Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lipca 2018 r., I OZ 688/18

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lipca 2018 r., I OZ 688/18

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Gminy Miasta R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 30 kwietnia 2018 r. sygn. akt II SA/Rz 305/18 odrzucające skargę Gminy Miasta R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2018 r. sygn. akt II SA/Rz 305/18 wydanym na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017, poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) odrzucił skargę Gminy Miasta R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. W uzasadnieniu wskazano, że pomimo wezwania nie uzupełniono braków formalnych skargi, tj. nie nadesłano pełnomocnictwa uprawniającego r. pr. A. N. do reprezentowania Gminy Miasta R. przed wojewódzkim sądem administracyjnym.

3 Zażalenie na to postanowienie złożyła Gmina Miasto R., zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 37 § 1 i art. 46 § 3 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi, która nie była dotknięta brakiem formalnym braku pełnomocnictwa. W uzasadnieniu podniesiono, że strona skarżąca złożyła stosowne pełnomocnictwo dla r. pr. A. N. w toku postępowania administracyjnego (wraz z zażaleniem na postanowienie organu pierwszej instancji o odmowie wydania zaświadczenia). Wskazano, że dokument pełnomocnictwa znajduje się w aktach administracyjnych, które zostały przesłane do Sądu wraz ze skargą. W ocenie autorki zażalenia stanowisko Sądu I instancji "daje przewagę literze prawa, a nie jego duchowi". Tymczasem pod uwagę powinno być brane nie literalne brzmienie art. 37 § 1 p.p.s.a., ale cel tego przepisu, którym z pewnością nie było "mnożenie biurokracji". Sztuczność formalistycznego stanowiska zajętego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie widać jej zdaniem zwłaszcza na przykładzie przedmiotowej sprawy, bowiem gdyby zadośćuczyniła wezwaniu Sądu, to przedstawiłaby odpis dokładnie tego samego pełnomocnictwa, które znajduje się w aktach administracyjnych sprawy. Na potwierdzenie słuszności swoich wywodów autorka zażalenia przywołała liczne orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadłe przed 15 sierpnia 2015 roku.

4 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5 Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

6 Stosownie do art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017, poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku stwierdzenia braków formalnych skargi przepisem szczególnym w stosunku do tej regulacji jest art. 58 § 1 pkt 3 cytowanej ustawy, który stanowi, że gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, wojewódzki sąd administracyjny odrzuca skargę.

7 W myśl art. 46 p.p.s.a. skarga musi spełniać wymagania przewidziane dla każdego pisma procesowego w postępowaniu sądowym. Ponadto w sytuacji, gdy strona skarżąca jest reprezentowana przez pełnomocnika, to zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. przy pierwszej czynności procesowej dołącza on do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Powyższy obowiązek potwierdza art. 46 § 3 tej ustawy, z którego wynika, że pełnomocnik wnoszący pismo dołącza do niego pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem.

8 Zasadniczą kwestią wymagającą rozważenia w niniejszej sprawie jest dopuszczalność powołania się przez pełnomocnika na dokument pełnomocnictwa złożony w postępowaniu administracyjnym.

9 Ocena dopuszczalności powołania się na pełnomocnictwo złożone wcześniej do akt administracyjnych była przedmiotem licznych i rozbieżnych orzeczeń sądów administracyjnych. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wyrażano pogląd, na który wskazuje autorka zażalenia, zgodnie z którym pełnomocnik może skutecznie powołać się na pełnomocnictwo złożone wcześniej w aktach administracyjnych nadesłanych wraz ze skargą na akt (działanie, bezczynność) organu, o ile treść tego pełnomocnictwa nie budzi wątpliwości co do jego zakresu i w sposób wyraźny obejmuje występowanie przed sądami administracyjnymi. Nie był to jednak pogląd jednolity, bowiem równie często wskazywano, że użyte w art. 37 § 1 p.p.s.a. pojęcie "sprawa" dotyczy postępowania sądowoadministracyjnego, zainicjowanego konkretną skargą. Tym samym, dokonując pierwszej czynności w danej sprawie (rozumianej formalnie jako dane postępowanie sądowoadministracyjne), należy każdorazowo przedłożyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis.

10 Stanowisko, na które powołuje się strona skarżąca, nie jest jednak trafne w aktualnym stanie prawnym. Obecne brzmienie art. 46 § 3 p.p.s.a. zostało wprowadzone przez art. 1 pkt 12 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658). Dotychczas, przed wspomnianą nowelizacją, przepis ten stanowił, że do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa - nie zawierał zatem sprecyzowania "przed sądem", co było źródłem niejasności przy stosowaniu tego przepisu i wywołało opisane wyżej rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych. Obecnie, od 15 sierpnia 2015 r., nie może już nasuwać żadnych wątpliwości, że złożenie pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym nie zwalnia z obowiązku złożenia go w postępowaniu sądowoadministracyjnym i nie czyni zadość wymaganiom przewidzianym w art. 37 § 1 oraz art. 46 § 3 p.p.s.a. W takiej sytuacji strona jest obowiązana uzupełnić ten brak formalny skargi i złożyć pełnomocnictwo, względnie jego wierzytelny odpis (por. np. postanowienie NSA z dnia 28 czerwca 2017, sygn. akt II OZ 690/17).

11 W niniejszej sprawie dokument pełnomocnictwa nie został złożony przy pierwszym piśmie Gminy Miasta R. wnoszonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (skardze z dnia 1 lutego 2018 r.). W tej sytuacji nie ulega wątpliwości, że skarga dotknięta była brakiem formalnym. Powołanie się przez pełnomocnika skarżącej gminy na istnienie pełnomocnictwa w aktach administracyjnych sprawy nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Sąd I instancji trafnie wezwał pełnomocnika skarżącej gminy do uzupełnienia tego braku w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wobec tego, że pełnomocnik Gminy Miasta R. nie zadośćuczynił w wyznaczonym terminie temu wezwaniu, Sąd prawidłowo odrzucił skargę.

12 Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.