Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 grudnia 2020 r., II SA/Gl 638/20

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 grudnia 2020 r., II SA/Gl 638/20

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zameldowania oddala skargę.

Uzasadnienie

2 Wojewoda Śląski decyzją z [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta P. z [...] r. nr [...] o odmowie zameldowania B. M. na pobyt stały w lokalu położonym przy ulicy [...] w P.

3 Decyzja ta zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

4 W dniu [...] r. na wniosek B. M. (dalej: strona) zostało wszczęte postępowanie w sprawie o zameldowanie w miejscu pobytu stałego w lokalu położonym przy ulicy [...] w P. Przedmiotowy lokal mieszkalny jest własnością D. M. i B. M. (odpis zwykły księgi wieczystej numer [...] z dnia [...] r.).

5 Do wniosku strona załączyła wypełniony i opatrzony swoim podpisem formularz "Zgłoszenie pobytu stałego", który budził wątpliwość wobec faktu, że organ I instancji prowadził postępowanie administracyjne w przedmiocie wymeldowania strony ze spornego lokalu w związku z orzeczoną i wykonaną eksmisją ww. Postępowanie to zakończyło się wydaniem decyzji o wymeldowaniu z [...] r. nr [...]

6 Strona w lokalu nie przebywa, nie stołuje się, nie nocuje i nie prowadzi w nim gospodarstwa domowego, co potwierdziły ustalenia poczynione podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [...]. W dniu [...] r. uzyskano informację z Krajowego Rejestru Karnego, że strona przebywa w Zakładzie Karnym N. od [...] roku. Ponadto, Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w W. prowadził sprawę pod sygn. akt [...] w przedmiocie opuszczenia, opróżnienia i wydaniu wierzycielowi ww. lokalu mieszkalnego.

7 Wobec tego Burmistrz odmówił zameldowania na pobyt stały na podstawie art. 31 ustawy.

8 W odwołaniu z 19 lutego 2020 r. strona informuje, że fakt opuszczenia lokalu i nieprzebywania w nim wynika z pobytu w zakładzie karnym, w którym znalazła się z powodu fałszywych oskarżeń żony. Sprawa o rozwód jest w toku. Jej zdaniem UM P. popiera swoim działaniem "złodzieja i bandytę D. M. która chce mnie okraść z 30 lat pracy." Strona, jako współwłaściciel lokalu, wnosi o wymeldowanie córki i zięcia.

9 Wojewoda Śląski utrzymując w mocy decyzję pierwszoinstancyjną wyjaśnił, że zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności obywatel polski przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany zameldować się w miejscu pobytu stałego lub czasowego najpóźniej w 30 dniu, licząc od dnia przybycia do tego miejsca. Równocześnie można mieć jedno miejsce pobytu stałego i jedno miejsce pobytu czasowego (art. 27 ust. 2). Do zameldowania na pobyt stały koniecznym jest spełnienie przesłanki zamieszkiwania pod danym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 25 ust. 1).

10 Organ właściwy w sprawach ewidencji ludności ocenia dane dotyczące zgłoszenia pobytu stałego. Jeżeli dane te nie odpowiadają stanowi faktycznemu lub przepisom prawa, organ może odmówić zameldowania. W przypadku, gdy zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy, co wynika z treści art. 31 ust. 1 ww. ustawy.

11 Nie budzi wątpliwości, że strona nie zamieszkuje w lokalu położonym przy ulicy [...] w P.. Jak wynika z poczynionych ustaleń, BM został osadzony w zakładzie karnym - najpierw w R., a obecnie w G. - odbywając karę pozbawienia wolności. Z danych z Krajowego Rejestru Karnego wynika ponadto, że wymiar kary to 6 miesięcy, kara została orzeczona za czyn zabroniony z art. 207 § 1 Kodeksu karnego (znęcanie się), a data rozpoczęcia odbywania kary to [...] r.

12 Jak ustalono, względem strony zapadł wyrok Sądu Okręgowego w G. Wydział II Cywilny Ośrodek Zamiejscowy w R. z [...] r. sygn. akt [...], w którym Sąd, rozwiązując małżeństwo D. M. i B. M., orzekł w punkcie 2. tego wyroku o eksmisji strony z lokalu położonego przy ulicy [...] w P. z powodu znęcania się nad rodziną. Orzeczenie o eksmisji zostało utrzymane wyrokiem Sądu Apelacyjnego w K. z [...] r., sygn. akt [...], a Sąd Najwyższy postanowił o odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania (postanowienie Sądu Najwyższego z [...] r. sygn. akt [...]). Dodatkowo, do akt dołączono kserokopię protokołu z wykonania eksmisji komorniczej strony z lokalu mieszkalnego (protokół z [...] r. (sygn. akt [...]).

13 Nieprzebywanie strony w spornym lokalu potwierdziły również oględziny przeprowadzone przez pracowników organu I instancji, w trakcie których ustalono, że dom jest własnością D. i B. M. Składa się z parteru, piętra i poddasza. Strona nie zamieszkuje w domu od [...] listopada 2018 r. ze względu na wyrok eksmisyjny. Rzeczy osobiste zostały w domu, są w workach i w szafach, w garderobie. Kluczy do domu nie posiada. Od [...] listopada 2018 r. strona nie przebywa w domu, nie prowadzi gospodarstwa domowego, nie nocuje. (...) (protokół oględzin lokalu z [...] r.).

14 Odnosząc się do zarzutu strony odnośnie do bezprawnej eksmisji (wniosek o zameldowanie z 29 lipca 2019 r.) organ wyjaśnia, że w ramach postępowania dotyczącego zameldowania na pobyt stały w spornym lokalu nie bada okoliczności opuszczenia lokalu przez stronę. Ustala jedynie czy osoba występująca z wnioskiem o zameldowanie faktycznie zamieszkuje w lokalu, a uprawniać do zameldowania w lokalu może jedynie pobyt legalny. Organ podkreśla, że zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa sądów administracyjnych egzekucja wyroku orzekającego eksmisję, czy opróżnienie i wydanie lokalu, jest aktem równoznacznym z ustaniem pobytu w tym lokalu w rozumieniu ustawy o ewidencji ludności. Nawet jeśli po wykonaniu egzekucji eksmitowana osoba wbrew woli wierzyciela egzekucyjnego wtargnie do lokalu, nie stanowi to stałego jej pobytu z zamiarem stałego przebywania (będącego generalnie przesłanką zameldowania) i nie uchyla zaistniałej wcześniej przesłanki wymeldowania (wyrok NSA z 6 lutego 2003 r., sygn. akt V SA 1398/02).

15 Na równi z dobrowolnością opuszczenia lokalu należy traktować te sytuacje, w których osoba nie może zgodnie z prawem lub na skutek okoliczności faktycznych dalej zamieszkiwać w miejscu, w którym była zameldowana (np. nakaz eksmisji, odbywanie kary pozbawienia wolności, nakaz opuszczenia lokalu, zakaz zbliżania się do członków rodziny). Chodzi tu o te wszystkie sytuacje, gdy opuszczenie miejsca pobytu stałego jest wynikiem wykonania prawomocnych wyroków sądów powszechnych bądź orzeczeń właściwych organów administracji publicznej. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostaje w tej sytuacji chęć odwołującego do ponownego zamieszkania w dotychczasowym miejscu zameldowania oraz poczucie pokrzywdzenia wyrokami sądów. Należy mieć przy tym na uwadze, że przepisy dotyczące zameldowania i wymeldowania mają charakter wyłącznie rejestrowy. O zameldowaniu przesądza stan faktyczny, polegający na rzeczywistym, legalnym zamieszkiwaniu danej osoby pod określonym adresem.

16 Wydany przez Sąd Okręgowy w G. Wydział II Cywilny Ośrodek Zamiejscowy w R. wyrok eksmisyjny jednoznacznie wskazuje na brak realnych oraz prawnych możliwości ponownego zamieszkania strony w przedmiotowym lokalu. Zatem wobec braku prawnej możliwości powrotu i ponownego zamieszkania strony w nieruchomości położonej przy ulicy [...] w P. brak jest jednocześnie możliwości ponownego zameldowania go na pobyt stały pod ww. adresem.

17 W osobistej skardze z 14 kwietnia 2020 r. strona (dalej: skarżący) podnosi, że został okradziony z całego majątku przez żonę. Rodzina zrobiła z niego pijaka i bandytę. Wymieniono zamki w drzwiach, aby go nie wpuścić do domu. Podaje także, że Sąd Apelacyjny w K. wstrzymał wykonanie wyroku w części dotyczącej eksmisji do prawomocnego zakończenia postępowania karnego. Mimo tego Komornik nie wstrzymał eksmisji. Stwierdził, że jest już za późno i go to nie interesuje.

18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

19 Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zachodziły podstawy do wydania decyzji odmawiającej zameldowania skarżącego na pobyt stały w domu położonym przy ulicy [...] w P.

20 Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1397, dalej: ustawa) pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania.

21 Skarżący, dokonując zgłoszenia pobytu stałego pismem z 29 lipca 2019 r (k. 24 akt administracyjnych), jako adres nowego miejsca pobytu stałego wskazał adres przedmiotowego lokalu, co wzbudziło wątpliwości, który wydaną kilka miesięcy wcześniej decyzją z [...] r. nr [...] dokonał wymeldowania skarżącego z tegoż lokalu w związku z prawomocnym wyrokiem eksmisyjnym.

22 Jeżeli dane zgłoszone do zameldowania lub wymeldowania budzą wątpliwości o zameldowaniu lub wymeldowaniu rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej (art. 31 ust. 1 ustawy).

23 Istnienie prawomocnego wyroku, nakazującego eksmisję skarżącego z domu z powodu znęcania się nad żoną, mimo tego że nadal pozostaje jego współwłaścicielem, powoduje, że nie zachodzi przesłanka zameldowania określona w art. 25 ust. ustawy. O zamieszkaniu w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem (corpus) z zamiarem stałego przebywania (animus) można mówić jedynie wtedy, gdy sam pobyt jak i zamiar stałego pobytu są zgodne z prawem (są legalne). Nawet gdyby w domu tym nielegalnie mieszkał z zamiarem stałego przebywania, mimo wyroku eksmisyjnego, to i tak nie można byłoby uznać, że przesłanka zameldowania na pobyt stały jest spełniona.

24 Wobec tego odmowa zameldowania znajduje pełne uzasadnienie.

25 Nie ma przy tym większego znaczenia to, że faktycznie w domu tym skarżący nie mieszka. Bez znaczenia dla rozpatrywanej sprawy pozostaje również i to, że nadal jest współwłaścicielem domu, trwający proces rozwodowy oraz jego konflikt z żoną ( i rodziną, jak należy sądzić z treści odwołania).

26 W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.