Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 2008 r., II CSK 189/08

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 2008 r., II CSK 189/08

Tekst

1 Sygn. akt II CSK 189/08

POSTANOWIENIE

2 Dnia 4 lipca 2008 r.

3 Sąd Najwyższy w składzie:

4 SSN Zbigniew Kwaśniewski

5 w sprawie z powództwa J. J.

6 przeciwko M. K.

7 o zapłatę,

8 na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 lipca 2008 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 25 października 2007 r., sygn. akt I ACa (…),

9 odrzuca skargę kasacyjną i oddala wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

10 Zaskarżony skargą kasacyjną wyrok wydany został w dniu 25 października 2007 r., a zatem wniesiona od niego skarga kasacyjna spełniać powinna wszelkie wymogi formalne, wynikające z treści przepisów art. 3984 § 1 i § 2 k.p.c.

11 W paragrafie pierwszym art. 3984

12 k.p.c. ustawodawca skatalogował odrębnie w

13 czterech punktach konstrukcyjne elementy każdej skargi kasacyjnej, a więc cechy istotne (kreatywne) tego tylko szczególnego środka odwoławczego, podkreślając zarazem w ten sposób rangę tychże elementów. Natomiast w zdaniu pierwszym § 2 art. 3984 k.p.c.

14 wskazano na pozostałe wymagania tej skargi, które stawiane są każdemu pismu procesowemu (art. 126 k.p.c. – 128 k.p.c.) z rygorem przewidzianym w art. 130 k.p.c. Obowiązek przedstawienia przez skarżącego m.in. uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a wynikający z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.,

15 wiąże się z instytucją tzw. „przedsądu”, polegającego m.in. na możliwości Sądu 2

16 Najwyższego odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).

17 Ten możliwy sposób zakończenia postępowania kasacyjnego, a kolidujący niewątpliwie z intencją strony wnoszącej skargę kasacyjną dowodzi zrównania rangą obowiązku przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (art. 3984 § 1 pkt 2 k.p.c.) z

18 obowiązkiem odrębnego przedstawienia oraz uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3984

19 § 1 pkt 3 k.p.c.). Odrębne wyartykułowanie przez

20 ustawodawcę obu kategorii obowiązków dowodzi tego, że nie są one tożsame. W konsekwencji za spełnienie wymogu z art. 3984

21 § 1 pkt 3 k.p.c. nie można uznać

22 jedynie odwołania się przez skarżącego do uzasadnienia podstaw kasacyjnych i sformułowanych w ich ramach zarzutów, z pominięciem wyraźnego, odrębnego i ścisłego przytoczenia co najmniej jednej spośród okoliczności wymienionych w art. 3989 §

23 1 k.p.c., wraz z jej stosownym uzasadnieniem przy pomocy argumentów jurydycznych (por. postanowienie SN z dnia 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, z. 10, poz. 156; postanowienie SN z dnia 5 czerwca 2001 r., IV CZ 45/01, OSNC 2001 r., z. 10, poz. 157). W odniesieniu do skargi kasacyjnej zachowuje aktualność utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym wymagania z art. 3984 § 1 k.p.c. mają samodzielny

24 byt i nie mogą być traktowane zamiennie (postanowienie SN z dnia 29 czerwca 2005 r. V CSK 5/05, niepubl.; postanowienie SN z dnia 14 lipca 2005 r. III CZ 61/05 niepubl.; postanowienie SN z dnia 21 lipca 2005 r., V CSK 18/05, niepubl.).

25 Spełniając formalny wymóg skargi kasacyjnej, określony w art. 3984 § 1 pkt 3

26 k.p.c., skarżący powinien zawrzeć w niej wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i wniosek ten uzasadnić wskazując na występowanie w sprawie przynajmniej jednej z okoliczności stanowiących przesłanki tzw. przedsądu, określone w art. 3989 § 1 k.p.c. i

27 przedstawić odpowiednie argumenty prawne, uzasadniające występowanie ściśle określonej w ustawie przesłanki. Potrzeba przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania powinna być zatem uzasadniona przez skarżącego przy pomocy argumentów jurydycznych uzasadniających wystąpienie którejkolwiek z przesłanek precyzyjnie określonych w art. 3989

28 § 1 k.p.c. (por. postanowienie SN z dnia 21 lipca 2005 r. sygn.

29 akt V CSK 18/05). Spełnienie tego wymogu nie jest tożsame z werbalnym powołaniem się na przesłankę wymienioną w art. 3989

30 § 1 pkt 2 k.p.c., bez jakiegokolwiek

31 uzasadnienia okoliczności wskazujących na wystąpienie przesłanki określonej tym przepisem. Ponieważ skarga kasacyjna powoda pozbawiona jest właściwie rozumianego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania przeto podlega ona odrzuceniu (por. postanowienie SN z dnia 22 września 2005 r. sygn. akt II CSK 7/05). 3

32 Uwzględniając więc odrębność obu przedmiotów regulacji w pkt 2 i 3 art. 3984 § 1

33 k.p.c. stwierdzić należy, że choć argumentacja skarżącego może się niekiedy w obu tych kwestiach nawet częściowo pokrywać, to jednak orzeczenie w przedmiocie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zapada tylko po uprzednim dokonaniu oceny przyczyn kwalifikowanych przez ustawodawcę, a określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., gdyż tylko one

34 i ich uzasadnienie mogą być przedmiotem tzw. „przedsądu” i decydują o jego wyniku. Skoro więc skarga kasacyjna powoda pozbawiona jest adekwatnego uzasadnienia wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, a więc tego niezbędnego elementu konstrukcyjnego współkreującego istotę tego środka zaskarżenia, to Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia, działając na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z

35 art. 3986

36 § 2 k.p.c. i art. 3984

37 § 1 pkt 3 k.p.c.

38 Sąd Najwyższy oddalił wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, ponieważ w wypadku odrzucenia skargi kasacyjnej nie należy się zwrot kosztów postępowania stronie, która w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, natomiast nie podniosła zarzutu, że skarga powinna być odrzucona (por. postanowienie SN z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 563/01, niepubl.; orzeczenie SN z dnia 15 listopada 1934 r., C.II 1677/34, Zb. Urz. 1935, poz. 204).