Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 2005 r., I OZ 842/05

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 2005 r., I OZ 842/05

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 2 września 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 18 maja 2005 r. sygn. akt II SA/Bd 113/05 odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zapomogi p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę wniosku o przyznanie prawa pomocy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 18 maja 2005 r., sygn. akt II SA/Bd 113/05 odmówił P. B. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie z jego skargi na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] z dnia [...] marca 2004 r.

3 W uzasadnieniu wskazano, iż oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, stąd na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wezwano P. B. do złożenia uzupełniających oświadczeń w terminie siedmiodniowym. Jednakże - jak wynika z akt sprawy – skarżący nie przedłożył w zakreślonym terminie żadnego z żądanych oświadczeń. Zważywszy, że skarżący jest osobą studiującą, będącą na utrzymaniu rodziny, dla rzetelnej oceny ewentualnych konsekwencji odmowy zwolnienia z ponoszenia kosztów postępowania, nieodzowne byłoby rozpoznanie dodatkowych oświadczeń o przedłożenie których wnosił Sądu. Tylko czyniąc zadość wezwaniu, skarżący mógłby skutecznie – w ocenie Sądu I instancji – wykazać istnienie jedynej przesłanki uzasadniającej przyznanie prawa pomocy.

4 P. B. złożył zażalenie na to postanowienie podnosząc, iż praktyka innych sądów administracyjnych wskazuje, że jeżeli wezwanie do złożenia przez stronę dodatkowych oświadczeń i dokumentów w trybie art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, okazało się bezskuteczne, postanawia się w trybie art. 257 tej ustawy pozostawić wiosek bez rozpoznania. W świetle takiej interpretacji niedopuszczalne jest we wskazanym wyżej przypadku merytoryczne orzekanie w sprawie wniosku, gdyż pozbawiło to skarżącego prawa do skorzystania ze środka zaskarżenia, co do innego typu orzeczenia (zarządzenia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania).

5 Ponadto, wykładnia gramatyczna art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazuje – w ocenie skarżącego - że obowiązkiem złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów objęta może być wyłącznie strona postępowania, a nie członkowie jej rodziny, co dawałoby podstawę do zaskarżenia ewentualnego zarządzenie, o którym mowa powyżej.

6 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7 Zażalenie ma usprawiedliwioną podstawę.

8 Stosownie do art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Zgodnie zaś z art. 257 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.

9 Tymczasem w niniejszej sprawie, skarżący wezwany w trybie art. 255 ww. ustawy, do złożenia uzupełniających oświadczeń dotyczących stanu majątkowego jego i jego rodziny, nie przedłożył w zakreślonym terminie wymaganych dokumentów. Mimo to, Sąd I instancji rozpoznał złożony wniosek i "na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 a contrario w związku z art. 245 § 3" powołanej ustawy, odmówił przyznania prawa pomocy. Podczas, gdy zastosowanie znajdował cytowany art. 257 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym należało przedmiotowy wniosek pozostawić bez rozpoznania.

10 W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.