Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 lipca 2010 r., I SA/Kr 140/10

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 lipca 2010 r., I SA/Kr 140/10

Sentencja

1 Sygn. akt I SA/Kr 140/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 lipca 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas (spr.), Sędziowie: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk, WSA Piotr Głowacki, Protokolant: Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2010r., sprawy ze skargi M.G., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 25 listopada 2009r. nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych, - skargę oddala -

Uzasadnienie

2 Pismem z dnia 10.08.2009 r. M. G.-H. zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego z prośbą o umorzenie kosztów egzekucyjnych w kocie 722 zł 80 gr powstałych na skutek wszczęcia przeciwko niej postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] z dnia 28.11.2007 r. i nr [...] z dnia 29.11.2007 r.

3 Wniosek uzasadniono trudną sytuacją finansową.

4 Postanowieniem z dnia 5 października 2009 r Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił umorzenia powyższych kosztów egzekucyjnych, z uwagi na brak ustawowych przesłanek wymienionych w art. 64e ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

5 Uznał, iż w trakcie postępowania egzekucyjnego nie stwierdzono nieściągalności dochodzonego obowiązku, gdyż należności objęte ww. tytułami wykonawczymi są spłacane w układzie ratalnym, a prowadzone postępowanie egzekucyjne jest zawieszone. Ponadto ściągnięcie kosztów egzekucyjnych po spłacie należności nie spowoduje niewspółmiernych wydatków, bowiem możliwe będzie ich wyegzekwowanie z ustalonych składników majątku M. G.- H. Organ pierwszej instancji nie stwierdził również żadnego ważnego interesu publicznego przemawiającego za umorzeniem kosztów egzekucyjnych.

6 Podkreślono także, że jedynie trudna sytuacja ekonomiczna strony nie jest przesłanką uzasadniającą umorzenie kosztów, jeżeli nie wykazała ona rzeczywistej niemożności zapłaty należności bez znacznego uszczerbku dla sytuacji finansowej.

7 Na postanowienie organu egzekucyjnego wnioskodawczyni złożyła zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej. Podniosła w nim, że sytuacja finansowa jej rodziny jest na tyle trudna, że po uregulowaniu wszystkich zobowiązań nie zostaje prawie nic na życie. Łączna kwota zobowiązań to 800 zł w związku ze spłatą ratalną dotyczącą jej osoby oraz 2.000 zł dotyczące nieprowadzącej działalności gospodarczej Firmy "M", za którą spłaca raty. Ponadto zaznaczyła, że nie może gospodarować udziałami Firmy "G" Sp. z o.o., ponieważ są one zabezpieczone przez Urząd Skarbowy na poczet jej zobowiązań.

8 Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 25 listopada 2009 r utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

9 Powołał się na art.64e §§ l , 2 i 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podkreślając, że regulacja ta oparta jest na konstrukcji uznania administracyjnego, co oznacza, że nawet stwierdzenie, że w sprawie występują okoliczności świadczące o spełnieniu określonych przesłanek, może, lecz nie musi prowadzić do rozstrzygnięcia pozytywnego dla wnioskodawcy.

10 Podkreślono, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do przyjęcia, aby wnioskodawczyni nie była w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej.

11 W złożonych zeznaniach PIT-37 i PIT-36L o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2008 M. G .- H. wykazała dochód w wysokościach odpowiednio 28.538,12 zł i 325,70 zł, a mąż 20.498,94 zł i 325,70 zł. Ponadto Spółka z o.o. "G" w której M. G.- H. posiada 250 udziałów po 100 zł każdy, w zeznaniu CIT-8 o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2008 wykazała przychód w wysokości 821.106,36 zł, koszty w wysokości 743.942,09 zł oraz dochód 77.164,27 zł.

12 Ponadto wnioskodawczyni podała, że posiada na utrzymaniu dziecko w wieku 13 lat, warunki mieszkaniowe dobre – mieszkanie rodziców, wysokość ponoszonych wydatków to około 500 zł na miesiąc, nie posiada oszczędności, akcji, obligacji, papierów wartościowych.

13 Podkreślono, że wzięto również pod uwagę obciążenie z tytułu spłaty rat w łącznej kwocie 2.800 zł i w oparciu o powyższe stwierdzono, że poniesione koszty egzekucyjne nie spowodują jeszcze większego uszczerbku w trudnej sytuacji finansowej Zobowiązanej.

14 Nie stwierdzono również nieściągalności dochodzonego obowiązku, gdyż należności objęte tytułami wykonawczymi są obecnie objęte układem ratalnym, zgodnie z decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 24.06.2009 r., znak: [...] W związku z powyższym postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku M.G.-H.zostało zawieszone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 30.04.2008 r., [...].

15 W związku z zawieszonym postępowaniem egzekucyjnym wstrzymane jest dochodzenie przedmiotowych kosztów egzekucyjnych, w związku z czym nie może być brana pod uwagę przesłanka oparta na powstaniu niewspółmiernych wydatków przy ściągnięciu samych kosztów egzekucyjnych.

16 Natomiast oceniając przesłankę z punktu widzenia "ważnego interesu publicznego" wzięto pod uwagę nie tylko interes zobowiązanej, ale także charakter i cel, jakiemu służą środki wpłacane przez skarżącą z tytułu kosztów egzekucyjnych.

17 Podnoszone zaś przez Zobowiązaną okoliczności, tj. posiadanie zobowiązań finansowych, nie mogą być uznane za okoliczności mające znaczenie w szerszym ujęciu społecznym, gdyż odnoszą się wyłącznie do chęci uwolnienia się od obowiązku ponoszenia kosztów egzekucyjnych.

18 Zauważono ponadto, że stosownie do przepisu art. 64f ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zapłata kosztów egzekucyjnych może być rozłożona na raty ze względu na ważny interes zobowiązanego.

19 W skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając iż zostało ono wydane niezgodnie z prawem i zasadami współżycia społecznego. Podkreślono, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 64e § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Obciążenia związane ze spłacaniem zaległości podatkowej pochłaniają bowiem l00 % wynagrodzenia jakie uzyskuje cała rodzina, a utrzymanie jest możliwe tylko dzięki pomocy krewnych.

20 Podniesiono także, że organ nie powinien naliczać kosztów egzekucyjnych , bowiem przed wydaniem tytułów egzekucyjnych skarżąca wystąpiła o rozłożenie na raty zaległości, co powinno wstrzymać egzekucję.

21 W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Skarga jest nieuzasadniona.

23 Przesłanki rozpoznania wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych określa bowiem w omawianej sprawie art. 64e ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

24 Przepis ten w § 1 stanowi, że organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne. Wprowadza tym samym do konstrukcji uznania administracyjnego element uznania administracyjnego.

25 Natomiast § 2 zawiera wyczerpujący katalog przesłanek umorzenia kosztów egzekucyjnych. Może to nastąpić wtedy, gdy:

26 1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej;

27 2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny;

28 3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.

29 W § 3 stwierdzono natomiast, że koszty egzekucyjne powstałe w egzekucji należności pieniężnych mogą być umorzone w przypadkach określonych w § 2 pkt 1, jeżeli obciążenie wierzyciela obowiązkiem uiszczenia tych kosztów byłoby gospodarczo nieuzasadnione.

30 § 4 stanowi natomiast, że w przypadku częściowego umorzenia kosztów egzekucyjnych umarza się przede wszystkim opłaty za czynności egzekucyjne.

31 Należy przy tym podkreślić, że w związku z uznaniowym charakterem rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia kosztów postępowania, żadna przesłanka o której mowa w art. 64e § 2 powyższej ustawy nie ma charakteru obligatoryjnego, tzn. jej wystąpienie nie zobowiązuje organu do uwzględnienia wniosku. W każdym przypadku organ jest jednak zobligowany zgodnie z art. 7 i 77 § 1 kpa do jego wnikliwego rozpoznania ( po uprzednim prawidłowym ustaleniu stanu faktycznego), co powinno znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia postanowienia.

32 W omawianej sprawie warunki te zostały spełnione. Organ I instancji dążąc do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego wezwał stronę do uzupełnienia wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych poprzez przedłożenie dokumentów świadczących o jej sytuacji materialnej lub ważnym interesie publicznym przemawiających za umorzeniem kosztów egzekucyjnych. Podjęte zostały zatem niezbędne działania celem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy. W odpowiedzi Skarżąca przedłożyła szereg dokumentów, które zostały przez organ prawidłowo przeanalizowane i ocenione.

33 Znalazło to przy tym odzwierciedlenie w treści uzasadnienia zarówno zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

34 Prawidłowo wyjaśniono dlaczego za umorzeniem kosztów egzekucyjnych nie przemawia ważny interes publiczny. Oceniono go przy tym nie tylko z punktu widzenia interesu zobowiązanej, ale także charakteru i celu jakiemu mają służyć środki wpłacane przez skarżącą z tytułu kosztów egzekucyjnych .

35 W sposób przekonywujący wyjaśniono również, dlaczego poniesienie kosztów egzekucyjnych nie spowoduje znacznego uszczerbku dla sytuacji finansowej zobowiązanego. Rozważono przy tym zarówno wysokość dochodów , jak i wydatków, a także fakt rozłożenia zaległości na raty i ich wysokość.

36 Z tych też względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. l5l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.