Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 listopada 2018 r., III SA/Gd 650/18
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 listopada 2018 r., III SA/Gd 650/18
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.), Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu do ewidencji lekarzy uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich osób kierujących pojazdami oddala skargę.
Uzasadnienie
2 Wnioskiem z dnia 3 stycznia 2018 r. skierowanym do Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w G. A. S. zwrócił się o wpis do ewidencji lekarzy uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich osób kierujących pojazdami.
3 Pismem z dnia 19 stycznia 2018 r. A. S. został wezwany do przedłożenia dokumentów potwierdzających specjalizację w zakresie medycyny transportu lub medycyny pracy albo inną specjalizację i dodatkowe szkolenie określone w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
4 W odpowiedzi wnioskodawca w dniu 6 lutego 2018 r. przedłożył zaświadczenie z dnia 25 lutego 2000 r. wydane przez Dyrektora Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G. stwierdzające, że wnioskodawca uzyskał dodatkowe kwalifikacje wymagane do nabycia uprawnień do przeprowadzania badań lekarskich oraz wydawania orzeczeń lekarskich, o których mowa w art. 122 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym.
5 Pismem z dnia 13 lutego 2018 r. wnioskodawca został poinformowany, że przedłożone zaświadczenie nie potwierdza spełnienia przez wnioskodawcę warunku dodatkowego szkolenia określonego w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, to jest w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 250 ze zm.). We wskazanym rozporządzeniu określono dodatkowe kwalifikacje, o których mowa w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o kierujących pojazdami (wymóg posiadania innej specjalizacji i dodatkowego szkolenia określonego w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami), podmioty uprawnione do przeprowadzania szkoleń lekarzy w zakresie badań kierowców oraz ramowy program szkolenia.
6 W piśmie z dnia 26 lutego 2018 r. wnioskodawca wskazał, że uwadze organu uszło, że zgodnie z art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących pojazdami osobę wpisaną w dniu wejścia w życie ustawy do rejestru uprawnionych lekarzy, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, uznaje się za spełniającą wymagania, o których mowa w art. 77 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy. Wnioskodawca wskazał, że przed wejściem w życie ustawy o kierujących pojazdami był wpisany do rejestru uprawnionych lekarzy. Tym samym żądanie złożenia dokumentów celem wykazania spełnienia wymagań określonych w art. 77 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o kierujących pojazdami było bezprawne.
7 Decyzją z dnia 5 marca 2018 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 77 ust. 2 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 978 ze zm.) działający z upoważnienia Marszałka Województwa [...] p.o. Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy odmówił wpisania wnioskodawcy do wskazanej ewidencji.
8 W uzasadnieniu wydanej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że A. S. w następstwie prawomocnego skazania przez Sąd Rejonowy w G. wyrokiem z dnia 26 marca 2012 r. (sygn. akt[...]) został wykreślony z ewidencji lekarzy uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich osób kierujących pojazdami (decyzją Marszałka Województwa [...] z dnia 10 czerwca 2013 r. nr[...]).
9 Wniosek złożony w dniu 3 stycznia 2018 r. jest wnioskiem ponownym, co oznacza, że wnioskodawca winien spełnić wszystkie przesłanki warunkujące wpis do ewidencji określone w art. 77 ust. 1 obowiązującej ustawy o kierujących pojazdami. W sytuacji, gdy wnioskodawca nie posiada specjalizacji w zakresie medycyny transportu lub medycyny pracy winien legitymować się dodatkowym szkoleniem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami, to jest w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców. Zgromadzona w aktach administracyjnych dokumentacja potwierdza, że wnioskodawca posiada specjalizację w zakresie chorób wewnętrznych. Dokumentacja ta nie potwierdza zaś faktu odbycia przez wnioskodawcę szkolenia wymaganego przez art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o kierujących pojazdami.
10 Niespełnienie wskazanej przesłanki pozytywnej obligowało zatem organ pierwszej instancji do odmowy dokonania wpisu na podstawie art. 77 ust. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami. Organ pierwszej instancji wskazał przy tym, że w sprawie - z uwagi na uprzednie prawomocne skazanie i wykreślenie wnioskodawcy z ewidencji lekarzy uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich osób kierujących pojazdami - nie ma zastosowania art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących pojazdami, zgodnie z którym osobę wpisaną w dniu wejścia w życie ustawy do rejestru uprawnionych lekarzy, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, uznaje się za spełniającą wymagania, o których mowa w art. 77 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy.
11 W odwołaniu od wyżej wskazanej decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji A. S. podniósł, że w jego sprawie ma zastosowanie regulacja art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących pojazdami. W ocenie odwołującego istnienie wpisu dotyczącego jego osoby w rejestrze uprawnionych lekarzy, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym w dniu wejścia w życie ustawy o kierujących pojazdami oznacza, że odwołujący nie ma obowiązku legitymowania się dodatkowym szkoleniem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami.
12 Decyzją z dnia 4 czerwca 2018 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; dalej w skrócie jako "k.p.a.") w zw. z art. 77 ust. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami i § 12 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. utrzymało w mocy zakwestionowaną decyzję organu pierwszej instancji.
13 W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy przytoczył dotychczasowy przebieg postępowania oraz treść wydanych względem odwołującego rozstrzygnięć.
14 Organ odwoławczy wskazał następnie, że wniosek dnia 3 stycznia 2018 r. należy traktować jako złożony w warunkach obowiązującej ustawy o kierujących pojazdami. Co istotne, odwołujący decyzją z dnia 10 czerwca 2013 r. został wykreślony z ewidencji lekarzy uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich osób kierujących pojazdami. Wskazywany przez odwołującego przepis art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących pojazdami odnosi się wyłącznie do lekarzy, którzy w dniu wejścia w życie ustawy o kierujących pojazdami byli - tak jak odwołujący – wpisani do rejestru uprawnionych lekarzy prowadzonego przez wojewodę. Przepis ten nie może mieć zastosowania do osób wykreślonych z ewidencji po wejściu w życie przepisów ustawy o kierujących pojazdami. W związku z tym decyzja organ pierwszej instancji winna być uznana za prawidłową.
15 W skardze na powyższą decyzję organu odwoławczego skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. S. wnosząc o uchylenie wydanych w sprawie rozstrzygnięć podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego, to jest art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących pojazdami poprzez wadliwe przyjęcie, że skarżący nie spełnia wymogu przewidzianego w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o kierujących pojazdami pomimo tego, że skarżący był wpisany w dniu wejścia w życie tej ustawy do rejestru uprawnionych lekarzy, o którym mowa w art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym.
16 W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w kategoriach sytuacji krzywdzącej należy postrzegać sytuację zezwolenia na pozostawanie w ewidencji jedynie tych lekarzy, którzy trafili do niej w chwili wejścia w życie ustawy o kierujących pojazdami odmawiając wpisu lekarzom, którzy składają stosowny wniosek później, pomimo tego, że jedni i drudzy dysponują dokładnie takimi samymi kwalifikacjami i ukończyli dokładnie te same kursy upoważniające ich do wpisu do ówczesnego rejestru uprawnionych lekarzy. W ocenie skarżącego ratio legis rozwiązania przyjętego w art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących polega na zrównaniu wagi i prawnego znaczenia stosownych uprawnień uzyskanych przez lekarzy przed i po wejściu w życie ustawy o kierujących pojazdami. Skarżący legitymuje się dokładnie taką samą wiedzą i kwalifikacjami oraz dokumentującymi ją zaświadczeniami co szereg innych lekarzy aktualnie znajdujących się w ewidencji lekarzy uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich osób kierujących pojazdami. Celem wprowadzenia wymogu określonego w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o kierujących pojazdami było w ocenie skarżącego dopuszczenie do wpisu do ewidencji lekarzy uprawnionych jedynie lekarzy posiadających odpowiednią wiedzę, udokumentowaną odpowiednim zaświadczeniem. Przy czym ustawodawca mocą art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących pojazdami przyjął, że kwalifikacje wymagane w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) tej ustawy spełniają również lekarze wpisani w dniu wejścia w życie ustawy do istniejącego przed tą datą rejestru. Lekarze ci w czasie obowiązywania ustawy o kierujących pojazdami nigdy tego przymiotu nie utracili. W szczególności ustawodawca nie wymaga od nich dodatkowych szkoleń określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami. Podobnie należy postrzegać sytuację skarżącego, który nigdy nie przestał - na mocy art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących pojazdami - spełniać wymogu określonego w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) tej ustawy.
17 W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. wniosło o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego wcześniejszego stanowiska.
18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. zważył, co następuje:
19 Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
20 Na wstępie wskazać należy, iż sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 powołanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
21 Zatem ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania administracyjnego. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej w skrócie jako "p.p.s.a."). Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
22 Kontrola wydanych w sprawie rozstrzygnięć prowadzi do uznania, że skargę należało oddalić albowiem zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji są zgodne z przepisami prawa.
23 Sąd podziela w pełnej rozciągłości argumentację organów orzekających ukierunkowaną na wskazanie, że w realiach rozpatrywanej sprawy regulacja zawarta w przepisie przejściowym jakim jest art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących pojazdami nie może mieć zastosowania w stosunku do osoby skarżącego.
24 Należy mieć na uwadze, że przepis ten został umieszczony w Rozdziale 20 ustawy o kierujących pojazdami zatytułowanym "Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe". Istota wskazanej regulacji, wobec określenia w treści art. 77 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami wymagań warunkujących uzyskanie wpisu do ewidencji lekarzy uprawnionych, sprowadza się - co Sąd podkreśla - wyłącznie do przejściowego określenia sytuacji prawnej osób, które w momencie wejścia w życie ustawy o kierujących pojazdami (w dniu 19 stycznia 2013 r.) były wpisane do rejestru uprawnionych lekarzy, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Innymi słowy, regulacja ta wskazuje czy osoby wpisane do powyższego rejestru przed dniem 19 stycznia 2013 r. mogą nadal wykonywać swoje uprawnienia w realiach określonych wymogami wynikającymi z nowej regulacji prawnej (to jest ustawy o kierujących pojazdami).
25 Skarżący zdaje się nie dostrzegać, że w dacie orzekania przez organy (a zatem już w okresie obowiązywania ustawy o kierujących pojazdami) regulacja ta - względem osoby wnioskującej o wpisanie do ewidencji - nie może być zastosowana w kontekście braku obowiązku spełnienia wymagania określonego w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o kierujących pojazdami. Skarżący w następstwie prawomocnego skazania przez Sąd Rejonowy G. został bowiem z ewidencji lekarzy uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich skreślony. Wydanie takiego rozstrzygnięcia z oczywistych względów rzutuje na obecne uprawnienia skarżącego w ten sposób, że skarżący znajduje się w odmiennej sytuacji od osób, które wcześniej zostały wpisane do rejestru uprawnionych lekarzy, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym i w oparciu o przepis art. 130 ust. 9 ustawy o kierujących pojazdami nie musiały (w dniu wejścia w życie ustawy o kierujących pojazdami i później) legitymować się spełnieniem wymagań określonych w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o kierujących pojazdami przy założeniu, że z ewidencji nie zostały skreślone.
26 Zapatrywanie to jest uzasadnione zważywszy, że zgodnie z art. 130 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami rejestr uprawnionych lekarzy, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym został przekształcony w ewidencję, o której mowa w art. 77 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami z dniem wejścia tej ustawy w życie, to jest z dniem 19 stycznia 2013 r. Jeżeli zatem określona osoba była wpisana do rejestru uprawnionych lekarzy, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym i po przekształceniu rejestru w ewidencję nie została z ewidencji z jakichkolwiek powodów skreślona nie musi legitymować się wymaganiem określonym w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o kierujących pojazdami.
27 W przypadku skarżącego zachodzi sytuacja odmienna, co jest nie tyle konsekwencją uznania, że skarżący nie posiada dostatecznej wiedzy lekarskiej aby być wpisanym do istniejącej ewidencji lecz konsekwencją wcześniejszego skreślenia z ewidencji lekarzy uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich stanowiącej następstwo prawomocnego skazania.
28 Tym samym ponowny wpis do ewidencji skarżący może uzyskać jedynie po kumulatywnym spełnieniu wszystkich przesłanek określonych w art. 77 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami.
29 W sytuacji, gdy wnioskodawca nie posiada specjalizacji w zakresie medycyny transportu lub medycyny pracy (a to wynika ze zgromadzonego w aktach materiału dowodowego) winien legitymować się dodatkowym szkoleniem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami, to jest w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 250 ze zm.). Zgromadzona w aktach administracyjnych dokumentacja potwierdza, że wnioskodawca posiada specjalizację w zakresie chorób wewnętrznych. Dokumentacja ta nie potwierdza zaś faktu odbycia przez wnioskodawcę szkolenia wymaganego przez art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. b) tej ustawy.
30 Niespełnienie wskazanej przesłanki pozytywnej obligowało organy orzekające do odmowy dokonania wpisu na podstawie art. 77 ust. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami. Zauważyć bowiem należy, że ustawodawca przesłanki warunkujące wpis do ewidencji lekarzy uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich osób kierujących pojazdami określił w ustawie w sposób kumulatywny. Oznacza to, że niespełnienie chociażby jednej z przesłanek wymienionych w normatywnie określonym katalogu - a taka sytuacja miała miejsce w rozpatrywanej sprawie - determinowała konieczność wydania decyzji odmownej.
31 Finalnie podkreślić należy, że organy administracji publicznej, zgodnie z zasadą praworządności (legalności) wynikającą z art. 6 k.p.a., zobowiązane są przy rozstrzyganiu indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej do ich rozpoznawania wyłącznie w oparciu o przepisy powszechnie obowiązującego prawa, a zatem nie mogą rozstrzygać o uprawnieniach stron postępowania administracyjnego w oparciu o zasady słuszności, czy względy wynikające z zasad współżycia społecznego. Również sąd administracyjny nie ma możliwości aby dokonać kontroli wydanych względem skarżącego decyzji w oparciu o kryteria inne niż określone w art. 1 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kryterium zgodności z prawem. Nie można zatem w realiach rozpatrywanej sprawy postrzegać jako zasadnego zarzutu pokrzywdzenia skarżącego w sytuacji stosowania przez organy orzekające przepisów obowiązującego prawa, pomimo że przepisy te mają - w odczuciu skarżącego powołującego się na posiadanie odpowiedniej wiedzy lekarskiej - charakter krzywdzący.
32 Uznawszy w reasumpcji zarzuty podniesione w skardze za niezasadne jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniesioną skargę, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.