Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2018 r., I OZ 120/18

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2018 r., I OZ 120/18

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 1098/16 o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

2 Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 czerwca 2017 r. oddalającego skargę A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.

3 W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że odpis ww. wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu w dniu 17 lipca 2017 r., stąd trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał z dniem 16 sierpnia 2017 r. Jak wynika z akt sprawy skarga kasacyjna sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika została wniesiona w dniu 17 sierpnia 2017 r. a więc po terminie zakreślonym w art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej jako: P.p.s.a.). Jednocześnie składający skargę kasacyjną adwokat nie wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 178 P.p.s.a., odrzucił skargę kasacyjną, jako wniesioną po upływie terminu.

4 W zażaleniu na powyższe postanowienie A. K. zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania: art. 177 § 3 - § 6 oraz art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy w związku z niewłaściwym zastosowaniem przepisów postępowania: art. 178 w zw. z art. 243 P.p.s.a., gdyż w przypadku złożenia wniosku lub w przypadku odmowy przyznania stronie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie może rozpocząć się wcześniej, niż od dnia doręczenia jej postanowienia, a jeżeli strona wniesie środek zaskarżenia na to postanowienie - wcześniej niż od dnia doręczenia postanowienia kończącego postępowanie w tym przedmiocie. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik skarżącego podniósł, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej został zachowany albowiem w terminie otwartym do dokonania tej czynności, tj. w dniu 16 sierpnia 2017 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu i dlatego bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie mógł rozpocząć się wcześniej niż od dnia doręczenia postanowienia. Ponadto, przed wydaniem jakiegokolwiek postanowienia w sprawie bądź wezwania do uzupełnienia ewentualnych braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący ustanowił pełnomocnika z wyboru, który w terminie wniósł skargę kasacyjną.

5 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

6 Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu.

7 Art. 177 P.p.s.a. zawiera normy procesowe określające termin do wniesienia skargi kasacyjnej oraz kształtujące bieg tego terminu. W § 1 wskazanej jednostki redakcyjnej ustawy P.p.s.a. przewidziano generalną zasadę, w myśl której, skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. W § 2 – 6 ustawa statuuje szereg wyjątków od powyższej zasady. Jak stanowi art. 177 § 3 P.p.s.a., w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Z kolei zgodnie z art. 177 § 6 P.p.s.a., w przypadku odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego na wniosek, o którym mowa w § 3, bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie może rozpocząć się wcześniej niż od dnia doręczenia stronie postanowienia, a jeżeli strona wniesie środek zaskarżenia na to postanowienie - wcześniej niż od dnia doręczenia postanowienia kończącego postępowanie w tym przedmiocie.

8 W sprawie nie został ustanowiony dla strony pełnomocnik z urzędu. Nie zostało również wydane postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy. Wniosek złożony w tym zakresie w dniu 16 sierpnia 2017 r., referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania zarządzeniem z dnia 20 listopada 2017 r. z powodu niewykonania przez skarżącego obowiązku złożenia wniosku na urzędowym formularzu (druk PPF). Od zarządzenia tego skarżący nie złożył sprzeciwu. W analizowanym przypadku nie doszło więc do merytorycznego rozpatrzenia wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy, w związku z czym nie miała miejsca odmowa przyznania stronie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Tym samym brak było podstaw do wyznaczenia początku biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej według wariantu przewidzianego w art. 177 § 6 P.p.s.a. Należy przy tym podkreślić, że w odniesieniu do strony, która złożyła wniosek o prawo pomocy w postaci ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika po wydaniu orzeczenia, wniesienie skargi kasacyjnej przed doręczeniem jej postanowienia w przedmiocie prawa pomocy jest niedopuszczalne. Może to nastąpić dopiero w dniu doręczenia postanowienia, a jeżeli strona wniesie środek zaskarżenia na to postanowienie, w dniu doręczenia postanowienia kończącego postępowanie w tym przedmiocie. Także więc z tego względu, nie można zgodzić się ze stanowiskiem pełnomocnika skarżącego, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej został zachowany. Nawet bowiem gdyby przyjąć, że termin ten rozpoczął bieg z dniem doręczenia stronie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 20 listopada 2017 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, to skargę kasacyjną wywiedzioną w dniu 17 sierpnia 2017 r., należałoby uznać za przedwczesną.

9 W okolicznościach tej sprawy zasadnicze znaczenie miał fakt, że skarga kasacyjna została sporządzona i wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, którego skarżący ustanowił przed rozpoznaniem wniosku o przyznanie prawa pomocy. Dla oceny zachowania terminu do jej złożenia zastosowanie znajdowała generalna zasada wyrażona w art. 177 § 1 P.p.s.a. przewidująca trzydziestodniowy termin na dokonanie tej czynności liczony od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. W świetle powyższego Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 178 P.p.s.a. i odrzucił skargę kasacyjną jako wniesioną z uchybieniem terminu przewidzianego w tym przepisie, który upłynął z dniem 16 sierpnia 2017 r.

10 W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.