Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 września 2010 r., II SA/Łd 693/10
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 września 2010 r., II SA/Łd 693/10
Sentencja
1 Dnia 15 września 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.) Sędzia WSA Jolanta Rosińska Protokolant asystent sędziego Marcelina Chmielecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2010 roku sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania - uchyla zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
2 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] roku, Nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez J. K. od decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] roku, Nr [...] o odmowie całkowitego umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych.
3 Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, decyzja Prezydenta Miasta Z. została doręczona J. K. w dniu 1 marca 2010 roku.
4 Pismem z dnia 15 marca 2010 roku J. K. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. W uzasadnieniu odwołujący się podniósł zarzuty merytoryczne skierowane przeciwko kwestionowanemu rozstrzygnięciu.
5 W piśmie z dnia 19 marca 2010 roku organ I instancji napisał, że odwołanie zostało złożone z terminie.
6 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] roku stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania wskazując, iż zgodnie z treścią art. 129 Kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Odwołanie może być złożone w siedzibie organu bądź w placówce operatora publicznego. W tym przypadku termin uważa się za zachowany, jeżeli odwołanie zostało nadane przed upływem terminu. Z akt wynika, że decyzja została odebrana przez stronę w dniu 1 marca 2010 roku. Odwołanie zostało złożone w dniu 16 marca 2010 roku, co potwierdza pieczęć organu I instancji z datą wpływu odwołania. Tymczasem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 15 marca 2010 roku. Jednocześnie odwołujący się nie wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
7 W skardze na powyższe postanowienie J. K. wskazał, że organ I instancji przesyłając odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego napisał w piśmie z dnia 19 marca 2010 roku, że odwołanie zostało złożone w terminie. W dalszej części skargi J. K. podniósł zarzuty merytoryczne skierowane przeciwko kwestionowanej decyzji.
8 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
9 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
10 Skarga zasługuje na uwzględnienie.
11 Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że Sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
12 Sąd nie przejmuje, zatem sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz jedynie dokonuje oceny działalności organu orzekającego z punktu widzenia kryterium legalności. W tej sytuacji podkreślić należy, że Sąd nie ma uprawnień do badania legalności decyzji organu I instancji.
13 Sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla to postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
14 W stanie faktycznym sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, gdyż uznało, że zostało ono złożone osobiście w organie I instancji w dniu 16 marca 2010 roku. Tymczasem termin do wniesienia odwołania upływał z dniem 15 marca 2010 roku.
15 Zdaniem składu orzekającego, stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie znajduje uzasadnienia w dokumentach załączonych do akt administracyjnych.
16 Na wstępie rozważań wskazać należy, iż obowiązkiem organu odwoławczego jest w pierwszej kolejności zbadanie czy odwołanie to spełnia warunki formalne do jego merytorycznego rozpoznania tj. czy zostało wniesione przez podmiot posiadający przymiot strony w tym postępowaniu oraz czy został zachowany ustawowy termin do jego wniesienia. Brak którejkolwiek z wyżej wymienionych przesłanek skutkuje wydaniem stosownego rozstrzygnięcia o charakterze procesowym (umorzenia postępowania odwoławczego lub stwierdzenie, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu). Stosownie do treści art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Przy czym, zgodnie z regulacją art. 57 § 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało:
17 1) wysłane w formie dokumentu elektronicznego do organu administracji publicznej, a nadawca otrzymał urzędowe poświadczenie odbioru,
18 2) nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego,
19 3) złożone w polskim urzędzie konsularnym,
20 4) złożone przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej,
21 5) złożone przez członka załogi statku morskiego kapitanowi statku,
22 6) złożone przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego.
23 Cytowany przepis określa warunki zachowania terminu stanowiąc, że we wszystkich wymienionych w punktach 1 – 6 przypadkach, termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane lub złożone w określonych w tym przepisie placówkach, urzędach i jednostkach lub złożone wymienionym tam osobom. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2007 roku (sygn. akt: I OSK 1872/06, Lex Nr 434007), dla zachowania terminu do wniesienia odwołania niezbędne jest nadanie odwołania przed upływem ustawowego terminu do jego wniesienia w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego, o zachowaniu terminu do wniesienia odwołania decyduje data stempla pocztowego.
24 Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że wśród dokumentów załączonych do akt administracyjnych znajduje się odwołanie skarżącego sporządzone w dniu 15 marca 2010 roku z prezentatą organu I instancji. Na prezentacie tej uwidoczniona jest data wpływu odwołania do organu I instancji – 16 marca 2010 roku. Jednocześnie nie ma na dokumencie odwołania żadnej adnotacji, która wskazywałaby w jaki sposób wniesiono odwołanie – czy zostało ono złożone osobiście przez skarżącego w organie czy zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. W piśmie z dnia 19 marca 2010 roku przesyłającym odwołanie wraz z aktami do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, organ I instancji wskazał, że odwołanie zostało złożone w terminie. W tak ustalonym stanie faktycznym Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że odwołanie zostało złożone bezpośrednio w organie I instancji w dniu 16 marca 2010 roku, zatem po upływie terminu.
25 Zdaniem Sądu, twierdzenie organu odwoławczego o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, nie znajduje uzasadnienia w dokumentach załączonych do akt. Odwołanie jest opatrzone datą wpływu do organu, ale nie podaje sposobu wniesienia odwołania. Bez ustalenia tej okoliczności uznanie, że odwołanie złożono bezpośrednio w organie było przynajmniej przedwczesne.
26 Do akt sądowych, w toku ustaleń poczynionych przez Sąd, wpłynęło pismo organu I instancji z dnia 8 września 2010 roku w którym wskazano, iż w chwili obecnej nie da się ustalić, czy odwołanie skarżącego zostało złożone osobiście w organie, czy za pośrednictwem poczty, ponieważ nie zachowała się koperta, a w książce korespondencyjnej nie odnotowuje się formy wpływu korespondencji. W tej sytuacji, skład orzekający chciałby podkreślić, że niedopuszczalne jest interpretowanie niedających się ustalić ponad wszelką wątpliwość okoliczności na niekorzyść strony (por. np. wyroki WSA w Warszawie z dnia 28 września 2009 roku, IV SA/Wa 1370/07, Lex Nr 420211 i z dnia 24 listopada 2006 roku, III SA/Wa 2338/06, Lex Nr 302411 i inne). Zgodnie z tezą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 2006 roku (sygn. akt: I OSK 362/06, Lex Nr 291437), w sytuacji, gdy organ nie jest w stanie przedstawić przekonujących dowodów (np. koperty, pisma z prezentatą wpływu) pozwalających na ustalenie bez cienia wątpliwości konkretnej daty złożenia pisma procesowego przez obywatela, niedopuszczalne jest wywodzenie niekorzystnych dla skarżącego skutków prawnych, w postaci np. ustalenia, iż odwołanie zostało złożone po terminie. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela zacytowany pogląd.
27 Ustosunkowując się do zarzutów odwołania odnoszących się do treści stanowiska organu I instancji wyrażonego w treści decyzji, należy wskazać, że zagadnienia te wykraczają poza ramy niniejszego postępowania sądowego.
28 Konkludując Sąd orzekł jak w wyroku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
29 k.o.