Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 listopada 2015 r., I SA/Bk 568/15

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 listopada 2015 r., I SA/Bk 568/15

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński, Sędziowie sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), sędzia WSA Andrzej Melezini, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Świętochowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 listopada 2015 r. sprawy ze skargi "O." Sp. z o.o. w R. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie obciążenia kosztami badania sprawdzającego automatu do gier o niskich wygranych oddala skargę.

Uzasadnienie

2 Zaskarżonym do Sądu postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. nr [...], Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...], obciążające "O" Sp. z o.o. w R. kosztami postępowania podatkowego w kwocie 900 zł, na które składają się koszty sporządzenia opinii nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r., zawierającej negatywny wynik badania sprawdzającego automatu do gier o niskich wygranych o nazwie [...], nr fabryczny [...], nr poświadczenia rejestracji [...].

3 Z akt wynika, że w toku postępowania prowadzonego w sprawie cofnięcia rejestracji automatu, Naczelnik Urzędu Celnego w Ł. – na podstawie art. 23b ust. 1 i 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. nr 201, poz. 1540 ze zm. – dalej w skrócie: "u.g.h.") – zlecił upoważnionej przez Ministra Finansów jednostce badającej, tj. Izbie Celnej w B. Wydział Laboratorium Celne, przeprowadzenie badania sprawdzającego ww. automatu do gier

4 i sporządzenie opinii technicznej.

5 W opinii z dnia [...] listopada 2014 r. jednostka badająca stwierdziła, że badany automat nie spełnia warunków określonych w u.g.h.

6 Mając to na względzie, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że organ I instancji zasadnie w oparciu o obowiązujące przepisy prawa obciążył Spółkę kosztami badania sprawdzającego. Ziściła się bowiem, przewidziana w art. 23b ust. 5 u.g.h. przesłanka obciążenia podmiotu eksploatującego automat kosztami badania sprawdzającego – w wyniku badania sprawdzającego uzyskano potwierdzenie,

7 że automat nie spełnia warunków określonych w ustawie. Negatywny wynik badań zawarty w opinii z dnia [...] listopada 2014 r. obligował organ prowadzący postępowanie do obciążenia Spółki kosztami badania na podstawie art. 267 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej w związku z art. 23b ust. 5 u.g.h. Organ odwoławczy zauważył przy tym, że cena badania sprawdzającego wykonywanego przez laboratoria celne

8 w kwocie 900 zł jest najniższą ceną występującą na rynku.

9 Dyrektor Izby Celnej podkreślił ponadto, że przedmiotem niniejszego postępowania nie jest badanie prawidłowości czynności Ministra Finansów polegającej na upoważnieniu Wydziału Laboratorium Celne Izby Celnej

10 w B. do przeprowadzania badań technicznych automatów i urządzeń do gier.

11 Jednocześnie organ odwoławczy zauważył, że upoważnienie, o którym mowa nie jest klasycznym pełnomocnictwem, lecz indywidualnym aktem administracyjnym

12 i ma charakter czynności materialno-technicznej, czego potwierdzeniem jest art. 23f ust. 4 i 5 u.g.h. Cofnięcie upoważnienia do badań automatów i urządzeń do gier może nastąpić jedynie w trybie przewidzianym w u.g.h. Takie cofnięcie nie miało miejsca, stąd organ nie widzi podstaw prawnych do podważenia mocy obowiązującej upoważnienia nr AE10/0650/46/UP/2012/3116 z dnia 27 listopada 2012 r. nadanego przez Ministra Finansów Jednostce Badającej Wydziałowi Laboratorium Celne Izby Celnej w B. Z treści wykazu jednostek upoważnionych do badań technicznych automatów i urządzeń do gier opublikowanego na stronie internetowej urzędu obsługującego Ministra Finansów wynika, że Laboratorium Celne Izby Celnej w B. znajdowało się w obowiązującym wykazie w dniu wydania postanowienia organu I instancji i na tej liście znajduje się także w dniu dzisiejszym.

13 W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienie Dyrektor Izby Celnej odniósł się ponadto obszernie do stanowiska strony o technicznym charakterze przepisów u.g.h. Za niezasadny uznał również zarzut niedoręczenia opinii jednostki badającej.

14 W skardze złożonej do Sądu pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając mu naruszenie art. 8 i art. 9 w zw. z art. 1 akapit 1 pkt 1, 3, 4 i 11 Dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

15 z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji

16 w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego w zw. z § 4, § 5, § 8 i § 10 w zw. z § 2 pkt 1a, 2, 3 i 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych, art. 2, art. 7, art. 91 ust. 1-3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r. (sprawy połączone

17 C-231/11, C-214/11 i C-217/11) - poprzez zastosowanie w sprawie przepisów ustawy

18 o grach hazardowych - w tym art. 8, art. 23b ust. 1 i ust. 5 w zw. z art. 129 ust. 1 i 3 u.g.h., pomimo że są przepisami technicznymi, które nie zostały notyfikowane,

19 w związku z czym nie mogą stanowić podstawy rozstrzygnięć wobec jednostek.

20 Ponadto z ostrożności strona skarżąca zarzuciła naruszenie:

21 - art. 129 ust. 1 i 3 w zw. z art. 23b ust. 1, art. 23b ust. 5 u.g.h. - poprzez błędną wykładnię i uznanie, iż badany automat nie spełnia warunków określonych

22 w tym przepisie i umożliwia grę o wygrane wyższe lub stosowanie stawek wyższych, niż przewidziane w art. 129 ust. 3 u.g.h., mimo iż fakt spełniania wspomnianego warunku był uprzednio wielokrotnie badany przez szereg organów i podmiotów, skarżąca nie dokonywała w badanym automacie zmian, a w zakresie omawianego warunku - nie przeprowadzono prawidłowo dowodu z negatywnej opinii jednostki badającej;

23 - art. 23b ust 4 u.g.h, poprzez mylne przyjęcie, iż koszt badania sprawdzającego ustalony został na poziomie średniej stawki stosowanej za dany rodzaj badania i obciążenie nim Spółki bez stosownego porównania wskazanego kosztu do tychże cen rynkowych;

24 - art. 23b ust. 5 u.g.h., poprzez mylne przyjęcie, iż przeprowadzone badanie sprawdzające, z którego sporządzona miała zostać ww. opinia potwierdziło,

25 że poddany temu badaniu automat do gier nie spełnia warunków określonych

26 w ustawie i obciążenie tym kosztem Spółkę bez uprzedniego zapoznania z treścią opinii celem zweryfikowania zajścia przesłanki, o której mowa w powołanym przepisie;

27 - rozporządzenia Ministra Finansów z dnia z dnia 26 kwietnia 2004 r.

28 w sprawie ryczałtowych stawek opłat za badania lub analizy przeprowadzane przez laboratoria celne (Dz. U. Nr 94, poz. 913), poprzez jego zastosowanie

29 i przyjęcie, iż koszt badania sprawdzającego ustalony został na poziomie średniej stawki rynkowej i winien wynieść 3.494,06 zł, podczas gdy koszt omawianego badania ustalony w oparciu o pozycję 136 załącznika do ww. rozporządzenia,

30 w sytuacji gdy to nie organ określa koszt badania sprawdzającego lecz jednostka badająca, która badanie przeprowadza.

31 W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko

32 w sprawie i wniósł o jej oddalenie.

33 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

34 Skarga podlegała oddaleniu, ponieważ zaskarżone postanowienie nie naruszyło prawa.

35 Zaskarżone postanowienie zostało wydane w toku postępowania o cofnięcie rejestracji automatów do gier o niskich wygranych, wszczętego w dniu 15 kwietnia 2011 r. na podstawie ustawy o grach hazardowych. Ma niewątpliwie charakter wpadkowy w stosunku do głównego nurtu postępowania, a w związku z tym badaniu przez Sąd podlega kwestia istnienia bądź nieistnienia okoliczności uzasadniających obciążenie skarżącej Spółki kosztami postępowania podatkowego. Kontrolując legalność postanowienia wydanego w kwestii wpadkowej, Sąd obowiązany jest ograniczyć się wyłącznie do oceny zgodności z prawem postanowienia wpadkowego i nie może wykraczać poza elementy składające się na tę ocenę, w tym nie jest upoważniony do merytorycznej oceny przesłanek rozstrzygnięcia głównego –

36 o cofnięciu lub o odmowie cofnięcia rejestracji automatu.

37 Od dnia 14.07.2011 r, obowiązują przepisy art. 23 a – 23 f , dodane ustawą nowelizującą z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 134, poz.779). Stanowią one (art.23 b ust. 4 i 5 ), że koszty badań sprawdzających automatów do gier nie powinny przekraczać średnich stawek stosowanych za dany rodzaj badania, zaś w przypadku potwierdzenia w wyniku badania sprawdzającego, że automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków określonych w ustawie, koszty badania sprawdzającego obciążają podmiot eksploatujący ten automat lub urządzenie. Powyższe oznacza,

38 że od 14 lipca 2011 r. obciążenie podmiotu eksploatującego kosztami badania sprawdzającego może nastąpić w sytuacji, gdy wynik badania wykaże niespełnienie przez automat warunków określonych w ustawie. Badanie sprawdzające przeprowadza, na zlecenie naczelnika urzędu celnego, jednostka badająca upoważniona do badań technicznych automatów i urządzeń do gier (ust. 3 powołanego wyżej przepisu), a koszty badan nie powinny przekroczyć średnich stawek stosowanych za dany rodzaj badania (ust. 4).

39 W kontrolowanej sprawie Naczelnik Urzędu Celnego w Ł. postanowieniem z [...].04.2011 r. zawiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych o nazwie [...] nr fabryczny [...], nr poświadczenia rejestracji [...] w związku z wynikami kontroli przeprowadzonej w dniu [...].04.2009 r. w punkcie gier na automatach o niskich wygranych oznaczonym jako [...] przy ul. [...] w B. W wyniku tej kontroli stwierdzono niezgodność automatu z warunkami rejestracji, tj. automat dopuszcza gry za wyższe stawki oraz umożliwi wygrane wyższe od dopuszczalnych w ustawie. Postanowieniem z dnia [...].10.2014 r. organ zażądał od Spółki poddania urządzenia badaniu sprawdzającemu na podstawie art. 23 b ust. 1 ustawy o grach hazardowych. Jako jednostkę badającą upoważnioną przez Ministra Finansów

40 do badań technicznych automatów i urządzeń do gier wskazano Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w B. W wyniku badania sprawdzającego udokumentowanego opinią z dnia [...].11. 2014 r. stwierdzono, iż ww. automat nie spełnia warunków określonych w ustawie o grach hazardowych ( art. 129 ust. 3 tejże ustawy - w zakresie maksymalnej jednorazowej wygranej i wartości maksymalnej stawki za udział w jednej grze).

41 Przedstawione okoliczności pozwalają na konkluzję, że w sprawie zrealizowane zostały przesłanki określone w art. 23 b ust. 5 ustawy o grach hazardowych

42 do obciążenia Spółki kosztami przeprowadzonego badania sprawdzającego. Automat został poddany badaniu sprawdzającemu przez upoważnioną jednostkę badającą, a wniosek końcowy opinii przesądza o negatywnej ocenie spełnienia przez automat warunków ustawowych zaliczenia go do automatów do gier o niskich wygranych.

43 Ustosunkowując się do zarzutu 1 skargi, iż przepisy ustawy z dnia

44 19.11.2009 r. o grach hazardowych są przepisami technicznymi, które nie zostały notyfikowane, w związku z czym nie mogą stanowić podstawy rozstrzygnięć - Sąd uznaje go za bezzasadny. Ustawa z dnia 26 .05.2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz innych ustaw (Dz. U. Nr 134, poz. 779), którą znowelizowano ustawę z dnia 19.11.2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz.1540 z 2010 r. z późn. zmianami) została notyfikowana Komisji Europejskiej w dniu 16.09.2010 r. pod numerem 2010/0662/PL. Przepisy dotyczące rejestracji, eksploatacji oraz cofnięcia rejestracji automatów do gry, włącznie z przepisem dotyczącym obciążenia kosztami badania zostały wprowadzone do ustawy o grach hazardowych w/w nowelizacją. Powyższa konstatacja czyni całkowicie bezprzedmiotowym obszerny wywód Skarżącej zawarty w uzasadnieniu skargi, a dotyczący braku notyfikacji.

45 Odnośnie wysokości nałożonej opłaty za wykonane badanie automatu do gier

46 (zarzut 3 i 5 skargi) przywołać należy załącznik do Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26.04.2004 r. w sprawie ryczałtowych stawek opłat za badania lub analizy przeprowadzane przez laboratoria celne (Dz. U. Nr 94, poz. 913

47 ze zmianami). W pozycji 136 wskazana została stawka za badanie automatów lub urządzeń do gier i wynosi ona 900 zł. Z wyjaśnień organu wynika, iż jest to stawka najniższa na rynku , koszt badania sprawdzającego pojedynczego automatu

48 w innych jednostkach waha się od kilku tysięcy złotych do kilkunastu tysięcy euro. Niewątpliwie zatem obciążenie Spółki kosztami w wysokości 900 zł nie przekracza średnich stawek stosowanych za dany rodzaj badania , a tym samym odpowiada kryteriom wynikającym z art. 23 b ust. 4 ustawy o grach hazardowych. Prawidłowość takiego postępowania potwierdzają tez wyroki sądów administracyjnych rozpatrujących skargi na postanowienia w przedmiocie obciążenia kosztami badania sprawdzającego (np. wyrok WSA w Białymstoku z 29.01.2015 , IISA/Bk 1075/14, wyrok WSA w Białymstoku z 28.10.2014 r., IISA/Bk 773/14).

49 Ustosunkowując się do zarzutu (2 i 4 ze skargi), kwestionującego prawidłowość przeprowadzenia dowodu z opinii i oceny wniosków płynących

50 z badań Sąd zauważa, że niedopuszczalne w postępowaniu wpadkowym

51 w przedmiocie obciążenia kosztami postępowania jest podważanie uprawnień czy obiektywizmu jednostki badającej, jak też przydatności i prawidłowości przeprowadzonego dowodu z opinii biegłego. Kontrolując legalność postanowienia wydanego w kwestii wpadkowej, Sąd nie jest upoważniony do oceny, czy podmiot, któremu organ zlecił przeprowadzenie badania sprawdzającego posiada wymagane kwalifikacje oraz zapewnia zachowanie warunku bezstronności i obiektywizmu

52 w badaniu. Te kwestie podlegając badaniu i ocenie w głównym nurcie postępowania

53 i na etapie je kończącym - a więc w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu. Wówczas organ dokonana zweryfikowania wartości dowodowej sporządzonego przez Laboratorium Celne Izby Celnej w B. badania sprawdzającego z punktu widzenia zachowania zasady obiektywizmu i zaufania do organów podatkowych prowadzących postępowanie.

54 Z tych wszystkich względów za niezasadne uznał Sąd zarzuty przedstawione skardze i z mocy art. 151 ustawy z dnia 20.08.2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zmianami) orzekł jak

55 w sentencji.-