Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2017 r., I OZ 633/17

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2017 r., I OZ 633/17

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Bogucka po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. L. – K., J. K. – R. oraz G. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2017 r. sygn. akt IV SO/Wa 3/17 wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie Ministrowi Infrastruktury i Budownictwa grzywny za nieprzekazenie skargi do sądu postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Zarządzeniem z dnia 19 stycznia 2017 r. Przewodnicząca Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwała G. K. działającego w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik wnioskodawczyń D. L. – K. i J. K. – R., do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie grzywny Ministrowi Infrastruktury i Budownictwa grzywny za nieprzekazenie do sądu skargi w kwocie 100 zł – na podstawie § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) – w terminie 7 dni od daty doręczenie wezwania.

3 Na powyższe zarządzenie skarżący wnieśli zażalenie zarzucając naruszenie art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej "p.p.s.a.") oraz art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a.

4 W uzasadnieniu skarżący zakwestionowali zasadność pobierania wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie grzywny, gdyż – w ich ocenie – wniosek taki nie wszczyna nowego postępowania w sprawie, a tylko od takich pism pobiera się wpis sądowy w myśl w/w przepisów. Zdaniem skarżących wniosek składany w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. wszczyna postępowanie wpadkowe. Skarżący wskazali, że znany jest im pogląd wyrażony w uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2008 r., II FPS 1/08, który stanowi o tym, że wniosek o wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. jest pismem wszczynającym odrębne postępowanie, od którego pobiera się wpis sądowy. Wskazali jednak, że pogląd wyrażony w tej uchwale nie wiąże ich bezpośrednio jako stron postępowania. Jednocześnie skarżący wnieśli o przedstawienie do ponownego rozstrzygnięcia w składzie siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego zagadnienia prawnego będącego przedmiotem uchwały z dnia 7 kwietnia 2008 r., II FPS 1/08. Wskazano, że przedmiotowa uchwała nie zapadła bowiem jednomyślnie – dwóch sędziów złożyło zdania odrębne.

5 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6 Zgodnie z art. 214 § 1 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. W myśl art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnych czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.

7 Wskazać należy, że w kwestii, czy wniosek o wymierzenie organowi grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a., jest pismem wszczynającym postępowanie, od którego pobiera się wpis sądowy, Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 7 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FPS 1/08, stwierdzając, że wniosek taki jest pismem wszczynającym postępowanie, od którego pobiera się wpis sądowy. We wskazanej uchwale Sąd stwierdził, że wniosek skarżącego o wymierzenie organowi grzywny, o którym mowa w art. 55 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a., jest wnioskiem wszczynającym postępowanie sądowe, o którym mowa w art. 63 tej ustawy. Konsekwencją zaś przyjęcia poglądu, że wniosek o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. jest wnioskiem wszczynającym odrębne postępowanie sądowe jest to, że zgodnie z art. 230 § 1 p.p.s.a. należy od niego pobrać wpis sądowy. Wprawdzie w art. 230 § 2 p.p.s.a. stwierdzono, że "pismami, o których mowa w § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania", to jednak zarówno w orzecznictwie, jak i piśmiennictwie nie budzi wątpliwości, że skoro do wniosku zgodnie z art. 64 § 3 pp.s.a. stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, to oznacza to także stosowanie art. 230 § 2 p.p.s.a.

8 W uchwale Naczelny Sąd Administracyjny wskazał także, że nie można zgodzić się z argumentacją celowościową, iż przyjęcie poglądu o wszczynaniu przez wniosek o wymierzenie grzywny odrębnego postępowania i konieczność uiszczenia wpisu utrudniałoby skarżącemu realizację prawa do sądu. Zwrócono bowiem uwagę na to, że na gruncie ustabilizowanego w tym zakresie orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego na tle art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, powołane przepisy zabraniają zamykania sądowej drogi dochodzenia należności i praw, ale nie wykluczają ustanowienia w ustawie pewnych ograniczeń w prawie do sądu, jeżeli nie prowadzą do zamknięcia sądowej drogi dochodzenia konstytucyjnych wolności i praw. Konstytucja nie zabrania w związku z tym wprowadzania ustawowych wymogów formalnych co do wniosku wszczynającego postępowanie sądowe, czy też wprowadzenia zasady odpłatności postępowania, oczywiście jeżeli nie przybierają one postaci bariery ekonomicznej lub prawnej. (wyrok T.K z dnia 12 września 2006r., SK 21/05, OTK-A 2006, nr 8, poz. 103; wyrok T.K z dnia 7 marca 2006r; SK 11/05, OTK-A 2006, nr 3, poz. 27). Wpis wynoszący zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) 100 zł, przy możliwości ubiegania się o przyznanie prawa pomocy, nie może być uznany barierę uniemożliwiającą przeciwstawienie się opieszałości organu.

9 Powołana uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wiążąca zarówno dla składów orzekających wojewódzkich sądów administracyjnych, jak również dla składów orzekających Naczelnego Sądu Administracyjnego, co wynika z art. 269 § 1 p.p.s.a. W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw prawnych do przedstawienia do ponownego rozstrzygnięcia w składzie siedmiu sędziów zagadnienia prawnego będącego przedmiotem uchwały z dnia 7 kwietnia 2008 r., II FPS 1/08. Taką przesłanką nie jest bowiem okoliczność, że przedmiotowa uchwała nie została podjęta jednomyślnie i złożono od niej zdanie odrębne. To zaś oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny był w niniejszej sprawie związany w/w uchwałą.

10 Skarżący prawidłowo zostali wezwani do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od wniosku o ukaranie grzywną Ministra Infrastruktury i Budownictwa w związku z nieprzekazaniem przez ten organ w terminie skargi do sądu, a zażalenie nie jest uzasadnione.

11 Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 i art. 198 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.