Postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 15 lipca 2020 r., II S 15/20

postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 15 lipca 2020 r., II S 15/20

Tekst

1 Sygn. akt II S 15/20

POSTANOWIENIE

2 Dnia 15 lipca 2020r.

3 Sąd Apelacyjny we Wrocławiu II Wydział Karny w składzie:

4 Przewodniczący SSA Agata Regulska

5 Sędziowie SA Bogusław Tocicki

6 S.A Janusz Godzwon

7 po rozpoznaniu skargi E. J.

8 na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu sądowym przed Sądem Rejonowym w Oleśnicy, sygn. akt II K 74/18 (wcześniej II K 294/16)

9 na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 75)

10 p o s t a n a w i a

11 1. oddalić skargę.

12 2. zwolnić E. J. od uiszczenia opłaty stałej od skargi.

Uzasadnienie

13 W piśmie z 10 marca 2020 r. skierowanym do Sądu Okręgowego we Wrocławiu za pośrednictwem Sądu Rejonowego w Oleśnicy E. J. wniosła o stwierdzenie przewlekłości postępowania toczącego się przed Sądem Rejonowym w Oleśnicy w sprawie II K 74/18 (wcześniej II K 294/16), nadto o zobowiązanie Sądu Rejonowego w Oleśnicy do rozpoznania sprawy w terminie 3 miesięcy od rozpoznania skargi, przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącej 20.000,00 zł, zarządzenie od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Oleśnicy na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych.

14 Prezes Sądu Okręgowego w Oleśnicy w pisemnej odpowiedzi z 6 kwietnia 2020r. wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.

15 W toku postępowania skargowego skarżąca wniosła do Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu szereg pism wraz z wnioskami dowodowym, w tym także wniosek z 14 maja 2020r. o zawieszenie postępowania II K 74/18 Sądu Rejonowego w Oleśnicy do czasu zakończenia postępowań przygotowawczych prowadzonych przez Prokuratury Rejonowe i Prokuraturę Okręgową we Wrocławiu, a wyliczonych przez skarżącą w złożonym piśmie.

16 Zarządzeniem Sędziego z dnia 23 kwietnia 2020r. przekazano skargę E. J. do Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu jako właściwemu do jej rozpoznania.

17 Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.

18 Skarga E. J. na przewlekłość postępowania sądowego w sprawie Sądu Rejonowego w Oleśnicy II K 74/18 (wcześniej II K 294/16), okazała się niezasadna i jako tak podlega oddaleniu.

19 Stosownie do treści art. 1 ust. 1 i art. 2 ust. 1 i 1a ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 75) naruszenie takie ma miejsce wówczas, gdy wskutek działań lub zaniechań sądu lub prokuratora postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności prawnych i faktycznych. W szczególności ocenie podlega terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu zakończenia postępowania przy uwzględnieniu charakteru sprawy, stopnia jej faktycznej i prawnej zawartości, znaczenia dla skarżącego rozstrzyganych w niej zagadnień oraz zachowania stron, w szczególności zarzucającej przewlekłość (art. 2 ust. 2 cyt. ustawy).

20 Nie budzi wątpliwości, że przewlekłość postępowania jest kategorią obiektywną, a obowiązkiem państwa jest zagwarantowanie, by sprawy osób podległych jego jurysdykcji toczyły się bez zbędnej zwłoki (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 6 stycznia 2006r., III SPP 154/05 i cyt. tam orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz poglądy doktryny). Nie ulega też wątpliwości, że ocena, czy w konkretnej sprawie doszło do przewlekłości postępowania, nie powinna ograniczać się wyłącznie do upływu czasu i subiektywnych odczuć skarżącego, lecz jest wypadkową czynników obiektywnych oraz czasu niezbędnego do podejmowania działań zgodnych z obowiązującymi przepisami, przewidującymi zachowanie określonych procedur (zob. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 11 maja 2005r. sygn. akt II S 26/05).

21 W przekonaniu Sądu Apelacyjnego, nie jest konieczna całościowa rekonstrukcja postępowania sądowego, aby wykazać, że w postępowaniu tym nie doszło do przewlekłości. Zarówno bowiem w treści skargi jak i odpowiedzi na skargę Prezesa Sądu Rejonowego w Oleśnicy szczegółowo wyliczono czynności jakie były podejmowane zarówno przez Sąd Rejonowy w Oleśnicy w prowadzonej sprawie pod sygn. II K 294/16, jak i po jej uchyleniu do ponownego rozpoznania przez Sąd Okręgowy, prowadzonej pod sygn. akt II K 74/18.

22 Podkreślić należy, że ustne zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przyjęto 11 czerwca 2015r., a 21 kwietnia 2016 roku skierowano do Sądu Rejonowego w Oleśnicy akt oskarżenia, po uprzednim podjęciu, w dniu 8 lutego 2016r. postępowania przygotowawczego, zawieszonego postanowieniem z 31 grudnia 2015r.

23 Na 25 sierpnia 2016r. wyznaczono termin pierwszej rozprawy, na której to rozprawie Sąd dopuścił pokrzywdzoną do udziału w sprawie w charakterze oskarżycielki posiłkowej, natomiast ze względu na usprawiedliwią nieobecność oskarżonego i jego obrońcy odroczył ją, z uwzględnieniem planów urlopowych stron, do dnia 10 października 2016r. Na wyznaczonym terminie rozprawy otworzono przewód sądowy. Postępowanie prowadzono sprawnie, bez zbędnej zwłoki, wyznaczając rozprawy najczęściej w miesięcznych odstępach, a w dniu 29 czerwca 2017 roku zapadł wyrok.

24 Od wydanego wyroku apelację założył zarówno oskarżony jak i oskarżycielka posiłkowa. Sąd Okręgowy we Wrocławiu 27 grudnia 2017r., sygn. akt IV Ka 1188/17 uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Oleśnicy.

25 Akta do Sądu Rejonowego wpłynęły w 23 stycznia 2018r., a 31 stycznia 2018r. został wyznaczony nowy sędzia referent, który zarządzeniem z 5 lutego 2018r. wyznaczył termin pierwszej rozprawy na 9 kwietnia 2018r. Otwarcie przewodu sądowego nastąpiło jednak 25 czerwca 2018r., bowiem rozprawa wyznaczona na 9 kwietnia 2018r została odroczona ze względu na nieobecność oskarżycielki posiłkowej. W trakcie postępowania sądowego prowadzonego pod sygn. II K 74/18 w 2018 i 2019 roku trzykrotnie jeszcze odraczano rozprawy, dwukrotnie ze względu na nieobecność świadków, raz na wniosek oskarżycielki posiłkowej połączony z wnioskiem o przesłuchanie jej w drodze pomocy prawnej. W dniu 6 grudnia 2019r. zamknięto przewód sądowy i na 20 grudnia 2019 roku odroczono ogłoszenie wyroku. Natomiast ze względu na złożone po zamknięciu przewodu sądowego pisma i wnioski oskarżycieli posiłkowej, 20 grudnia 2019r. wznowiono przewód sądowy, a termin rozprawy wyznaczono na 17 stycznia 2020r. Od 13 marca 2020r. miała miejsce zmian organizacji pracy sądu oraz odwołanie rozpraw wyznaczonych w Sądzie Rejonowym w Oleśnicy ze względu na ogłoszoną epidemię koronawirusa. W dniu 6 maja 2020r. sędzia prowadzący sprawę wydał zarządzenie o wyznaczeniu terminu rozprawy na 27 maja 2020r., na której to rozprawie zapadł wyrok. Przed terminem wyznaczonym na 27 maja 2020r. do Sądu Rejonowego w Oleśnicy wpłynęły wnioski: oskarżycielki posiłkowej oraz jej pełnomocnika o zawieszenie postępowania w sprawie II K 74/17

26 Z powyższej analizy wynika, że w żadnym momencie trwającego postępowania nie doszło do jego przewlekłości. Czynności były podejmowanie, zarówno przez Sąd Rejonowy w sprawie prowadzonej pod sygn. II K 294/16 jak i pod sygn. II K74/18, a także przez Sąd Okręgowy bez nadmiernej w realiach niniejszej sprawy zwłoki. Natomiast wyraźnie należy podkreślić, że wnioski oskarżycieli posiłkowej – skarżącej E. J. jak i jej pełnomocnika o zawieszenie postępowania w sprawie II K 74/18 stoją w sprzeczności ze złożoną wcześniej skargą o stwierdzenie przewlekłości postępowania w w/w sprawie oraz nakazanie Sądowi I instancji rozpoznania jej w terminie 3 miesięcy od rozpoznania tejże skargi.

27 Bardzo wyraźnie należy zaznaczyć, iż brak jest podstaw do podzielenia trafności zarzutu skarżącej, jakoby postępowanie prowadzone było przewlekle, a wobec oskarżycielki posiłkowej naruszono jej prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Tym bardziej, że wskazany przez nią okres pięciu lat obejmuje zarówno postępowania przygotowawcze, jak i dwukrotnie prowadzone postępowanie przed Sądem I instancji, a także postępowanie odwoławcze.

28 Ustawa o skardze na przewlekłość nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Natomiast zważywszy na łączny czas trwania postępowania sądowego w niniejszej sprawie, opisane wyżej czynności sądu w przedmiotowej sprawie nie można dopatrzeć się podstaw do stwierdzenia przewlekłości postępowania przed Sądem Rejonowym w Oleśnicy.

29 O kosztach sądowych postępowania w przedmiocie skargi orzeczono na podstawie art. 623 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze.

30 SSA Bogusław Tocicki SSA Agata Regulska SSO Janusz Godzwon