Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 listopada 2015 r., II SA/Sz 145/15
postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 listopada 2015 r., II SA/Sz 145/15
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia A. o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych zażalenia w sprawie ze skargi Stowarzyszenia A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia p o s t a n a w i a: przywrócić Stowarzyszeniu A. termin do usunięcia braków formalnych zażalenia.
Uzasadnienie
2 Stowarzyszenie złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia z dnia [...] r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]r., nr [...], ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pod nazwą " [...]". Jednocześnie Stowarzyszenie złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
3 Postanowieniem z dnia 24 marca 2015 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
4 Na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy Stowarzyszenie złożyło sprzeciw. Na skutek rozpoznania sprzeciwu Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., postanowieniem z dnia 5 czerwca 2015 r., odmówił Stowarzyszeniu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
5 W uzasadnieniu sąd wskazał, że Stowarzyszenie nie wykazało, iż podjęło jakiekolwiek czynności zmierzające do zabezpieczenia środków finansowych na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem, w szczególności nie wykazało, że ustaliło składki członkowskie, przeznaczone na pokrycie kosztów swojej działalności, jak również nie wykazało aby takie składki były zbierane. W ocenie sądu nie jest wystarczającym twierdzenie, że Stowarzyszenie nie posiada żadnego majątku, ani dochodów, a jego działalność opiera się na społecznym zaangażowaniu jego członków. Jeżeli działalność Stowarzyszenia jest związana również z realizacją jego praw przed sądem, to siłą rzeczy wiąże się również z obowiązkiem poniesienia kosztów postępowania sądowego. Przewidując inicjację postępowania sądowego Stowarzyszenie powinno zatem podjąć działania zmierzające do zabezpieczenia środków na opłacenie tych kosztów.
6 Na powyższe postanowienie zażalenie złożyło Stowarzyszenie, podnosząc zarzuty naruszenia postępowania, wyrażające się w błędnej interpretacji przepisów ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej "P.p.s.a.", w szczególności art. 245 tej ustawy. Zażalenie zostało podpisane przez M. G. – członka Stowarzyszenia.
7 Zarządzeniem z dnia 26 czerwca 2015 r. pozostali członkowie Stowarzyszenia zostali wezwani do podpisania zażalenia lub nadesłania egzemplarza zażalenia podpisanego przez wszystkich członków, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. W związku z bezskutecznym upływem terminu i niewykonaniem zobowiązania, postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. odrzucił zażalenie na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy.
8 Na postanowienie o odrzuceniu zażalenia, zażalenie złożyło Stowarzyszenie. Zażalenie podpisał M. G.– członek Stowarzyszenia. Zarządzeniem z dnia 10 września 2015 r. pozostali członkowie Stowarzyszenia zostali wezwani do usunięcia braków formalnych zażalenia w terminie 7 dni – pod rygorem jego odrzucenia, przez podpisanie zażalenia lub nadesłania egzemplarza zażalenia, podpisanego przez wszystkich członków, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. Stowarzyszenie nadesłało egzemplarz zażalenia podpisany przez M. G., A. K. i A. J. M. T. podpisał zażalenie w dniu 15 października 2015 r. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma wynika, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych nie zostało przez M. T. podjęte w terminie. Koperta zawierająca wezwanie została zwrócona z adnotacją "adresat nieobecny" i "zwrot nie podjęto w terminie", w dniu 2 października 2015 r. Z adnotacji na przesyłce wynika, że była ona dwukrotnie awizowana, a termin do wykonania zobowiązania upłynął w dniu 1 października 2015 r. M. T. składając w dniu 15 października 2015 r. podpis pod zażaleniem złożył jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wykonania zobowiązania, wskazując w uzasadnieniu, że nie mógł odebrać korespondencji ponieważ w okresie od 7 września do 5 października 2015 r. przebywał w sanatorium. Na wezwanie sądu przedłożył skierowanie, z którego wynika, że został skierowany na leczenie uzdrowiskowe w Sanatorium Mesko A. M. w K. w terminie od 7 września do 5 października 2015 r.
9 Na wezwanie sądu Stowarzyszenie wyjaśniło, że M. T. powziął informację o nadejściu przesyłki z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. po powrocie z sanatorium, w dniu 9 października 2015 r. O treści wezwania i konieczności złożenia podpisu pod zażaleniem dowiedział się w dniu 15 października 2015 r. przeglądając akta w siedzibie sądu. Wówczas złożył podpis pod zażaleniem jak również wniósł o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Stowarzyszenie, pouczone o konieczności składania w postępowaniu sądowym pism podpisanych przez wszystkich jego członków, nadesłało wniosek o przywrócenie terminu spełniający powyższy wymóg.
10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył co następuje:
11 Na podstawie art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
12 W niniejszej sprawie, w związku ze złożeniem zażalenia na postanowienie o odrzuceniu zażalenia, podpisanego przez jednego tylko członka stowarzyszenia, zaistniała konieczność wezwania pozostałych członków do usunięcia braków formalnych. Wezwanie do usunięcia braków formalnych – złożenia podpisu pod zażaleniem na postanowienie o odrzuceniu zażalenia, skierowane do M. T. nie zostało podjęte w terminie. Z adnotacji zamieszczonych na kopercie wynika, że było ono dwukrotnie awizowane w dniach 16 i 24 września 2015 r. Termin do podjęcia przesyłki upłynął w dniu 1 października 2015 r., który nie był dniem ustawowo wolnym. W związku z powyższym należało uznać doręczenie za skuteczne z upływem ostatniego dnia terminu, w którym przesyłka mogła zostać podjęta. Termin do uzupełnienia braków formalnych biegł od dnia 1 października 2015 r. i upłynął w dniu 8 października 2015 r. Uzupełnienie podpisu pod skargą – w dniu 15 października 2015 r. nastąpiło zatem po upływie terminu.
13 W związku ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności należało zatem zbadać, czy zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 86 § 1 P.p.s.a., w szczególności, czy został zachowany termin do złożenia wniosku, jak również, czy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony.
14 Osoba zobowiązana do złożenia podpisu pod zażaleniem na postanowienie o odrzuceniu zażalenia powzięła wiadomość o konieczności dokonania tej czynności w dniu 9 października 2015 r. Zatem termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności upływał w dniu 16 października 2015 r.
15 Nieodebranie przez M. T. korespondencji, zawierającej wezwanie do złożenia podpisu pod zażaleniem nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych, bowiem w dacie gdy przesyłka była awizowana po raz pierwszy i kolejny, jak również w dacie, gdy została ona zwrócona nadawcy (2 października 2015 r.) przebywał on poza miejscem zamieszkania - w sanatorium i okoliczność ta została przez niego uprawdopodobniona.
16 Jak wynika z wniosku o przywrócenie terminu oraz wyjaśnień złożonych przez skarżące Stowarzyszenie niezwłocznie po powrocie i ustaleniu skąd pochodziła korespondencja podjął on starania zmierzające do zadośćuczynienia żądaniu sądu.
17 Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek określonych w art. 86 i art. 87 P.p.s.a., tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2 P.p.s.a.), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2 P.p.s.a.), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1 P.p.s.a.) – wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 51/15 (dostępny na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
18 Analiza akt postępowania prowadzi do wniosku, że w niniejszej sprawie wszystkie te przesłanki zostały spełnione. Skarżący uprawdopodobnił, że do uchybienia terminu doszło na skutek okoliczności, na które nie miał wpływu. W dacie, gdy M. T. powrócił z sanatorium przesyłka zawierająca wezwanie do złożenia podpisu pod zażaleniem została zwrócona do nadawcy i oczywistym jest, że nie mógł się zapoznać z jej treścią, a w konsekwencji nie mógł zadośćuczynić żądaniu sądu. Jednocześnie na skutek podjętych bez zbędnej zwłoki czynności związanych z ustaleniem nadawcy i treści przesyłki, brak formalny wraz ze stosownym wnioskiem został uzupełniony, a dokonanie tych czynności nastąpiło w terminie przewidzianym w art. 87 § 1 P.p.s.a. Uchybienie terminu niesie dla strony ujemne konsekwencje w postaci odrzucenia zażalenia.
19 Z tych względów uznając, że zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 86 i 87 P.p.s.a sąd przywrócił termin do usunięcia braków formalnych zażalenia.