Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2007 r., I OSK 560/06

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2007 r., I OSK 560/06

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Janina Antosiewicz Sędziowie NSA Jerzy Bujko (spr.) Roman Ciąglewicz Protokolant Ewa Dubiel po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G. Sp. z o.o. w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 stycznia 2006 r. sygn. akt II SA/Sz 543/05 w sprawie ze skargi G. Sp. z o.o. w Warszawie na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia - wypisu z ewidencji gruntów oddala skargę kasacyjną

Uzasadnienie

2 Spółka z o.o. "G." w [...] wystąpiła do Urzędu Miasta w [...] o wydanie zaświadczenia – wypisu z ewidencji gruntów i budynków dla nieruchomości położonych na terenie miasta [...], należących do R. P. i W. P. Wniosek ten został uzasadniony faktem prowadzenia przez wnioskująca Spółkę postępowania egzekucyjnego o zasądzoną nakazem zapłaty wydanym przez Sąd Okręgowy w Warszawie od R. i W. P. kwotę ponad 40 000 zł i koniecznością ustalenia majątku dłużników.

3 Postanowieniem z dnia [...] wydanym z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] przez Geodetę Miejskiego w [...], odmówiono wydania żądanego wypisu z ewidencji gruntów i budynków nieruchomości położonych na terenie miasta [...], informując jednocześnie wnioskodawcę, że w sprawie ustalenia majątku dłużnika właściwym organem jest sąd powszechny. W uzasadnieniu tego postanowienia organ stwierdził, iż przedmiotem żądania wniosku nie jest potwierdzenie informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, lecz ustalenie majątku dłużników. Jest to jednak czynność z zakresu prawa cywilnego, której nie można dochodzić w postępowaniu administracyjnym, ani w oparciu o ustawę Prawo geodezyjne i kartograficzne. Do wyjawienia majątku dłużnika jest właściwy Sąd powszechny, a postępowanie prowadzone jest w trybie art. 913-920 kpc.

4 Ponadto organ zwrócił uwagę na brak należytego umocowania pełnomocnika wnioskującej Spółki do działania w jej imieniu.

5 Wymienione postanowienie Spółka "G." zaskarżyła zażaleniem. Po rozpoznaniu tego środka odwoławczego, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy wskazał, że zarówno z przepisów art. 217 i 218 kpa jak i z art. 24 § 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wynika, iż osoba fizyczna niebędąca właścicielem nieruchomości wpisanej do ewidencji gruntów, może uzyskać wypis z tej ewidencji wówczas, gdy wykaże istnienie interesu prawnego w uzyskaniu takiego dokumentu. Skarżący takiego interesu prawnego nie wykazał i nie wskazał przepisu prawa materialnego, z którego wynika jego prawo do uzyskania żądanego wypisu z ewidencji gruntów i budynków. Fakt prowadzenia egzekucji świadczy o istnieniu interesu faktycznego, a nie prawnego po stronie wierzyciela. Ujawnieniu majątku dłużnika może służyć postępowanie przed sądem powszechnym prowadzonym w trybie przepisów art. 913-9201 kpc. Organ odwoławczy stwierdził nadto, że zasada ogólnodostępności informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków dotyczy jedynie informacji o nieruchomościach, a nie o ich właścicielach i ich miejscach zamieszkania. Przemawia to za zgodnością z prawem zaskarżonego postanowienia.

6 W skardze wniesionej przez "G." do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skarżąca spółka stwierdziła, że opiera swój interes prawny w sprawie na przepisie art. 797 kpc. Skarżąca ma prawny interes w ujawnieniu majątku dłużników, a sądowe postępowanie o wyjawienie takiego majątku nie jest ani obligatoryjne ani nie stanowi wyłącznego sposobu poszukiwania majątku dłużnika, a nadto nie ma wpływu na niniejsze postępowanie administracyjne. Wobec tego skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

7 Wojewódzki Sąd Administracyjne w Szczecinie, wyrokiem z dnia 25 stycznia 2006 r. skargę oddalił. Sąd podzielił stanowisko zajęte w motywach zaskarżonych postanowień, iż skarżąca Spółka nie wykazała swego interesu prawnego w uzyskaniu żądanego zaświadczenia, co – zgodnie z art. 24 ust. 3 w zw. z art. 20 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne – jest warunkiem koniecznym otrzymania takiego dokumentu. Interes taki nie wynika z przepisu art. 797 kpc, który to przepis nie nakłada na wierzyciela obowiązku przedłożenia dowodów stwierdzających stan majątkowy dłużnika. Uzyskanie informacji majątku dłużnika może natomiast nastąpić w trybie art. 760-762 kpc, art.7971 kpc i art. 913-920 kpc. Kierując się tymi motywami WSA uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, co skutkowało oddaleniem skargi.

8 Od wymienionego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, Spółka "G." wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów art. 24 ust. 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego i art. 217 kpa przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, będąc skutkiem przyjęcia, że strona skarżąca nie ma interesu prawnego w uzyskaniu żądanego wypisu z ewidencji gruntów. Uzasadniając tę skargę skarżąca podała, iż uzyskując w drodze procesu tytuł wykonawczy przeciwko dłużnikom, wierzyciel ma prawny interes w zaspokojeniu wierzytelności objętej tym tytułem. Nadto z przepisów wynika, że interes prawny uzasadniający wydanie zaświadczenia winien być tylko uprawdopodobniony, a nie udowodniony. Strona występująca o wydanie wypisu z rejestru gruntów, nie ma – zdaniem skarżącej – obowiązku podawania organowi administracji konkretnego przepisu jako podstawy swego żądania, bowiem wystarczy, że same podane przez nią okoliczności wskazują na posiadanie interesu w uzyskaniu żądanego dokumentu.

9 W postępowaniu egzekucyjnym wierzyciel winien wskazać majątek dłużnika, do którego ma być prowadzona egzekucja i dlatego również z art. 797, 803 i 943 § 1 pkt 1 kpc wynika interes prawny w uzyskaniu informacji o jego majątku. Z tego względu skarżąca Spółka wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.

10 Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie przedstawiła uzasadnionych zarzutów. Zgodnie z przepisem art. 217 § 2 kpa zaświadczenie wydaje się, jeżeli:

11 1. urzędowego poświadczenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga prawo;

12 2. osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Natomiast zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) wyrysy i wypisy z operatu ewidencyjnego są wydawane przez organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków odpłatnie na żądanie – między innymi – właścicieli lub osób fizycznych i prawnych, w których władaniu znajduje się grunt, budynek lub lokal i osób fizycznych oraz prawnych, które mają interes prawny w tym zakresie. Uzyskanie tych dokumentów jest więc uzależnione od wykazania własnego, indywidualnego interesu prawnego uzasadniającego ich wydanie. Kategoria interesu prawnego jest kategorią materialnoprawną i dlatego dla wykazania takiego interesu należy wskazać przepis prawa materialnego zobowiązujący organ do wydania dokumentu lub uprawniający wnioskującego do jego otrzymania.

13 W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny trafnie zauważył, iż skarżący przepisu takiego nie wskazał. Nie można bowiem uznać za przepisy uzasadniające interes prawny strony powołanych przez skarżącego przepisów proceduralnych z kodeksu postępowania cywilnego dotyczącego postępowania egzekucyjnego.

14 Należy przy tym zauważyć, iż przedmiotem żądania skarżącej Spółki nie jest uzyskanie zaświadczenia konkretnej, określonej treści, lecz poszukiwanie majątku nieruchomego dłużników. Do tego zaś – jak słusznie uznały organy – nie są one właściwe lecz komornik i – w pewnych sytuacjach – Sąd powszechny, jako organy egzekucyjne. W szczególności służy temu postępowanie o wyjawienie majątku dłużnika regulowane przepisami art. 913-9201 kpc, a także inne przepisy egzekucyjne wskazane przez Sąd I instancji. Trafne jest więc stwierdzenie z zaskarżonego wyroku, iż skarżąca Spółka nie wskazała swego interesu prawnego uzasadniającego uzyskanie przedmiotowego zaświadczenia. Na brak tego interesu wskazuje bowiem też fakt, iż może ona realizować swoje prawa – jako wierzyciel W. i R. P. – w innym, przewidzianym przez prawo szczególnym trybie.

15 Z tych względów na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.