Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 października 2026 r., I ZB 18/22

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 października 2026 r., I ZB 18/22

Sentencja

POSTANOWIENIE

1 Dnia 7 października 2026 r.

2 Sąd Najwyższy w składzie:

3 SSN Aleksander Stępkowski

4 na posiedzeniu bez udziału stron w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej w dniu 7 października 2026 r.

5 w przedmiocie wniosku obrońcy obwinionej o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie I ZZ 11/22

6 przez SSN Tomasza Demendeckiego pozostawia wniosek bez rozpoznania

Uzasadnienie

7 Do Sądu Najwyższego 18 października 2022 r. (data prezentaty) wpłynął wniosek obrońcy obwinionej, sędziego Sądu Okręgowego w […] X. Y. – adw. M.G., o zbadanie spełnienia przez SSN Tomasza Demendeckiego wymogów niezawisłości i bezstronności (art. 29 § 5 u.SN) wraz z wnioskiem o wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy I ZZ 11/22.

8 W uzasadnieniu wniosku obrońca obwinionej wniósł o stwierdzenie występowania przesłanek, o których mowa w art. 29 § 5 u.SN, co prowadzić musiało do wyłączenia Tomasza Demendeckiego od rozpoznawania sprawy dyscyplinarnej obwinionej.

9 Wyrokiem z 22 września 2026 r., K 21/26, Trybunał Konstytucyjny orzekł, że:

10 1) art. 42a § 3-14 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 334 ze zm.),

11 2) art. 23a § 4-15 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1614),

12 3) art. 29 § 5-25 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. z 2024 r. poz. 622)

13 – są niezgodne z art. 60 w związku z art. 31 ust. 3, w związku z art. 2 oraz w związku z art. 178 ust. 1, art. 179 i art. 180 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

14 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

15 Na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 22 września 2026 r., K 21/26, przepisy art. 29 § 5-25 u.SN, stanowiące podstawę wniosku obrońcy, utraciły domniemanie konstytucyjności i jako takie nie mogą stanowić podstawy podejmowania czynności orzeczniczych. Okoliczność ta kreuje bezwzględną, ujemną przesłankę procesową, uniemożliwiającą merytoryczne zbadanie wniosku. Ze względu na powyższe, Sąd Najwyższy musiał umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku obrońcy obwinionej o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego Tomasza Demendeckiego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwagi na niedopuszczalność dalszego prowadzenia tej procedury. W związku z niemożliwością ukształtowania składu w oparciu o przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym, których niezgodność z Konstytucją RP stwierdził Trybunał Konstytucyjny, zastosowanie w sprawie niniejszej mają regulacje Kodeksu postępowania karnego, który w art. 30 § 1 in principio k.p.k. przesądza, że jeśli ustawa nie stanowi inaczej, na posiedzeniu sąd orzeka jednoosobowo.

16 Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.