Wyrok z dnia 21 lutego 1996 r., SA/Ł 2994/94

wyrok z dnia 21 lutego 1996 r., SA/Ł 2994/94

Tekst

TEZY

1 Art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2 i art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym /Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431/ tworzą normę prawną w myśl, której obowiązek podatkowy w podatku rolnym ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych będących w dniu 1 stycznia roku podatkowego właścicielami lub samoistnymi posiadaczami obszaru użytków rolnych, lasów i gruntów leśnych, gruntów pod stawami oraz gruntów pod zabudowaniami związanymi z prowadzeniem tego gospodarstwa o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 1 ha przeliczeniowy.

2 Art. 3 ust. 3 rozciąga obowiązek podatkowy właścicieli i posiadaczy samoistnych w podatku rolnym na posiadaczy zależnych, ale tylko wówczas, gdy są oni osobami prawnymi oraz państwowymi jednostkami organizacyjnymi nie mającymi osobowości prawnej.

3 Jedność gospodarcza pewnego areału, która umożliwia osiągnięcie normy obszarowej z art. 1 ust. 2 nie zmienia i nie sanuje odmienności tytułów prawnych do posiadania poszczególnych, połączonych części gruntu.

4 Tak więc połączenie w hipotetyczną całość gospodarczą przez osobę nie wymienioną w art. 3 ust. 3 dla osiągnięcia normy obszarowej z art. 2 ust. 2 działek użytkowych z tytułu prawa własności i z tytułu posiadania zależnego - dzierżawy - nie tworzy obowiązku podatkowego w rozumieniu art. 3 ust. 1 analizowanej ustawy o podatku rolnym.

Sentencja

5 Po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 1996 r. sprawy ze skargi A. Ch. na decyzję Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym w P. T. z dnia 4 października 1994 r. (...) w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 1994 rok - oddala skargę.

Uzasadnienie

6 Decyzją z dnia 19 lipca 1994 r. Wójt gminy Rz. ustalił - w stosunku do p. A. Ch. - zwanego dalej skarżącym podatek od nieruchomości w ogólnej kwocie 2.699.000 zł. za rok 1994.

7 Po odwołaniu skarżącego decyzją z dnia 4 października 1994 r. Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym w P. T. decyzję tę utrzymało w mocy.

8 Sporny podatek ustalony został od:

9 - 7.600 m2 - za cały rok podatkowy

10 - 33 m2 powierzchni użytkowej budynku "wykorzystanego na cele mieszkalne" - za cały rok podatkowy

11 - 1.327 m2 powierzchni użytkowej budynków gospodarczych - za 4 miesiące, tj. do czasu, gdy budynki te stały się "związane z gospodarstwem rolnym" w związku z nabyciem przez podatnika w dniu 7 kwietnia 1994 r. dodatkowych gruntów o powierzchni 0,69 ha.

12 Ograny podatkowe - argumentując szeroko - nie uznały roszczeń skarżącego o opodatkowanie go podatkiem rolnym w miejsce zastosowanego podatku od nieruchomości.

13 Skarżący był właścicielem działki o powierzchni 0,76 ha. 5 lipca 1993 r. wydzierżawił dodatkowo 0,69 ha, które nabył na własność 7 kwietnia 1994 r..

14 Skarżący uważa, że całość użytkowanej przezeń ziemi winna w 1994 roku być opodatkowana podatkiem rolnym - niezależnie od prawa własności poszczególnych działek. Organy podatkowe wysnuwają z tego stanu faktycznego stanowisko odmienne.

15 Stanowiska i argumenty stron nie zmieniły się od wyżej opisanych ani w skardze, ani też w udzielonej na nią odpowiedzi.

16 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

17 Skarga nie jest zasadna.

18 Stan faktyczny sprawy jest niesporny.

19 Odniesienia wymaga tylko stan prawny sprawy. Opodatkowanie podatkiem rolnym nie było w 1994 r. możliwe. Do 7 kwietnia 1994 r. skarżący był właścicielem jedynie 0,76 ha gruntu a więc mniej aniżeli wymaga tego norma obszarowa ustanowiona w art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym /Dz.U. 1993 nr 94 poz. 431/.

20 Przepisem podstawowym dla opodatkowania podatkiem rolnym - konstytuującym ten podatek - jest art. 3 wzmiankowanej ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym.

21 Z ustępu 1 tejże normy wynikają jednoznacznie, że podatek ten ciąży na osobach fizycznych będących w dniu 1 stycznia roku podatkowego właścicielami lub posiadaczami samoistnymi gospodarstw rolnych. jako już się rzekło gospodarstwo rolne winno między innymi spełniać przesłankę powierzchni przekraczającej 1 ha. Że do osób fizycznych niezbędny jest wymóg własności użytkowanej gospodarczo ziemi wskazuje jednoznacznie wspólne odczytanie ustępu 1 i 3 przywołanego przepisu art. 3 ustawy o podatku rolnym.

22 Ust. 3 tegoż przepisu wskazuje bowiem do jakich podmiotów wystarczający jest wymóg posiadania zależnego gruntu, aby mógł on dla potrzeb podatkowych wchodzić w skład gospodarstwa rolnego /dzierżawa tworzy postać posiadania zależnego/.

23 Hipoteza art. 3 ust. 3 nie obejmuje swym zasięgiem posiadania zależnego osób fizycznych.

24 Art. 1 analizowanej ustawy jest przepisem najogólniejszym wskazującym głównie na pewne przesłanki gospodarcze, którym musi odpowiadać przedmiot opodatkowania. Prawnie obowiązek podatkowy tworzy art. 3 ust. 1 z pewnymi modyfikacjami art. 3 ust. 3.

25 Art. 1 ust. 1, art. 1 ust. 2, art. 3 ust. 1 i art. 3 ust. 3 ustawy o podatku rolnym tworzą więc normę prawną w myśl której obowiązek podatkowy w podatku rolnym ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych będących w dniu 1 stycznia roku podatkowego właścicielami lub samoistnymi posiadaczami obszaru użytków rolnych, lasów i gruntów leśnych, gruntów pod stawami oraz gruntów pod zabudowaniami związanymi z prowadzeniem tego gospodarstwa o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 1 ha przeliczeniowy.

26 Art. 3 ust. 3 rozciąga obowiązek podatkowy właścicieli i posiadaczy samoistnych w podatku rolnym na posiadaczy zależnych, ale tylko wówczas, gdy są oni osobami prawnymi oraz państwowymi jednostkami organizacyjnymi nie mającymi osobowości prawnej.

27 Jedność gospodarcza pewnego areału, która umożliwia osiągnięcie normy obszarowej z art. 1 ust. 2 nie zmienia i nie sanuje odmienności tytułów prawnych do posiadania poszczególnych, połączonych części gruntu. Tak więc połączenie w hipotetyczną całość gospodarczą przez osobę nie wymienioną w art. 2 ust. 3 dla osiągnięcia normy obszarowej z art. 1 ust. 2 działek użytkowanych z tytułu prawa własności i z tytułu posiadania zależnego - dzierżawy - nie tworzy obowiązku podatkowego w rozumieniu art. 3 ust. 1 analizowanej ustawy o podatku rolnym.

28 Roszczenie skarżącego o opodatkowanie użytkowanych przezeń gruntów w 1994 r. podatkiem rolnym w myśl przepisów ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym nie było więc uzasadnione.

29 Zważywszy natomiast na powyższe jak i na art. 6 ust. 3 i art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ opodatkowanie podatkiem od nieruchomości budynków gospodarczych do czasu, w którym skarżący stał się właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni powyżej 1 ha i zwolnienie od tego podatku od 1 maja 1994 r. /7 kwietnia 1994 r. zakup dzierżawionej dotąd części gruntu/ było trafne.

30 Zakup ów nie może jednak objąć konstrukcją podatku rolnego gruntów skarżącego, albowiem obowiązek podatkowy w podatku rolnym ocenia się, jak już pisano na pierwszy dzień roku podatkowego - w sprawie niniejszej - 1 stycznia 1994 r.

31 Z tych wszystkich względów zważywszy na nieadekwatność skargi do obowiązującego stanu prawnego Sąd orzekł o jej oddaleniu.