Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 4 czerwca 2004 r., I SA 1955/03
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 4 czerwca 2004 r., I SA 1955/03
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Asesor WSA Katarzyna Matczak (Spr.) Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie zwrotu pomocy finansowej: I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję Komendanta Powiatowego Policji; II. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji na rzecz A. M. kwotę 10 zł (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Uzasadnienie
2 Decyzją z dnia 9 czerwca 2003r. Nr "[...]" Komendant Powiatowy Policji w I., wykonując wyrok NSA w Warszawie z dnia 23 stycznia 2003r. sygn. akt I SA 1373/01 oraz powołując się na art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. z 2002r., Nr 7, póz. 58, ze zm), § 5 ust. l pkt 2 rozp. Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz.U. Nr 131, póz. 1468) orzekł o zwrocie kwoty 1490 zł stanowiącej 1/10 - przyznanej decyzją Komendanta Rejonowego Policji w I. z dnia 27 lutego 1998r.- pomocy finansowej na nabycie domu jednorodzinnego w Z. gm. I., zobowiązując jednocześnie do wpłaty określonej kwoty w terminie 30 dni od daty otrzymania niniejszej decyzji.
3 W uzasadnieniu wskazano, że A. M. został przyjęty do służby w policji z dniem l września 1991 r. i pełnił ją do 29 marca 2001 r. Decyzją Komendanta Rejonowego Policji w I. Nr "[...]" z dnia 27 lutego 1998r. została przyznana mu pomoc finansowa w wysokości 14.900 zł na zakup domu jednorodzinnego. Stosownie zaś do § 5 ust. l pkt 2 cytowanego rozporządzenia pomoc finansowa podlega zwrotowi w razie zwolnienia policjanta ze służby przed upływem 10 lat od jej rozpoczęcia. Skoro zatem A. M. pozostawał w służbie tylko 9 pełnych lat to należało ustalić do zwrotu kwotę pomocy finansowej w wysokości 1/10 udzielonej pomocy.
4 Od powyższej decyzji A. M. wniósł odwołanie, w którym zarzucił organowi pierwszej instancji naruszenie prawa, bowiem po udzieleniu mu pomocy finansowej na zakup domu jednorodzinnego decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 29 września 1998r. pomoc ta została mu umorzona, zaś jej kwota dopisana do dochodu, w związku z czym od udzielonej mu pomocy finansowej uiścił podatek dochodowy za 1998r. W tym stanie sprawy wzywanie go obecnie do zwrotu części udzielonej pomocy finansowej nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa.
5 Decyzją z 21 lipca 2003r. Nr "[...]" Komendant Wojewódzki Policji, działając w oparciu o art. 88 ust. l, art. 94 ust. l i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. z 2002r., Nr 7, póz. 58, ze zm) w związku z § 14 ust. l pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla
6 policjantów (Dz.U. Nr 131, póz. 1469) oraz § l i § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz.U. Nr 131, póz. 1468) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
7 Wyjaśniono, iż policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego zgodnie z normami zaludnienia w miejscu pełnienia służby. Zastępczą formą realizacji tego prawa jest pomoc finansowa udzielana w oparciu o art. 94 ust. l ustawy o Policji. Na podstawie delegacji ustawowej właściwy organ - Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji - określił w rozporządzeniu zasady przyznawania, cofania oraz zwracania pomocy finansowej w określonych sytuacjach, w tym w przypadku zwolnienia ze służby. Określono bowiem, że pomoc finansowa podlega zwrotowi w przypadku zwolnienia policjanta ze służby przed upływem 10 lat od jej rozpoczęcia. Wobec zwolnienia odwołującego się ze służby po upływie 9 lat jej pełnienia, należało ustalić mu kwotę pomocy finansowej podlegającej zwrotowi w wysokości 1/10 przyznanej pomocy tj. 1490 zł. Podniesiono, że kwoty pomocy finansowej otrzymywane przez policjantów stanowią w świetle ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynagrodzenie ze stosunku służbowego i podlegają opodatkowaniu na ogólnych zasadach jak wynagrodzenie. Z tego też powodu nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie uiszczenie podatku dochodowego od całej kwoty udzielonej policjantowi pomocy finansowej.
8 Na powyższą decyzję A. M. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego przyznana mu pomoc finansowa uległa umorzeniu, o czym został poinformowany na piśmie, zaś o jej wielkość został powiększony jego dochód, od którego był zobowiązany uiścić podatek dochodowy. Nadto zarzucił, że żądanie zwrotu przyznanej pomocy finansowej jest dla skarżącego i jego rodziny bardzo krzywdzące.
9 W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wnosząc o jej oddalenie podtrzymał stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśnił, iż wyrokiem NSA z dnia 23 stycznia 2003r. sygn. akt "[...]" zostały uchylone poprzednie decyzje właściwych organów zobowiązujące A. M. do zwrotu części udzielonej mu pomocy finansowej z uwagi na oparcie ich o nieobowiązujące zarządzenie MSWiA, wskazując, że rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie winno być oparte na rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz.U. Nr 131, póz. 1468), co organy orzekające w tej sprawie uczyniły.
10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
11 W myśl art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1271, ze zm) na skutek reformy sądownictwa administracyjnego skargi wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.
12 Podkreślić należy, że stosownie do art. l ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, póz. 1269) wojewódzki sąd administracyjny ma obowiązek badania zaskarżonej decyzji organu odwoławczego wyłącznie w zakresie jej legalności, a więc z punktu widzenia zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Sąd nie jest natomiast związany granicami skargi.
13 W niniejszej sprawie, skarga została uwzględniona, bowiem Sąd, stwierdził istnienie naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie to, skutkujące koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, polega natomiast na nie rozpoznaniu podnoszonego przez skarżącego wniosku dotyczącego umorzenia mu przyznanej pomocy finansowej.
14 Wskazać należy, że wprawdzie w rozpatrywanej sprawie stosownie do art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanego przed dniem l stycznia 2004r., z zastrzeżeniem art. 100, wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia, co uczyniły organy orzekające w tej sprawie, bowiem zaskarżoną decyzję oparto na zapisach rozporządzenia MSWiA z dnia 17 października 2001r. , jednakże nie zwalniało to organów od obowiązku przeprowadzenia wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w tej sprawie. Skoro w swoich pismach kierowanych do organów orzekających w tej sprawie skarżący wskazywał na okoliczność umorzenia mu decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 29 września 1998 r. kwoty pomocy finansowej, to organy miały obowiązek stosownie do art. 7 i art. 77 Kpa wyjaśnić tę okoliczność w sposób nie budzący wątpliwości. Należało zatem ocenić w jakim trybie i na jakiej podstawie skarżącemu udzielono informacji o umorzeniu należności z tytułu uzyskanej pomocy finansowej. Sąd nie przesądzając o merytorycznym rozstrzygnięciu w tej sprawie uznał, że organy orzekające były zobowiązane wpierw ustalić, czy należność wynikająca z przyznanej skarżącemu pomocy finansowej istnieje, czy też nie, skoro poinformowano go o umorzeniu mu pomocy finansowej.
15 W świetle powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny, stwierdzając naruszenie przepisów art. 7 i art. 77 Kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § l pkt l lit "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku, zasądzając koszty stosownie do art. 200 tejże ustawy. Stosownie do przepisu art. 152 wyżej powołanej ustawy, Sąd orzekł także, iż zaskarżony akt nie może być wykonany w całości.