Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 29 lipca 2015 r., II SA/Rz 755/15
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 29 lipca 2015 r., II SA/Rz 755/15
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk NSA Małgorzata Wolska Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Rady Gminy [...] na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie włączenia przedszkola do zespołu szkół -skargę oddala-
Uzasadnienie
2 W dniu 25 marca 2015 r. Rada Gminy [.] podjęła uchwałę nr [.] w sprawie włączenia z dniem 1 lipca 2015 r. Gminnego Przedszkola Publicznego w [.] do Zespołu Szkół w [.]. Postanowiono też, że mienie będące w użytkowaniu Przedszkola stanie się mieniem Zespołu, który przejmie również należności i zobowiązania Przedszkola oraz jego pracowników. Nadano nowe brzmienie aktowi założycielskiemu Zespołowi Szkół, stanowiący załącznik do uchwały. W podstawie prawnej uchwały powołano przepisy art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h) ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594 z późn. zm.) oraz art. 5c ust. 1, art. 58 ust. 1, 2 i 6, art. 62 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.).
3 Po przekazaniu uchwały Wojewodzie [.] organ nadzoru poinformował Radę o wszczęciu postępowania nadzorczego, po czym w dniu [.] maja 2015 r. rozstrzygnięciem nadzorczym nr [.] stwierdził nieważność ww. uchwały uznając, że podjęto ją z pominięciem procedury określonej w art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty. Przekształcenie przedszkola w ocenie organu nadzoru wymagało przeprowadzenia procedury informacyjnej (konsultacyjnej) uregulowanej w powołanym przepisie. Stwierdzone naruszenie miało charakter istotnego.
4 W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Rada Gminy [.], reprezentowana przez Wójta tej Gminy, domagając się uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego i orzeczenia o kosztach postępowania, zarzuciła naruszenie przez Wojewodę [.]:
5 1) art. 62 ust. 5 ustawy o systemie oświaty poprzez przyjęcie, że włącznie przedszkola do zespołu szkół wymaga przeprowadzenia procedury określonej w art. 59 tej ustawy,
6 2) art. 59 ust. 6 ustawy o systemie oświaty poprzez błędne przyjęcie, że włącznie przedszkola do zespołu szkół stanowi przekształcenie placówki, do której należy stosować odpowiednio przepisy art. 58 i 59 tej ustawy,
7 3) art. 91 ustawy o samorządzie gminnym poprzez przyjęcie, że zaskarżona uchwała została wydana z istotnym naruszeniem prawa.
8 W ocenie strony skarżącej włączenie przedszkola do zespołu szkół nie stanowi o jego likwidacji, a jedynie jest formą zmiany organizacyjnej podejmowanej w celu ułatwienia administrowania zespołem. Przedszkole mieści się w tym samym budynku co zespół, włączenie nie powoduje zmian w kadrze nauczycielskiej, a dyrektorowi zespołu pozwoli lepiej zarządzać tak pracownikami jak i samym obiektem. Nie powoduje natomiast żadnych zmian dla dzieci i ich dostępu do przedszkola, ani dla pracowników.
9 W odpowiedzi na skargę Wojewoda [.] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.
10 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
11 Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) oraz art. 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm. zwana dalej p.p.s.a) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.
12 Sąd stwierdził, że zostały spełnione przesłanki formalne do wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [.].
13 Spór w niniejszej sprawie dotyczy udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy w przypadku włączenia do istniejącego zespołu szkół gminnego przedszkola publicznego musi być poprzedzone procedurą informacyjną określoną w art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty.
14 Stosownie do art. 62 ust. 5 o systemie oświaty organ prowadzący zespół szkół lub placówek albo szkół i placówek może wyłączyć z zespołu niektóre szkoły lub placówki, włączyć do zespołu inne szkoły lub placówki, a także rozwiązać zespół. W przypadku wyłączenia szkól lub placówek z zespołu oraz rozwiązania zespołu przepisów art. 58 i art. 59 nie stosuje się.
15 Zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, szkoła publiczna może zostać zlikwidowana z końcem roku szkolnego przez organ prowadzący szkołę, po zapewnieniu przez ten organ uczniom możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu oraz dodatkowo po uzyskaniu opinii kuratora oświaty. Organ prowadzący jest zobowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów ( w przypadku szkoły dla dorosłych - uczniów), właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. W ust. 2 art. 59 ww. cyt. ustawy określono, że szkoła lub placówka publiczna prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może zostać zlikwidowana po zasięgnięciu opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny, a szkołą lub placówka publiczna prowadzona przez inną osobę prawną lub fizyczną - za zgodą organu, który udzielił zezwolenie na jej założenie. Przepisy ust. 1 - 5 i art. 58 stosuje się odpowiednio w przypadku przekształcenia szkoły lub placówki (art. 59 ust.6). Wspomnieć należy również o art. 3 pkt 1 ustawy o systemie oświaty, że ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego określenia o szkole należy przez to rozumieć także przedszkole.
16 Przywołane przepisy nie zawierają wyłączenia w zakresie stosowania art. 58 i art. 59 ustawy o systemie oświaty w zakresie włączenia przedszkola czy szkoły do istniejącego zespołu szkół. W świetle przywołanych przepisów przyjąć należy, że włączenie przedszkola do zespołu szkół jest formą przekształcenia przedszkola.
17 Ustawa o systemie oświaty nie zawiera legalnej definicji pojęcia "przekształcenia szkoły lub placówki". Skoro brak jest legalnej definicji przekształcenia, to poza przypadkami wyłączenia szkół/przedszkoli lub placówek z zespołu szkół oraz rozwiązania zespołu szkół wszystkie inne działania związane z ingerencją w warunki utworzenia i organizacji szkoły/przedszkola lub placówki wymagają zachowania warunków określonych w art. 58 i art. 59 ustawy o systemie oświaty.
18 Zgodzić się wypada ze stanowiskiem Wojewody [.] wyrażonym w rozstrzygnięciu nadzorczym, że przekształcenie szkoły/przedszkola lub placówki będzie wymagało zachowania procedury informowania, o której mowa w art. 59 ust. 1 i ust. 2 ustawy o systemie oświaty. W tym miejscu Sąd orzekający odwołuje się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 3045/13 (dostępne na str. http://orzeczenia.nsa/gov.pl), które skład orzekający w pełni akceptuje z przyczyn wyżej wskazanych. W uzasadnieniu wyroku NSA zwrócił uwagę na zmiany organizacyjne szkoły, które mogą realizować się w różnych konfiguracjach i wymagają przeprowadzenia postępowania informacyjnego, a także dał wykładnię pojęcia "odpowiedniego stosowania przepisów prawnych".
19 Stosowanie prawa jest wartością obiektywną, nierozerwalnie związaną z przymiotem legalności. To właśnie legalność jest mianownikiem dla oceny działań podejmowanych przez organ założycielki w stosunku do przedszkola. Dotychczasowa praktyka, na którą powołuje sie skarżąca Gmina, która nie była zgodna z obowiązującymi przepisami nie może być akceptowana i nadal stosowana.
20 W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zgodnie się przyjmuje, że czynność zawiadomienia o zamiarze likwidacji szkoły nie jest czynnością prawną, lecz tzw. czynnością materialno techniczną, która choć ma charakter faktyczny, to jednak pośrednio wywołuje skutki prawne, gdyż warunkuje prawidłowość procedury likwidacyjnej (patrz: wyrok NSA z 6.03.2013, sygn. akt I OSK 3067/12, wyrok NSA z 1.04.2015 r. sygn. akt I OSK 2826/14, wyrok WSA w Rzeszowie z 30.10.2013 r. sygn. akt II SA/Rz 805/13 dostępne na str. http://orzeczenia.nsa/gov.pl),
21 Niezachowanie procedury informowania rodziców jest istotnym naruszeniem prawa, które dutkowało stwierdzeniem nieważności uchwały zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewody [.].
22 Wskazując na argumentację zawartą w uzasadnieniu wyroku Sąd za niezasadne uznał zarzuty skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Powołane przepisy
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 151
- Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art. 1
- Ustawa o samorządzie gminnym, art. 18
- Ustawa o systemie oświaty, art. 3
- Ustawa o systemie oświaty, art. 5c
- Ustawa o systemie oświaty, art. 59
Cytowane w
Cytowane w 5 orzeczeniach.
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 listopada 2022 r., III SA/Gl 675/22
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 kwietnia 2021 r., III SA/Lu 1230/20
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 listopada 2018 r., IV SA/Wr 254/18
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 stycznia 2018 r., III SA/Gd 906/17
- Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 21 września 2016 r., II SA/Rz 876/16