Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 marca 2018 r., III SA/Gd 50/18
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 marca 2018 r., III SA/Gd 50/18
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędzia WSA Alina Dominiak, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2018 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z dnia 15 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na rok [...] oddala skargę.
Uzasadnienie
2 Wnioskiem z dnia 13 czerwca 2016 r. pan P. J. zwrócił się
3 do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznanie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na rok 2016 - zwaną dalej "płatnością ONW", położonych w strefie nizinnej 1 o łącznej powierzchni 8,86 ha. Do wniosku strona załączyła materiał graficzny, na którym zaznaczyła położenie działek rolnych zadeklarowanych we wniosku.
4 Decyzją z dnia 15 marca 2017 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR
5 przyznał rolnikowi płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2016 - strefa nizinna I w wysokości 896,79 zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę
6 w wysokości 413,49 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowanie z tego tytułu zmniejszenia.
7 Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji
8 i Modernizacji Rolnictwa, po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia 11 listopada 2017 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I Instancji.
9 W uzasadnieniu, przywołując m. in. treść: § 2 ust. 1 – 2, § 3 ust. 1-4 i 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich
10 na lata 2014 - 2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 364 ze zm.), art. 70 rozporządzenia Parlamentu i Rady (UE) Nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej
11 oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE)
12 nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. U. L 347 z 20.12.2013, s. 549), art. 5 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego
13 i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania
14 i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. L 181/48
15 z 20.06.2014), art. 24 ust. 1, art. 28 ust. 1 rozporządzenia wykonawcze Komisji (UE) Nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014 r.,
16 str. 69, z późn. zm.) oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
17 nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 63 72008
18 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608,
19 z późn. zm.), art. 27 ust. 1 - 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich
20 na fata 2014 - 2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 349) organ odwoławczy wyjaśnił,
21 że w wyniku złożonego odwołania dokonał ponownego zweryfikowania całego materiału zgromadzonego w sprawie. W pierwszej kolejności wskazał,
22 że przeprowadzając dodatkowe postępowanie w celu weryfikacji kwalifikowalności
23 do płatności powierzchni działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], wezwał stronę do złożenia wyjaśnień, przez dostarczenie kompletu dokumentacji w zakresie faktur dotyczących zakupu maszyn użytych do usunięcia niepożądanej roślinności występującej na działce ewidencyjnej nr [...], [...] oraz [...] oraz przywrócenia wskazanego gruntu do użytku rolniczego oraz decyzji wydanej przez właściwy organ w sprawie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów. Ponadto zobligował stronę do podania dokładnego terminu, w którym zostały przeprowadzone prace polowe wskazane w odwołaniu oraz wskazanie świadków wykonywanych zabiegów agrotechnicznych na przedmiotowych działkach.
24 W odpowiedzi na powyższe strona złożyła w dniu 4 października 2017 r. fakturę VAT z dnia 31 maja 2016 r. dot. zakupu rębaka [...], cztery faktury z dnia: 31 maja 2016 r., 22 czerwca 2016 r., 2 lipca 2016 r., 8 lipca 2016 r. dotyczące zakupu dodatkowego sprzętu, faktury z dnia 10 czerwca 2016 r. oraz 2 lipca 2016 r. dotyczące usługi serwisowej sprzętu. Jednocześnie dołączyła trzy faktury wystawione przez stację benzynową. Dodatkowo poinformowała, że nie dysponuje decyzją wydaną przez właściwy organ w sprawie zezwolenia na usunięcie drzew
25 i krzewów, ponieważ zgodnie z art. 83 § 6 pkt 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r.
26 o ochronie przyrody, nie ma konieczności uzyskania pozwolenia na usunięcie drzew, które nie przekroczyły wieku 5 lat. W odniesieniu do wskazania dokładnego terminu, w jakim przeprowadzone zostały prace polowe strona oświadczyła, że prace były rozłożone w czasie począwszy od początku marca 2016 r., a zakończone zostały
27 z końcem lipca 2016 r. Jednocześnie strona wskazała listę osób, którzy mogą poświadczyć o wykonywaniu powyższych zabiegów agrotechnicznych
28 na wskazanych działkach ewidencyjnych.
29 Dokonując ponownej analizy zgromadzonego materiału dowodowego, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR ustalił,
30 że powierzchnia ewidencyjno - gospodarcza na rok 2016 działek ewidencyjnych:
31 nr [...], [...], [...], na których znajduje się działka rolna [...] oraz działki ewidencyjnej nr [...], na której znajdują się działki rolne [...] oraz [...] stwierdzona
32 w oparciu o aktualny PEG wynosi 7,32 ha. Dyrektor wyjaśnił jednocześnie, że organ
33 I instancji w trakcie kontroli administracyjnej dokonał poprawnego podziału działki rolnej [...] o zadeklarowanej przez stronę powierzchni 2,62 ha, na działkę rolną [...]
34 oraz [...] ze względu na stwierdzoną powierzchnię największego spójnego obszaru przypisanego dla działki ewidencyjnej nr [...], która wynosi 2,24 ha. Powyższe ustalenia wynikają z faktu, że powierzchnia PEG na rok 2016 wyznaczona dla działek ewidencyjnych o nr [...], [...], [...] oraz [...] jest mniejsza niż zadeklarowana we wniosku. Powierzchnia deklarowana przez producenta działek rolnych
35 do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 wynosiła bowiem 8,86 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona działek rolnych kwalifikująca się do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 wynosi 7,32 ha i jest zgodna z powierzchnią stwierdzoną przez organ I instancji.
36 W związku z powyższymi ustaleniami organ, związany przepisami prawa,
37 nie może przyznać przedmiotowej płatności do powierzchni większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar (powierzchnia ewidencyjno -gospodarcza - PEG).
38 Następnie, wskazując na treść przepisu art. 9a ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych
39 oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r, Nr 10, poz. 76
40 ze zm.) Dyrektor wyjaśnił, że PEG stanowi maksymalny kwalifikowany obszar,
41 do którego może zostać przyznana płatność, natomiast nie musi ona być tożsama
42 z powierzchnią działki rolnej deklarowanej przez rolnika. Producent rolny składając wniosek o przyznanie płatności zobowiązany jest podać powierzchnię faktyczną działki rolnej, czyli użytkowaną przez niego rolniczo. Zasadniczo zatem deklarowana powierzchnia nie może być większa niż PEG, co nie oznacza, że wnioskodawca wypełnia swój obowiązek podania faktycznej powierzchni, jeżeli nie przekracza danych PEG. Zgodnie bowiem z § 3 ust. 2 rozporządzenia, płatność ONW przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
43 W ocenie Dyrektora organ I instancji prawidłowo przyznał wnioskodawcy płatność do działki rolnej [...] oraz [...] położonych na działce ewidencyjnej nr [...],
44 do łącznej powierzchni 2,55 ha oraz przyznał płatność do działki rolnej [...] położonej na działkach ewidencyjnych: nr [...], do powierzchni 0.42 ha, nr [...],
45 do powierzchni 3,35 ha, nr [...] do powierzchni 0,42 ha, nr [...] do powierzchni 3,35 ha, nr [...] do powierzchni 1,00 ha, tj. do łącznej powierzchni wynoszącej 4,77 ha, gdyż w trakcie kontroli administracyjnej, o której mowa w art. 28 ust. 1 rozporządzenia nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r., system informacji geograficznych (GIS) sprawdza m. in. czy powierzchnie deklarowane na danej działce ewidencyjnej nie przekraczają maksymalnego kwalifikowalnego obszaru wyznaczonego dla działki ewidencyjnej. Powyższych ustaleń organ I instancji dokonał na podstawie ortofotomapy sporządzonej na podstawie wykonanych zdjęć
46 w dniu 5 maja 2016 r.
47 Dyrektor podkreślił, że z aktualnej ortofotomapy wynika, iż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia
48 nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r., wyznaczony dla działki rolnej [...] wynosi 2,55 ha oraz dla działki rolnej [...] wynosi 4,77 ha, co wynika z faktu wykluczenia z całkowitej powierzchni działki obszarów niekwalifikujących się do przyznania płatności na obszarze ONW. Ortofotomapa wykonana na podstawie zdjęć z maja 2016 r. wskazuje na to, że znaczna część gruntu położonego na działce ewidencyjnej nr [...] oraz na działce ewidencyjnej nr [...], na której strona zadeklarowała działkę rolną [...], przylegająca do drogi, była zadrzewiona lub zakrzaczona, a tym samym nie była użytkowana rolniczo od początku roku 2016. Ponadto dla działki ewidencyjnej nr [...] określono największy spójny obszar użytkowany rolniczo, który wyniósł 2,24 ha, do którego przypisano działkę rolną [...].
49 Wskazując na treść § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Dyrektor wyjaśnił, że skoro zatem na kontrolowanym gruncie rolnym stwierdzono obszerne zachwaszczenie, zakrzaczenie oraz wieloletnie samosiejki to należy stwierdzić, że grunt ten w 2016 roku nie był użytkowany rolniczo, a tym samym nie kwalifikuje się, jako użytek rolny, na którym prowadzona jest działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 1307/2013.
50 Dyrektor podkreślił, że dał wiarę dowodowi w postaci aktualnej ortofotomapy wykonanej na podstawie zdjęć z dnia 5 maja 2016 r., zgodnie z którym
51 nie można uwzględnić przy rozpatrywaniu sprawy faktu, że strona przywróciła część nieużytku rolnego jako grunt rolny, na którym prowadzi działalność rolniczą w roku 2016 zgodnie z dobrą kulturą rolną, bowiem grunty zadeklarowane we wniosku
52 o przyznanie płatności ONW na rok 2016 powinny być użytkowane przez cały rok kalendarzowy, w którym złożono wniosek. Sama zresztą stron przyznała,
53 że ze względu na duży zakres prac polegających między innymi na "zrywaniu drzew
54 i rozładunku zrębki" oraz usuwaniu drzew postępowały one sukcesywnie od początku marca do końca lipca.
55 W ocenie Dyrektora organ I instancji prawidłowo zastosował także pomniejszenia wynikające z art. 19a ust. 1 rozporządzenia 640/2014. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną działek rolnych a powierzchnią stwierdzoną w toku prowadzonego postępowania wynosi 21,04%. Różnica między powierzchnią deklarowaną (kwalifikowaną), a powierzchnią stwierdzoną wynosi 1,54 ha. Zgodnie bowiem z art. 19a ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 640/2014, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną)
56 we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, wówczas pomoc oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego, pomniejszonego o 1,5-krotność stwierdzonej różnicy. Dodatkowo kara administracyjna nie może przekroczyć 100% kwot wyliczanych w oparciu o obszar zgłoszony. Mając na uwadze powyższe
57 po zastosowaniu zmniejszenia z tytułu przedeklarowania powierzchnia zatwierdzona do ONW strefa nizinna I wynosi 5,0100 ha.
58 W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pan P. J. wniósł o uwzględnienie skargi w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 15 marca 2017 roku a także o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wniósł także o połączenie przedmiotowej sprawy ze sprawą sygn. akt III SA/Gd 49/18 w celu ich łącznego rozpoznania, lub także rozstrzygnięcia. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie
59 art. 27 ust. l pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego
60 i nieuwzględnienie wyjaśnień przedstawianych przez skarżącego w toku postępowania odwoławczego: zeznań świadków oraz zdjęć satelitarnych,
61 które to świadczą o prowadzeniu przez skarżącego na spornych działkach w roku 2016 działalności rolniczej. Zarzucił ponadto naruszenie art. 6 K.p.a. poprzez ustalenie bez podstaw prawnych, iż sporne między stronami fragmenty działek skarżącego stanowią nieużytek rolny. Podniósł także zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 c) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 w związku z art. 4 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE)
62 nr 639/2014 z dnia 11 marca 2013 roku oraz §2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa
63 i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 roku w sprawie szczegółowych warunków
64 i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, poprzez przyjęcie,
65 iż skarżący nie wykorzystywał w roku 2016 spornych części gruntów do prowadzenia działalności rolniczej. Wskazał również na naruszenie art. 46 ust. 1 ustawy
66 o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, poprzez nieprzeprowadzenie
67 u skarżącego kontroli na miejscu, w wypadku w którym istnieją wątpliwości
68 w przedmiocie prowadzenia przez niego działalności rolniczej na spornych fragmentach działek.
69 Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji
70 i Modernizacji Rolnictwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonej decyzji.
71 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
72 Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych decyzji z prawem.
73 Istotą sporu w sprawie wszczętej wnioskiem skarżącego o przyznanie płatności dla obszaru z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2016 jest prawidłowość ustalenia przesłanki zmniejszenia płatności w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami skutkującymi różnicą pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną)
74 we wniosku a powierzchnią stwierdzoną.
75 W niniejszej sprawie, jak prawidłowo wskazują organy ARiMR, zastosowanie mają przepisy powoływanego rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
76 z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 364) - zwanego dalej "rozporządzeniem".
77 Zgodnie z przepisem § 2 ust. 1 - 2 rozporządzenia:
78 1. Płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich
79 dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej
80 oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.), którego gospodarstwo rolne jest położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli:
81 - spełnia warunki określone w art. 31 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487, z późn. zm.);
82 - łączna powierzchnia użytków rolnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f rozporządzenia nr 1305/2013, położonych na obszarach górskich lub na innych obszarach charakteryzujących się szczególnymi ograniczeniami naturalnymi
83 lub innymi szczególnymi ograniczeniami, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 1307/2013, posiadanych
84 w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha;
85 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
86 2. Płatność ONW jest przyznawana do użytków rolnych na których jest:
87 - położona działka rolna w rozumieniu art. 67 ust. 4 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej
88 oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE)
89 nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 549, z późn. zm.), o powierzchni co najmniej 0,1 ha;
90 - prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia
91 nr 1307/2013;
92 - położonych na obszarach ONW.
93 3. Płatność ONW przysługuje do powierzchni użytków rolnych, o których mowa w ust. 2 będących w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 75 ha,
94 a w przypadku rolnika realizującego w 2014 r. 5 - letnie zobowiązanie, o którym mowa w § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 (Dz. U. Nr 40,poz. 329) (w brzmieniu z dnia 15 marca 2010 r., Dz. U. Nr 39, poz. 219), do powierzchni użytków rolnych objętej tym zobowiązaniem, wynoszącej nie więcej niż 300 ha.
95 4. Elementy krajobrazu, o których mowa w art. 9 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy
96 lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie
97 do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 48), zwanego dalej "rozporządzeniem (UE) nr 640/2014", określone w przepisach wydanych
98 na podstawie art. 8 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach
99 w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2015 r. poz. 308), uznaje się za część działki rolnej, jeżeli ich szerokość nie przekracza szerokości określonej
100 w tych przepisach.
101 Natomiast stosownie do § 3 ust. 1 - 3 rozporządzenia:
102 1. Wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatności na 1 ha użytków rolnych i powierzchni użytków rolnych,
103 do których przysługuje płatność ONW, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności.
104 2. Przy ustalaniu wysokości płatności ONW uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków
105 o przyznanie płatności.
106 Z treści powyżej powołanych przepisów wynika, że jednym z warunków uzyskania płatności jest złożenie prawidłowo wypełnionego wniosku i oznaczenie przez stronę w złożonym wniosku działki (działek) i powierzchni obszaru użytkowanego rolniczo, co do którego strona ubiega się o otrzymanie danej płatności. Zadeklarowany w ten sposób obszar podlega weryfikacji organu, dokonywanej w drodze kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu i dopiero wówczas stanowi podstawę przyznania płatności.
107 Narzędziem służącym weryfikacji informacji podanych przez producenta stanowią kontrole administracyjne i kontrole na miejscu, o których mowa
108 w przepisach prawa wspólnotowego, w tym art. 59 rozporządzenia nr 1306/2013
109 czy też w art. 24 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014. W myśl art. 58 ust. 2 rozporządzenia 1306/2013 państwa członkowskie ustanawiają skuteczne systemy zarządzania i kontroli w celu zapewnienia zgodności
110 z prawodawstwem regulującym unijne systemy wsparcia, zmierzające
111 do zminimalizowania ryzyka strat finansowych dla Unii. O ile nie przewidziano inaczej, system kontroli ustanowiony przez państwa członkowskie zgodnie z art. 58 ust. 2 obejmuje systematyczne kontrole administracyjne wszystkich wniosków
112 o przyznanie pomocy oraz wniosków o płatność. System ten jest uzupełniany
113 o kontrole na miejscu (art. 59 ust. 1 rozporządzenia 1306/2013). Przepis art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 809/2014 stanowi natomiast, że kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są przeprowadzane w sposób zapewniający skuteczną weryfikację: a) poprawności i kompletności informacji podanych we wniosku o przyznanie pomocy, wniosku o wsparcie, wniosku o płatność lub innej deklaracji; b) zgodności ze wszystkimi kryteriami kwalifikowalności, zobowiązaniami i innymi obowiązkami w odniesieniu do przedmiotowego systemu pomocy lub środka wsparcia, warunków, na których przyznaje się pomoc
114 lub wsparcie lub zwolnień z obowiązków; c) przestrzegania wymogów i norm odnoszących się do zasady wzajemnej zgodności. Właściwy organ przeprowadza inspekcje fizyczne w terenie, w przypadku gdy fotointerpretacja ortoobrazów (satelitarnych lub lotniczych) nie dostarcza wyników, które pozwalają na wyciągnięcie ostatecznych wniosków, satysfakcjonujących właściwy organ, w odniesieniu
115 do kwalifikowalności lub właściwej powierzchni obszaru, który jest przedmiotem kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu (art. 24 ust. 4 rozporządzenia
116 nr 809/2014). W szczególności państwa członkowskie wymagają, aby wnioski
117 o przyznanie pomocy i wnioski o płatność były składane wraz z określonymi informacjami lub aby towarzyszyły im dokumenty określone przez właściwy organ, które umożliwią lokalizację i pomiar każdej działki rolnej.
118 W odniesieniu do każdej działki referencyjnej państwa członkowskie określają maksymalny kwalifikowalny obszar do celów systemów wsparcia wymienionych
119 w załączniku I do rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 (art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014). W myśl art. 4 ust. 1 lit. e rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) 73/2009 (Dz.U. U.E. L z 2013 r.
120 Nr 347 str. 608, dalej: "rozporządzenie 1307/2013"), "użytki rolne" oznaczają każdy obszar zajmowany przez grunty orne, trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe
121 lub uprawy trwałe. Powyższy System Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS) ma zatem na celu jednoznaczną w skali kraju identyfikację deklarowanej działki rolnej i jej położenia, w oparciu o który to system przeprowadzana jest kontrola prawidłowości zadeklarowanej powierzchni łącznie z oceną i kontrolą uprawnienia do dopłat. System ten obejmuje swoim zasięgiem wszystkie podstawowe moduły Zintegrowanego Sytemu Zarządzania i Kontroli. Maksymalną powierzchnię referencyjną (PEG) określoną w systemie LPIS stanowią grunty rolne spełniające kryteria do przyznania dopłat, a ich maksymalna powierzchnia kwalifikowana następuje w trakcie przeprowadzonej kontroli administracyjnej, w oparciu
122 o bezpośrednio przeprowadzony pomiar na aktualnym obrazie ortofotomapy,
123 tj. zdjęcia lotnicze bądź satelitarne wykonane w skali określonej przepisami prawa. Powierzchnie PEG stanowią różnicę pomiędzy powierzchnią działki referencyjnej,
124 tj. działki ewidencyjnej, a powierzchnią obszarów nieuprawnionych do płatności
125 (np. takich jak lasy, wody, drogi, siedliska), których granica określona
126 jest na podstawie ortofotomapy.
127 W rozpatrywanej sprawie organy obu instancji wykazały, że w przypadku wnioskowanych płatności część działek rolnych została wykluczona z płatności, ponieważ nie zawiera się w powierzchni PEG.
128 Konsekwencją ustalenia przez organ różnicy pomiędzy obszarem zgłoszonym a obszarem zatwierdzonym było proporcjonalne zmniejszenie kwot przyznanych płatności. Kontrola administracyjna wniosku była prowadzona
129 w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno – gospodarczej (PEG) sporządzany
130 w elektronicznym systemie LPIS.
131 Zaoferowany przez skarżącego, dołączony do odwołania wydruk mapy
132 z systemu elektronicznego ARiMR z 2017 r. oraz złożone w sprawie oświadczenia
133 o przywróceniu obszarów do użytku rolnego zostały w sprawie poddane ocenie.
134 Organ zasadnie uwzględnił niespójność twierdzeń skarżącego o czasie wykonywania prac polegających na usunięciu niepożądanej roślinności w postaci samosiejek sosny oraz innego rodzaju zadrzewień. Skarżący, który w odwołaniu
135 od decyzji podał, że prace zostały wykonane na początku 2016 r., skorygował informację w tym zakresie w piśmie z dnia 4 października 2017 r., wyjaśniając,
136 że prace były prowadzone sukcesywnie od początku marca do końca lipca 2016 r.
137 Należy stwierdzić, że organ nie kwestionował faktu i terminu wykonania prac, zatem odstąpienie od prowadzenia w tym zakresie dowodu z zeznań świadków należy uznać za uzasadnione.
138 Wniosek o przyznanie płatności dotyczył roku 2016. W sprawie okolicznością bezsporną jest, że prace polegające na zrywaniu i usuwaniu zadrzewień (samosiejek) trwały we wskazanych miesiącach 2016 r., wobec czego nie zostało potwierdzone spełnienia warunku prowadzenia działalności rolniczej przez cały rok kalendarzowy, za który został złożony wniosek o przyznanie tej płatności.
139 Z twierdzeń skarżącego wynika, że w 2016 r. w okresie co najmniej
140 do sierpnia na wskazanym obszarze prowadził prace porządkowe o charakterze innym niż działalność rolnicza.
141 Postępowanie wyjaśniające w sprawach o przyznanie płatności jest szczególnym, uproszczonym postępowaniem administracyjnym, w którym organ administracji, w zakresie odnoszącym się do ustaleń stanu faktycznego sprawy, proceduje na podstawie materiału dowodowego wskazanego we wniosku, a także
142 na podstawie dowodów i innych dokumentów wskazanych i dołączonych przez wnioskodawcę. To na nim spoczywa ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi skutki prawne. Konsekwencją tego stanu rzeczy jest to, że organ administracji, zasadniczo, zwolniony jest z obowiązku poszukiwania dowodów na okoliczności istotne z punktu widzenia uprawnień wnioskodawcy do płatności (por. wyrok WSA
143 w Gdańsku z dnia 25 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 391/13, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 9 sierpnia 2017 r., sygn. akt III SA/Gd 430/17).
144 Spełnienie przesłanki prowadzenia działalności rolniczej nie jest wystarczające dla uzyskania uprawnienia do płatności, stanowi punkt wyjścia do analizy, czy rolnik w danym wypadku odpowiada warunkom do uzyskania płatności. Dopiero
145 w przypadku, gdy wnioskujący o płatności spełnia ten wymóg, kontroli podlega charakter prawny prowadzonej przez rolnika działalności. Niezbędne jest także pozostawanie w rolniczej aktywności zawodowej na gruntach utrzymywanych zgodnie z normami.
146 Analiza prawna definicji działalności rolniczej zawartej w art. 4 rozporządzenia PE i Rady (UE) Nr 1307/2013 z 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemu wsparcia wspólnej polityki rolnej, winna być dokonywana łącznie z przesłanką utrzymywania gruntu rolnego z zachowaniem norm dobrej kultury rolnej oraz aktywnością zawodową rolnika. Uzasadnieniem dla takiego stanowiska są pozaprodukcyjne funkcje gruntów rolnych, w tym w szczególności funkcja środowiskowa i społeczna (por. D. Łobos – Kotowska, "Działalność rolnicza jako przesłanka uzyskania uprawnienia do płatności" – system LEX).
147 Powołany przepis ma zastosowanie w sprawie rozpoznawanej zgodnie z § 2 ust. 2 pkt 1 lit.b rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2010".
148 Wbrew zarzutom zgłoszonym w skardze złożone przez skarżącego wnioski dowodowe na potwierdzenie faktu prowadzenia prac rekultywacyjnych
149 oraz prowadzenia w 2016 r. działalności rolniczej na spornych działkach
150 nie dotyczyły okoliczności kwestionowanych przez organy w niniejszej sprawie.
151 Organy nie stwierdziły, aby prace nie były wykonywane, nie stwierdziły również, że po lipcu 2016 r. skazany przystąpił do rolniczego użytkowania spornych działek. Wskazane dowody nie zostały zgłoszone dla podważenia ustalenia,
152 że nie została spełniona przesłanka rolniczego wykorzystywania gruntów przez cały 2016 r.
153 W ocenie Sądu wskazany przez skarżącego czas prowadzenia prac porządkowych związanych z usuwaniem roślin niepożądanych samosiejek to czas,
154 w którym prowadzone są zintensyfikowane prace rolne na gruntach prawidłowo użytkowanych. Wbrew zarzutom skarżącego nie została dokonana wadliwa wykładnia definicji "kwalifikującego się hektara" zawartej w art. 32 ust. 2a rozporządzenia 1307/2014. Skarżący, który przytacza treść definicji ma świadomość, że definicja ta odnosi się do użytków rolnych gospodarstwa rolnego, wykorzystywanych do prowadzenia działalności rolniczej. Kwalifikacja bonitacyjna gruntów nie stanowi jednak argumentu znajdującego odniesienie do sposobu wykorzystywania gruntu.
155 Twierdzenia skarżącego o sukcesywnym wykonywaniu prac uzasadniają uznanie bezzasadności zarzutu wadliwości zdjęć wykonanych w dniu 5 maja 2016 r. Efekty prac zakończonych widoczne na fotografii z późniejszej daty nie podważają wiarygodności fotografii z dnia 5 maja 2016 r.
156 Sąd z urzędu rozważył również możliwość zastosowania w rozpoznawanej sprawie § 2 ust. 5 powołanego rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 13 marca 2015 r., zgodnie z którym w przypadku, gdy na działce rolnej występują drzewa, płatność ONW może być przyznana do użytków rolnych, na których jest położona ta działka, jeżeli spełnia ona wymagania określone w art. 9 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia nr 640/2014, a liczba drzew na hektar tych użytków
157 nie przekracza maksymalnego zagęszczenia określonego w przepisach wydanych
158 na podstawie art. 8 ust. 3 pkt 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
159 Należy zauważyć, że zgodnie z art. 9 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 1306/2013, warunkiem ustalenia, że działki rolne z elementami krajobrazu i drzewami podlegają dopłatom jest wykazanie, że działalność rolniczą można prowadzić w sposób podobny,
160 jak na działkach bez drzew położonych w tym samym obszarze, gdyż znajduje
161 to oparcie w tradycyjnych praktykach uprawy, warunkach naturalnych i względach środowiskowych.
162 W sprawie rozpoznawanej stan gruntów rolnych wykluczał uprawy rolne
163 i wypas (samosiejki sosny), co potwierdza opisany przez skarżącego zakres prac wykonanych w 2016 r. Podkreślić należy, że działania związane z usuwaniem samosiejek i zakrzewień, opisanych przez skarżącego jako rośliny niepożądane, odpowiadają standardom polskich praktyk uprawy, gdyż uniemożliwiają prowadzenie działalności rolnej w sposób odpowiadający na działkach pozbawionych takiej roślinności. Z tej przyczyny organ nie prowadził czynności w celu ustalenia gęstości zadrzewienia.
164 Zarzuty skarżącego dotyczące wadliwości postępowania dowodowego, niewyjaśnienia istotnych okoliczności oraz nierozpatrzenia materiału zabranego:
165 art. 27 ust. 1 pkt 2 i art. 46 ust. 1 ustawy z 20 lutego 2015 r. o wsparciu rozwoju obszarów wiejskich oraz art. 6 K.p.a. nie zasługują na uwzględnienie.
166 Z tych względów, uznając skargę za bezzasadną Sąd, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji.