Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 6 grudnia 2012 r., I SA/Rz 1040/12
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 6 grudnia 2012 r., I SA/Rz 1040/12
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Tomasz Smoleń Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska /spr./ WSA Kazimierz Włoch Protokolant ref. st. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi I. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011 rok - oddala skargę -
Uzasadnienie
2 Decyzją z dnia [...] listopada 2011r. nr [...] Prezydent Miasta R. ustalił I.K. (dalej: Podatnik) wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011r. w kwocie 68,00zł. Organ I instancji wskazał, iż na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków ustalono, że I.K. jest właścicielem niezabudowanego gruntu położonego w obrębie 223 Z. II oznaczonego jako działka nr [...] o pow. 0,15 ha. Na dzień 1 stycznia 2008r. tj. na dzień przyłączenia miejscowości Z. do obrębu ewidencyjnego Miasta R. działka ta sklasyfikowana była następująco: droga (dr) 0,0200ha i grunty orne (RIIIa) 0,13 ha. Jednak na skutek modernizacji gruntów, ogłoszonej w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego nr 78 z dnia 23 sierpnia 2010r., działka nr [...] o pow.0,15 ha została sklasyfikowana jako droga (dr) o pow. 0,0229ha i grunty orne (RIIIa) o pow. 0,127 ha. Wydana decyzja uwzględnia aktualny stan ewidencyjny odnośnie powierzchni i klas gruntów, dlatego na wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego składa się podatek rolny od 0,1271ha powierzchni gruntów ornych oraz podatek od nieruchomości od 0,0229ha powierzchni gruntu sklasyfikowanego jako droga.
3 Od tej decyzji odwołanie złożył I.K., kwestionując sposób wymiaru podatku. Uznał, że jego działka nie została objęta modernizacją gruntów, ponieważ była rozgraniczona przez Sąd Rejonowy w R. prawomocnym postanowieniem z dnia [...] lutego 2004r., wydanym na podstawie opinii geodezyjnej
4 i szkicu rozgraniczeniowego. Dodał, że w przypadku sądowego rozgraniczenia nie dokonuje się modernizacji - takiego wyjaśnienia udzielono jego matce, która ma działkę "w jednym ciągu" z nim, na dowód czego przedłożył kopię pisma z dnia [...] listopada 2009r. nr [...]. W decyzjach za 2009r. i 2010r. podatek naliczany był od drogi o pow. 0,0200ha i gruntów ornych 0,1300ha.
5 Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lipca 2012r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania Podatnika, utrzymało
6 w mocy decyzję organu I instancji. Organ uzasadnił, iż podstawą wymiaru podatków zgodnie z art.21 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne
7 i kartograficzne (Dz. U. Nr 240 z 2005r. poz.2027 ze zm.) są dane wynikające
8 z ewidencji gruntów, a organy muszą je respektować mimo ewentualnych różnic pomiędzy ewidencją, a stanem faktycznym. Organy podatkowe nie mogą więc dokonywać samodzielnej kwalifikacji przedmiotu opodatkowania, a wypis z ewidencji gruntów stanowi dokument urzędowy, o którym mowa w art.194 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy dodał, że podatnik kwestionujący prawidłowość danych zawartych w ewidencji gruntów może wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję.
9 Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższą decyzję złożył I.K., wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji i ustalenie od nowa wysokości podatku. Jego zdaniem decyzje zostały wydane
10 z naruszeniem przepisów, a stan faktyczny ustalono nieprawidłowo. Na jego działce ustanowiona jest służebność, a granice służebności zostały wyznaczone podczas rozgraniczenia. Mimo tego, organ administracji samowolnie dokonał poszerzenia granicy służebności o 1m na całej długości działki tj. o 29m2, nazywając to "modernizacją". Skarżący uważa, że zabrano mu bezprawnie 29 m2 i mimo jego licznych pism i wyjaśnień urzędnicy zbywają go, że tak ma być.
11 W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
12 W piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2012r. I.K. stwierdził, że w przypadku jego działki nie zachodziła potrzeba modernizacji, ponieważ działka była rozgraniczona przez Sąd Rejonowy (postanowienie I NS 495/02 z dnia [...] lutego 2004r. – prawomocne i wykonalne na podstawie szkicu rozgraniczeniowego
13 i dokumentacji geodezyjnej). Zgodnie z wyjaśnieniem kierownika działu ewidencji gruntów i budynków z dnia [...] listopada 2009r. skierowanym do jego matki , geodeci nie informowali jej o czynnościach prowadzonych na zlecenie Gminy Miasto R., bo działka została rozgraniczona na podstawie istniejącej dokumentacji
14 i postanowienia sądu. Wyjaśnienie to dotyczy to również jego działki, która jest przedmiotem zaskarżonych decyzji. Skarżący dołączył do akt sprawy szkic rozgraniczenia, kopie pism z dnia [...] listopada 2009r. i z dnia [...] listopada 2009r. oraz kopię mapy ewidencyjnej.
15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
16 Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sąd kontroluje zaskarżone decyzje w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów
17 z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm./, dalej: ustawa p.p.s.a., nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
18 Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Kontrolę tę wykonują pod względem zgodności z prawem, jednakże nie posiadają uprawnień do dokonywania ustaleń faktycznych, stanowiących podstawy rozstrzygnięcia administracyjnego. Tak więc w następstwie wniesienia skargi Sąd nie rozpatruje sprawy na nowo, jest natomiast związany ustaleniami organu administracyjnego, badając jedynie czy zostały one poczynione w sposób prawidłowy, z zachowaniem wszystkich wymogów, przewidzianych przez przepisy prawa procesowego. Sąd podziela w tym zakresie pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawarty w wyroku z dnia 28 stycznia 2005 roku, FSK 1457/2004 (niepubl.), iż sądy administracyjne nie zastępują organów administracyjnych w rozpoznawaniu spraw.
19 W ocenie Sądu, zarzuty skargi są nieuzasadnione.
20 Dokonując ustaleń odnośnie powierzchni nieruchomości gruntowej organy orzekające w sprawie prawidłowo oparły się na danych wynikających z ewidencji gruntów. Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne
21 i kartograficzne (Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej
22 i gospodarki gruntami powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych,
23 w tym i w postępowaniu podatkowym. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 1995r., sygn. akt SA/Wr 1703/94, Wspólnota 1995/42/24). Zatem z mocy powyższego przepisu organ podatkowy ustalając wymiar podatku jest zobowiązany uwzględniać dane wynikające z tej ewidencji. Dopóki dane te nie zostaną zmienione w stosownym trybie, dopóty organ podatkowy będzie zobowiązany uwzględniać je przy ustalaniu wymiaru podatku. To właśnie przeciwne zachowanie organu, a więc przyjęcie danych innych, niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków, byłoby działaniem sprzecznym z prawem, gdyż naruszałoby wskazany wyżej przepis art. 21 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Pogląd o wiążącej mocy powyższego przepisu dla ustalenia wysokości podatku ukształtowany jest zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w literaturze przedmiotu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
24 w Lublinie z dnia 27 stycznia 2010r. I SA/Lu 684/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 stycznia 2010r. III SA/Po363/09, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2010r. II FSK 1243/08) i Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni go podziela. Słusznie zatem stwierdziło Kolegium, że dokument w postaci wypisu z rejestru gruntów jest dla organów podatkowych wiążący zarówno co do wielkości gruntów danego podatnika, jak i sposobu ich klasyfikacji. Dodać należy, że ma on moc dokumentu urzędowego i zgodnie z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Dane w nim ujawnione nie mogą być skutecznie podważone przez powoływanie się na mapy, wyjaśnienia urzędników, dokumenty rozgraniczeniowe czy nawet orzeczenia sądów powszechnych w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Odnosząc się do treści tych dokumentów oraz zarzutów z nimi związanych, podnoszonych także w odwołaniu, zasadnie Kolegium stwierdziło, że kwestie dotyczące nieprawidłowo - zdaniem skarżącego - ujawnionej wielkości powierzchni gruntów i ich klasyfikacji mogą być rozpatrzone w odrębnym postępowaniu, przed organem właściwym w sprawach ewidencyjnych (w niniejszym przypadku jest to Prezydent Miasta R.), natomiast nie mogą być przedmiotem postępowania, w którym ustalany jest wymiar podatku.
25 Stanowisko to należy podzielić.
26 Sąd podkreśla, iż kwestionowanie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków należy do podatnika. Stanowisko takie zgodne jest z linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, z której jednoznacznie wynika, iż to podatnik powinien doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków
27 z rzeczywistym stanem dotyczącym posiadanych przez siebie nieruchomości, o ile takie różnice zachodzą. Taki obowiązek nie spoczywa na organach podatkowych, które są związane danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków (np. wyrok NSA z dnia 8 maja 2002 r. sygn. akt III SA 2466/01, w: System Informacji Prawnej LEX Nr 77806).
28 Zatem organy prawidłowo uznały, stosownie do treści zalegającego w aktach wypisu z rejestru gruntów z dnia 9 stycznia 2012r., iż część działki nr [...] to droga (dr) o powierzchni 0,0229 ha, a pozostała część działki nr 1849 to grunty orne (RIIIa) - o powierzchni 0,1271ha.
29 Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r.,
30 o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010r. Nr 95, poz.613 ze zm.) - dalej: u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: grunty; budynki lub ich części; budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu tym podatkiem nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. W art. 1a ust. 3 u.p.o.l. wskazano, że przez użyte w tej ustawie określenia, m.in. w zakresie pojęcia "użytek rolny" rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków.
31 Z kolei w myśl art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz.U. Nr 136 z 2006r., poz.969 ze zm.) – dalej: u.p.r., opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Pojęcie "użytek rolny" zostało bliżej sprecyzowane w § 68 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454 ze zm.) i obejmuje ono m.in. grunty orne, oznaczone symbolem "R". Zatem prawidłowo część działki nr 1849
32 o powierzchni 0,1271ha opodatkowano podatkiem rolnym, jako właściwym dla tego rodzaju gruntu ujawnionego w ewidencji.
33 Pozostała część działki nr 1849 tj. droga (dr) - o powierzchni 0,0229ha została w należyty sposób opodatkowana stawką właściwą dla gruntów pozostałych.
34 W powyższym zakresie Sąd uznał postępowania organów podatkowych
35 i wydane rozstrzygnięcia za zgodne z prawem, dlatego na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.