Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 8 marca 2022 r., XII K 51/20

wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 8 marca 2022 r., XII K 51/20

Tekst

1 Sygn. akt XII K 51/20

ORZECZENIE

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

2 22 lutego 2022 roku

3 Sąd Okręgowy w Warszawie XII Wydział Karny w składzie:

4 Przewodnicząca: sędzia Katarzyna Stasiów

5 Sędziowie:Konrad Mielcarek

6 Arletta Mierzwiak (spr.)

7 Protokolant: Paulina Powązka-Płóciennik

8 przy udziale prokuratora Instytutu Pamięci Narodowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu B. T.

9 po rozpoznaniu na rozprawie 22 lutego 2022 roku

10 sprawy L. P. syna J. i A. urodzonego (...)

11 w przedmiocie stwierdzenia zgodności z prawdą oświadczenia lustracyjnego

12 1. na podstawie art. 21a ust. 2 ustawy z 18 października 2006 roku o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów stwierdza, że osoba lustrowana L. P. złożył 15 września 2018 roku niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne;

13 2. na podstawie art. 21a ust. 2a ustawy z 18 października 2006 roku o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów orzeka wobec osoby lustrowanej L. P. utratę prawa wybieralności w wyborach do Sejmu, Senatu i Parlamentu Europejskiego oraz w wyborach powszechnych organu i członka organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organu jednostki pomocniczej jednostki samorządu terytorialnego, której obowiązek utworzenia wynika z ustawy, na okres 5 (pięciu) lat;

14 3. na podstawie art. 21a ust. 2b ustawy z 18 października 2006 roku o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów orzeka wobec osoby lustrowanej L. P. zakaz pełnienia funkcji publicznej, o której mowa w art. 4 pkt 2-57 i 61 ww. ustawy, na okres 5 (pięciu) lat;

15 4. zasądza od osoby lustrowanej L. P. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 684,40 zł (sześciuset osiemdziesięciu czterech złotych czterdziestu groszy) tytułem kosztów sądowych.

Uzasadnienie

16 Formularz UK 1

17 Sygnatura akt

18 XII K 51/20

19 1.USTALENIE FAKTÓW

20 0.1.Fakty uznane za udowodnione

21 Lp.

22 Lustrowany

23 Czyn przypisany lustrowanemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

24 1.1.1.

25 L. P.

26 L. P. złożył 15 września 2018 r, niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne.

27 Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

28 Dowód

29 Numer karty

30 25 stycznia 1967 r. L. P. został zarejestrowany pod numerem (...) przez (...) jako tajny współpracownik o pseudonimie (...), zwerbowany na zasadzie dobrowolności przez starszego pomocnika szefa Wydziału (...) w H. kpt. J. M.. W tym czasie L. P. pełnił zasadniczą służbę wojskową i służył w marynarce jako radiotelegrafista. Przed jednym z zagranicznych rejsów oficer kontrwywiadu J. M. polecił L. P. aby w trakcie tego rejsu zwrócił uwagę na prowokacje i inne podejrzane wydarzenia, jednocześnie nakazał mu dyskrecję. Po rejsie oficer kontrwywiadu ponownie przyszedł do L. P. i pytał o jego przebieg. L. P. powiedział, że nic się nie wydarzyło. 22 września 1967 r. L. P. został wyeliminowany z ewidencji z powodu „braku potrzeby”, a materiały jego dotyczące zniszczono w 1984 r.

31 karty, akt zniszczenia

32 25-26, 27-32, 33, 35, 52-53 (t. I), 282 (t. II)

33 życiorys i ankiety lustrowanego

34 83-84, 87, 90-91, 109-116 (t. I)

35 opinia o lustrowanym

36 123 (t. I)

37 wyjaśnienia L. P.

38 102 (t. III)

39 26 października 1971 r. L. P. zobowiązał się do utrzymywania w ścisłej tajemnicy wszystkich informacji, które pozyska w związku z czynnościami służbowymi w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych (Milicji Obywatelskiej). Następnie, 21 listopada 1971 r. został przyjęty do służby w Milicji Obywatelskiej na stanowisku dzielnicowego w Komisariacie w R.. 15 października 1972 r. został mianowany na stanowisko oficera na etacie inspektora operacyjnego w Służbie Bezpieczeństwa w (...) P.. 21 listopada 1974 r. został mianowany funkcjonariuszem stałym. Od 01 czerwca 1975 r. został inspektorem w Wydziale (...) Komendy Stołecznej Milicji Obywatelskiej w W.. 01 lipca 1978 r. przeszedł do Wydziału (...) (...). 01 maja 1983 r. L. P. został mianowany na stanowisko starszego inspektora SB Rejonowego Urzędu Spraw Wewnętrznych w P.. Od 01 lipca 1987 r. został na własną prośbę przeniesiony do Wydziału(...) Departamentu (...) MSW. 15 kwietnia 1989 r. L. P. został zwolniony ze służby.

40 przebieg służby lustrowanego

41 156-163 (t. I)

42 oświadczenie i wnioski dotyczące lustrowanego

43 166-168,

44 176-177,

45 184-185,

46 196-197 (t. I),

47 204-205 (t. II)

48 zaświadczenie i przeniesienie

49 174, 191 (t. I)

50 opinie służbowe

51 182-183 (t. I),

52 246-249 (t. II)

53 notatki służbowe

54 212-213, 218,

55 245 (t. II)

56 karta zwolnienia

57 266-269 (t. II)

58 W ramach służby w SB L. P., oprócz zwykłych obowiązków operacyjnych, początkowo utrzymywał kontakt z trzema tajnymi współpracownikami oraz pozyskał do współpracy tajnego współpracownika z własnej inicjatywy. 11 sierpnia 1978 r. przyznano mu wyróżnienie - nagrodę pieniężną za udział w udaremnieniu kolportażu ulotek o treści antysocjalistycznej. Otrzymał również dodatek specjalny za pilność, zdyscyplinowanie i sumienność. W ramach pracy prowadził działania wymierzone w kontrolowanie wystąpień duchownych wrogich komunizmowi. W czerwcu 1987 r. współpracował z 24 osobowymi źródłami informacji, z których kilka pozyskał sam, jednocześnie opracowywał kilku kandydatów do werbunku. Był aktywnym funkcjonariuszem SB w pracy operacyjnej.

59 opinie służbowe

60 182-183,

61 188-189 (t. I)

62 rozkaz o wyróżnieniu

63 198-199 (t. I)

64 wnioski personalne

65 200-201 (t. I),

66 202-203 (t. II)

67 notatki służbowe

68 230-231,

69 232 (t. II)

70 karta przeglądu kadrowego

71 252-253 (t. II)

72 15 września 2018 r. L. P., ubiegając się o objęcie funkcji publicznej w rozumieniu art. 4 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, tj. funkcji radnego, złożył nieprawdziwe oświadczenie lustracyjne, w którym oświadczył, że nie pracował, nie pełnił służby, ani nie był współpracownikiem organów bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 powołanej ustawy.

73 oświadczenie lustracyjne

74 2 (t. I)

75 wyjaśnienia L. P.

76 102 (t. III)

77 L. P. w czasie składania oświadczenia lustracyjnego nie miał objawów choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego ani też innych zakłóceń czynności psychicznych, które miałyby znaczenie przy ocenie jego poczytalności, mógł rozpoznać znaczenie dokonywanej czynności i pokierować swoim postępowaniem.

78 opinia sądowo-psychiatryczna

79 53-56 (t. III)

80 0.1.Fakty uznane za nieudowodnione

81 Lp.

82 Lustrowany

83 Czyn przypisany lustrowanemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

84 1.1.1.

85 L. P.

86 L. P. złożył 15 września 2018 r. niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne.

87 Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

88 Dowód

89 Numer karty

90 -----------------------------

91 --------

92 -------

93 1.OCena DOWOdów

94 0.1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów

95 Lp. faktu z pkt 1.1

96 Dowód

97 Zwięźle o powodach uznania dowodu

98 1.1.1

99 wyjaśnienia L. P., oświadczenie lustracyjne oraz dowody z dokumentów IPN

100 Wszystkie wskazane dowody korespondują ze sobą oraz wzajemnie się uzupełniają. Lustrowany L. P. częściowo przyznał się do złożenia nieprawdziwego oświadczenia lustracyjnego wskazując na wykonywanie pracy w MSW, jednocześnie tłumacząc, że nie zapoznał się z treścią ustawy lustracyjnej oraz że jego praca w SB nie wyrządziła nikomu szkody. Zaprzeczył podpisaniu deklaracji o współpracy. Lustrowany opisał przebieg spotkań z oficerem kontrwywiadu, który zarejestrował go jako tajnego współpracownika.

101 Fakt, że lustrowany od 25 stycznia 1967 r. do 29 września 1967 r. był świadomym i tajnym współpracownikiem (...), będącego organem bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990, a następnie wieloletnim - od 15 października 1972 r. do 15 kwietnia 1989 r., świadomym funkcjonariuszem SB, także będącym organem bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 ww. ustawy, potwierdza treść dokumentów znajdujących się w archiwach IPN, wskazanych powyżej (w tym w szczególności w postaci kart ewidencyjnych, tajnych dokumentów, opinii przełożonych o lustrowanym, życiorysu oraz ankiet personalnych, dokumentów zgromadzonych w teczce akt osobowych – IPN BU (...)), których prawdziwość nie została zakwestionowana przez lustrowanego. Jednocześnie nie ma znaczenia waga czy znaczenie przekazywanych danych, a jedynie fakt, że przekazywanie odbyło się w ramach zleconych zadań – w sposób tajny i świadomie. Ponadto, w stosunku do działalności lustrowanego w SB, z akt osobowych L. P. wynika, iż współpracował i pozyskiwał on tajnych współpracowników, co potwierdza działanie w zamiarze naruszenia wolności i praw człowieka i obywatela.

102 opinia sądowo-psychiatryczna

103 Sąd podzielił wnioski opinii biegłych lekarzy psychiatrów, gdyż opinia ta jest jasna, kompletna, rzeczowa, sporządzona została przez osoby posiadające niezbędną wiedzę w tym zakresie. Na podstawie tej opinii sąd ocenił stan zdrowia psychicznego lustrowanego w momencie składania oświadczenia lustracyjnego.

104 0.1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

105 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

106 Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

107 Dowód

108 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

109 -------

110 --------

111 -----------------------------

112 1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU

113 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

114 Lustrowany

115 ☒

116 3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

117 1.

118 L. P.

119 Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

120 Art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów ustanawia obowiązek złożenia oświadczenia, dotyczącego pracy lub służby w organach bezpieczeństwa państwa lub współpracy z tymi organami w okresie od 22 lipca 1944 r. do 31 lipca 1990 r. - "oświadczenia lustracyjnego", ciążący na osobach, o których mowa w art. 4, urodzonych przed 01 sierpnia 1972 r. Obowiązek złożenia takiego oświadczenia, stosownie do art. 4 ust. 17 w zw. z art. 7 ust. 2 wskazanej ustawy, mają m.in. osoby, które pełnią funkcje publiczne bądź ubiegają się o pełnienie funkcji w organie jednostki samorządu terytorialnego lub są bądź ubiegają się o stanie się członkiem organu jednostki samorządu terytorialnego.

121 Zgodnie z treścią art. 21a ust. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, sąd wydaje orzeczenie stwierdzające fakt złożenia przez osobę lustrowaną niezgodnego z prawdą oświadczenia lustracyjnego albo stwierdzające, że oświadczenie było prawdziwe. Jednocześnie art. 3a ust. 1 i 2 wskazanej wyżej ustawy wskazuje, że współpracą w rozumieniu ustawy jest świadoma i tajna współpraca z ogniwami operacyjnymi lub śledczymi organów bezpieczeństwa państwa w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji. Współpracą jest również świadome działanie, którego obowiązek wynikał z ustawy obowiązującej w czasie tego działania w związku z pełnioną funkcją, zajmowanym stanowiskiem, wykonywaną pracą lub pełnioną służbą, jeżeli informacje przekazywane były organom bezpieczeństwa państwa w zamiarze naruszenia wolności i praw człowieka i obywatela.

122 15 września 2018 r. L. P., z uwagi na to, że ubiegał się o objęcie funkcji radnego, złożył oświadczenie lustracyjne, w którym podał, że nie pracował, nie pełnił służby ani nie był współpracownikiem w rozumieniu art. 3a ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 – 1990 oraz treści tych dokumentów, organów bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 powołanej ustawy w okresie od 22 lipca 1944 r. do 31 lipca 1990 r. Powyższe oświadczenie było nieprawdziwe, ponieważ L. P. w sposób świadomy i tajny współpracował z (...) kontrwywiadem wojskowym PRL oraz w sposób świadomy pracował w Służbie Bezpieczeństwa PRL, gdzie zajmował się m.in. współpracą z tajnymi współpracownikami oraz pozyskiwaniem ich do współpracy. Z powierzonych mu zadań operacyjnych wywiązywał się z zaangażowaniem, o czym świadczą przede wszystkim opinie jego przełożonych, a także wyróżnienia, które otrzymywał.

123 1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i

124 środki związane z poddaniem sprawcy próbie

125 Lustrowany

126 Punkt rozstrzygnięcia

127 z wyroku

128 Punkt z wyroku odnoszący się

129 do przypisanego czynu

130 Przytoczyć okoliczności

131 L. P.

132 2. i 3.

133 1.

134 Zgodnie z treścią art. 21a ust. 2a ustawy lustracyjnej, wydając orzeczenie stwierdzające fakt złożenia niezgodnego z prawdą oświadczenia lustracyjnego, sąd orzeka utratę prawa wybieralności w wyborach do Sejmu, Senatu i Parlamentu Europejskiego oraz w wyborach powszechnych organu i członka organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organu jednostki pomocniczej jednostki samorządu terytorialnego, której obowiązek utworzenia wynika z ustawy, na okres od 3 do 10 lat. Stosownie zaś do dyspozycji art. 21a ust. 2b wskazanej ustawy, wydając orzeczenie stwierdzające fakt złożenia niezgodnego z prawdą oświadczenia lustracyjnego, sąd orzeka zakaz pełnienia funkcji publicznej, o której mowa w art. 4 pkt 2-57 i 61 ustawy, na okres od 3 do 10 lat.

135 W związku z tym, że sąd orzekł, że L. P. złożył nieprawdziwe oświadczenie lustracyjne, to miał także obowiązek orzec utratę prawa wybieralności do wskazanych w ww. przepisie organów, jak również zakaz pełnienia określonych funkcji. Wskazana norma ma charakter obligatoryjny.

136 Sąd orzekł wymienioną wyżej utratę praw i zakaz pełnienia funkcji na okres 5 lat mając na uwadze wiek lustrowanego, w związku z czym nie ukształtował ww. środków na dłuższy czas. Sąd miał jednak również na względzie długi okres pracy lustrowanego w Służbie Bezpieczeństwa, a także fakt, że według oświadczenia należy on do struktur politycznych i nieodległy czas, jaki upłynął od złożenia oświadczenia lustracyjnego, w wyniku czego określił ww. środki na wyższy niż najniższy przewidziany ustawą okres.

137 1.Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

138 Lustrowany

139 Punkt rozstrzygnięcia

140 z wyroku

141 Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

142 Przytoczyć okoliczności

143 ---------

144 ---------

145 ---------

146 ------------------------

147 1.inne zagadnienia

148 W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

149 ------------------------------------

150 7. KOszty procesu

151 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

152 Przytoczyć okoliczności

153 1.4.

154 Zgodnie z art. 19 ustawy lustracyjnej w zakresie nieuregulowanym przepisami tej ustawy do postępowania lustracyjnego, stosuje się odpowiednio przepisy k.p.k. Na podstawie art. 627 k.p.k. od skazanego (w tym przypadku lustrowanego) w sprawach z oskarżenia publicznego sąd zasądza koszty sądowe na rzecz Skarbu Państwa oraz wydatki na rzecz oskarżyciela posiłkowego. Sąd obciążył lustrowanego kosztami postępowania w sprawie w kwocie 684,40 zł. Na zasądzoną kwotę składają się koszty poniesione w związku z wydaniem opinii o stanie zdrowia psychicznego lustrowanego w wysokości 644,40 zł, a także koszty poniesione w toku postępowania przygotowawczego i sądowego w postaci ryczałtu za doręczanie pism – po 20 zł za każde z postępowań.

155 1.Podpis

156 Katarzyna Stasiów

157 Arletta Mierzwiak Konrad Mielcarek