Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2015 r., III KK 387/14

wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2015 r., III KK 387/14

Tekst

1 Sygn. akt III KK 387/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

2 Dnia 22 stycznia 2015 r.

3 Sąd Najwyższy w składzie:

4 SSN Roman Sądej (przewodniczący, sprawozdawca)

5 SSN Andrzej Ryński

6 SSN Jacek Sobczak

7 Protokolant Łukasz Biernacki

8 w sprawie A. B.

9 skazanego z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.

10 po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 22 stycznia 2015 r.,

11 kasacji, wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść skazanego, od wyroku Sądu Rejonowego w O.

12 z dnia 7 lutego 2012 r.,

13 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w O.

Uzasadnienie

14 Wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia 7 lutego 2012r. A. B. został uznany za winnego tego, że w styczniu 2002r. w O. zabrał w celu przywłaszczenia z prywatnego mieszkania M. Ł. konsolę do gier Playstation o wartości 500 zł na szkodę tego pokrzywdzonego, przy czym czynu dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo podobne, będąc skazanym wyrokiem łącznym Sądu Okręgowego w 2

15 O. z dnia 25 lutego 2003r., na łączną karę 5 lat pozbawienia wolności, którą odbywał w okresie od dnia 5 kwietnia 2001r. do dnia 29 listopada 2005r.; tak opisany czyn został zakwalifikowany jako występek określony w art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i na podstawie tych przepisów wymierzono oskarżonemu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności; oskarżony został zwolniony od kosztów sądowych.

16 Wyrok ten zapadł w uwzględnieniu wniosku oskarżonego złożonego w trybie art. 387 k.p.k. i uprawomocnił się bez zaskarżenia w dniu 15 lutego 2012 r.; uzasadnienie nie zostało sporządzone.

17 Kasację od tego wyroku, na korzyść A. B., wniósł Rzecznik Praw Obywatelskich. Podniósł on zarzut „rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia prawa procesowego – art. 387 § 2 k.p.k., polegającego na uznaniu, że istnieją podstawy do uwzględnienia wniosku oskarżonego o wydanie wyroku skazującego i wymierzenie mu kary bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, mimo iż nie została wyjaśniona okoliczność, mająca wpływ na prawidłowość orzekania o winie, bowiem z jednej strony Sąd meriti, w oparciu o treść art. 387 § 4 k.p.k., uznał za ujawniony dowód w postaci „przeglądarki pobytów”, z którego wynikało, że w okresie od 13 września 1999r. do 29 maja 2007r. A. B. przebywał w jednostkach penitencjarnych, a z drugiej strony uznał go za winnego popełnienia przestępstwa w tym okresie”.

18 Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o dopuszczenie dowodu z zaświadczenia z dnia 29 kwietnia 2013 r., z którego wynika, że oskarżony w trakcie pobytu w jednostkach penitencjarnych w okresie od 13 września 1999 r. do 29 maja 2007 r. nie korzystał z przerw w karze ani z zezwolenia na czasowe opuszczenie jednostki oraz o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.

19 Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.

20 Kasacja Rzecznika Praw Obywatelskich była zasadna w stopniu oczywistym, uzasadniającym jej uwzględnienie w trybie art. 535 § 5 k.p.k.

21 Istotnie, z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynikało, że we wskazanym przez autora kasacji okresie A. W. przebywał w jednostkach penitencjarnych (k.14). Nieopuszczanie przez oskarżonego zakładu karnego 3

22 potwierdzało też dołączone do kasacji zaświadczenie Zastępcy Dyrektora ZK w S. z dnia 29 kwietnia 2013r. (k. 5 akt SN). Co więcej, już w samym opisie powrotu do przestępstwa zawartym w zarzucie, wskazano na okres odbywania kary przez oskarżonego od dnia 5 kwietnia 2001r. do dnia 29 listopada 2005r., (odnotowany na odpisie wyroku łącznego – k.77), a więc również w czasie przypisanego występku.

23 Na rozprawie A. B. przyznał się do popełnienia zarzuconego czynu i złożył wniosek w trybie art. 387 § 1 k.p.k., który, przy braku sprzeciwu pokrzywdzonego i prokuratora, został przez Sąd Rejonowy zaakceptowany, czego wyrazem był zaskarżony kasacją wyrok. W pełni zasadnie skarżący stwierdził, że na gruncie zgromadzonego materiału dowodowego nie można było jednak przyjąć, iż okoliczności popełnionego przestępstwa „nie budzą wątpliwości”, jak wymaga dyspozycja art. 387 § 2 k.p.k. Bezkrytycznie akceptując wniosek oskarżonego, Sąd a quo nie dostrzegł kwestii wręcz fundamentalnej, dotyczącej jaskrawej sprzeczności pomiędzy informacjami o nieprzerwanym pobycie oskarżonego w zakładach karnych, a wskazanym w zarzucie aktu oskarżenia czasie popełnienia kradzieży – „w styczniu 2002 r.” Nawet w sytuacji, gdy oskarżony, przyznając się do winy, odmówił złożenia wyjaśnień, to wówczas gdy składał on wniosek o dobrowolne poddanie się karze, niezbędnym było wyjaśnienie tej kwestii. Zaniechanie jej wyjaśnienia w oczywistym stopniu prowadzi do uznania, że rażąco błędny był wniosek Sądu, iż „okoliczności popełnienia przestępstwa nie budzą wątpliwości”, a tym samym rażąco naruszony został art. 387 § 2 k.p.k. Implikacją tego naruszenia musiało być uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

24 W jego toku niezbędnym będzie jednoznaczne wyjaśnienie omówionych powyżej wątpliwości, a nadto, hipotetycznie zakładając sprawstwo – w realiach tej sprawy – rozważenie, czy czyn zarzucony A. B. nie stanowi przypadku mniejszej wagi (rzecz jasna, z konsekwencjami dotyczącymi przedawnienia karalności), jak również dokonanie precyzyjniejszych ustaleń co do wartości przedmiotu zaboru, do czego obliguje choćby nowelizacja przepisów Kodeksu wykroczeń.

25 Kierując się powyższą argumentacją Sąd Najwyższy orzekł, jak w części dyspozytywnej wyroku.

26 4