Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 maja 2011 r., V CZ 21/11

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 maja 2011 r., V CZ 21/11

Tekst

1 Sygn. akt V CZ 21/11

POSTANOWIENIE

2 Dnia 13 maja 2011 r.

3 Sąd Najwyższy w składzie :

4 SSN Irena Gromska-Szuster (przewodniczący)

5 SSN Grzegorz Misiurek

6 SSN Marta Romańska (sprawozdawca)

7 w sprawie ze skargi M. M.

8 o wznowienie postępowania

9 zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego Sądu Gospodarczego z dnia 20 sierpnia 2010 r.,

10 w sprawie z powództwa "D. F." Spółki z o.o. w S.

11 przeciwko M. M. i R.C.

12 o zapłatę,

13 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 maja 2011 r.,

14 zażalenia M. M. na postanowienie Sądu Okręgowego Sądu Gospodarczego z dnia 2 lutego 2011 r.,

15 oddala zażalenie.

Uzasadnienie

16 2

17 Postanowieniem z 2 lutego 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę M. M. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tego Sądu z 20 sierpnia 2010 r., sygn. akt VI Ga 39/10, bowiem uznał, że nie zachodzi wskazana przez skarżącego przesłanka w postaci ujawnienia nowego dowodu (art. 403 § 2 k.p.c.), to jest opinii biegłego sporządzonej 8 października 2010 r. w toku innego postępowania, prowadzonego przed Sądem Rejonowym w O. Sąd Okręgowy stwierdził, że podstawę wznowienia stanowić mogą jedynie środki dowodowe, które nie były znane stronie przed uprawomocnieniem się wyroku, nie zaś takie, które powstały już po jego uprawomocnieniu się.

18 W zażaleniu na postanowienie z 2 lutego 2011 r. skarżący zarzucił, że zostało ono wydane z naruszeniem: - art. 403 § 2 k.p.c. przez przyjęcie, że środek dowodowy powstały po uprawomocnieniu się wyroku nie stanowi przewidzianej w tym przepisie podstawy wznowienia postępowania; - art. 45 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 6 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w zw. z art. 9 Konstytucji RP przez ich niezastosowanie i pozbawienie go możliwości przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność braku po jego stronie obowiązku złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego.

19 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

20 Zażalenie jest bezzasadne.

21 W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym podstawą wznowienia postępowania, o której mowa w art. 403 § 2 k.p.c., może być jedynie dowód istniejący przed uprawomocnieniem się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie (por. uchwałę siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 21 lutego 1969 r., III PZ 63/68, OSNC 1969, nr 12, poz. 208, a także postanowienia Sądu Najwyższego: z 9 maja 2008 r„ II PZ 65/07, OSNP 2009, nr 17- 18, poz. 233; z 22 lipca 2008 r., II UZ 31/08, niepubl. oraz z 7 marca 2007 r., II CZ 5/07, niepubl.). Za „późniejsze wykrycie" środka dowodowego 3

22 w rozumieniu tego przepisu nie można więc uznać sytuacji, w której dowód ten powstaje już po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, której dotyczy skarga o wznowienie. W świetle utrwalonej w praktyce wykładni art. 403 § 2 k.p.c., zarzut naruszenia tego przepisu pozostaje więc niezasadny.

23 Nie można także zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, by taki sposób wykładni art. 403 § 2 k.p.c. naruszał jego prawo do sądu deklarowane w art. 45 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP oraz 6 EKPCz w zw. z art. 9 Konstytucji RP. Linia orzecznicza ukształtowana uchwałą Sądu Najwyższego z 21 lutego 1969 r. stanowi bezpośrednią kontynuację sposobu wykładni tej przesłanki wznowienia postępowania na gruncie przepisów obowiązujących przed wprowadzeniem obecnego art. 403 § 2 k.p.c. Wbrew poglądowi skarżącego, podstawą tej interpretacji jest pogłębiona i wieloaspektowa argumentacja językowa, oparta m.in. na ustaleniu znaczenia użytego w tym przepisie pojęcia „wykrycie", wskazującego na już uprzednio istniejący środek dowodowy. Z tego względu nie można uznać, by ten sposób wykładni art. 403 § 2 k.p.c., przyjęty powszechnie w późniejszym orzecznictwie, był interpretacją zbyt dowolną, prowadzoną w oderwaniu od treści przepisu, a tym samym, by naruszał on prawa podstawowe w zakresie prawa do rzetelnego procesu, gwarantowane w Konstytucji i EKPCz. Równocześnie zauważyć należy, że istotę prawa do sądu stanowi nie tylko prawo do przedstawienia i obrony swoich racji w postępowaniu, lecz także, służące obu stronom, prawo do zakończenia procesu w rozsądnym terminie (por. postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2006 r., S 3/06, OTK-A 2006, nr 9, poz. 146). Decyzja o przeprowadzeniu dowodu wymaga zawsze ustalenia proporcji między tymi wartościami w konkretnym wypadku i (z uwagi na konieczność unikania przewlekłości postępowania, art. 6 k.p.c.) usprawiedliwia odmowę przeprowadzenia dowodu (art. 217 § 2 k.p.c.). Jeśli więc - co miało miejsce w niniejszej sprawie - strona złożyła wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, który nie został uwzględniony przez sąd jako nieznajdujący uzasadnienia w rzeczywistych potrzebach postępowania dowodowego, to brak jest podstaw do uznania, by w jakimkolwiek zakresie doszło do naruszenia jej praw podstawowych.

24 4

25 Z uwagi na powyższe, orzeczono jak w postanowieniu.