Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2017 r., I OSK 1901/16

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2017 r., I OSK 1901/16

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Wiśniewska Sędziowie: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Sędzia del. NSA Jerzy Krupiński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Starosty J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 30 marca 2016r., sygn. akt II SA/Ke 1150/15 w sprawie ze skargi Z. W. na czynność Starosty J. z dnia [...] października 2015r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Przedmiotem skargi kasacyjnej Starosty J. jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 30 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Ke 1150/15, którym stwierdzono bezskuteczność czynności skarżącego organu z dnia [...] października 2015 r., nr [...], dotyczącą odmowy zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu na rzecz skarżącej Z. Wy. oraz uznano obowiązek tego organu do dokonania na rzecz skarżącej zwrotu części tej opłaty w wysokości 425 zł. W wyroku tym zasądzono także na jej rzecz koszty postępowania w kwocie 200 zł.

3 Wyrok wydany został w następujących, ustalonych przez Sąd I instancji, okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

4 W dniu 26 sierpnia 2015 r., skarżąca wystąpiła do Starosty J. o wypłatę kwoty 425 zł tytułem zwrotu nadpłaty za wydanie karty pojazdu. Strona przedłożyła dowód opłaty za kartę pojazdu m-ki O. 1.2 KAT, nr rej. [...], uiszczonej w dniu 26 sierpnia 2005 r. Pismem z dnia 24 września 2015 r. znak: [...], organ poinformował o braku podstaw do zwrotu opłaty za kartę pojazdu, ponieważ opłata w kwocie 500 zł została pobrana zgodnie z obowiązującymi w 2005 roku przepisami prawa. W dniu 9 października 2015 r. skarżąca wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. W piśmie z dnia 30 października 2015 r., organ podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko o odmowie zwrotu przedmiotowej opłaty, powołując się dodatkowo na przesłankę przedawnienia roszczenia.

5 W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Z. W. zaskarżyła powyższe pismo (czynność) Starosty J. z dnia [...] października 2015 r., wnosząc o jej uchylenie i orzeczenie o zwrocie części opłaty za wydanie karty pojazdu w kwocie 425 zł. Powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r., sygn. akt U 6/04 i zakwestionowała stanowisko organu co do przedawnienia dochodzonej opłaty, podnosząc, że przepisy prawa administracyjnego nie ustanawiają terminu przedawnienia żądania zwrotu pobranej bez podstawy prawnej części opłaty za kartę pojazdu.

6 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uwzględniając skargę podniósł, że żądanie dotyczyło opłaty za kartę pojazdu, pobranej w dniu 26 sierpnia 2005 r. na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. nr 137, poz. 1310 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, uznanego następnie za niekonstytucyjny wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r., sygn. U 6/04, w którym stwierdzono, że przepis ten traci moc obowiązującą z dniem 1 maja 2006 r. Sąd powołał się na uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. I OPS 3/07, w której stwierdzono, że skierowanie do organu żądania zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, uiszczonej na podstawie ww. przepisu jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ([Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.] obecnie: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej zwanej "P.p.s.a." Stwierdzenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym, że w oznaczonym zakresie powstaje uprawnienie strony, nie wyklucza dochodzenia przez stronę roszczenia o zapłatę, jeżeli organ nie wykona świadczenia. Odmowa zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu ma charakter czynności materialno-technicznej, dotyczącej uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ustawową podstawę pobrania opłaty za wydanie karty pojazdu stanowił przepis art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r., nr 58, poz. 515 ze zm.). W związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego Minister Transportu i Budownictwa w dniu 28 marca 2006 r. wydał nowe rozporządzenie (Dz. U. nr 59, poz. 421), w którym określił wysokość opłaty za kartę pojazdu na kwotę 75 zł. Sąd powołał się na przepis art. 8 ust. 2 Konstytucji RP, stanowiący, że jej przepisy można stosować bezpośrednio, co uprawnia Sąd do odmowy zastosowania w konkretnej sprawie przepisu rozporządzenia (aktu podustawowego), który jest niezgodny z konstytucją lub ustawą. Niezależnie więc od tego, że sporne rozporządzenie utraciło moc dopiero z dniem 15 kwietnia 2006 r., Sąd, kontrolując legalność odmowy zwrotu części opłaty jako zawyżonej, uprawniony był do oceny przepisów rozporządzenia obowiązujących w dacie dokonania czynności, która jest powodem żądania zwrotu. Przesądzenie przez Trybunał Konstytucyjny kwestii niezgodności § 1 ust. 1 rozporządzenia z Konstytucją i ustawą - Prawo o ruchu drogowym uprawnia do stwierdzenia, że kwestionowany przepis nie był zgodny z ww. ustawą i Konstytucją RP również w dacie jego obowiązywania. Kwota 500 zł opłaty nie pozostawała bowiem w związku z kosztami świadczonej czynności administracyjnej (wydanie karty pojazdu), a przez to nabierała cech daniny publicznej. Było to sprzeczne z art. 217 Konstytucji, który zastrzega prawo ustanawiania przedmiotowych danin dla materii ustawowej. Obliguje to Sąd do niezastosowania § 1 ust. 1 rozporządzenia i do oceny, że pobrana w dniu 26 sierpnia 2005 r. opłata, w części ponad faktyczne koszty wydania karty, była niezgodna z prawem. Ponadto w dacie podejmowania czynności w sprawie zwrotu części opłaty wskazany akt już nie obowiązywał, zatem organ, rozpoznając sprawę o zwrot opłaty, która jest sprawą nową w stosunku do sprawy jej uiszczenia, powinien zastosować przepisy obowiązujące w dacie podejmowania czynności. Sąd wskazał na sprzeczność kwestionowanej regulacji z art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. Z treści tego przepisu wynika, że Państwa członkowskie nie nakładają bezpośrednio lub pośrednio na towary z Państw Członkowskich jakichkolwiek podatków wewnętrznych wyższych od tych, które nakładają bezpośrednio lub pośrednio na podobne towary krajowe. Europejski Trybunał Sprawiedliwości w postanowieniu z dnia 10 grudnia 2007 r. w trybie prejudycjalnym w sprawie C-134/07 Piotr Kawala v. Gmina Miasta Jaworzna orzekł, że sporna opłata objęta jest zakazem z art. 90 akapit 1 TWE, co należy interpretować w ten sposób, że przepis ten sprzeciwia się opłacie takiej, jak przewidziana w § 1 ust. 1 rozporządzenia, nakładanej w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu samochodowego przywiezionego z innego państwa członkowskiego, a nie nakładanej w związku z nabyciem w Polsce używanego pojazdu samochodowego, jeżeli jest on tam już zarejestrowany. Odnosząc się do podnoszonego w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zarzutu przedawnienia, Sąd odwołał się do wielu poglądów sądów administracyjnych, wskazujących że przedawnienie nie ma zastosowania do roszczenia o zwrot należności uiszczonych w oparciu o § 1 ust. 1 rozporządzenia.

7 W skardze kasacyjnej Starosty J. zarzucono na podstawie kasacyjnej naruszenia prawa materialnego obrazę przepisu art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych w zw. z art. 80 § 1 Ordynacji podatkowej na skutek jego niewłaściwej wykładni i przyjęcia w zaskarżonym wyroku, że przepis ten nie ma zastosowania do opłat uiszczonych przed dniem 1 stycznia 2010 r., co spowodowało, że w sprawie nie zastosowano art. 80 Ordynacji podatkowej. Alternatywnie zarzucono naruszenie przepisów art. 2 § 2 w zw. z art. 80 Ordynacji podatkowej na skutek ich nie zastosowania. Na podstawie kasacyjnej naruszenia przepisów postępowania podniesiono obrazę art. 134 § 1, art. 3 § 2 pkt 4 i art. 146 § 2 P.p.s.a.

8 W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podniósł, że w dacie wydania rozstrzygnięcia w sprawie obowiązywał przepis art. 67 ustawy o finansach publicznych, odsyłający w zakresie spraw dotyczących należności , o których mowa w art. 60, do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i Ordynacji podatkowej. Ordynacja w art. 80 § 1 ustala pięcioletni okres przedawnienia należności podatkowych, mający również zastosowanie do opłat i niepodatkowych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są inne organy niż organy podatkowe. Skarżący kasacyjnie nie zgodził się też z wywodem Sądu I instancji dotyczącym konieczności stosowania uprzednio obowiązujących przepisów, podkreślając, że celem ustawodawcy było mobilizowanie osób uprawnionych do szybkiej realizacji swoich uprawnień. Przyjęta przez Sąd wykładnia art. 67 ustawy o finansach publicznych będzie miała negatywne skutki dla obywateli, gdyż nie przedawnią się niepobrane przez jednostki samorządu terytorialnego niepodatkowe należności sprzed 2010 r. Niezastosowanie przez Sąd art. 80 Ordynacji podatkowej i ograniczenie się do zarzutów podniesionych przez organ narusza przepis art. 134 § 1 P.p.s.a. Z kolei naruszenie 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. – w ocenie autora skargi kasacyjnej - polega na niewskazaniu żadnej normy, na podstawie której uprawnienie strony ma być realizowane. Taką normą mogły być przepisy o nadpłacie zamieszczone w Ordynacji podatkowej, ale w przypadku ich zastosowania roszczenie by wygasło. Takiej podstawy nie można upatrywać w art. 190 ust. 4 Konstytucji, również Trybunał Konstytucyjny w przywoływanym wyżej wyroku nie wskazał przepisów upoważniających do domagania się zwrotu nadpłaconej kwoty. Podstawą prawną nie mogą być też orzeczenia sądów, na które powołano się w uzasadnieniu wyroku. Powoduje to, że przepis art. 146 § 2 P.p.s.a., odnoszący się do uprawnienia wynikającego z przepisów prawa, nie miał w sprawie zastosowania.

9 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

10 Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej bowiem według art. 183 § 1 P.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 P.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt l OPS 10/09, opubl. w ONSAiwsa z 2010 r., nr 1, poz. 1).

11 W rozpoznawanej sprawie nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania przed Sądem I instancji, a zatem należało dokonać kontroli zaskarżonego wyroku jedynie pod kątem zgłoszonych w skardze kasacyjnej zarzutów.

12 Podkreślić wypada, że rozpoznawana sprawa jest jedną z wielu, analogicznych spraw, rozpoznawanych przez Naczelny Sąd Administracyjny i w związku z tym doszło w tym zakresie do wykształcenia jednolitej linii orzeczniczej, a który to kierunek orzekania podziela również skład orzekający w rozpoznawanej sprawie.

13 Wprawdzie w dniu 1 stycznia 2010 r. weszła w życie nowelizacja ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (obecnie: Dz. U. z 2016 r., poz. 1870) i na mocy art. art. 115 ust. 1 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. nr 157, poz. 1241 ze zm.) oraz art. 61 ust. 1 pkt 2 i art. 67 ustawy o finansach publicznych powstał obowiązek rozpatrywania wniosków o zwrot opłaty za wydanie karty pojazdu, wniesionych po dniu 1 stycznia 2010 r., w oparciu o przepisy K.p.a. i odpowiednio stosowane przepisy Działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, tym niemniej przedmiotowa sprawa winna być rozpoznawana przy zastosowaniu przepisów dotychczasowych.

14 Zwrócić bowiem należy uwagę, że powołane wyżej, obowiązujące od dnia 1 stycznia 2010 r. przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, dotyczyły trybu rozstrzygania w zakresie niepodatkowych należności budżetowych. Nie mogły zatem mieć zastosowania do czynności, dokonanych na gruncie poprzednio obowiązującego stanu prawnego, w tym także do czynności zwrotu opłaty (jej części), pobranej przed wejściem w życie przepisów tej ustawy.

15 W przepisie art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych zawarto normę intertemporalną, wedle której do spraw dotyczących niepodatkowych należności budżetowych, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Norma ta z całą pewnością nie odnosi się jednak do stanu faktycznego zaistniałego w rozpoznawanej sprawie, gdyż dotyczy wyłącznie spraw "w toku", a nie spraw już zakończonych, dla których ustawodawca nie przewidywał decyzyjnego trybu załatwienia.

16 Jak zasadnie podnosi się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, brak jednoznacznego stanowiska ustawodawcy, co do tego, jakie należy stosować przepisy do zdarzeń, mających miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów, nie oznacza istnienia "luki normatywnej", gdyż powinna ona zostać wypełniona w drodze wykładni przez organy stosujące prawo. W tym zakresie regułą jednak nie może być automatyczne stosowanie przepisów nowej ustawy do stanów prawnych (zdarzeń) mających miejsce i zakończonych przed datą wejścia w życie nowej ustawy. Kwestia przyznania pierwszeństwa zasadzie dalszego działania przepisów dotychczasowych, czy też zasadzie bezpośredniego działania ustawy nowej, musi każdorazowo wynikać z konkretnej sprawy i charakteru przepisów podlegających zmianie, przy czym jednocześnie należy brać pod uwagę skutki, jakie może wywołać przyjęcie jednej lub drugiej zasady (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OPS 1/06, ONSAiWSA z 2006 r., nr 3, poz. 71; uchwała składu pięciu sędziów NSA z 20 października 1997 r., sygn. akt FPK 11/97, ONSA 1998 r., nr 1, poz. 10 oraz powołane tam orzecznictwo i literatura). W takim przypadku należy kierować się poszanowaniem podstawowej zasady prawa międzyczasowego, wynikającej z art. 2 Konstytucji RP, niedziałania prawa wstecz (lex retro non agit), sprowadzającej się w istocie do zakazu stosowania nowo ustanowionych uregulowań do zdarzeń, które miały miejsce przed wejściem w życie tych norm, z którymi to zdarzeniami prawo nie wiązało dotąd skutków prawnych, przewidzianych nowymi unormowaniami. Sytuacja, w której prawo działa wstecz, jest bowiem też niezgodna z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą demokratycznego państwa prawa.

17 Gdyby więc do zwrotu należności pobranej – jak to miało miejsce w niniejszej sprawie – pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów z zakresu prawa administracyjnego, które nie przewidywały przedawnienia roszczeń w tym zakresie - stosować wprost przepisy nowej ustawy o finansach publicznych, wówczas postępowanie zostałoby poddane reżimowi określonemu w art. 61 i nast. ustawy o finansach publicznych, przewidującemu decyzyjny tryb rozstrzygania spraw. Oznaczałoby to również, że z mocy art. 67 in fine cytowanej ustawy, odpowiednie zastosowanie miałyby przepisy Działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, i – co istotne – skutkowałoby to (na co trafnie zwraca uwagę skarżący kasacyjnie) koniecznością zastosowania terminów przedawnienia wynikających z tej ustawy. Taka jednak wykładnia w/w przepisów byłaby sprzeczna z treścią przepisów obowiązujących w dacie pobrania opłaty, które – jak wskazano już wyżej – nie obwarowywały czynności zwrotu opłaty, jakimkolwiek terminem przedawnienia a to prowadziłoby do pogorszenia sytuacji prawnej skarżącego.

18 Poza tym, mając na uwadze znaczenie jednolitości orzecznictwa w zakresie wykładni powszechnie obowiązującego prawa, która sama w sobie stanowi już wartość, zaakcentować w tym miejscu należy, że w analizowanej kwestii zajął już stanowisko Sąd Najwyższy. W uchwale z dnia 6 czerwca 2012 r. (sygn. akt III CZP 24/12) Sąd ten stwierdził, że dopuszczalna jest droga sądowa w sprawach o zwrot nienależnie pobranych opłat za wydanie karty pojazdu, pobranych na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (które, jak wyżej wyjaśniono, w sposób analogiczny – jak w rozporządzeniu z 2002 r. - regulowało rozpatrywane zagadnienie) przed wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2010 r. ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Wyrażając tego rodzaju pogląd, w uzasadnieniu cytowanej uchwały Sąd Najwyższy zauważył także, iż charakter prawny samej opłaty, jako z natury swojej należności publiczno-prawnej, nie mającej źródła w żadnym zdarzeniu cywilno-prawnym sprawia, że dochodzenie jej zwrotu podlegać będzie przepisom prawa cywilnego o bezpodstawnym wzbogaceniu, choć z ograniczeniem tylko do podmiotu bezpodstawnie świadczącego opłatę ze względu na dokonywaną rejestrację pojazdu, gdyż zwrot ten dotyczy opłaty a nie wierzytelności. W dalszej części uzasadnienia Sąd nadmienił też, że wejście w życie nowej ustawy o finansach publicznych zmieniło wprawdzie sytuację prawną opłat uiszczanych za wydanie karty pojazdu po dniu 1 stycznia 2010 r. i stosowanie do nich po tej dacie, łącznie z ich ewentualnym zwrotem w całości lub w części, przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz Działu III ustawy – Ordynacja podatkowa, jednakże nie wpłynęło to na zmianę publicznego charakteru samego świadczenia, jakim była i jest opłata. Konsekwencją przyjętego zatem w zaskarżonym wyroku stanowiska jest konieczność zachowania dotychczasowego trybu rozstrzygania przez organ w przedmiocie zwrotu nadpłaty za kartę pojazdu w formie aktu (określanego przez Sąd Wojewódzki "czynnością"), na który następnie przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

19 Zasadnie także Sąd przyjął, iż skoro Trybunał Konstytucyjny, wyrokiem z dnia 17 stycznia 2006 r. (sygn. akt U 6/04), stwierdził niezgodność z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej przepisu § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310), czyli przepisu na podstawie, którego została od uczestnika pobrana opłata w wysokości 500 zł za wydanie karty pojazdu, to przepis ten nie mógł stanowić uzasadnienia dla pobrania takiej sumy. Zaznaczyć przy tym bowiem trzeba, że wprawdzie Trybunał odroczył wejście w życie w/w wyroku, ale – jak prawidłowo przyjął to Sąd Wojewódzki – powyższe nieograniczało jednak Sądu w orzekaniu i ustalaniu niekonstytucyjności przepisu rangi podstawowej.

20 W związku z powyższym prawidłowe było stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach dotyczące zasadności wniosku skarżącej, dotyczącego żądania zwrotu nadpłaconej kwoty tytułem opłaty za wydanie karty pojazdu oraz możliwości zastosowania regulacji art. 146 § 2 P.p.s.a. W piśmiennictwie przyjmuje się bowiem, że skoro obowiązek uiszczenia opłaty za kartę pojazdu ma charakter publicznoprawny, to sprawa odmowy zwrotu opłaty jako dotycząca obowiązku publicznoprawnego ma swoje źródło w przepisach regulujących obowiązek uiszczenia opłaty za kartę pojazdu, tj. art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) oraz § 1 ust. 1 rozporządzenia. Nie ma przy tym znaczenia, że ten ostatni przepis wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r., sygn. akt U 6/04 został uznany za niezgodny z Konstytucją RP, a następnie powyższe rozporządzenie utraciło moc. Skoro żądanie zwrotu opłaty dotyczy obowiązku wynikającego z przepisów prawa, to podmiot, którego obowiązku dotyczy akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., ma prawo żądać, aby sąd orzekł o jego istnieniu lub nieistnieniu na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. (zob. T. Woś

21 "Komentarz do art. 146 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" System Informacji Prawnej LEX). Konsekwentnie zgodnie z § 2 tego przepisu w sprawach skarg na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa. Za nieusprawiedliwiony należało zatem uznać procesowy zarzut kasacyjny, sprowadzający się do bezpodstawnego zastosowania przez Sąd I instancji przepisu art. 146 § 2 P.p.s.a.

22 W tym stanie rzeczy skargę kasacyjną, jako opartą na nieusprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 184 P.p.s.a., należało oddalić.