Wyrok Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 2 czerwca 2022 r., III K 17/22

wyrok Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 2 czerwca 2022 r., III K 17/22

Tekst

1 sygn. akt III K 17/22

ORZECZENIE

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

2 Dnia 2 czerwca 2022 r.

3 Sąd Okręgowy w Białymstoku III Wydział Karny w składzie:

4 Przewodniczący: Sędzia SO Mariusz Kurowski

5 Sędziowie: SO Marzenna Roleder

6 SO Izabela Komarzewska

7 Protokolant: Dominika Zaborowska

8 w obecności prokuratora Agnieszki Rusiłowicz z Instytutu Pamięci Narodowej - Oddziałowego Biura Lustracyjnego w Białymstoku

9 po rozpoznaniu w dniu 02.06.2022 r. sprawy:

10 D. K. , syna K. i I. z d. C., urodz. (...) w Ł.

11 w przedmiocie stwierdzenia zgodności z prawdą oświadczenia lustracyjnego

12 I. Na podstawie art. 21a ust. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1633) stwierdza, że D. K. w związku z kandydowaniem na funkcję Radnego Rady Miasta K. złożył w dniu 12 września 2018 roku niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne.

13 II. Na podstawie art. 21a ust. 2a ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1633) orzeka wobec lustrowanego D. K. utratę prawa wybieralności w wyborach do Sejmu, Senatu i Parlamentu Europejskiego oraz w wyborach powszechnych organu i członka organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organu jednostki pomocniczej jednostki samorządu terytorialnego, której obowiązek tworzenia wynika z ustawy - na okres 3 (trzech) lat.

14 III. Na podstawie art. 21a ust. 2b ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1633) orzeka wobec lustrowanego D. K. zakaz pełnienia funkcji publicznej, o której mowa w art. 4 pkt 2 - 57 i 61 cytowanej ustawy - na okres 3 (trzech) lat.

15 IV. Na podstawie art. 19 ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1633) w zw. z art. 627 k.p.k. obciąża lustrowanego kosztami sądowymi w kwocie 40 (czterdziestu) złotych.

16 Marzenna Roleder Mariusz Kurowski Izabela Komarzewska

Uzasadnienie

17 Formularz UK 1

18 Sygnatura akt

19 IIIK17/22

20 Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

21 1.USTALENIE FAKTÓW

22 0.1.Fakty uznane za udowodnione

23 Lp.

24 Oskarżony

25 Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

26 1.1.1.

27 D. K.

28 w dniu 12 września 2018 roku D. K. w związku z kandydowaniem na funkcję Radnego Rady Miasta K. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne.

29 Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

30 Dowód

31 Numer karty

32 Odbywanie przez D. K. w okresie od dnia 27.10.1983 r. do dnia 28.10.1985 r, po ukończeniu Technikum Budowlanego, zasadniczej służby wojskowej. Pełnienie tej służby w (...) w O. - jednostce numer (...). Pełnienie tej służby w Kancelarii (...) na stanowisku (...).

33 Wyjaśnienia Lustrowanego

34 71-72

35 Karta ewidencyjna WKU

36 36

37 Pozyskanie D. K. w dniu 29.03.1984 r. przez starszego oficera Wydziału (...) w B. kapitana (...) A. O. do tajnej współpracy - na zasadzie dobrowolności. Celem pozyskania zapewnienie dopływu informacji o charakterze profilaktycznym. Przyjęcie podczas pozyskaniowej rozmowy przez D. K. pseudonimu (...) (nr rej. (...)).

38 Wyjaśnienia Lustrowanego

39 71-72

40 Zapis pod poz. 67941 Centralnego (...)

41 23

42 Karta (...) z Kartoteki (...) (...)

43 25

44 Karta(...) z kartoteki MON

45 26

46 Protokół zniszczenia makulatury tajnej Szefostwa (...) wraz z Aktem zniszczenia

47 27, 28-30

48 Zapis książki nr (...) (...) w B. pod poz. 150

49 31

50 Zapis książki nr (...) (...) w B. pod poz. 1041

51 32

52 Zapis książki nr (...) (...) (...) pod poz. 1186

53 33

54 Zapis książki nr (...) Zarządu (...) pod poz. 8136

55 34

56 Karta ewidencyjna żołnierza (...) A. O.

57 65

58 Odbycie kilku (5 - 6) rozmów z ww. oficerem (...) przez D. K., podczas których przekazywał on ww. oficerowi informacje o zachowaniach żołnierzy w jednostce. Przekazanie podczas jednej z tych rozmów informacji o podejrzeniach żołnierzy odnośnie osoby, która dokonała kradzieży wiertarki.

59 Wyjaśnienia Lustrowanego

60 71-72

61 Zakończenie w dniu 28.10.1985 r. współpracy (...) z D. K. - z uwagi na jego ubycie do rezerwy. Zdjęcie z ewidencji operacyjnej w dniu 29.10.1985 r. - z uwagi na tę okoliczność.

62 Wyjaśnienia Lustrowanego

63 71-72

64 Karta (...) z kartoteki MON

65 26

66 Karta ewidencyjna WKU

67 36

68 Złożenie przez D. K. w dniu 12 września 2018 r. w związku z kandydowaniem na funkcję Radnego Rady Miasta K. niezgodnego z prawdą oświadczenie lustracyjnego, że nigdy nie współpracował z organami bezpieczeństwa państwa w rozumieniu ustawy z dnia 18.10.2006 r.

69 Oświadczenie lustracyjne

70 3

71 Wyjaśnienia Lustrowanego

72 71-72

73 0.1.Fakty uznane za nieudowodnione

74 Lp.

75 Oskarżony

76 Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

77 1.2.1.

78 D. K.

79 w dniu 12 września 2018 roku D. K. w związku z kandydowaniem na funkcję Radnego Rady Miasta K. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne.

80 Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

81 Dowód

82 Numer karty

83 Niepamięć, czy też roztargnienie D. K., że podczas zasadniczej służby wojskowej współpracował z (...) jako powód złożenia przez niego niezgodnego z prawdą oświadczenia lustracyjnego. Jak również, że powodem tej współpracy była obawa utraty stanowiska kancelisty w Kancelarii (...).

84 Wyjaśnienia Lustrowanego

85 71-72

86 1.OCena DOWOdów

87 0.1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów

88 Lp. faktu z pkt 1.1

89 Dowód

90 Zwięźle o powodach uznania dowodu

91 1.1.1

92 Wyjaśnienia Lustrowanego

93 Już w tym miejscu należy zaznaczyć, że wyjaśnieniom D. K. sąd dał w zdecydowanej większości wiarę. Znajdują one bowiem potwierdzenie w całym zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, który zbieżnie z tymi depozycjami potwierdza jego tajną współpracę z (...). Jedynie fragment wypowiedzi lustrowanego o zapomnieniu o tej działalności w momencie sporządzania oświadczenia lustracyjnego, jak też twierdzenie, że tę współpracę podjął z uwagi na sugestię, że straci zajmowane stanowisko w Kancelarii (...), zostały uznane za niewiarygodne - z przyczyn niżej wskazanych.

94 Karta ewidencyjna WKU

95 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

96 1.1.1

97 Wyjaśnienia Lustrowanego

98 Jak wskazano depozycjom tym w miażdżącej większości sąd dał wiarę skoro korelują one ze wszystkimi zgromadzonymi w sprawie dowodami.

99 Zapis pod poz. (...) Centralnego Rejestru (...)

100 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Wskazać należy, że dokument ów ujawnia datę pozyskania D. K. do współpracy z (...) (29.03.1984 r.) jak też jego pseudonim ((...)).

101 Karta (...) z Kartoteki (...) (...)

102 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym skoro potwierdza pozyskanie D. K. jako tajnego współpracownika (...). Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

103 Karta (...) z kartoteki MON

104 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

105 Do powyższego zasadnym jest dodać, że ujawnia on szereg istotnych okoliczności. Mianowicie cel tego pozyskania (do zadań profilaktycznych), fakt, że to pozyskanie nastąpiło na zasadzie dobrowolności i dokonał go kapitan (...) A. O.. Nadto ujawnia on datę i przyczynę zdjęcia D. K. z ewidencji operacyjnej (...) (ubycie do rezerwy w dniu 28.10.1985 r.).

106 Podobnie jak wyżej wymienione i ów dokument ukazuje również przyjęty przez lustrowanego na potrzeby tej współpracy pseudonim i datę pozyskania.

107 Protokół zniszczenia makulatury tajnej Szefostwa (...) wraz z Aktem zniszczenia

108 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

109 Zapis książki nr (...) (...) w B. pod poz. 150

110 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

111 Zapis książki nr (...) (...) w B. pod poz. 1041

112 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym skoro potwierdza pozyskanie D. K. jako tajnego współpracownika (...). Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

113 Zapis książki nr (...) Zarządu (...) pod poz. 1186

114 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym skoro potwierdza pozyskanie D. K. jako tajnego współpracownika (...). Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

115 Zapis książki nr (...) Zarządu (...) pod poz. 8136

116 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym skoro potwierdza pozyskanie D. K. jako tajnego współpracownika (...). Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

117 Karta ewidencyjna żołnierza (...) A. O.

118 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym ukazując, że oficer, który pozyskał lustrowanego do współpracy był etatowym oficerem (...). Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

119 1.1.1

120 Wyjaśnienia Lustrowanego

121 Jak wskazano depozycjom tym w miażdżącej większości sąd dał wiarę skoro korelują one ze wszystkimi zgromadzonymi w sprawie dowodami.

122 1.1.1

123 Wyjaśnienia Lustrowanego

124 Jak wskazano depozycjom tym w miażdżącej większości sąd dał wiarę skoro korelują one ze wszystkimi zgromadzonymi w sprawie dowodami.

125 Karta (...) z kartoteki MON

126 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Jak wskazano ujawnia i potwierdza on szereg istotnych okoliczności dotyczących działalności D. K. jako tajnego współpracownika (...) w czasie odbywania zasadniczej służby wojskowej.

127 Karta ewidencyjna WKU

128 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności.

129 1.1.1

130 Wyjaśnienia Lustrowanego

131 Jak wskazano depozycjom tym w miażdżącej większości sąd dał wiarę skoro korelują one ze wszystkimi zgromadzonymi w sprawie dowodami.

132 Oświadczenie lustracyjne

133 Oświadczenie, którego treści i okoliczności sporządzenia lustrowany nie kwestionował. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie co do wiarygodności tego dokumentu.

134 0.1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

135 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

136 Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

137 Dowód

138 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

139 1.2.1

140 Wyjaśnienia Lustrowanego

141 Jak na wstępie wskazano jedynie fragment wyjaśnień D. K., że składając oświadczenie lustracyjne zapomniał on o tym, że podczas odbywania zasadniczej służby wojskowej podjął współpracę z (...) w charakterze tajnego współpracownika, został uznany za niewiarygodny. Przeczą mu zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Nie negując, że od tamtych wydarzeń upłynął szmat czasu należy mieć na uwadze, że oświadczenie lustracyjne dotyczy wyłącznie ustalenia, czy dana osoba nie współpracowała w tajny sposób ze służbami bezpieczeństwa PRL. Każda osoba ubiegająca się o urząd publiczny doskonale o tym wie. Współpraca lustrowanego, jakkolwiek nie była wieloletnia, to trwała od dnia 29.03.1984 r. do dnia 29.10.1985 r., a zatem rok i 7 miesięcy. Zdaniem sądu nie sposób w świetle ww. zasad przyjąć, że przyjęcie pseudonimu i spotkania z oficerem (...) były tak nieistotnymi epizodami w życiu D. K., że w dniu 12.09.2018 r. zdając sobie sprawę z wagi składanego oświadczenia lustracyjnego nawet się nad tym nie zastanowił. Podobnie też twierdzenie lustrowanego o sugestii oficera podczas rozmowy pozyskaniowej, że w wypadku nie podpisania zobowiązania straci stanowisko w kancelarii, zostało uznanie za nieprawdziwe. Sam lustrowany wszak stwierdził, że jedynie dwóch żołnierzy posiadało średnie wykształcenie co powodowało, że niejako nie było możliwości jego zastąpienia. Istotniejszym jednakże jest, że treść Karty (...) z kartoteki MON dobitnie wskazuje, że pozyskanie to nastąpiło na zasadzie dobrowolności. Dlatego też te części jego depozycji sąd potraktował jako naturalną próbę umniejszenia swej odpowiedzialności.

142 Do powyższego należy już tylko dodać, że wyjaśnienia, którym sąd nie dał wiary, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Obawa utraty stanowiska w kancelarii pułku dla żołnierza zasadniczej służby wojskowej z kilkumiesięcznym stażem nie jest tego rodzaju okolicznością, by mogła wpłynąć ta treść rozstrzygnięcia. Podobnie jak roztargnienie, czy niepamięć przy sporządzaniu oświadczenia lustracyjnego, bo obciąża ono wyłącznie osobę D. K. - dojrzałego o wyższym wykształceniu, światłego mężczyznę.

143 1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU

144 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

145 Oskarżony

146 ☒

147 3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

148 I

149 D. K.

150 Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

151 Zgromadzone dowody wskazują, że w dniu 12 września 2018 r. D. K. kandydując na funkcję publiczną Radnego Rady Miasta K. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne w związku z tym kandydowaniem, wpisując, że nie pracował w rozumieniu art. 3a ustawy z dnia 8 października 2006 roku o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz.U. z 2021 r. poz. 1633) z organami bezpieczeństwa państwa. Pomimo, że w okresie od 29.03.1984 r. do 29.10.1985 r. podjął tajną współpracę z (...) wiedząc, jak wskazał w swych depozycjach, że są to wojskowe służby wywiadowcze. Dodać, należy, że Wojskowa Służba Wewnętrzna jest do nich zaliczana zgodnie z art. 2 cyt. ustawy. Zdaniem sądu zostały również wyczerpane przesłanki art. 3a cyt. ustawy to jest świadomej i tajnej współpracy skoro zgromadzone dowody wskazują, że kilkukrotnie (5-6) podczas tej współpracy lustrowany przekazał oficerowi prowadzącemu żądane przezeń informacje.

152 ☐

153 3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

154 Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

155 ☐

156 3.3. Warunkowe umorzenie postępowania

157 Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

158 ☐

159 3.4. Umorzenie postępowania

160 Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

161 ☐

162 3.5. Uniewinnienie

163 Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

164 1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i

165 środki związane z poddaniem sprawcy próbie

166 Oskarżony

167 Punkt rozstrzygnięcia

168 z wyroku

169 Punkt z wyroku odnoszący się

170 do przypisanego czynu

171 Przytoczyć okoliczności

172 D. K.

173 II

174 I

175 Sąd orzekł przewidziany w art. 21a ust. 2a ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów środek w postaci utraty prawa wybieralności w wyborach do Sejmu, Senatu i Parlamentu Europejskiego oraz w wyborach powszechnych organu i członka organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organu jednostki pomocniczej jednostki samorządu terytorialnego, której obowiązek tworzenia wynika z ustawy w minimalnym, trzyletnim rozmiarze. Za uznaniem takiego okresu zakazu za wystarczający przemawia stosunkowo krótki okres tej współpracy oraz jej charakter - współpraca ta polegała bowiem na przekazywaniu wiadomości profilaktycznych odnoszących się do innych żołnierzy podczas odbywania przez lustrowanego zasadniczej służby wojskowej.

176 D. K.

III

177 I

178 Podobnie jak wyżej ów krótki okres współpracy i jej charakter przemawiał za wymierzeniem lustrowanemu najniższego ustawowo możliwego okresu zakazu pełnienia funkcji publicznych określonych w art. 4 pkt 2 - 57 i 61 cyt. ustawy lustracyjnej.

179 1.Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

180 Oskarżony

181 Punkt rozstrzygnięcia

182 z wyroku

183 Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

184 Przytoczyć okoliczności

185 1.inne zagadnienia

186 W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,

187 a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

188 1.KOszty procesu

189 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

190 Przytoczyć okoliczności

191 IV

192 Z uwagi na posiadane dochody sąd zgodnie z art. 627 k.p.k. stosowanym zgodnie z art. 19 ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów do postępowań lustracyjnych obciążył D. K. kosztami sądowymi, które w niniejszej sprawie wyniosły 40 zł.

193 1.Podpis