Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 października 2026 r., V KZ 40/26

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 października 2026 r., V KZ 40/26

Sentencja

POSTANOWIENIE

1 Dnia 13 października 2026 r.

2 Sąd Najwyższy w składzie:

3 SSN Jacek Błaszczyk

4 po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 października 2026 r., w sprawie K.M. zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącej II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 3 września 2026 r., sygn. akt WKK 42/26, o odmowie przyjęcia kasacji skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 5 listopada 2025 r., sygn. akt II AKa 255/25, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. i art. 530 § 3 k.p.k. postanowił:

5 uchylić zaskarżone zarządzenie.

Uzasadnienie

6 Zarządzeniem z dnia 3 września 2026 r., w sprawie WKK 42/26, Przewodnicząca II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, na mocy art. 530 § 2 k.p.k., odmówiła przyjęcia kasacji wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 5 listopada 2025 r., sygn. akt II AKa 255/25, przez skazanego K.M., wobec nie uzupełnienia braku formalnego, pomimo stosownego wezwania do uzupełnienia braku, sporządzenia i podpisania kasacji przez adwokata lub radcę prawnego (k. 120 akt WKK 42/26).

7 Zażalenie na to zarządzenie złożył skazany podnosząc, że był w ostatnim czasie transportowany do innej jednostki penitencjarnej i nie mógł skontaktować się z dotychczasową obrońcą. Jednocześnie K.M. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia kasacji.

8 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

9 Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

10 Warunkiem formalnym wniesienia kasacji jest jej sporządzenie przez adwokata lub radcę prawnego albo radcę Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej (art. 526 § 3 k.p.k.). W przypadku kasacji sporządzonej osobiście przez stronę, obarczona jest ona zatem brakiem formalnym, podlegającym usunięciu na zasadach i w trybie określonym w art. 120 k.p.k. Jednocześnie, zgodnie z treścią art. 530 § 2 k.p.k., prezes sądu (przewodniczący wydziału, upoważniony sędzia) winien wezwać stronę, która wniosła osobistą kasację, do uzupełnienia ww. braku, tj. sporządzenia jej przez podmiot fachowy: adwokata albo radcę prawnego w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy jej przyjęcia. Dopiero, gdy strona tego braku we wskazanym terminie nie usunie, aktualizują się podstawy do wydania zarządzenia o odmowie przyjęcia tego środka zaskarżenia.

11 W przedmiotowej sprawie zarządzeniem z dnia 10 sierpnia 2026 r. adw. M.M. została wezwana do uzupełnienia braku formalnego osobistej kasacji skazanego poprzez sporządzenie i podpisanie skargi kasacyjnej spełniającej wymogi z art. 526 § 1 i 2 k.p.k. w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyjęcia kasacji do rozpoznania (k. 113 akt WKK 42/26). W odpowiedzi adwokat M.M. wskazała, że w dniu 15 czerwca 2026 r. zawiadomiła Sąd, że nie jest już obrońcą skazanego w związku z wypowiedzeniem umocowania, wniosła o ustanowienie skazanemu obrońcy z urzędu do sporządzenia i podpisania osobistej kasacji K.M. oraz zwróciła się o bezpośrednie informowanie skazanego, aby zachowany został bieg terminów procesowych i prawo do obrony (k. 118 akt WKK 42/26). Skazany został natomiast poinformowany o treści wezwania wystosowanego do adwokat M.M., które to pismo odebrał osobiście w dniu 17 sierpnia 2026 r. (k. 116 akt WKK 42/26).

12 W złożonym zażaleniu skazany podnosi, że próbował kontaktować się telefonicznie z adwokat M.M., jednak było to bezskuteczne. Dodaje, że nie został także poinformowany przez obrońcę o przyczynach niezłożenia kasacji.

13 Mając na względzie okoliczności przedstawione przez skazanego związane z zaniechaniem usunięcia przez skazanego braków formalnych kasacji oraz fakt, że wezwanie do usunięcia tych braków wystosowano wyłącznie do obrońcy, która poinformowała Sąd, że nie jest już obrońcą skazanego, konieczne stało się uchylenie zaskarżonego zarządzenia. W toku dalszego postępowania okołokasacyjnego organ procesowy winien podjąć stosowne czynności przewidziane przepisami prawa, gwarantujące zachowanie prawa do obrony skazanego.

14 Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

15 SSN J. Błaszczyk