Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2021 r., III SA/Wa 1629/21

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2021 r., III SA/Wa 1629/21

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca – Sędzia WSA Matylda Arnold - Rogiewicz po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2021r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w R. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w W. z dnia [...] czerwca 2021r. nr [...] w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dowodów postanawia odrzucić skargę

Uzasadnienie

2 Skarżąca A. sp. z o.o. z siedzibą w R., w toku prowadzonego wobec niej postępowania podatkowego, pismem z 26 maja 2021 r. zwróciła się do Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w W. (dalej: "organ", "Naczelnik") o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność cen rynkowych folii typu stretch w okresie III i IV kwartału 2018 r. oraz na okoliczność ustalenia podstawy opodatkowania metodą szacowania.

3 Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r. Naczelnik odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów uznając, że ich przedmiotem są okoliczności dostatecznie wyjaśnione i stwierdzone innymi dowodami.

4 Skarżąca wniosła skargę na powyższe postanowienie zarzucając naruszenie art. 228 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm. – dalej: "O.p.").

5 Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania.

6 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi.

7 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

8 Stosownie do art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.

9 Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego oraz jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.) .

10 Z akt sprawy wynika, ze w związku z toczącym się wobec Skarżącej postępowaniem podatkowym, domaga się ona od organu przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Postanowieniem z [...] czerwca 2021 r. organ odmówił przeprowadzenia wnioskowanego dowodu.

11 Na postanowienie organu o odmowie przeprowadzenia wnioskowanego dowodu nie przysługuje zażalenie. Stosownie do art. 216 § 1 O.p. w toku postępowania organ podatkowy wydaje postanowienia. Postanowienia dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania podatkowego, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej (§ 2). Zgodnie z art. 236 § 1 O.p. na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi. Tymczasem Ordynacja podatkowa nie przewiduje zażalenia na postanowienie o odmowie przeprowadzenia dowodu. Postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji (art. 237 O.p.). Ponadto organ podatkowy może w każdym stadium postępowania zmienić, uzupełnić lub uchylić swoje postanowienie dotyczące przeprowadzenia dowodu (art. 187 § 2 O.p.).

12 Zaskarżone postanowienie nie stanowi również postanowienia kończącego postępowanie bądź rozstrzygającego sprawę co do istoty.

13 Wskazać należy, że postanowienia kończące postępowanie zostały poddane kontroli sądowej dlatego, że uniemożliwiają uruchomienie toku instancji w stosunku do danej decyzji i powodują, że staje się ona ostateczna. Z tych względów poddano kognicji sądów administracyjnych m.in.: 1) postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy), 2) postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) oraz 3) postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy).

14 Chodzi więc o postanowienia, w wyniku których następuje zamknięcie stronie prawa do rozpoznania jej sprawy w szerokim rozumieniu, także poza definicją sprawy administracyjnej, raczej rozumianej jako sprawa w znaczeniu art. 45 Konstytucji RP.

15 Tymczasem, w przypadku braku możliwości odrębnego zaskarżenia do sądu administracyjnego postanowienia o odmowie przeprowadzenia dowodu, prawa podatnika nie zostaną naruszone. Według Sądu, prawa strony do kontroli postanowień o odmowie przeprowadzenia dowodu są wystarczająco chronione w ramach administracyjnego postępowania instancyjnego i sądowego co do meritum sprawy, w której zostały one wydane. Strona takiego postępowania może bowiem w odwołaniu od decyzji organu podatkowego I instancji, a następnie - po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy - w skardze do sądu administracyjnego, kwestionować podjęte w toku postępowania postanowienia dowodowe, jak również prawidłowość przeprowadzenia postępowania podatkowego w ogóle. Uruchomiona w ten sposób kontrola może być kompletna i uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy, w tym wpływ poszczególnych decyzji dowodowych organów na przebieg i wynik postępowania administracyjnego. Między innymi z tego właśnie powodu ustawodawca nie przewidział prawa strony do kwestionowania postanowień dowodowych w toku postępowania i skarżenia tychże do sądu administracyjnego. Podkreślić przy tym należy, że celem postępowania administracyjnego jest rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, a więc orzeczenie o prawach bądź obowiązkach strony w formie prawem przewidzianej. Postępowania wpadkowe i ich kontrola przez sądy administracyjne, służyć mają również realizacji tego celu, ale jedynie, gdy taką kontrolę przewiduje ustawa (zob. wyrok NSA z 4 sierpnia 2020 r. II FSK 927/20).

16 Reasumując, przedmiotem skargi do sądu administracyjnego mogą być tylko postanowienia, na które przysługuje zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Postanowienie o odmowie przeprowadzenia dowodu nie spełnia tych kryteriów.

17 Mając na uwadze powyższe, Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a.