Wyrok z dnia 30 stycznia 1997 r., I SA/Kr 1074/96

wyrok z dnia 30 stycznia 1997 r., I SA/Kr 1074/96

Tekst

TEZY

1 Artykuł 29 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./ może mieć zastosowanie do opłaty skarbowej od umów sprzedaży wierzytelności, dopiero gdy we właściwym trybie zostanie potwierdzony nienależny charakter tej opłaty. Tryb ten jest zaś uregulowany w wydanym na podstawie art. 12 ust. 3 ustawy o opłacie skarbowej zarządzeniu z dnia 21 lipca 1989 r. w sprawie sposobu pobierania, uiszczania i zwrotu opłaty skarbowej oraz sposobu pobierania tej opłaty /M.P. nr 25 poz. 193 ze zm./. Z przepisów rozdziału 2 tego zarządzenia wynika, że gdy opłata skarbowa została uiszczona na rachunek właściwego urzędu skarbowego, to zobowiązany /osoba upoważniona/ przesyła oryginał lub kopię umowy temu organowi. Z kolei urząd skarbowy wydaje decyzję w sprawie wymiaru tej opłaty. W rozpoznawanej sprawie postępowanie w sprawie wymiaru opłaty skarbowej zostało tylko wszczęte. O nienależnym charakterze tej opłaty można będzie więc mówić dopiero wówczas, gdy to postępowanie zostanie zakończone.

Uzasadnienie

2 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

3 Podstawą materialnoprawną zwrotu opłaty skarbowej są art. 13 ustawy o opłacie skarbowej i art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./ w związku z par. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 lutego 1989 r. w sprawie rozciągnięcia przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych na niektóre rodzaje świadczeń pieniężnych oraz określenia właściwości organów podatkowych w sprawie umorzenia zobowiązań podatkowych /Dz.U. nr 6 poz. 40 ze zm./.

4 Według art. 13 ustawy o opłacie skarbowej opłata skarbowa od czynności cywilnoprawnej podlega zwrotowi, gdy np. czynność ta jest nieważna lub prawomocnym orzeczeniem Sądu została stwierdzona jej nieważność albo uchylone zostały skutki prawne oświadczenia woli /nieważność względna/ albo nie spełnił się warunek zawierający, od którego strony uzależniły wykonanie czynności cywilnoprawnej. Przepis ten ma zastosowanie między innymi do umów sprzedaży rzeczy i praw majątkowych, w tym umów sprzedaży wierzytelności, o ile podlegają one opłacie skarbowej. Natomiast w rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się do tego, czy umowy bezwarunkowe sprzedaży wierzytelności, które wywołały skutki prawne, podlegają opłacie skarbowej.

5 Według art. 29 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych kwoty nadpłaconych i nienależnie uiszczonych podatków /nadpłaty/ podlegają z urzędu zaliczeniu na zaległe i bieżące zobowiązania podatkowe, a w razie braku takich zobowiązań podlegają, z zastrzeżeniem ust. 4, zwrotowi z urzędu w ciągu 3 dni od powstania nadpłaty, chyba że podatnik zgłosi wniosek o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych.

6 Przepis ten może jednak mieć zastosowanie do opłaty skarbowej od umów sprzedaży wierzytelności dopiero, gdy we właściwym trybie zostanie potwierdzony nienależny charakter tej opłaty. Tryb ten jest zaś uregulowany w wydanym na podstawie art. 12 ust. 3 ustawy o opłacie skarbowej zarządzenia Ministra Finansów z dnia 21 lipca 1989 r. w sprawie sposobu pobierania, uiszczania i zwrotu opłaty skarbowej oraz sposobu pobierania tej opłaty /M.P. nr 25 poz. 193 ze zm./.

7 Z przepisów rozdziału 2 tego zarządzenia wynika, że gdy opłata skarbowa została uiszczona na rachunek właściwego urzędu skarbowego, to zobowiązany /osoba upoważniona/ przesyła oryginał lub kopię umowy temu organowi. Z kolei urząd skarbowy wydaje decyzję w sprawie wymiaru tej opłaty. W rozpoznawanej sprawie postępowanie w sprawie wymiaru opłaty skarbowej zostało tylko wszczęte. O nienależnym charakterze tej opłaty można będzie więc mówić dopiero wówczas, gdy to postępowanie zostanie zakończone. W tym stanie rzeczy wystąpienie przez bank o zwrot opłaty skarbowej jest przedwczesne.

8 Z tych względów Sąd na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/ orzekł jak w sentencji.