd w pierwszej kolejności musi odnieść się do kwestii czy skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w terminie.
13 Przesłanką do wznowienia postępowania, powołaną przez Skarżącego jest wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 17 lipca 2012 r., sygn. akt P 30/11, który wszedł w życie w dniu 24 lipca 2012 r., z dniem ogłoszenia orzeczenia. Termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania określony w art. 272 § 2 p.p.s.a., jak wskazano wyżej, wynosi trzy miesiące od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.
14 Zestawienie daty wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, stanowiącego podstawę wznowienia postępowania (24 lipca 2012 r.) z datą wniesienia skargi do Sądu (26 czerwca 2013 r.) jednoznacznie wskazuje, iż nastąpiło przekroczenie, przewidzianego w art. 272 § 2 p.p.s.a., trzymiesięcznego terminu do jej wniesienia. Skargę o wznowienie postępowania sądowego wniesiono zatem po terminie i dlatego podlega ona odrzuceniu.
15 Odnosząc się natomiast do powołanych przez Skarżącego orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego tj.: uchwały z 3 lutego 2012 r., sygn. akt I FPS 1/12 i uchwały z 3 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 6/12 oraz wyroku z 20 czerwca 2013r., sygn. akt II FSK 2224/11 należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 273 § 3 p.p.s.a. można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy (podkreślenie sądu). Nie chodzi w tym przypadku o takie same czy podobne sprawy, lecz o orzeczenia tożsame zarówno pod względem podmiotowym, jak i przedmiotowym. W aspekcie podmiotowym chodzi o identyczność strony w postępowaniu, natomiast w aspekcie przedmiotowym – o stan faktyczny, podstawę prawną, treść żądania strony (uprawnienia) lub treść obowiązku (B. Adamiak, Przesłanki tożsamości sprawy sądowoadministracyjnej, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego 2007/1/7). Warunek ten jest spełniony w wypadku tożsamości przedmiotu i stron postępowania, a więc wówczas, gdy może i powinien być zgłoszony zarzut powagi rzeczy osądzonej (por. postanowienie NSA z 19 grudnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1332/12). Stosownie do art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Podstawa restytucyjna z art. 273 § 3 p.p.s.a. związana jest z istnieniem bezwzględnej negatywnej przesłanki procesowej, jaką jest powaga rzeczy osądzonej, przysługująca prawomocnym orzeczeniom (A. Kabat w pracy zbiorowej: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2009, wyd. III., s. 755). W pełni aktualne pozostaje na gruncie niniejszych rozważań postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 1967 r., I PZ 20/67 (OSNC 1967, Nr 11, poz. 209), przyjmujące, że podstawę skargi o wznowienie postępowania stanowić może "tylko takie wykryte później prawomocne orzeczenie dotyczące tego samego stosunku prawnego, które było już prawomocne, zanim zapadł wyrok w postępowaniu, którego wznowienia się żąda".
16 Wymienione przez autora skargi o wznowienie postępowania wyroki nie są tożsame z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 2804/11, o którego wznowienie wnosi Skarżący, ani pod względem podmiotowym, ani pod względem przedmiotowym. Orzeczenia te nie są ani wydane w stosunku do jego osoby ani też nie są wydane w tym samym przedmiocie postępowania. Nie dotyczą one zatem skargi tego samego podmiotu na to samo rozstrzygnięcie organu podatkowego. Powołanie orzeczeń, które w ocenie strony świadczą o zasadności argumentacji prezentowanej przez nią w toku prawomocnie zakończonego skarżonym wyrokiem postępowania sądowoadministracyjnego, nie może zostać uznane za wskazujące na późniejsze wykrycie prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy w rozumieniu art. 273 § 3 p.p.s.a.
17 Podkreślić należy ponadto, że zgodnie z art. 273 § 2 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zaznaczyć trzeba, że w piśmiennictwie wskazuje się, że w przepisie tym chodzi o takie okoliczności faktyczne i dowody, które istniały w czasie trwania postępowania, którego wznowienia strona się domaga, ale nie były znane stronom i z tego tylko względu nie mogły one z nich skorzystać. Środkiem dowodowym, o którym mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a. może być każdy środek, który zgodnie z prawem służyć może wykazaniu konkretnego faktu. Okolicznością faktyczną jest zaś zdarzenie, fakt lub wydarzenie zaistniałe w sensie fizycznym lub ich niewystąpienie (zob. wyrok NSA z 21 czerwca 2004 r., FSK 170/04). Okoliczności te i dowody muszą być przy tym tego rodzaju, że ich znajomość w dacie wydania prawomocnego orzeczenia mogłaby spowodować wydanie rozstrzygnięcia odmiennej treści.
18 Z treści skargi o wznowienie wynika, że jej autor środków dowodowych i okoliczności faktycznych z art. 273 § 2 p.p.s.a. upatruje w ocenach prawnych wyrażonych we wskazanych przez niego orzeczeniach. Podkreślić należy, że w świetle wcześniejszych uwag – ocen prawnych wyrażonych w innych orzeczeniach (zarówno Trybunału Konstytucyjnego, jak i sądów administracyjnych) nie można uznać za okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, o których mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a. Na ich podstawie nie ustala się bowiem stanu faktycznego sprawy, ani też nie prowadzi się postępowania dowodowego. Zatem orzeczenia sądowe w innych sprawach, na które strona obecnie się powołuje, nie mogą stanowić ustawowej podstawy wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego (por. postanowienie NSA z 19 grudnia 2012r., sygn. akt I FSK 1332/12).
19 Wskazać należy, że skarga o wznowienie postępowania nie jest również dopuszczalna na podstawie zarzutu sprzeczności orzecznictwa z innymi wyrokami wydanymi w podobnych sprawach (por. postanowienie SN z 21 lutego 1996 r., sygn. akt I PO 1/96, OSNAP 1996, nr 16, poz. 241).
20 Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 280 § 1 w związku z art. 272 § 2 oraz art. 273 § 2 i § 3 p.p.s.a orzekł, jak w sentencji postanowienia.