Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 listopada 2024 r., II SA/Rz 809/24

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 listopada 2024 r., II SA/Rz 809/24

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Maria Mikolik AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga /spr./ Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2024 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu z dnia 15 maja 2024 r. nr SKO 4121.15.2024 w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy – skargę oddala –

Uzasadnienie

2 Zaskarżoną decyzją z 15 maja 2024r. nr SKO.4121.15.2024r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnobrzegu (dalej: SKO, Kolegium bądź organ odwoławczy), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023r., poz. 775 - dalej: K.p.a.) w zw. z art.102 ust.1 pkt.3a ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tj. Dz. U. z 2023r., poz.622 ze zm. – dalej u.k.p.) - po rozpatrzeniu odwołania Z. M. (dalej: Skarżący) od decyzji Starosty [...] z 17 kwietnia 2024r. nr [...] (dalej: organ I instancji) o zatrzymaniu prawa jazdy nr [...] wydanego 30 grudnia 2000r., w związku z niedostarczeniem orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

3 Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt postępowania w sprawie wynika, że Starosta [...] w dniu 30 grudnia 2000r., wydał Z. M. prawo jazdy [...] na druku serii [...], uprawniające do prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii A i B.

4 Na skutek zawiadomienia Policji w [...] z dnia 22 grudnia 2023r., organ I instancji decyzją z dnia 29 stycznia 2024. nr [...], skierował Skarżącego na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W treści pouczenia przedmiotowej decyzji zawarto informację, że orzeczenie lekarskie należy przedłożyć w terminie 1 miesiąca od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu na badania.

5 Decyzję doręczono zobowiązanemu 10 lutego 2024r.

6 Skarżący nie dostarczył w wymaganym terminie przedmiotowego zaświadczenia lekarskiego, wobec czego organ I instancji wszczął postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy, w wyniku którego wydał opisaną na wstępie decyzję z 17 kwietnia 2024r. o zatrzymaniu Skarżącemu prawa jazdy.

7 W odwołaniu od tej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisu art. 99 ust.1 pkt. 2 u.k.p., poprzez niesłuszne zastosowanie tego przepisu w niniejszej sprawie, w której nie było uzasadnionych podstaw zarówno faktycznych jak i prawnych, a także naruszenie art. 7-9 K.p.a. poprzez brak rozważenia całokształtu okoliczności sprawy, ustalenia prawdy obiektywnej, a także naruszenia zasady pogłębiania zaufania do organów administracji.

8 W uzasadnieniu odwołania Skarżący, wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji, przywołał okoliczności związane z wypadkiem drogowym, stanowiącym podstawę do skierowania go na badania lekarskie. Podkreślił, że wypadek miał miejsce poza obrębem przejścia dla pieszych, sprawca wypadku został ukarany mandatem karnym, a odwołujący nie przyczynił się do zdarzenia. W związku z tym stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona przesłanka z art. 99 ust.1 pkt 2 u.k.p. tj. nie było podstaw do skierowania Skarżącego na badania lekarskie.

9 Po rozpatrzeniu odwołania SKO utrzymało w mocy decyzję organu I instancji stwierdzając, że dla wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy konieczne jest wyłącznie stwierdzenie czy osoba objęta takim obowiązkiem przedstawiła w wymaganym terminie stosowne zaświadczenie lekarskie.

10 W ocenie SKO, w sytuacji w której Skarżący został skierowany na badania lekarskie, a decyzji w tym przedmiocie została prawidłowo doręczona zobowiązanemu, stała się ona ostateczna i wykonalna, organ I instancji był zobowiązany do podjęcia decyzji o zatrzymaniu Skarżącemu prawa jazdy, do czasu przedstawienia stosownego zaświadczenia lekarskiego. Zarzuty odwoławcze skoncentrowane na decyzji o skierowaniu na badania lekarskie, SKO uznała za niedotyczące przedmiotu sprawy i nie mające wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie.

11 Niezależnie od powyższego Kolegium podkreśliło, że przepis art. 99 ust.1 pkt. 2 u.k.p. ma zastosowanie bez względu na to czy zastrzeżenia do stanu zdrowa wystąpiły w bezpośrednim związku z zachowaniem i sposobem prowadzenia pojazdu przez kierowcę. Samo uzyskanie przez organ wiarygodnych informacji, uprawdopodabniających wątpliwości, co do posiadania przez konkretnego kierowcę wymaganej do prowadzenia pojazdów sprawności, spełniają przesłanki powołanego przepisu.

12 W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, Skarżący domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji, podtrzymał zarzuty i wnioski sformułowane w odwołaniu. Odniósł się do okoliczności zdarzenia drogowego z 22 grudnia 2023r., będącego przyczyną skierowania go na badania lejarskie, podkreślając że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego zostało wykazane, że był on osobą poszkodowaną w przedmiotowym zdarzeniu. Sprawca zdarzenia został ukarany. Skarżący oczekiwał wobec tego, że wobec braku podstaw faktycznych i prawnych do przeprowadzania badań, organ odstąpi z urzędu od kierowania go na badania lekarskie.

13 Podkreślając brak przesłanek z art. 99 ust.1 pkt. 2 u.k.p. tj. brak uzasadnionych wątpliwości, co do stanu zdrowia kierowcy, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej w sprawie decyzji.

14 W odpowiedzi na skargę SKO, wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymało dotychczasową argumentację w sprawie.

15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

16 skarga nie jest uzasadniona.

17 W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.– dalej: P.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

18 Uwzględniając skargę na decyzję bądź postanowienie Sąd uchyla ten akt w całości albo w części na warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit a-c P.p.s.a., względnie stwierdza jego nieważność, gdy spełnione są przesłanki wskazane w art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. albo stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.).

19 W tak określonych granicach zaskarżenia, skargę należało oddalić, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Sąd podziela bowiem w całości stanowisko Kolegium zajęte w przedmiotowej sprawie.

20 Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowił przepis art. 102 ust.1 pkt.3 a u.k.p. zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 79 ust. 2 u.k.p.

21 W myśl art. 101 ust. 2 pkt 1 u.k.p., osoba skierowana na badanie, o którym mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2, jest obowiązana do dostarczenia staroście odpowiedniego orzeczenia lekarskiego w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w art. 99 ust. 1.

22 Zgodnie zaś z treścią art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia, co do ich stanu zdrowia.

23 Jak słusznie zauważyło Kolegium, okolicznością bezsporną jest, że decyzją z 29 stycznia 2024 r. (doręczoną Skarżącemu 10 lutego 2024 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 4 akt adm.), Starosta [...] skierował Skarżącego na badania lekarskie w zakresie kategorii prawa jazdy: A i B, w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Jednocześnie zobowiązano stronę do zgłoszenia się na badania lekarskie i dostarczenia orzeczenia lekarskiego do organu w terminie miesiąca od doręczenia tej decyzji oraz pouczono o skutkach nieprzedstawienia orzeczenia lekarskiego w terminie, tj. o wydaniu decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.

24 Decyzja powyższa nie została skutecznie zaskarżona, wobec czego stała się ostateczna i prawomocna. Oznacza to, że kwestia obowiązku Skarżącego w kwestii wykonania badań lekarskich i obowiązku przedłożenia ich wyniku organowi w przewidzianym ustawowo terminie, została przesądzona. Niezależnie zatem od tego, że Skarżący nadal pozostaje w przekonaniu, że nie istniały podstawy do powzięcia wątpliwości, co do stanu jego zdrowia i zdolności do kierowania pojazdami, a zatem nie było uzasadnionych podstaw do kierowania go na badania lekarskie – kwestia ta nie podlega ponownemu badaniu w przedmiotowym postępowaniu. Została bowiem ostatecznie rozstrzygnięta decyzją Starosty [...] z 29 stycznia 2024r. o skierowaniu Skarżącego na badania lekarskie. Decyzja ta była zaskarżalna, o czym Skarżącego pouczono w jej treści. Skoro nie została zaskarżona, stała się ostateczna, wykonalna, a zatem wywołuje skutki w niej wyrażone. Wobec tego zarzuty dotyczące prawidłowości wydania tej decyzji nie podlegają ponownemu badaniu w kolejnym postępowaniu i nie mogą być, w tej sytuacji, skutecznie podnoszone w skardze do sądu administracyjnego – dotyczą bowiem kwestii już przesądzonych.

25 W stanie faktycznym i prawnym przedmiotowej sprawy Skarżący miał zatem obowiązek wykonać badania lekarskie i przedłożyć organowi stosowne zaświadczenie lekarskie. Skutki zaniechania wypełnienia tego obowiązku określa art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p., z którego wynika wprost, że jeśli osoba posiadająca prawo jazdy nie przedstawi w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwskazań do kierowania pojazdami, to organ ma obowiązek wydania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy.

26 Decyzja taka ma obligatoryjny charakter. Jeśli osoba posiadająca prawo jazdy nie przedstawi w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwskazań do kierowania pojazdami, to organ ma obowiązek wydania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy i od wykonania tego obowiązku nie może odstąpić (por. np. wyrok NSA z 10 lipca 2019 r., sygn. akt I OSK 2567/18, LEX nr 2702298 czy wyrok NSA z 12 października 2023 r., sygn. akt II GSK 2069/22, LEX nr 3630455).

27 Skoro Skarżący nie wykonał badań i nie przedstawił orzeczenia lekarskiego w wymaganym miesięcznym terminie – co w przedmiotowej sprawie nie jest kwestionowane - to zgodnie z przepisem art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p., obligatoryjne było wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.

28 Podnoszone przez Skarżącego zarzuty sprowadzające się w istocie do zakwestionowania zasadności skierowania go na badania lekarskie, nie dotyczą istoty kwestionowanej decyzji. Prowadząc postępowanie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy, organ ustala bowiem wyłącznie, czy decyzja o skierowaniu na badania była ostateczna i czy podmiot zobowiązany do poddania się tym badaniom obowiązek ten wykonał, czy też nie. Organ jest bowiem związany decyzją o skierowaniu na badanie, a niewykonanie badań i nieprzedstawienie orzeczenia lekarskiego skutkuje obligatoryjnym wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.

29 Przenosząc te ustalenia na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że organ I instancji był zobowiązany do podjęcia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy Skarżącemu, do czasu przedstawienia przedmiotowego zaświadczenia. Orzeczenie Kolegium o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji było zatem zasadne. W przedmiotowej sprawie - wbrew zarzutom skargi - nie doszło ani do naruszenia przepisów prawa materialnego, ani do naruszenia przepisów postępowania w tym do zarzuconego naruszenia przepisu art. 6 i n. K.p.a.

30 Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.