Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 20 grudnia 2006 r., II SA/Bd 610/06
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 20 grudnia 2006 r., II SA/Bd 610/06
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędziowie WSA: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Bydgoszczy na rozprawie w dniu 20 grudnia 2006r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w B. W. K. sprawy ze skargi W. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2006r. nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
Uzasadnienie
2 Umową z dnia 17 sierpnia 2004r. W. U. nabył od J. S. pojazd marki [...] o numerze nadwozia [...].
3 Właściciel samochodu złożył do Starosty R. wniosek o jego zarejestrowanie, co nastąpiło decyzją z dnia [...] 2004r.
4 W związku ze sprzeciwem zgłoszonym przez Prokuratora Rejonowego w R., Starosta R. wznowił postępowanie w sprawie rejestracji wskazanego pojazdu. Decyzją z dnia [...] 2006r. [...] uchylił własną decyzję z dnia [...] 2004r. i odmówił zarejestrowania przedmiotowego samochodu.
5 Uzasadniając swoje stanowisko organ I instancji wskazał, iż z materiałów Prokuratury Rejonowej w T. wynika, że rejestracji samochodu dokonano na podstawie sfałszowanej umowy jego kupna na terenie Niemiec - dostarczonej J. S. przez G. W.. Nadto, J. S. nigdy nie był za granicą i nie sprowadzał samochodów.
6 Organ stwierdził także, iż umowa sprzedaży przedmiotowego pojazdu W. U. przez J. S. poświadcza nieprawdę, bowiem sprzedający nigdy nie był jego właścicielem. Nadto, zarówno J. S. jak i G. W. zostali skazani prawomocnymi wyrokami Sądu Rejonowego w T. z dnia [...] 2005r. Sygnatura akt. [...] za dostarczenie i posługiwanie się fałszywymi dokumentami pochodzenia tego samochodu.
7 W ocenie organu I instancji z uwagi na fakt, iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną o rejestracji pojazdu, dowody na których podstawie ustalono, że istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe, to zaistniała podstawa do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji o rejestracji samochodu i odmowie rejestracji.
8 W odwołaniu od przedmiotowej decyzji W. U. zakwestionował stanowisko Starosty R. Podniósł, iż wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu decyzji z wyroku Sądu Rejonowego w T. nie wynika, które z dokumentów, jakimi posługiwał się poprzedni właściciel samochodu, J. S. były sfałszowane.
9 Ponadto za nieuprawniony uznał także pogląd, że J. S. nie był nabywcą tego pojazdu, ponieważ złożony przez niego podpis na umowie świadczy, iż nabył jego on własność w świetle przepisów kodeksu cywilnego.
10 Zdaniem skarżącego należy zatem przyjąć, iż znajdujące się w aktach sprawy dowody i dokumenty dotyczące rejestracji przedmiotowego samochodu są wystarczające do tego, by został on zarejestrowany.
11 Decyzją z dnia [...] 2006r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy, powołując się na prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w T., uznał, iż bezspornym jest, że J. S. sprzedał W. U., samochód którego nie był właścicielem, na podstawie sfałszowanej umowy. Tym samym uchylenie decyzji o rejestracji z dnia [...] 2004r. wskazanego pojazdu było zasadne.
12 W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie i podtrzymał argumenty zawarte w odwołaniu.
13 Ponownie podkreślił, że ze wskazanego wyroku Sądu nie wynika fakt sfałszowania zawartej umowy kupna pojazdu. Powołując się na przepisy kodeksu cywilnego skarżący stwierdził, że nabył samochód zgodnie z prawem, a zatem właściwy organ powinien dokonać jego rejestracji.
14 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
15 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
16 Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracyjnej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd rozpatrując skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
17 Biorąc powyższe pod uwagę skargę należało uwzględnić.
18 Podstawą uchylenia ostatecznej decyzji Starosty R. z dnia [...] 2004r. o rejestracji pojazdu było stwierdzenie przez organy obu instancji, iż zachodzi przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. tj. dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Oznacza to zatem, iż uznano, że dokumenty na podstawie których dokonano rejestracji pojazdu, wymienione w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 108 poz. 908; z późn. zm.) zostały sfałszowane. Powołując się na sentencję wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia [...] 2005 r., akt oskarżenia w sprawie [...] oraz sprzeciw Prokuratora Rejonowego w R. organy obu instancji wskazały, iż rejestracji samochodu dokonano w oparciu o sfałszowaną umowę kupna - sprzedaży. W związku z tym wskazać należy, że z sentencji wyroku nie wynika, że skazano nim kogokolwiek, a szczególnie skarżącego za sfałszowanie umowy kupna-sprzedaży.
19 Niewątpliwie organy administracji są związane treścią prawomocnego wyroku sądu karnego co do faktu popełnienia przestępstwa. Z wyroku z dnia 25 maja 2005 r. wynika, że J. S. popełnił czyn z art. 270 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553; z późn. zm., zwanej "kk") i art. 272 kk w związku z art. 11 § 2 kk poprzez używanie jako autentyczne podrobionych dokumentów rzekomo przez siebie sprowadzonych z zagranicy 30 samochodów (w tym samochodu wskazywanego w przedmiotowej sprawie) wyłudzając w ten sposób poświadczenie nieprawdy przez podstępne wprowadzenie w błąd funkcjonariusza publicznego na zaświadczeniach VAT – 25. Z samej treści wyroku sądu karnego nie wynika jednakże, jakimi konkretnie podrobionymi dokumentami posłużył się J. S. w celu wyłudzenia poświadczenia nieprawdy na zaświadczeniu VAT – 25, w szczególności z treści wyroku nie wynika, czy J. S. przedstawił w Urzędzie Skarbowym w T. sfałszowaną umowę kupna – sprzedaży pojazdu. Wbrew stwierdzeniu Kolegium zawartym w odpowiedzi na skargę okoliczność ta nie wynika także z uzasadnienia wspomnianego wyroku, gdyż w ogóle go nie sporządzono Wyrok Sądu Rejonowego wypowiada się wprost tylko odnośnie braku prawdziwości zaświadczenia VAT-25.
20 Biorąc powyższe pod uwagę nie można na podstawie samej sentencji wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia [...] 2005 r. ustalić faktu, iż umowa kupna – sprzedaży została sfałszowana. Podstawą takich ustaleń nie może być także sama treść aktu oskarżenia i sprzeciwu Prokuratora. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, ustalenie przez organy obu instancji, iż rejestracji samochodu dokonano w oparciu o sfałszowaną umowę kupna – sprzedaży dokonało się wskutek niedostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, wyrażającego się w niedopełnieniu wynikającego z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
21 Z tych względów niezbędne było zapoznanie się przez organy z aktami sprawy [...], załączenie do akt administracyjnych odpisów istotnych dla rozstrzygnięcia dokumentów z tychże akt, a następnie dokonanie oceny, czy zakwestionowanie przez sąd karny legalności owych dokumentów miało znacznie z punktu widzenia materialnoprawnych przesłanek orzekania o rejestracji pojazdu. Przepisy k.p.a. nie ograniczają organów administracji publicznej w możliwości wykorzystania w postępowaniu administracyjnym dowodów zgromadzonych w ramach postępowania karnego.
22 Zaniechanie przeprowadzenia dowodu na okoliczność przedstawienia przez skarżących, w celu dokonania rejestracji, sfałszowanych dokumentów, to jest na okoliczność zdarzenia będącego podstawą faktyczną zastosowania art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., należy ocenić jako niewypełnienie przez organy administracji obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Obowiązek przeprowadzenia takiego dowodu ciąży nie tylko na organie pierwszej instancji, ale także na organie odwoławczym. Z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wynika bowiem, że sprawa jest merytorycznie badana nie tylko przez organ pierwszej instancji, ale także – w przypadku skutecznego wniesienia odwołania - przez organ odwoławczy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., jako organ orzekający merytorycznie zobowiązane było zatem uzupełnić materiał dowodowy, a nie tylko ograniczyć się do kontroli decyzji organu pierwszej instancji.
23 Zauważyć także należy, że w przedmiotowej sprawie postępowanie wznowieniowe toczyło się wskutek sprzeciwu prokuratora. Oznacza to, że organ administracyjny ma w takiej sytuacji w stosunku do prokuratora te same obowiązki, które realizuje w stosunku do stron postępowania. Muszą być zatem prokuratorowi doręczane wszystkie zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia, gdyż w przypadku zaniechania tego obowiązku tego rodzaju okoliczność może stanowić przesłankę wznowienia postępowania w trybie przepisu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2004 r., sygn. akt I SA 2719/02, opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX pod nr 160599). Dowody doręczeń prokuratorowi stosownej korespondencji powinny zostać włączone do akt administracyjnych, tak samo jak dowody doręczeń korespondencji stronom postępowania. W aktach administracyjnych przedstawionych Sądowi znajdują się wprawdzie dowody doręczania korespondencji przez organ I instancji, brak natomiast dowodu doręczenia prokuratorowi rozstrzygnięcia organu II instancji.
24 Prowadząc dalsze postępowanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno dokonać rozstrzygnięcia merytorycznego mając na względzie reguły postępowania administracyjnego wyrażone w przepisach art. 77§1 i 80 kpa oraz obowiązek dokumentowania czynności zapewniających realizację praw prokuratora w tym postępowaniu.
25 Ze względu na powyższe uchybienia, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b) i c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
26 Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku podjęto zgodnie z treścią art. 152 ww. ustawy.