Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 sierpnia 2026 r., IV KK 562/25

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 sierpnia 2026 r., IV KK 562/25

Sentencja

POSTANOWIENIE

1 Dnia 19 sierpnia 2026 r.

2 Sąd Najwyższy w składzie:

3 SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek

4 w sprawie Z.S., skazanego za czyn z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 19 sierpnia 2026 r., wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 10 czerwca 2025 r., II AKa 490/24, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 13 maja 2024 r., II K 67/22, postanowił wniosku nie uwzględnić.

Uzasadnienie

5 Na skutek kasacji obrońcy skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 10 czerwca 2025 r., II AKa 490/24, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 13 maja 2024 r., II K 67/22, przed Sądem Najwyższym zawisła sprawa Z.S. Za przypisane mu przestępstwa został on skazany na karę łączną 3 lat pozbawienia wolności i karę 500 stawek dziennych grzywny, po 100 zł każda.

6 Postanowieniem z dnia 12 marca 2026 r., IV KK 562/25, Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją wyroku.

7 Pismem z dnia 14 maja 2026 r. obrońca skazanego zwrócił się z ponownym wnioskiem o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku. W uzasadnieniu podkreślił, że skazany cierpi na ciężką chorobę zagrażającą życiu i zdrowiu. Wskazał, że został złożony wniosek o odroczenie wykonania kary pozbawienia wolności, który spowodował tymczasowe wstrzymanie jej wykonania, jednak sam wniosek o odroczenie wykonania kary nie został uwzględniony. Obrońca podniósł, że orzeczona kara pozbawienia wolności może zostać wdrożona do wykonania przed rozpoznaniem kasacji, co uzasadnia wstrzymanie wykonania zaskarżonego nią wyroku, bowiem w ocenie obrońcy kasacja jest oczywiście zasadna. W kolejnych pismach procesowych obrońca wnosił o przyspieszenie rozpoznania sprawy kasacyjnej, wskazując, że skazany zgłosił się do jednostki penitencjarnej i rozpoczął odbywanie kary pozbawienia wolności.

8 Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

9 Ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku okazał się niezasadny.

10 Instytucja wstrzymania wykonania orzeczenia ma charakter wyjątkowy, jako odstępstwo od zasady wykonalności wyroku z chwilą uprawomocnienia. Utrwalone jest stanowisko, że zastosowanie tej instytucji winno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne, i w zasadzie nieodwracalne, następstwa. Tego rodzaju następstwa mogą zaistnieć wówczas, gdy już wstępna analiza wniesionej kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o konieczności uchylenia zaskarżonego nią wyroku. Wtedy bowiem dochodzi do sytuacji, w której skazany odbywałby karę, chociaż orzeczenie ze względu na swoją wadliwość nie powinno być wykonywane (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 2 czerwca 2026 r., IV KK 189/26 i I KK 97/26). Sąd Najwyższy podtrzymuje stanowisko wyrażone w pierwszym postanowieniu dotyczącym wstrzymania wykonania zaskarżonego w tej sprawie kasacją wyroku, zgodnie z którym dokonywana na potrzeby wniosku o wstrzymanie analiza kasacji i akt sprawy prowadzi do wniosku o braku ziszczenia się przesłanek do wstrzymania wykonania wyroku.

11 W orzecznictwie trafnie wskazuje się, że takie okoliczności jak sytuacja osobista skazanego, jego stan zdrowia czy postawa w postaci dobrowolnego stawiennictwa w jednostce penitencjarnej mogą okazać się przydatne w ewentualnym postępowaniu o przerwę w wykonaniu kary w trybie art. 153 k.k.w. lub o odroczenie jej wykonania w oparciu o treść art. 151 k.k.w., nie mogą one jednak być skutecznymi przesłankami do zastosowania instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 2 czerwca 2026 r., I KK 82/26; z dnia 19 grudnia 2025 r., I KK 475/25). Jak wynika z wniosku obrońcy, sytuacja zdrowotna skazanego nie została uznana za wystarczającą do odroczenia wykonania kary, co jednak nie pozbawia skazanego możliwości ubiegania się o przerwę w wykonaniu kary.

12 Podsumowując, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że nie zachodzą w tej sprawie wystarczające podstawy do zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Decyzja w tym względzie w żadnym razie nie przesądza ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii zasadności kasacji skarżącego od prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach, która została skierowana do rozpoznania na rozprawie w dniu 13 października 2026.

13 Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.