Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2024 r., I OZ 661/23

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2024 r., I OZ 661/23

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 734/23 w sprawie ze skargi A.B-Z., M.B., A.C., W.C., A.G., K.G.-M., Z.G., A.J., J.P., B.M., J.M., M.M., J.M.’, L.R.-B., K.R., R.R., K.R.’, J.S., M.S., Z.T.-A., P.T., A.Z.-P., G.Z., J.Z., K.Z. i M.Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 1 lutego 2023 r. nr KOC/520/Go/23 w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej postanawia uchylić zaskarżone postanowienie w części odrzucającej skargę A.C.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z 11 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 734/23 (dalej postanowienie z 11 lipca 2023 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A.C. i J.Z.

3 W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że złożenie pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym nie zwalnia z obowiązku złożenia go w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Należy odróżnić sprawę administracyjną (czyli prowadzoną i załatwianą przez organy administracji publicznej) od sprawy sądowoadministracyjnej, w której sąd administracyjny nie przejmuje do końcowego załatwienia sprawy administracyjnej, lecz jedynie dokonuje kontroli legalności postępowania organu administracji publicznej. Tym samym niezłożenie pełnomocnictwa w sprawie sądowoadministracyjnej bądź też złożenie nieprawidłowego pełnomocnictwa, niezależnie od przyczyn, stanowi brak formalny którego nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie uzasadnia odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ppsa (postanowienie NSA z 30.8.2022 r. II OZ 459/22). W tej sprawie do skargi nie zostały dołączone pełnomocnictwa do reprezentowania skarżących: A.C. i J.Z., a pełnomocnik skarżących w tym zakresie nie wykonał wezwania zawartego w piśmie z 18 kwietnia 2023 r. i nie uzupełnił tego braku formalnego, co uzasadniało odrzucenie skargi tych skarżących jako obarczonej nieusuniętymi w terminie brakami formalnymi (k. 40-42 akt sądowych).

4 Zażalenie na postanowienie z 11 lipca 2023 r. złożyła A.C. (dalej skarżąca), wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu do złożenia pełnomocnictwa. Wskazała, że nie wie, z jakich przyczyn jej pełnomocnictwo nie dotarło do akt sprawy. Poprosiła J.S. o przesłanie pełnomocnictwa. Jednocześnie, do zażalenia załączyła pełnomocnictwo dla adw. M.W.-M. do występowania w charakterze jej pełnomocnika, m.in., przed sądami administracyjnymi (k. 123, 124 akt sądowych).

5 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6 Zgodnie z art. 46 § 3 ppsa, mającym w odniesieniu do zażalenia odpowiednie zastosowanie na podstawie art. 197 § 2 ppsa, do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem.

7 Na etapie wstępnego badania pisma procesowego brak pełnomocnictwa jest kwalifikowany jako brak formalny, przy przyjęciu założenia, że brak pełnomocnictwa został spowodowany zwykłym przeoczeniem, tzn. pełnomocnictwo zostało udzielone, a jedynie nie został do pisma dołączony dokument to potwierdzający. Jeżeli zwykłe pismo procesowe nie spełnia wymogów formalnych, przewodniczący ma obowiązek, zgodnie z art. 49 ppsa, wezwać stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (H. Knysiak-Molczyk, Glosa do postanowienia NSA z 23.6.2005 r. II OZ 519/05, OSP 2006, Nr 5, poz. 63; postanowienie NSA z 15.4.2014 r. I GSK 577/14). Gdy wnoszącym skargę jest pełnomocnik, który nie złożył pełnomocnictwa, wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi, czyli złożenia pełnomocnictwa, należy skierować do wnoszącego pismo pełnomocnika - art. 49 § 1 i art. 46 § 3 w zw. z art. 57 § 1 ppsa (postanowienie WSA w Opolu z 5.4.2004 r. II SA/Wr 1225/01, ONSAiWSA 2004, Nr 3, poz. 53; postanowienia NSA: z 27.7.2005 r. I FSK 99/05; z 12.5.2006 r. II OSK 43/06; z 22.2.2008 r. II FSK 1658/06; z 29.7.2010 r. II FSK 1377/10; wyrok WSA w Łodzi z 23.11.2011 r. II SA/Łd 940/11). W obecnym stanie prawnym nie może nasuwać żadnych wątpliwości, że złożenie pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym nie zwalnia z obowiązku złożenia go w postępowaniu sądowoadministracyjnym (B. Dauter, w: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu, 2019, art. 46, teza 15).

8 W niniejszej sprawie zachodziła konieczność wezwania pełnomocnika skarżących do przedłożenia pełnomocnictwa procesowego umocowującego go do ich reprezentowania w tej sprawie przed sądami administracyjnymi, ponieważ do skargi, jako pierwszej czynności w sprawie, nie dołączono prawidłowych dokumentów świadczących o udzieleniu pełnomocnictw. Zarządzeniem z 12 kwietnia 2023 r. Przewodniczący Wydziału I wezwał pełnomocnika skarżących do uzupełnienia - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi - braków formalnych skargi, m.in., przez nadesłanie oryginału lub kserokopii poświadczonej za zgodność z oryginałem pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżących przed sądem administracyjnym. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżących 6 maja 2023 r. W wyznaczonym terminie pełnomocnik nie wykonał wezwania odnoszącego się, m.in., do skarżącej A.C.

9 Skarżąca w zażaleniu nie przeczy, że uchybiła terminowi do złożenia pełnomocnictwa. Skoro czynność w postaci złożenia pełnomocnictwa do reprezentowania A.C. przed sądami administracyjnymi w tej sprawie nie została dokonana przez skarżącą ani przez jej pełnomocnika, Sąd I instancji zasadnie uznał, że brak formalny skargi nie został w tym zakresie uzupełniony i w konsekwencji odrzucił skargę.

10 Jednakże, do zażalenia skarżąca załączyła stosowne pełnomocnictwo. O ile czynność ta z punktu widzenia zakreślonego terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi była spóźniona, o tyle złożywszy pełnomocnictwo w toku postępowania zażaleniowego - w terminie do złożenia zażalenia – immanentnie zaakceptowała czynności podjęte dotychczas w jej imieniu i na jej rzecz przez pełnomocnika, udzielając mu jednocześnie odpowiedniego pełnomocnictwa (odpowiednio - A. Szpunar - glosa do uchwały Sądu Najwyższego z 11.9.1997 r. III CZP 39/97, PS 1998/6/100 i n., i przywołane przez Glosatora orzecznictwo, akceptowane przez S. Rudnickiego w: Komentarz do kc. Część ogólna, W. Pr. 2006 s. 261 uw. 2 in fine). Jest bowiem przyjęte w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzkich Sądów Administracyjnych i Sądu Najwyższego, że strona w jednym piśmie procesowym może skutecznie złożyć kilka oświadczeń woli. W tym stanie rzeczy uznać należy, że czynność prawna skarżącej polegająca na załączeniu do zażalenia dokumentu poświadczającego udzielenie pełnomocnictwa adwokatowi reprezentującemu ją w niniejszej sprawie konwaliduje skargę obarczoną dotychczas brakiem formalnym. Na skutek zaistnienia nowej okoliczności w postaci załączenia pełnomocnictwa do zażalenia skarga dotknięta wadą prawną uzyskuje pełnię wartości prawnej. Konwalidacja może nastąpić zarówno na skutek innej czynności prawnej, jak i na skutek określonego zachowania zainteresowanych podmiotów bądź - w niektórych przypadkach - nawet bez jakichkolwiek działań. Fakt niedotrzymania przez stronę terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi zgodnie z wezwaniem, o ile należy oceniać w kategoriach niestaranności strony w dbałości o własne interesy, o tyle nie ma on decydującego znaczenia dla nadania sprawie dalszego biegu. Skarżąca skorzystał bowiem z przewidzianej przez prawo możliwości uzdrowienia swej sytuacji prawnej w zakresie braku formalnego skargi, będącego istotą zaskarżonego rozstrzygnięcia.

11 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrębnym postanowieniem rozstrzygnie o wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego, zawartym w zażaleniu, mając na uwadze treść niniejszego rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego.

12 Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, uchylił zaskarżone postanowienie w części odrzucającej skargę A.C. Wobec niezaskarżenia postanowienia z 11 lipca 2023 r. przez J.Z. postanowienie o odrzuceniu jego skargi pozostaje w mocy.