Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 14 kwietnia 2014 r., II SAB/Go 31/14

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 14 kwietnia 2014 r., II SAB/Go 31/14

Sentencja

1 Dnia 14 kwietnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.K. na bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w przedmiocie nierozpoznania pism skarżącej p o s t a n a w i a : 1. odrzucić skargę, 2. przyznać ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim radcy prawnemu E.K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej na zasadzie prawa pomocy.

Uzasadnienie

2 S.K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na niezgodne z prawem działanie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w sprawie dotyczącej rozgraniczenia gruntów. Do skargi załączyła szereg dokumentów obrazujących zaistniałe jej zdaniem naruszenia prawa w sprawie rozgraniczenia jej działki nr [...] z sąsiednimi, położonymi w [...], zakończonej decyzją Burmistrza z dnia [...] września 2004 r. nr [...].

3 Ustanowiony na zasadzie prawa pomocy pełnomocnik skarżącej pismami z [...] lutego 2014 r. oraz [...] marca 2014 r. sprecyzował skargę wskazując, iż została ona wniesiona na bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w zakresie nierozpoznania pism skarżącej, a konkretnie na niezałatwienie przez ten organ skargi S.K. z dnia [...] września 2013 r. wniesionej w trybie art. 235 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ ten wielokrotnie odpowiadał stronie jedynie zwykłym pismem, pomijając treść zawartych w nim żądań oraz naruszając procedurę rozpatrywania pism w trybie skargowym, uregulowanym w rozdziale VIII k.p.a. Pismo strony z dnia [...] września 2013 r. zawierało bowiem żądanie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Burmistrza z dnia [...] września 2004 r. nr [...] i w myśl art. 235 k.p.a. powinno zostać przekazane do rozpatrzenia organowi właściwemu, tj. temu który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji (art. 150 § 1 k.p.a.). Tymczasem WINGiK odpowiadał skarżącej, że jest niewłaściwy w sprawie i powinna ona sama zwrócić się ze swym żądaniem do organu właściwego.

4 Pełnomocnik skarżącej wniósł (w piśmie z dnia [...] stycznia 2014 r.) o zobowiązanie WINGiK do przekazania sprawy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu jako organowi właściwemu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z [...] września 2004 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi wydanego w sprawie prawomocnego wyroku, a nadto o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

5 W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej.

6 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7 Skargę należało odrzucić.

8 Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza analiza jej dopuszczalności. Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na:

9 1) decyzje administracyjne;

10 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

11 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;

12 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

13 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane

14 w indywidualnych sprawach,

15 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego

16 i terenowych organów administracji rządowej;

17 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

18 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

19 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonychw pkt 1-4a.

20 Bezczynność organu administracji publicznej ma miejsce wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Oznacza to, że będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, organ pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna w takim przypadku, gdy przedmiotem bezczynności jest bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a art. 3 § 2 p.p.s.a., a więc niewydanie aktu lub niepodjęcie czynności określonej w tych przepisach. Skarga na bezczynność organu jest bowiem pochodną skargi na określone prawne formy działania organów administracji publicznej. Oznacza to, że skarga na bezczynność organów przysługuje tylko w tych sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a) oraz w tych sprawach, w których mogą być

21 podejmowane akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a p.p.s.a., a także wówczas, gdy odrębna ustawa tak stanowi (postanowienie NSA z 15 kwietnia 2008 r., II OSK 496/08).

22 Skarga na bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oznacza zgłoszony pod adresem tego podmiotu zarzut, że jako organ właściwy i kompetentny do załatwienia sprawy w formie rozstrzygnięcia przewidzianego art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., nie załatwił sprawy w terminie określonym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego.

23 Stosownie do treści art. 231 k.p.a. jeżeli organ, który otrzymał skargę, nie jest właściwy do jej rozpatrzenia, obowiązany jest niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni, przekazać ją właściwemu organowi, zawiadamiając równocześnie o tym skarżącego, albo wskazać mu właściwy organ. Przepis ten został umiejscowiony w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczącym skarg i wniosków. W orzecznictwie sądowym ukształtował się pogląd, iż wszelkie przekazania zgodnie z właściwością w toku postępowania skargowego odbywają się w trybie art. 231 k.p.a. i nie wymagają formy postanowienia, następują bowiem w formie zwykłego pisma. Przepis ten nie przewiduje możliwości wydania przez organ jakiegokolwiek aktu lub czynności, o której mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Również żaden inny przepis działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewiduje takiej możliwości. Oznacza to, że w sprawach dotyczących trybu skargowego, w tym także w sprawie przekazania skargi według właściwości, nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Działania lub czynności podejmowane w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków normowane przepisami znajdującymi się w dziale VIII k.p.a. nie są bowiem aktami lub czynnościami o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a.

24 Dodatkowo z uwagi na to, iż w obecnym stanie prawnym postanowienie o przekazaniu wniosku z art. 65 § 1 k.p.a. zostało zastąpione zwykłym pismem, przez co instytucje przekazania pisma w trybie art. 65 § 1 oraz art. 231 k.p.a. wykazują pewne podobieństwo, należy również przeanalizować dopuszczalność skargi na bezczynność organu w przedmiocie nieprzekazania wniosku na podstawie art. 65 § 1 k.p.a.

25 Dnia 11 kwietnia 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Na mocy tej ustawy zmieniona została treść art. 65 § 1 k.p.a. Przepis ten w obecnie obowiązującym brzmieniu stanowi, że jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie.

26 Art. 65 § 1 k.p.a. zdanie drugie w brzmieniu obwiązującym do dnia 10 kwietnia 2011 r. stanowił natomiast, że przekazanie sprawy do organu właściwego następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Przekazanie podania według właściwości podlegało zatem kontroli sądu administracyjnego, stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., następowało bowiem w formie postanowienia, na które służyło zażalenie. Z obecnie obowiązującego brzmienia art. 65 § 1 k.p.a. wynika zaś, że przekazanie podania do organu właściwego następuje w formie zwykłego pisma.

27 Przekazanie podania do organu właściwego w oparciu o art. 65 § 1 k.p.a. nie podlega zatem obecnie kontroli sądu administracyjnego. Przekazanie to nie jest dokonywane w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Nie stanowi również czynności, o jakiej w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., nie rozstrzyga bowiem o uprawnieniach lub obowiązkach strony postępowania administracyjnego wynikających z przepisów prawa. Pogląd o niedopuszczalności skargi w tym zakresie zaaprobował Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 18 stycznia 2012 r., I OSK 38/12 (opubl. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

28 Z uwagi na to, że pismo S.K. z dnia [...] września 2013 r. dotyczy wszczęcia postępowania w jednym z nadzwyczajnych trybów administracyjnych, dodać należy, iż powyższe uwagi o niedopuszczalności skargi do sądu administracyjnego dotyczą również ewentualnej bezczynności organu w przedmiocie nieprzekazania takiego wniosku organowi właściwemu. Po pierwsze bowiem, jak już wcześniej wskazano, w sprawach dotyczących trybu skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, po drugie natomiast, przepis art. 235 k.p.a. również nie przewiduje formy przekazania pisma (wniosku) w drodze postanowienia czy innej czynności z art. 3 § 2 p.p.s.a., co pozwoliłoby poddać bezczynność organu w tym zakresie kontroli sądu administracyjnego.

29 W świetle powyższych okoliczności uznać należało, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania wniesionej w niniejszej sprawie skargi, przez co nie mogła ona zostać rozpoznana pod względem merytorycznym i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. została odrzucona.

30 Na marginesie powyższych rozważań należy zwrócić uwagę pełnomocnika skarżącej – wnoszącego w pismach procesowych o nakazanie Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, aby przekazał żądanie weryfikacji w nadzwyczajnym trybie administracyjnym postępowania zakończonego decyzją Burmistrza z dnia [...] września 2004 r. nr [...] – że z treści decyzji tej wynika (k. 13 akt sądowych), iż zgodnie z art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne sprawa została przekazana do rozpatrzenia sądowi powszechnemu. Jeżeli zatem skarżąca kwestionuje przebieg granic pomiędzy wskazanymi na wstępie działkami, rozważenia wymagałoby, czy w okolicznościach niniejszej sprawy ich weryfikacja nie powinna nastąpić w drodze postępowania przed sądem powszechnym.

31 Rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznanego pełnomocnikowi skarżącej wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną na zasadzie prawa pomocy znajduje oparcie w treści art. 250 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).