Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 kwietnia 2005 r., II SA/Po 875/03

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 kwietnia 2005 r., II SA/Po 875/03

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia NSA Jolanta Staniecka (spr.) Sędzia NSA Stanisław Małek Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi M. i W.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Z. z dnia [...] r. Nr [...] II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 30 zł (trzydzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ St.Małek /-/ A.Łaskarzewska /-/ J.Szaniecka

Uzasadnienie

2 W piśmie z dnia [...] r., skierowanym do Przewodniczącego Zarządu Miejskiego Z., M. i W.Z. wnieśli o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej oznaczonej działkami [...] i [...] o powierzchni [...] ha położonej w Z. przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy w Świebodzinie prowadzi księgę wieczystą KW nr [...], w prawo własności.

3 Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Z. na podstawie art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz.U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.) odmówił W.Z. nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.

4 W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ I instancji powołał następujące ustalenia i wnioski:

5 Nieruchomość określona we wniosku stanowi własność gminy i położona jest na terytorium Ziem Odzyskanych oraz przeznaczona jest na cele mieszkalne, lecz w żaden sposób nie wiąże się z przepisami dekretu z dnia 6 września 1951r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz.U. Nr 46, poz. 340, z 1957r. Nr 39, poz. 172, z 1969r. Nr 13, poz. 95 i z 1998r. Nr 106, poz. 668).

6 Przedmiotowa nieruchomość oddana została w użytkowanie wieczyste P.Z. na podstawie aktu notarialnego z dnia [...]listopada 1960r. w wykonaniu uchwały Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w M. z dnia 16 lutego 1959r. Sprzedaż odbyła się w oparciu o ustawę z 28 maja 1957r. o sprzedaży przez Państwo domów mieszkalnych i działek budowlanych (Dz.U. Nr 31, poz. 132). Postanowieniem z dnia [...] r. Sąd Rejonowy w Wolsztynie stwierdził, że spadek po P.Z. nabyła jego córka Z.G.

7 Wnioskodawca nabył prawo wieczystego użytkowania omawianej nieruchomości od Z.G. na podstawie notarialnej umowy darowizny z dnia [...] września 2002 r.

8 Powyższe okoliczności wskazują, że przedmiotowa nieruchomość nie jest związana z dekretem z dnia 6 września 1951r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz.U. Nr 46, poz. 340 ze zm.).

9 Przeznaczenie budynku na cele mieszkalne jest bez znaczenia, ponieważ nie został spełniony podstawowy warunek tzn. budynki nie wchodziły w skład gospodarstwa rolnego nabytego na zasadach określonych w powołanym wyżej dekrecie.

10 Art. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz.U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.) określa podmiotowy i przedmiotowy zakres jej stosowania. Ma on zastosowanie do osób fizycznych będących w dniu 26 maja 1990r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych na obszarach Państwa Polskiego, wymienionych w dekrecie z 6 września 1951r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych.

11 W związku z tym należało odnieść się do przepisów wskazanego dekretu, a te dotyczyły wyłącznie gospodarstw rolnych.

12 M. i W.Z. wnieśli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego odwołanie od decyzji organu I instancji.

13 W jego uzasadnieniu podnieśli, że organ I instancji w sposób nieuprawniony zawęził interpretację przepisów ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. W ocenie skarżących, intencją ustawodawcy było jedynie określenie zakresu obowiązywania uprawnień ustawowych do obszaru Ziem Odzyskanych, a nie ograniczenie zakresu podmiotowego uprawnionych, tylko do tych osób, którym nadano użytkowanie wieczyste na mocy dekretu z dnia 6 września 1951r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych.

14 Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz.U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

15 Zdaniem składu orzekającego, interpretacja art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, dokonana przez organ I instancji jest zgodna z jej zapisem, tzn. ogranicza krąg podmiotów, których ten akt dotyczy do osób, które w trybie dekretu z 1951r. uzyskały nieruchomość w użytkowanie wieczyste, przy spełnieniu pozostałych, określonych w ustawie przesłanek.

16 M. i W.Z. wnieśli na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Domagając się jej uchylenia, skargą powtórzyli zarzuty zawarte w odwołaniu.

17 W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.

18 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

19 Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności (Dz.U. Nr 113, poz. 1209) w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji "osobom fizycznym będącym w dniu 26 maja 1990r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych na obszarach Państwa Polskiego, wymienionych w dekrecie z dnia 6 września 1951r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz.U. Nr 46 poz. 340, z 1957r. Nr 39 poz. 172, z 1969r. Nr 13 poz. 95 i z 1998r. Nr 106 poz. 668)

20 1. zabudowanych na cele mieszkaniowe,

21 2. stanowiących nieruchomości rolne

22 Przysługuje roszczenie o nieodpłatne nabycie prawa własności tych nieruchomości".

23 Wbrew stanowisku wyrażonemu w zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, cytowany przepis nie zawęża zakresu stosowania ustawy do osób będących użytkownikami wieczystymi jedynie nieruchomości wymienionych w dekrecie z dnia 6 września 1951r.

24 Jak już wielokrotnie wypowiadał się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w podobnych sprawach, sformułowanie, że powołany przepis dotyczy osób fizycznych będących użytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych na konkretnych terenach, należy rozumieć tylko jako ograniczenie zasięgu stosowania ustawy z 26 lipca 2001r. (w jej pierwotny, brzmieniu) do terytorium objętego dekretem z dnia 6 września 1951r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (por. wyrok z dnia 27 października 2004r. sygn. akt II SA/Po 1945/02, wyrok z dnia 29 października 2004r. sygn. akt II SA/Po 1934/02 (OZP - nie pul.).

25 Oznacza to, że odwołanie się w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001r. do dekretu z 1951r. nie ograniczało zakresu podmiotowego omawianej ustawy - do osób fizycznych wymienionych w dekrecie, ani też jej zakresu przedmiotowego - do nieruchomości rolnych.

26 Powyższe oznacza, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały w warunkach przewidzianych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).

27 Dlatego na podstawie powołanego wyżej przepisu, a także art. 135, art. 152 i art. 200 cytowanej ustawy w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

28 Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy orzekające uwzględnią powyższe uwagi oraz zmiany stanu prawnego wynikające z nowelizacji ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości.

29 Ponieważ skarżący uzyskali przymiot użytkowników wieczystych na podstawie umowy darowizny z dnia [...] września 2002 r., powinnością organu orzekającego będzie ustalenie, czy poprzedniczka prawna skarżących tj. Z.G. spełniła warunki określone w art. 1 ust. 1 powołanej wyżej ustawy.

30 /-/ St.Małek /-/ A.Łaskarzewska /-/ J.Szaniecka

31 MarK