Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2026 r., III CZ 82/26
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2026 r., III CZ 82/26
Sentencja
POSTANOWIENIE
1 21 października 2026 r.
2 Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
3 SSN Adam Doliwa
4 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 21 października 2026 r. w Warszawie zażalenia A.D. na postanowienie Sądu Rejonowego w Radomsku z 24 lutego 2026 r., I WSC 1/26, w sprawie ze skargi A.D. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia - postanowienia Sądu Rejonowego w Radomsku z 24 listopada 2025 r., sygn. I Co 1110/25, w sprawie ze skargi A.D. z udziałem P. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Radomsku w sprawie egzekucyjnej Km […]/24,
1. odrzuca zażalenie;
2. oddala wniosek wierzyciela o przyznanie kosztów postępowania zażaleniowego.
Uzasadnienie
7 Postanowieniem z 24 lutego 2026 r. Sąd Rejonowy w Radomsku odrzucił skargę A.D. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wobec jej niedopuszczalności.
8 Przyczyną odrzucenia środka zaskarżenia była po pierwsze niedopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu oddalającego skargę A.D. na czynność komornika sądowego. Po drugie niedochowanie przymusu adwokacko-radcowskiego.
9 Od postanowienia Sądu Rejonowego dłużnik A.D. osobiście złożył zażalenie. Skarżący zakwestionował okoliczności powołania na stanowisko asesora sądowego przez nieprawidłowo ukształtowaną KRS, jak również powołał się na nieprawidłowe ustalenia stanu faktycznego.
10 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
11 Zgodnie z art. 394¹ § 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje m.in. na postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.
12 Celem przymusu adwokacko-radcowskiego (art. 87¹ k.p.c.), który obejmuje także wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jest zapewnienie wniesionemu środkowi zaskarżenia odpowiedniego poziomu merytorycznego. Sporządzenie zażalenia osobiście przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej jest dotknięte brakiem nieusuwalnym i powoduje konieczność odrzucenia zażalenia a limine bez uprzedniego wzywania do uzupełnienia tego braku.
13 Nieusuwalność wady środka zaskarżenia kierowanego do Sądu Najwyższego, polegającej na jego wniesieniu przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej, która skutkuje koniecznością odrzucenia tego środka bez możliwości jej sanowania, została potwierdzona w licznych orzeczeniach Sądu Najwyższego (zob. np. postanowienia SN: z 28 maja 2025 r., III CZ 12/25; z 13 grudnia 2023 r., III CZ 266/23; z 13 lipca 2022 r., III CZ 229/22; z 27 czerwca 2023 r., III CZ 118/23; z 14 czerwca 2022 r., III CZ 197/22; z 24 marca 2022 r., III CZ 120/22 oraz z 18 czerwca 2021 r., V CZ 39/21).
14 W niniejszej sprawie zażalenie zostało sporządzone i podpisane osobiście przez dłużnika – A.D.
15 Zażalenie sporządzone i podpisane przez stronę nie mającą zdolności postulacyjnej przed Sądem Najwyższym jest dotknięte brakiem formalnym nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem środka odwoławczego jako niedopuszczalnego, bez wzywania do uzupełniania tego braku i bez możliwości jego usunięcia przez pełnomocnika (zob. postanowienia SN: z 28 marca 2025 r., III CZ 26/25; z 29 października 2025 r., III CZ 71/24).
16 Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 398²¹ w zw. z art. 394¹ § 1 i 3 w zw. art. 397 § 3 k.p.c. odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne. Wprawdzie P. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wniosła odpowiedź na zażalenie, jednakże wniosek wierzyciela o przyznanie kosztów postępowania zażaleniowego podlegał oddaleniu, bowiem został powiązany z oddaleniem zażalenia (zob. postanowienie SN z 3 lutego 2026 r., I CSK 3112/25).