Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 września 2015 r., I SA/Gd 569/15

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 września 2015 r., I SA/Gd 569/15

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Zalewska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 września 2015 r. sprawy ze skargi M. E. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. 1. uchyla zaskarżoną indywidualną interpretację; 2. zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 457(czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

2 Pani M. E. złożyła w dniu 29 września 2014 r. wniosek o udzielenie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania środków pieniężnych przeznaczonych na zaspokojenie rodziny.

3 We wniosku przedstawiła następujący stan faktyczny:

4 Wnioskodawczyni zawarła z mężem w czerwcu 2008 r. umowę majątkową,

5 na mocy której powstał między nimi ustrój rozdzielności majątkowej. Z uwagi

6 na znaczną dysproporcję między dochodami wnioskodawczyni i jej współmałżonka, wykonującego w latach podatkowych 2008-2009 pracę za granicą (w Norwegii) mąż wnioskodawczyni każdego miesiąca przekazywał na jej osobisty rachunek bankowy stałe kwoty:

7 - w 2008 r. była to comiesięczna kwota 4000 zł na jej utrzymanie oraz 1000 zł tytułem dobrowolnych świadczeń alimentacyjnych na rzecz dzieci,

8 - w 2009 r. kwoty te wynosiły odpowiednio 6000 zł oraz 1500 zł.

9 Powyższe wpłaty przeznaczone były na bieżące wydatki, związane

10 z utrzymaniem domu oraz dwójki małoletnich dzieci. Małżonek partycypował

11 w ten sposób zgodnie z postanowieniami art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w kosztach utrzymania rodziny.

12 W latach podatkowych objętych wnioskiem na utrzymaniu wnioskodawczyni oraz jej małżonka pozostawała dwójka małoletnich dzieci, w wieku od 4 do 9 lat.

13 W 2008 r. wnioskodawczyni nie była w stanie partycypować w kosztach związanych z zaspokajaniem potrzeb rodziny, ponieważ nie osiągała przychodów, natomiast

14 w 2009 r. osiągnęła przychód z działalności prowadzonej na własne nazwisko

15 w kwocie 12.908,28 zł, co biorąc pod uwagę potrzeby rodziny, stanowiło znikomą kwotę. Wnioskodawczyni przyczynia się jednak do utrzymania rodziny według swoich możliwości majątkowych, przeznaczając na ten cel własne dochody i wykonując osobistą pracę na rzecz wspólnego gospodarstwa domowego.

16 Wnioskodawczyni wyjaśniła, że wspólnie z współmałżonkiem prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, zamieszkując obecnie razem, w czasie pobytów męża wnioskodawczyni w Polsce, w domu jednorodzinnym, którego jest właścicielem. Miesięczną kwotę przekazywaną od męża w latach 2008-2009, Wnioskodawczyni wydatkowała na opłaty związane z utrzymaniem mieszkania, które wówczas wynajmowała wraz z mężem oraz dziećmi, oraz na żywność, artykuły chemiczne i kosmetyczne, odzież, koszty leczenia, koszty związane z rozwojem, wychowaniem oraz wykształceniem dzieci, a także przedmioty gospodarstwa domowego itp., które służyły zaspokajaniu uzasadnionych potrzeb obojga małżonków oraz ich dwójki dzieci przy zachowaniu równej stopy życiowej.

17 W związku z powyższym wnioskodawczyni zadała następujące pytanie:

18 czy przekazywane na osobisty rachunek bankowy wnioskodawczyni przez jej małżonka kwoty wydatkowane na utrzymanie rodziny podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

19 Zdaniem wnioskodawczyni, kwoty przekazywane każdego miesiąca na jej rachunek osobisty przez męża, z którym pozostaje w ustroju rozdzielności majątkowej nie podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ są to pieniądze wydatkowane na utrzymanie całej rodziny, którą tworzy z małżonkiem, tak w części odpowiadającej świadczeniu na jej rzecz,

20 jak i w części odpowiadającej świadczeniom na rzecz małoletnich dzieci.

21 Okoliczność, że środki te przeznaczane są na wspólne gospodarstwo domowe, z którego korzysta zarówno wnioskodawczyni, jak i jej małżonek wyklucza zaś uznanie ich za jej dochód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

22 Przywołując treść przepisu art. 9 ust, 1 i ust. 1a, art. 10 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361

23 ze zm.) wnioskodawczyni wskazała, że podstawową zasadą podatku dochodowego od osób fizycznych jest zasada powszechności opodatkowania, która wynika z treści art. 9 ust. 1 ustawy, stanowiącego, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych

24 w art. 21, 52, 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. W nawiązaniu do tej zasady ustawodawca stanowi, że przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń (art. 11 ust. 1 ww. ustawy). Kolejne przepisy normują zasady określania wartości otrzymanych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

25 Zdaniem wnioskodawczyni trudno jednak uznać, że osoba otrzymująca środki na utrzymanie rodziny, od współmałżonka uzyskuje z tego tytułu dochód

26 w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Środki te zostają bowiem przeznaczone na wspólne gospodarstwo domowe, z którego korzysta także współmałżonek.

27 Wnioskodawczym nadmieniła, że zgodnie z art. 27 Kodeksu rodzinnego

28 i opiekuńczego oboje małżonkowie obowiązani są, każdy według swych sił

29 oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi może polegać także, w całości lub w części, na osobistych staraniach

30 o wychowanie dzieci i na pracy we wspólnym gospodarstwie domowym. Ponadto zgodnie z art. 28 z indeksem 1 przywołanego Kodeksu, jeżeli prawo domieszkania przysługuje jednemu małżonkowi, drugi małżonek jest uprawniony do korzystania

31 z tego mieszkania w celu zaspokojenia potrzeb rodziny. Przepis ten stosuje się odpowiednio do przedmiotów urządzenia domowego.

32 Na istnienie wskazanych zobowiązań i uprawnień małżonków, zdaniem wnioskodawczyni, nie ma wpływu rodzaj ustroju majątkowego, jaki między nimi obowiązuje. Skoro zatem jej małżonek realizuje swoje zobowiązanie wynikające

33 z faktu zawarcia związku małżeńskiego poprzez przekazywanie na jej rachunek osobisty miesięcznej kwoty z przeznaczeniem na pokrywanie bieżących wydatków związanych z utrzymaniem rodziny, z których de facto sam korzysta, nie sposób uznać, że kwota ta stanowi dochód wnioskodawczyni.

34 W opinii wnioskodawczyni, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa,

35 na rodzicach ciąży obowiązek alimentacyjny względem dziecka, jeżeli nie jest ono

36 w stanie utrzymać się samodzielnie, a dochody z majątku dziecka nie wystarczają

37 na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania lub dziecko jest w stanie utrzymać się samodzielnie, ale znajduje się w niedostatku. Świadczenia alimentacyjne mogą być spełniane dobrowolnie. Wnioskodawczyni podkreśliła,

38 że mąż dobrowolnie wpłacał na rzecz dzieci comiesięczną kwotę w wysokości 1000 zł w 2008 r. oraz comiesięczną kwotę w wysokości 1500 zł w 2009 r.

39 W ocenie wnioskodawczyni, zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 pkt 127 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie ma wątpliwości,

40 że powyższe kwoty nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

41 Dyrektor Izby Skarbowej, działający jako organ upoważniony do wydania interpretacji podatkowej w imieniu Ministra Finansów, w interpretacji indywidualnej z dnia 22 grudnia 2014 r. uznał stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe.

42 W uzasadnieniu przywołując m. in. na treść art. 9 ust. 1, art. 11 ust. 1, art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych Dyrektor wyjaśnił,

43 że alimenty, co do zasady, stanowią przychód w rozumieniu art. 20 ust. 1 ustawy

44 o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednakże nie wszystkie tego typu świadczenia podlegają opodatkowaniu. Zgodnie bowiem z art. 21 ust. 1 pkt 127

45 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2008 r., wolne

46 od podatku dochodowego są alimenty:

47 na rzecz dzieci, które nie ukończyły 25 roku życia, oraz dzieci bez względu

48 na wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymują zasiłek pielęgnacyjny,

49 na rzecz innych osób niż wymienione w lit. a), otrzymane na podstawie wyroku sądu lub ugody sądowej, do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie 700 zł.

50 Natomiast z dniem 1 stycznia 2009 r. art. 21 ust. 1 pkt 127 lit. a) ustawy nadano nowe brzmienie, w myśl którego wolne od podatku dochodowego są alimenty na rzecz dzieci, które nie ukończyły 25 roku życia, oraz dzieci bez względu na wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymują zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną.

51 Zwrot "alimenty", którego ustawodawca użył w treści art. 21 ust. 1 pkt 127 określając zakres przedmiotowy omawianego zwolnienia podatkowego, nie podlega dalszemu doprecyzowaniu w treści wskazanego przepisu. W rezultacie, przy pomocy wykładni rozstrzygnąć należy, czy powinno się rozumieć je w sposób wąski, wyłącznie przez pryzmat świadczeń alimentacyjnych o których mowa w art. 128

52 i nast. ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, czy też dopuszczalne jest szersze jego rozumienie, jako ogółu świadczeń o charakterze alimentacyjnym.

53 Dyrektor podkreślił, że wszelkie zwolnienia podatkowe są odstępstwem

54 od zasady powszechności opodatkowania, a przepisy dotyczące zwolnień powinny być interpretowane ściśle, zgodnie przede wszystkim z ich wykładnią językową. Wykluczone jest w tym przypadku zarówno stosowanie wykładni rozszerzającej

55 jak i zawężającej.

56 Zdaniem Dyrektora nie ulega wątpliwości, że pomiędzy obowiązkiem ustanowionym w art. 27 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy a obowiązkiem alimentacyjnym określonym w art. 128 i nast. ww. ustawy istnieje podobieństwo.

57 O tożsamości obu omawianych obowiązków jednak nie może być mowy.

58 Jakkolwiek świadczenie na zaspokojenie potrzeb rodziny może spełniać podobne cele, co świadczenie alimentacyjne, fakt ów nie upoważnia do formułowania tezy, że pomiędzy małżonkami - w czasie trwania małżeństwa - istnieje obowiązek alimentacyjny w ścisłym rozumieniu tego słowa. Obowiązek alimentacyjny dotyczy bowiem byłych małżonków oraz potrzeb "uprawnionego" (nie "rodziny") i zależy

59 od winy oraz istnienia niedostatku (art. 133 § 1 i 2 ustawy Kodeks rodzinny

60 i opiekuńczy). Z punktu widzenia art. 27 ww. ustawy żadna z tych przesłanek nie ma znaczenia. Podłożem istnienia obowiązku łożenia świadczeń na potrzeby rodziny jest bowiem małżeństwo, jego trwanie, funkcjonowanie oraz potrzeby. Obowiązek ten powstaje z chwilą zawarcia związku małżeńskiego i trwa do czasu jego ustania - rozwiązania lub unieważnienia.

61 Obowiązek ustanowiony w art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ustaje także po orzeczeniu separacji małżonków; orzekając separację, sąd - zgodnie

62 z art. 613 § 1 Kodeksu - stosuje art. 58 Kodeksu, a więc w szczególności rozstrzyga o obowiązku ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania dziecka, pomijając obowiązki między małżonkami. Skoro do obowiązków sądu orzekającego rozwód albo separację należy orzeczenie tylko o alimentach na rzecz dziecka, to należy uznać, że obowiązek wynikający z art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, także obejmujący interesy dziecka, wygasa.

63 Należy w związku z tym przyjąć, że nawet jeżeli sądy zasądzając

64 na podstawie art. 27 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, korzystają

65 w uzasadnieniach swoich orzeczeń ze słów takich jak "alimenty" czy "charakter alimentacyjny" posługują się w tym kontekście pewnym umownie przyjętym skrótem myślowym.

66 Pomimo faktu, że świadczenie na zaspokojenie potrzeb rodziny bez wątpienia jest świadczeniem o charakterze alimentacyjnym, nie można twierdzić, iż stanowi ono "alimenty" w rozumieniu art. 128 i nast. ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Mimo że obie instytucje pełnią w obrocie prawnym zbliżone funkcje, wykazane w toku dotychczasowej argumentacji istniejące pomiędzy nimi różnice sprawiają,

67 iż nie można mówić o ich tożsamości.

68 W świetle powyższego należy zatem podzielić stanowisko, zgodnie z którym obowiązek z art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie jest obowiązkiem alimentacyjnym. Stosunek alimentacyjny jest stosunkiem obligacyjnym, a w trakcie trwania małżeństwa żadne z małżonków nie jest wobec siebie wierzycielem ani dłużnikiem. Dostarczanie środków utrzymania stanowi jeden ze sposobów współdziałania w celu zaspokajania potrzeb rodziny. Przepisy przytoczonego artykułu nie mogą być zmienione w drodze umowy, tymczasem zgodnie z poglądem orzecznictwa dopuszczalne są umowy dotyczące obowiązku alimentacyjnego. Celem art. 27 k.r.o. jest zapewnienie równej stopy życiowej wszystkim członkom rodziny, zaś określenie wskazanego w nim obowiązku jako obowiązku alimentacyjnego stanowi użyteczny skrót myślowy. W trakcie trwania małżeństwa nie istnieje zatem między małżonkami obowiązek alimentacyjny.

69 Również literalna interpretacja przepisów art. 2 ust. 1 pkt 7 oraz art. 21 ust. 1 pkt 127 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych prowadzi, zdaniem organu, do wniosku, że ustawodawca w bezpośredni sposób rozgranicza od siebie oba omawiane świadczenia. Gdyby bowiem intencją prawodawcy było objęcie omawianym zwolnieniem środków łożonych na zaspokojenie potrzeb rodziny,

70 z pewnością odpowiednie sformułowanie, istniejące w treści pierwszego z tych przepisów, znalazłoby się również w treści drugiego z nich.

71 W konsekwencji Dyrektor uznał, że otrzymywane przez wnioskodawczynię środki na zaspokojenie potrzeb rodziny, nawet jeśli zostały podzielone na część przeznaczoną na jej utrzymanie oraz część stanowiącą "dobrowolne świadczenia alimentacyjne na rzecz dzieci", nie korzystają ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 21 ust 1 pkt 127 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

72 Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy, jej przepisów nie stosuje

73 do świadczeń na zaspokojenie potrzeb rodziny, o których mowa w art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, objętych wspólnością majątkową małżeńską.

74 Z literalnego brzmienia powołanego przepisu wynika zatem, iż wyłączeniu spod działania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegają wyłącznie świadczenia na zaspokojenie potrzeb rodziny, o których mowa w art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, objętych wspólnością majątkową małżeńską.

75 W przypadku rozdzielności majątkowej środki pieniężne są przekazywane

76 z odrębnego majątku męża do majątku żony, a zatem stanowić będą przychód podlegający opodatkowaniu. Wnioskodawczyni w złożonym wniosku wskazała, że w czerwcu 2008 r. zawarła z mężem umowę majątkową, na mocy której powstał między nimi ustrój rozdzielności majątkowej.

77 Organ przyjął, że świadczenia z art. 27 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy uzyskane przez wnioskodawczynię od małżonka, z którym pozostaje w rozdzielności majątkowej, stanowią dla niej przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10

78 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegający opodatkowaniu według skali podatkowej zgodnie z art. 27 ust. 1 ww. ustawy.

79 Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem pani M. E. wezwała Dyrektora Izby Skarbowej do usunięcia naruszenia prawa.

80 W piśmie z dnia 9 lutego 2015 r., stanowiącym odpowiedź

81 na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, Dyrektor Izby Skarbowej

82 stwierdził brak podstaw do zmiany powyższej indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej stosowania art. 9a ustawy

83 o podatku dochodowym od osób prawnych.

84 W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pani M. E. wniosła o uchylenie interpretacji indywidualnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej interpretacji zarzuciła naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 1 pkt 127 lit. a)

85 oraz art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym

86 od osób fizycznych poprzez dokonanie jego błędnej interpretacji.

87 W ocenie skarżącej specyfikacja źródeł przychodów, z których dochód podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym, została ujęta w art. 10 ustawy

88 o podatku dochodowym od osób fizycznych.

89 Otrzymywane przez skarżącą kwoty przeznaczane były w zdecydowanej części na utrzymanie domu zamieszkiwanego wspólnie przez nią wraz z dziećmi

90 i mężem, a wcześniej na wynajem mieszkania, jak również na utrzymanie rodziny

91 (w tym małoletnich dzieci). Zdaniem skarżącej, organ całkowicie jednak pomija ten fakt w wydanej interpretacji i skupia się wyłącznie na aspekcie rozdzielności majątkowej pomiędzy małżonkami, uzasadniając tym konieczność opodatkowania otrzymywanych przez nią świadczeń pieniężnych.

92 Tymczasem, zgodnie z art. 281 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, jeżeli prawo do mieszkania przysługuje jednemu małżonkowi, drugi małżonek jest uprawniony do korzystania z tego mieszkania w celu zaspokojenia potrzeb rodziny. To samo tyczy się przedmiotów urządzenia domowego. Zatem, trudno zgodzić się

93 ze stanowiskiem organu, iż opodatkowaniu podlegają de facto środki przekazywane przez męża także na jego własne potrzeby. Skutkowałoby to bowiem opodatkowaniem środków przekazanych de facto na potrzeby własne i rodzinne. Zaznaczenia wymaga fakt, iż stosunki majątkowe między małżonkami pozostają

94 bez znaczenia dla oceny opodatkowania takich kwot. Oznacza to, że także

95 w przedmiotowym stanie faktycznym i prawnym tj. przy rozdzielności majątkowej

96 nie można opodatkować kwot przekazywanych z tego tytułu.

97 Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżąca przywołała interpretacje podatkowe wydane w podobnych sprawach.

98 Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko jak w zaskarżonej interpretacji podatkowej.

99 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

100 Sąd administracyjny w graniach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych orzeczeń z prawem.

101 Prowadzony na gruncie przepisów prawa podatkowego spór dotyczący interpretacji art. 21 ust. 1 pkt 127 lit. a oraz art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w kontekście art. 2 ust. 1 pkt 7 tej ustawy, zgodnie z którym przepisów nie stosuje się do świadczeń na zaspokojenie potrzeb rodziny,

102 o których mowa w art. 27 Kodeksu rodzinnego, objętych wspólnością małżeńską.

103 Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 127 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zwolnione od podatku są alimenty na rzecz dzieci, które nie ukończyły 25 roku życia oraz dzieci bez względu na wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymują zasiłek (dodatek pielęgnacyjny lub rentę rodzinną) oraz na rzecz innych osób niż wyżej wymienione otrzymane na podstawie wyroku sądu lub ugody sądowej, do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie 700 zł.

104 W stanie faktycznym opisanym we wniosku o indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego skarżąca jednoznacznie wskazała, że w czerwcu 2008 r. zawarła z mężem umowę majątkową ustanawiająca ustrój rozdzielności majątkowej.

105 W niniejszej sprawie strona skarżąca we wniosku złożonym w dniu 29 września 2014 r. jednoznacznie wskazała, że zarówno w 2008 r., jak i 2009 r. otrzymywała od męża, w czasie trwania związku małżeńskiego, po zawarciu

106 w czerwcu 2008 r. umowy majątkowej ustanawiającej ustrój rozdzielności ustawowej, kwoty na utrzymanie wnioskodawczyni oraz kwoty tytułem dobrowolnych świadczeń alimentacyjnych na dzieci. Jednoznaczna informacja w tym zakresie nie może być pominięta mimo stwierdzenia w dalszej części opisu stanu faktycznego,

107 że "małżonek partycypował w ten sposób zgodnie z postanowieniami art. 27 k.r. i o. w kosztach utrzymania rodziny". W ocenie Sądu analiza prawna wymaga uwzględnienia odrębnego reżimu, któremu podlegają świadczone na rzecz dzieci kwoty odpowiednio łącznie po 1000 zł miesięcznie w 2008 r. (uwzględniając okres płatności wynikający z umowy z czerwca 2008 r. o ustanowieniu rozdzielności majątkowej) oraz po 1500 zł miesięcznie w 2009 r.

108 Zgodnie ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego prezentowanym

109 w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 marca 2012 r., sygn. K 27/08 w sprawie

110 w przedmiocie zgodności z Konstytucją art. 21 ust. 1 pkt 127 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu wówczas obowiązującym istotne znaczenie w regulowaniu stosunków rodzinnych ma ugoda, gdyż zgodnie z art. 10 K.p.c. sąd na każdym etapie postępowania ma obowiązek dążenia do ugodowego załatwienia sprawy. Trybunał Konstytucyjny w powołanym wyroku zwrócił również uwagę na zasadnicze znaczenie wynikającej z art. 32 Konstytucji zasady równości wobec prawa, nakazującej identyczne traktowanie podmiotów znajdujących się

111 w takiej samej lub podobnej sytuacji prawnie relewantnej. Wyjaśniono, że równe traktowanie oznacza traktowanie według jednakowej miary, bez zróżnicowań dyskryminacyjnych lub faworyzacyjnych.

112 Sąd rozpoznający niniejsza sprawę podziela pogląd aprobowany w wyżej powołanym wyroku Trybunału Konstytucyjnego, że obowiązek wzajemnego wspierania się członków rodziny, znajdujący wyraz w odpowiednim ukształtowaniu obowiązku alimentacyjnego, stanowi jedno z podstawowych założeń polskiego prawa rodzinnego. Zgodnie z art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny

113 i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59, ze zm.; dalej: k.r.o.). "Obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo". Wskazany obowiązek wynika także z regulacji art. 23 i art. 27 k.r.o., które stanowią,

114 że małżonkowie są zobowiązani do współdziałania dla dobra rodziny

115 oraz zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli oraz, co istotne, do wzajemnej pomocy. Treścią obowiązku alimentacyjnego jest więc dostarczenie uprawnionemu środków utrzymania, a tym samym zaspokojenie jego bieżących potrzeb (zob. J. Ignaczewski, Obowiązek alimentacyjny po nowelizacji. Art. 128-1441 KRO. Komentarz, Warszawa 2009, s. 14). W literaturze podkreśla się rolę prawa alimentacyjnego: "Mocne uzasadnienie aksjologiczne obowiązków alimentacyjnych oraz ich doniosłe znaczenie zarówno dla losów jednostek, jak i funkcjonowania społeczeństwa, jest powodem, dla którego powstają one z mocy prawa,

116 a ich istnienie i zakres regulują normy bezwzględnie obowiązujące,

117 które nie pozwalają stronom na swobodne kształtowanie treści łączącego ich stosunku prawnego. Wskazują też tego spośród członków rodziny,

118 który zobowiązany jest do łożenia na utrzymanie osoby uprawnionej, oraz określają reguły powstania obowiązku osób zobowiązanych w dalszej kolejności. Orzeczenie sądu w sprawie o alimenty nie kreuje więc tego obowiązku, lecz konkretyzuje

119 go, wskazując strony stosunku alimentacyjnoprawnego, jego zakres i sposób realizacji" (M. Andrzejewski, Komentarz do art. 128, [w:] Kodeks rodzinny

120 i opiekuńczy. Komentarz, red. H. Dolecki i T. Sokołowski, Warszawa 2010, s. 731). Obowiązek alimentacyjny ma charakter bezwzględny i wobec tego strony nie mogą znieść tego obowiązku w formie zawarcia umowy. Wypełnianie obowiązku alimentacyjnego może przybrać postać zarówno świadczeń dobrowolnych, jak i może być następstwem dochodzenia ich przed sądem. Uprawniony i zobowiązany

121 do alimentacji mogą w szczególności ustalić rodzaj i zakres świadczenia w umowie zawartej na zasadach ogólnych, w ugodzie zawartej przed mediatorem (art. 4452

122 w związku z art. 18315 k.p.c.) w toku posiedzenia pojednawczego (art. 184 k.p.c.), wreszcie w trybie procesowym przed sądem (zob. wyrok NSA z 14 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 1195/07, Lex nr 470175), przy czym sądowe ustalenie alimentów powinno należeć do ostateczności.

123 Podkreślić należy, że świadczenie ma charakter alimentacyjny zarówno

124 w sytuacji realizacji obowiązku na podstawie art. 128 i nast. k. r. i o., jak również

125 art. 27 k. r. i o.

126 Przedstawiony przez skarżącą opis stanu faktycznego oraz zadane

127 przez skarżącą pytanie wyznacza zakres kognicji organu w sprawach z wniosków

128 o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego.

129 W niniejszej sprawie należy dostrzec, że na rachunek skarżącej wpływały należności wynikające z dwóch odrębnych, opisanych we wniosku, tytułów prawnych.

130 W ocenie Sądu zasadny jest zarzut naruszenia art. 127 § 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w odniesieniu do świadczeń otrzymywanych jako należności alimentacyjne na rzecz dzieci. Porozumienie między małżonkami, zawarte w czasie trwania związku małżeńskiego, realizowane

131 po ustaniu wspólności ustawowej małżeńskiej w związku z zawarciem umowy

132 o rozdzielności majątkowej doprowadziło do ustalenia kwoty partycypowania

133 przez ojca w kosztach utrzymania małoletnich dzieci. Zgodnie z powołanym przepisem należności alimentacyjne będące przychodami z "innych źródeł", służące wypełnieniu obowiązku rodzica dostarczania małoletnim dzieciom środków utrzymania korzystają ze zwolnienia z podatku dochodowego. Ponownie rozpoznając sprawę organy uwzględnią w stanowisku interpretacyjnym prawne podstawy zwolnienia od podatku świadczeń alimentacyjnych uzyskanych w 2008 r. i w 2009 r. odpowiednio w kwotach 1000 i 1500 złotych, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 127 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

134 W pozostałym zakresie skarga nie jest uzasadniona. Z podanego stanu faktycznego wynika, że pozostałe należności wpływające na rachunek skarżącej były kwotami świadczonymi na utrzymanie wnioskodawczyni. W ocenie Sądu wypłaty stanowiły świadczenie alimentacyjne męża skarżącej na jej rzecz. W niniejszej sprawie nie jest sporne, że powyższe nie przesądza o możliwości uznania wyłączenia przedmiotowego od podatku na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy. Wskazany przez skarżącą jako podstawa prawna przepis art. 27 k.r. i o. uzasadnia zastosowanie art. 2 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jedynie w sytuacji, gdy świadczenia na potrzebę rodziny są objęte wspólnością ustawowa małżeńską. Wydatkowanie przez skarżącą środków przekazywanych

135 na jej utrzymanie po zniesieniu wspólności ustawowej małżeńskiej na cele rodziny nie daje podstaw do uznania, aby źródło przychodu podlegało wyłączeniu. Argumenty skargi dotyczą ponoszenia bieżących wydatków związanych

136 z utrzymaniem domu i dwójki małoletnich dzieci oraz prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego z mężem, jedynie czasowo zatrudnionym w Norwegii. Twierdzenie, że opodatkowane zostały środki przekazane przez męża skarżącej

137 na jego własne potrzeby nie jest uzasadnione, albowiem z opisu stanu faktycznego wynika, że środki były przeznaczone na utrzymanie wnioskodawczyni. Z wniosku

138 o interpretację wynika również, że małżonkowie i dzieci zamieszkują w domu jednorodzinnym, którego właścicielem jest skarżąca.

139 Sposób wydatkowania przez skarżącą przekazanych na jej rzecz środków

140 na utrzymanie nie wpływa na ocenę źródła przychodów, które spełnia kryterium przychodów z innych źródeł w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W szczególności należy zwrócić uwagę, że świadczenia na rzecz skarżącej nie podlegają zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 127 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, albowiem zostały ustalone przez małżonków w trybie innym niż warunkujący zwolnienie wyrok sądu lub ugoda sądowa. Przychody z tytułu alimentów stanowią przychody "z innych źródeł" (por. "Podatek dochodowy od osób fizycznych. Komentarz" pod redakcją J. Marciniuka, Podatkowe komentarze BECKA, Warszawa 2014, s. 232).

141 Z tych względów, uznając we wskazanym zakresie skargę za uzasadnioną Sąd na mocy art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd uchylił zaskarżoną interpretację. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 wskazanej ustawy.