Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia 10 października 2024 r., VI U 1/23
wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia 10 października 2024 r., VI U 1/23
Tekst
1 Sygn. akt VI U 1/23
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
2 Dnia 10 października 2024 roku
3 Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi - Południe w Warszawie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
4 w składzie:
5 Przewodniczący: sędzia Joanna Napiórkowska-Kasa
6 po rozpoznaniu w dniu 10 października 2024 roku w Warszawie
7 na posiedzeniu niejawnym
8 sprawy J. S.
9 przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W.
10 z udziałem zainteresowanej M. L. (1)
11 w związku z odwołaniem J. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z dnia 01 września 2020 roku nr: (...)
12 o zasiłek macierzyński
13 1. zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z dnia 01 września 2020 roku nr: (...) w ten sposób, że przyznaje odwołującej J. S. prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres od 26 czerwca 2020 roku do 24 czerwca 2021 roku;
14 2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. na rzecz odwołującej J. S. kwotę 300,00 zł (słownie: trzysta złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
15 Sygn. akt VI U 1/23
Uzasadnienie
16 Decyzją z dnia 14 maja 2020 r. znak: 450000/CW/766950/ZAS/2020 Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. odmówił J. S. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 3 lutego 2020 r. do 15 kwietnia 2020 r. W uzasadnieniu podał, że na mocy decyzji (...) z dnia 7 maja 2020 r. nie podlegała ona obowiązkowo jako pracownik u płatnika składek M. L. (1) ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu od 23 września 2019 r., w związku z czym nie ma prawa do zasiłku chorobowego za wskazany w decyzji okres.
17 (decyzja ZUS z dnia 14 maja 2020 r. – a.r.)
18 Decyzją z dnia 4 czerwca 2020 r. znak: (...)/ (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. odmówił J. S. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 16 kwietnia 2020 r. do 4 maja 2020 r. W uzasadnieniu podał, że na mocy decyzji (...) z dnia 7 maja 2020 r. nie podlegała ona obowiązkowo jako pracownik u płatnika składek M. L. (1) ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu od 23 września 2019 r., w związku z czym nie ma prawa do zasiłku chorobowego za wskazany w decyzji okres.
19 (decyzja ZUS z dnia 4 czerwca 2020 r. – a.r.)
20 Decyzją z dnia 1 września 2020 r. znak: 45000/603/MW-49164/2020/ZAS Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. odmówił J. S. prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres od 26 czerwca 2020 r. do 24 czerwca 2021 r. W uzasadnieniu podał, że na mocy decyzji (...) z dnia 7 maja 2020 r. nie podlegała ona obowiązkowo jako pracownik u płatnika składek M. L. (1) ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu od 23 września 2019 r., w związku z czym nie ma prawa do zasiłku macierzyńskiego za wskazany w decyzji okres.
21 (decyzja ZUS z dnia 1 września 2020 r. – a.r.)
22 Od powyższych decyzji J. S. złożyła odwołania, zaskarżając je w całości. Odwołująca wskazała, iż zaskarżone decyzje została wydane na podstawie innej, wadliwej decyzji organu rentowego z dnia 7 maja 2020 r. nr (...), mocą której ZUS stwierdził, iż J. S. nie podlega jako pracownik u płatnika składek M. L. (1) obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu. W związku z powyższym odwołująca wniosła o zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie do czasu rozpatrzenia przez Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie złożonych przez nią odwołań od decyzji organu oraz o zmianę zaskarżonych decyzji poprzez ustalenie, że ma prawo do zasiłku chorobowego za okres od 3 lutego 2020 r. do 4 maja 2020 r. oraz prawo do zasiłku macierzyńskiego od dnia 26 czerwca 2020 r. do 24 czerwca 2021 r.
23 (odwołanie od decyzji ZUS z dnia 14 maja 2020 r.: k. 1v; odwołanie od decyzji ZUS z dnia 4 czerwca 2020 r. – k. 1 akt sprawy połączonej VI U 293/0; odwołanie od decyzji ZUS z dnia 1 września 2020 r.: k. 1 akt sprawy połączonej VI U 15/21, )
24 W odpowiedziach na odwołania ZUS wnosił o zawieszenie postępowania w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia sprawy z odwołania od decyzji z dnia 7 maja 2020 r. toczącej się przed Sądem Okręgowym Warszawa – Praga oraz o oddalenie odwołań, posługując się argumentacją zawartą w zaskarżonych decyzjach.
25 (odpowiedź na odwołanie od decyzji z dnia 14 maja 2020 r.: k. 4-5; odpowiedź na odwołanie od decyzji z dnia 4 czerwca 2020 r.: k. 10-11 akt sprawy połączonej VI U 293/20; odpowiedź na odwołanie od decyzji z dnia 1 września 2020 r.: k. 7-8 akt sprawy połączonej VI U 15/21)
26 Postanowieniem z dnia 1 października 2020 r. zawieszono postępowanie w sprawie na podstawie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c.
27 (postanowienie: k. 11)
28 Postanowieniem z dnia 24 lutego 2021 r. Sąd połączył sprawę z odwołania od decyzji ZUS z dnia 14 maja 2020 r. i 4 czerwca 2020 r. ze sprawą z odwołania od decyzji ZUS z dnia 1 września 2020 r. celem łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia i dalej prowadzić je pod wspólną sygnaturą.
29 (postanowienie: k. 21)
30 Postanowieniem z dnia 24 lutego 2021 r. zawieszono postępowanie w sprawie w związku z odwołaniem od decyzji ZUS z dnia 1 września 2020 r. na podstawie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c.
31 (postanowienie: k. 22)
32 Postanowieniem z dnia 27 maja 2022 r. podjęto zawieszone postępowanie w sprawie oraz zawiadomiono zainteresowanego M. L. (2) o toczącym się postępowaniu.
33 (postanowienie: k. 39)
34 Decyzją z dnia 25 marca 2022 r. nr. (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. uchylił decyzję z dnia 14 maja 2020 r. znak: 450000/603/CW766950 oraz decyzję z dnia 4 czerwca 2020 r. znak: (...)/ (...) i przyznał J. S. prawo do zasiłku chorobowego za okres od 3 lutego 2020 r. do 26 czerwca 2020 r. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, iż Sąd Okręgowy Warszawa – Praga wyrokiem z dnia 20 stycznia 2022 r. zmienił decyzję ZUS i stwierdził, że J. S. podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym jako pracownik u płatnika składek M. L. (1) od 23 września 2019 r. do 31 grudnia 2019 r., w związku z czym przysługuje jej prawo do zasiłku chorobowego za okres od 3 lutego 2020 r. do 26 czerwca 2020 r.
35 (decyzja ZUS z dnia 25 marca 2022 r. – k. 45)
36 Dnia 15 czerwca 2022 r. tutejszy Sąd wydał wyrok umarzający postępowanie w części w zakresie odwołania J. S. od decyzji ZUS z dnia 14 maja 2020 r. oraz od decyzji ZUS z dnia 4 czerwca 2020 r. oraz oddalający odwołanie w pozostałym zakresie.
37 (wyrok z dnia 15 czerwca 2022 r. - k. 47)
38 Od powyższego wyroku J. S. dnia 12 sierpnia złożyła apelację do Sądu Okręgowego Warszawa – Praga w Warszawie, zaskarżając wyrok w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie o zmianę wyroku w punkcie 2 i ustalenie, że J. S. ma prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres od 26 czerwca 2020 r. do dnia 24 czerwca 2021 r. wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 września 2020 r. do dnia zapłaty. Na rozprawie apelacyjnej odwołująca cofnęła apelację co do punktu 1 wyroku tutejszego Sądu.
39 (apelacja z dnia 12 sierpnia 2022 r. – k. 76–80, protokół z rozprawy odwoławczej z dnia 10 listopada 2022 r. – k. 116 - 117)
40 Wyrokiem z dnia 10 listopada 2022 r. Sąd Okręgowy Warszawa – Praga uchylił pkt 2 i 3 zaskarżonego wyroku tutejszego Sądu z dnia 15 czerwca 2022 r., zniósł postępowanie od 27 maja 2022 r. i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania tutejszemu Sądowi, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach procesu w instancji odwoławczej. W uzasadnieniu wyroku Sąd Okręgowy wskazał, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji w pierwszej kolejności powinien podjąć zawieszone postępowanie w sprawie w przedmiocie zasiłku macierzyńskiego, a następnie przeprowadzić w całości postępowanie dowodowe w tym zakresie.
41 (wyrok Sądu Okręgowego Warszawa – Praga z dnia 10 listopada 2022 r. – k. 118, uzasadnienie wyroku – k. 123 – 131)
42 Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2023 r. tutejszy Sąd podjął zawieszone postępowanie w przedmiocie odwołania J. S. od decyzji ZUS z dnia 1 września 2020 r. znak (...)- (...) dotyczącej prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres od 26 czerwca 2020 r. do 24 czerwca 2021 r. oraz zawiadomił zainteresowanego M. L. (2) o toczącym się postępowaniu.
43 (postanowienie: k. 140)
44 Sąd ustalił, co następuje:
45 J. S. jako pracownik u płatnika składek M. L. (1) podlegała obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu od 23 września 2019 r. do 31 grudnia 2019 r.
46 (wyrok Sądu Okręgowego Warszawa – Praga z dnia 20 stycznia 2022 r. – k. 147)
47 Umowa o pracę na czas określony między J. S. z M. L. (1) była zawarta do dnia 31 grudnia 2019 r.
48 (okoliczność bezsporna)
49 W dniu 31 grudnia 2019 r. była w trzynastym tygodniu ciąży, upłynął już wówczas trzeci miesiąc ciąży.
50 (opinia biegłego z zakresu ginekologii M. S. – k. 215 – 216)
51 Dnia 26 czerwca 2020 r. odbył się poród dziecka.
52 (karta informacyjna z Oddziału (...) Położniczego M. Szpitala (...) w W. – k. 172)
53 Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy oraz opinii biegłego z zakresu ginekologii M. S.. Opinia została sporządzona w sposób rzetelny, spójny, jest pozbawiona luk i stanowi dogłębną analizę okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd uznał jej treść za podstawę swych ustaleń, strony nie kwestionowały jej treści i nie składały dodatkowych wniosków dowodowych.
54 Sąd zważył, co następuje
55 Odwołanie zasługiwało na uwzględnienie.
56 Na podstawie art. 177 § 3 Kodeksu pracy stwierdzić należy, że umowa o pracę zawarta na czas określony albo na okres próbny przekraczający jeden miesiąc, która uległaby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, ulega przedłużeniu do dnia porodu. Z art. 30 § 4 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa z dnia 25 czerwca 1999 r. (Dz. U. 2023. 2780 t.j.) wynika zaś, że ubezpieczonej będącej pracownicą zatrudnioną na podstawie umowy o pracę na czas określony, z którą umowa o pracę na podstawie art. 177 § 3 Kodeksu pracy została przedłużona do dnia porodu - przysługuje prawo do zasiłku macierzyńskiego po ustaniu ubezpieczenia.
57 Kwestia przedłużenia umowy o pracę zawartej na czas określony, która uległaby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, stanowiła przedmiot zainteresowania i analizy Sądu Najwyższego. Orzecznictwo dotyczące tej problematyki jest spójne i wynika z niego w sposób niepodważalny, iż wskazany w art. 177 § 3 k.p. termin upływu trzeciego miesiąca ciąży oblicza się w równej miary miesiącach księżycowych (28 dni), nie zaś miesiącach kalendarzowych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 2002 r., sygn.. II PK 33/02). Następstwem tego jest konieczność ustalenia, że w dniu, w którym umowa o pracę na czas określony miała ulec rozwiązaniu, upłynęły przynajmniej ponad 3 miesiące księżycowe, a zatem 85 dni (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. II PK 252/17). Jest to warunek konieczny zaistnienia ochrony wynikającej z art. 177 § 3 k.p.
58 Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż błędnym jest przedstawione w toku postępowania stanowisko organu rentowego, w myśl którego odmowa odwołującej prawa do zasiłku macierzyńskiego była zasadna, gdyż jej umowa o pracę nie została przedłużona na okres ciąży. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika w sposób niepodważalny, iż w dniu 31 grudnia 2019 r., a więc dniu, w którym rozwiązaniu ulec miała umowa o pracę, odwołująca była w 13 tygodniu ciąży, a zatem po upływie trzeciego jej miesiąca. Podkreślił to w swej opinii biegły sądowy w dziedzinie ginekologii M. S., którego opinię sąd przyjął za jedną z podstaw swych ustaleń. W związku z powyższym nie sposób podważyć, iż w dniu 31 grudnia 2019 r. upłynęło ponad 85 dni od dnia poczęcia dziecka odwołującej, co w świetle przywołanego wyżej orzecznictwa Sądu Najwyższego stanowi przesłankę uruchomienia ochrony wynikającej z art. 177 § 3 k.p i przedłużenia umowy o pracę z mocy prawa do dnia porodu bez konieczności dokonywania jakichkolwiek czynności w tym zakresie przez strony stosunku pracy.
59 Ustalenie zaś, iż umowa o pracę na czas określony ubezpieczonej została przedłużona z mocy prawa do dnia porodu, rodzi skutek w postaci nabycia przez ubezpieczoną prawa do zasiłku macierzyńskiego po ustaniu ubezpieczenia, co wynika bezpośrednio z art. 30 § 4 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Z uwagi na fakt, iż umowa o pracę podlega przedłużeniu do dnia porodu, dzień porodu należy uznać za ostatni dzień trwania ubezpieczenia chorobowego. Odwołująca urodziła zatem dziecko w okresie ubezpieczenia chorobowego, a ponieważ niekwestionowaną przez strony w postępowaniu była okoliczność, iż poród miał miejsce dnia 26 czerwca 2020 r., odwołująca nabyła prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres od 26 czerwca 2020 r. do 24 czerwca 2021 r.
60 W kwestii kosztów procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 k.p.c oraz § 9 ust. 2 i § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
61 Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.